Gián án tiet81 câu đặc biệt

Trong các câu sau, câu nào là câu rút gọn?. Có nên sử dụng câu rút gọn trong trường hợp dưới đây không?. Ghi nhớ: B.Tác dụng của câu đặc biệt: I.. Đó là câu rút gọn, lược bỏ chủ ngữ, vị

Em hãy nêu thế nào là câu rút gọn? Và cách dùng câu rút gọn?

Trong các câu sau, câu nào là câu rút gọn?

• Ngày mai, tôi đi chợ.

• Nam là học sinh giỏi.

KI M TRA B I C Ể À Ũ

Có nên sử dụng câu rút gọn trong trường hợp dưới đây không? Vì sao?

Thầy giáo gọi Nam lên bảng kiểm tra bài cũ, Nam chần chừ không muốn lên.

- Thầy: Em đã học bài cũ chưa?

- Nam: Chưa

Y£U C U C N Ầ Ầ ĐẠ T

A.Thế nào là câu đặc biệt?

I Ví dụ:

II Nhận xét:

III Ghi nhớ:

B.Tác dụng của câu đặc biệt:

I Ví dụ:

II Nhận xét:

III Ghi nhớ:

C Luyện tập:

A Thế nào là câu đặc biệt?

Ôi, em Thuỷ! Tiếng kêu sửng sốt của cô giáo làm em tôi giật

mình Em tôi bước vào lớp

Câu in đậm có cấu tạo như thế nào? Hãy lựa chọn câu trả

lời đúng trong các câu sau?

a Đó là câu bình thường có đủ chủ ngữ- vị ngữ

b Đó là câu rút gọn, lược bỏ chủ ngữ, vị ngữ

c Đó là câu không thể có chủ ngữ, vị ngữ

ĐÁP ÁN

Câu in đậm không có thành phần chủ ngữ và vị ngữ

mà chỉ một tiếng kêu ngạc nhiên, một lời kêu gọi

GHI NHỚ

Câu đặc biệt là loại câu không cấu tạo

theo mô hình chủ ngữ - vị ngữ.

Bài tập nhanh

Em hãy phân biệt câu đặc biệt với câu rút gọn?

* Lưu ý phân biệt hai kiểu câu

Câu rút gọn

Cấu tạo theo mô hình C/V, nhưng lược

bỏ đi một số thành phần

Có thể dựa vào ngữ cảnh và hoàn cảnh

giao tiếp để khôi phục lại thành phần bị

lược bỏ

Câu đặc biệt

Cấu tạo không theo mô hình C/V

Không thể khôi phục đầy đủ thành phần câu

Ví dụ

Thấy đói bụng, tôi cũng tạt vào quán

làm vài nhánh cỏ lót dạ Đông khách

quá Châu Chấu, Cào Cào rậm rịch ra

vào, chè chén

(Tô Hoài)

Ví dụ

Mưa và rét! Vắt rừng! Đoàn quân vượt suối băng rừng tiến

về phía trước

(Nguyễn Đình Thi)

Đông khách quá

Mưa và rét! Vắt rừng!

An gào lên:

- Sơn! Em Sơn!

Sơn ơi!

-Chị An ơi!

Sơn đã nhìn thấy

chị

“ Trời ơi!”, cô giáo

tái mặt và nước mắt

giàn giụa…

Đoàn người…

Tiếng reo Tiếng

vỗ tay.

Một đêm mùa

xuân Trên dòng

sông êm ả, cái đò cũ

của bác tài…

Gọi đáp

Xác định thời gian, nơi

chốn

Liệt kê thông báo về sự tồn tại của sự vật

Bộc lộ cảm xúc

Tác dụng

Câu

đặc biệt

GHI NHỚ

Câu đặc biệt thường được dùng để:

- Xác định thời gian, nơi chốn diễn ra sự việc được nói đến trong đoạn;

- Liệt kê, thông báo về sự tồn tại của sự vật, hiện tượng;

- Bộc lộ cảm xúc;

- Gọi đáp.

C Luyện tập

Bài 1: Tìm câu rút gọn và câu đặc biệt?

a - Câu rút gọn:

“Có khi được trưng bày … dễ thấy”, “Nhưng

cũng có khi … trong hòm”, “Nghĩa là … kháng chiến.”

-Không có câu đặc biệt.

b - Câu đặc biệt:

“Ba giây … Bốn giây … Năm giây … Lâu

quá!”.

- Không có câu rút gọn.

c Câu đặc biệt:

“Một hồi còi.”

 Không có câu rút gọn.

d Câu đặc biệt:

“ Lá ơi!”

Câu rút gọn:

“Hãy kể chuyện cuộc đời bạn cho tôi

nghe đi!”; “Bình thường lắm, chẳng có

gì đáng kể đâu.”

Bài 2: Tác dụng của câu rút gọn và câu đặc

biệt ở bài tập (1):

- Câu rút gọn:

+ Câu a, “ Hãy kể chuyện cuộc đời bạn cho tôi nghe đi!”;

“Bình thường lắm, chẳng có gì đáng kể đâu.”

-> Làm cho câu gọn hơn, tránh lặp lại những từ ngữ đã xuất hiện trong câu trước “tinh thần yêu nước”

- Câu đặc biệt:

+ Câu b: “Ba giây …Bốn giây … Năm giây …Lâu quá!”.

->xác định thời gian; bộc lộ cảm xúc.

+ Câu c: “Một hồi còi.”

-> liệt kê, thông báo sự tồn tại của sự vật.

+ Câu d:“ Lá ơi!” :-> gọi đáp.

Bài tập 3

Viết một đoạn văn ngắn(5-7 câu) tả cảnh quê hương em, trong đó có sử dụng câu đặc biệt

Hướng dẫn về nhà

1 Học bài cũ:

-Học ghi nhớ.

-Làm bài tập 3.

2 Chuẩn bị bài mới:

- Ôn tập đặc điểm, đề văn nghị luận và việc lập ý cho bài văn nghị luận.

- Soạn bài: “Bố cục và phương pháp lập

luận trong văn nghị luận”.