CÂU đặc BIỆT THI 18 19

Hãy xác định câu đặc biệt, câu rút gọn trong các ví dụ dưới đây.. Thảo luận: Hãy so sánh điểm giống và khác nhau giữa câu đặc biệt với câu rút gọn?. - Dựa vào hoàn cảnh sử dụng có thể xá

Ngữ văn 7

PHÒNG GD & ĐT HUYỆN ÂN THI TRƯỜNG THCS TÂN PHÚC

KÍNH CHÀO QUÝ THẦY CÔ GIÁO & CÁC EM HỌC SINH THÂN MẾN !

1.Trong các câu sau, câu nào là câu rút gọn?

a) Mùa xuân đến rồi!

b) Ngày mai, tôi đi chơi.

c) Học ăn, học nói, học gói, học mở.

KIỂM TRA BÀI CŨ:

2 Có nên sử dụng câu rút gọn như trường hợp dưới đây

không?

Thầy giáo gọi Nam lên kiểm tra bài cũ, Nam chần chừ không muốn lên.

- Thầy: Em có học bài không?

- Nam: Không.

Nam và các bạn đang chơi trên sân trường, bỗng trời đổ mưa Nam kêu lên:

- Mưa!

Nga bảo “ Mưa” là từ , Tùng lại bảo đó là câu

TÌNH HUỐNG:

Tiếng Việt:

CÂU ĐẶC BIỆT

Ôi, em Thuỷ! Tiếng kêu sửng sốt của cô giáo

làm tôi giật mình Em tôi bước vào lớp.

(Khánh Hoài)

I Thế nào là câu đặc biệt?

A Đó là câu bình thường có đủ chủ ngữ- vị ngữ.

B Đó là câu rút gọn, lược bỏ chủ ngữ, vị ngữ.

C Đó là câu không thể có chủ ngữ, vị ngữ.

Hãy lựa chọn câu trả lời đúng trong các câu sau?

Nam và các bạn đang chơi trên sân trường, bỗng trời đổ mưa Nam kêu lên:

- Mưa!

Nga bảo “ Mưa” là từ , Tùng lại bảo đó là câu

TÌNH HUỐNG:

Hãy xác định câu đặc biệt, câu rút gọn trong các ví dụ dưới đây ?

a Mùa xuân Mùa xuân đã về.

b A hỏi B:

- A: Mùa đầu tiên trong năm gọi là gì?

- B: Mùa xuân.

Thảo luận:

Hãy so sánh điểm giống và khác nhau giữa câu đặc biệt với câu rút gọn?

Câu đặc biệt

Câu rút gọn

* Giống nhau : Có cấu tạo gồm một từ hoặc một cụm từ.

* Khác nhau:

Câu rút gọn:

- Về bản chất, câu rút gọn được

tạo ra theo mô hình chủ ngữ -

vị ngữ

- Dựa vào hoàn cảnh sử dụng có

thể xác định thành phần rút

gọn của câu, qua đó có thể

khôi phục các thành phần bị

lược bỏ thành câu đầy đủ

Câu đặc biệt:

- Câu đặc biệt không được tạo

ra theo ra theo mô hình chủ ngữ - vị ngữ

- Từ hoặc cụm từ trong câu đặc biệt làm trung tâm cú pháp của câu Không thể xác định từ hoặc cụm từ đó làm thành phần nào trong câu

Câu đặc biệt là loại câu

không cấu tạo theo mô hình chủ ngữ - vị ngữ.

Ghi nhớ:

Trời Đêm Sấm Chớp.

TÁC DỤNG

CÂU ĐẶC BIỆT

Bộc lộ cảm xúc

Liệt kê, thông báo sự tồn tại của sự vật, hiện tượng

Xác định thời gian, nơi chốn

Gọi đáp

a Một đêm mùa xuân Trên

dòng sông êm ả, cái đò cũ

của bác tài Phán từ từ trôi

(Nguyên Hồng)

b Đoàn người nhốn nháo

lên Tiếng reo Tiếng vỗ tay

(Nam Cao)

c “ Trời ơi!”, cô giáo tái

mặt và nước mắt giàn giụa

(Khánh Hoài)

d An gào lên:

- Sơn ! Em Sơn! Sơn ơi!

- Chị An ơi!

Sơn đã nhìn thấy chị.

(Nguyễn Đình Thi)

II Tác dụng của câu đặc biệt

Câu đặc biệt thường được dùng để:

-Xác định thời gian, nơi chốn diễn ra sự việc được nói đến trong đoạn;

-Liệt kê, thông báo về sự tồn tại của sự vật, hiện tượng;

-Bộc lộ cảm xúc;

-Gọi đáp.

Ghi nhớ:

• 1 Sài Gòn Mùa xuân năm 1975 Các cánh

quân đã sẵn sàng cho trận tấn công lịch sử.

• 2 Ôi, đẹp quá! Sao lại có bông hoa bằng

lăng nở muộn thế kia.

Đọc và cho biết tác dụng của câu đặc biệt trong các ví dụ sau?

Xác định nơi chốn, thời gian

Bộc lộ cảm xúc.

Bài tập 1 SGK T 29

Xác định câu đặc biệt, câu rút gọn và nêu tác dụng của nó?

-Tổ 1: Câu a

-Tổ 2: Câu b

-Tổ 3: Câu c

-Tổ 4: Câu d

-> Chú ý: + Một gạch câu rút gọn (Chỉ ra được thành

phần bị rút gọn)

+ Hai gạch câu đặc biệt

Gợi ý:

- Hình thức:

+ Phương thức biểu đạt: Biểu cảm, miêu tả.

+ Độ dài : 5 –> 8 câu

+ Có sử dụng một vài câu đặc biệt

- Nội dung: Cảnh quê hương em

Bài tập 3: Viết đoạn văn ngắn tả cảnh quê hương

em, trong đó có một vài câu đặc biệt.

Bài tập 3:

Ôi! Thật đẹp biết bao, quê hương tôi Ở mỗi mùa, quê tôi đều có những nét đẹp riêng, không thể quên Mùa xuân Làng quê như một tấm thảm xanh khổng lồ, đẹp ngút ngàn tầm mắt Mùa hè Quê tôi là một bản nhạc được hòa tấu bởi lũ ve ẩn náu dưới cánh phượng già và tiếng nô đùa í ới gọi nhau của bọn trẻ Dù ai đi đâu, về đâu, cũng sẽ không quên được hồn quê, điệu quê Tôi cũng vậy, tôi yêu quê nhiều lắm Quê ơi!

- Học bài và làm hoàn

uận

n

XIN CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ CÙNG CÁC EM