Thuế gián thu : Thuế gián thu do các nhà sản xuất, thương nhân hoặc người cung cấp dịch vụ nộp cho Nhà nước thông qua việc cộng số thuế này vào giá bán cho người tiêu dùng chịu.. Do điề
Trang 1MỤC LỤC
MỤC LỤC 1
NỘI DUNG: 3
2.1.1.Đánh thuế tiền lương người lao động 15
2.1.2.Đánh thuế tiền lương công ty 16
2.2.1.Cân bằng thị trường độc quyền: 18
2.2.2.Thị trường nhóm độc quyền: 20
2.2.3.Đánh thuế vào thị trường cạnh tranh hoàn toàn: 21
2.2.4.Đánh thuế vào thị trường cạnh tranh không hoàn toàn: 22
PHẦN KẾT: 32
Trang 2LỜI NÓI ĐẦU
T oOo
huế không chỉ là nguồn thu chủ yếu cho ngân sách nhà nước mà còn là một công cụđiều tiết vĩ mô quan trọng và hiệu quả của nền kinh tế Thông qua chính sách thuế,Nhà nước khuyến khích đầu tư, sản xuất và tiêu dùng đối với những mặt hàng, ngànhnghề, lãnh vực trọng điểm được ưu đãi; đồng thời hạn chế đầu tư, sản xuất đối vớinhững ngành nghề Nhà nước chủ trương thu hẹp trong từng giai đoạn nhất định.Ngoài ra, chính sách thuế ảnh hưởng sâu sắc đến các quyết định về đầu tư, tiết kiệm
và tiêu dùng của các tầng lớp dân cư
Vậy thuế có tác động như thế nào đến phân phối thu nhập trong xã hội? Để phântích tác động này, các nhà kinh tế thường xuất phát từ ý tưởng nghiên cứu tác độngcủa thuế đến giá cả thị trường, từ đó thiết lập mối quan hệ giữa giá cả và phân phốithu nhập Khi 1 sắc thuế được ấn định, chắc chắn sẽ có sự chuyển dịch 1 phần thunhập từ người chịu thuế về phía chính phủ Trong các sắc thuế như thuế giá trị giatăng, thuế thu nhập danh nghiệp, đối tượng nộp thuế được quy định là cơ sở kinhdoanh Nhưng có thực chủ cơ sở kinh doanh gánh chịu thuế hay họ chỉ là người nộpthuế thay cho người khác? Việc gánh chịu các sắc thuế khác nhau có mang cùng 1 ýnghĩa?
Do giới hạn về thời gian cũng như cách phân bổ đề tài cho lớp nên nhóm khôngthể nghiên cứu đề tài này sâu hơn hay phân tích rõ từng sắc thuế và phạm vi tác độngcủa chúng Tuy nhiên, nhóm sẽ cố gắng trả lời các câu hỏi trên và dẫn chứng một số
ví dụ cụ thể để chứng minh “phạm vi ảnh hưởng của thuế” Rất mong nhận được sựgóp ý của Giảng viên và các học viên
Trang 3NỘI DUNG:
I PHẠM VI TÁC ĐỘNG CỦA THUẾ
1.1 TÁC ĐỘNG PHÁP LÝ
Phạm vi ảnh hưởng do luật pháp quy định xác định chủ thể chịu trách nhiệm pháp
lý về nghĩa vụ nộp thuế (khai báo, hoàn thành thủ tục và nộp thuế cho cơ quan thuế).Đặc biệt, đối với thuế gián thu, chủ thể chịu trách nhiệm pháp lý và chủ thể gánh chịuthuế thực sự là khác nhau Ví dụ, anh A mua 1 quả bóng giá 100.000 VND chưa baogồm VAT, thuế VAT là 10% Tổng số tiền mà anh A phải trả là 110.000 VND, trong
đó anh A phải chịu 10.000 VND thuế VAT Về nghĩa vụ pháp lý thì người bán(doanh nghiệp) phải có trách nhiệm nộp số tiền thuế này vào kho bạc nhà nước
Như vậy, trách nhiệm pháp lý của thuế không phân định rõ ai là người gánh chịuthuế thực sự
1.2 TÁC ĐỘNG KINH TẾ
Phạm vi ảnh hưởng kinh tế thể hiện mức thay đổi phân phối thu nhập của từngchủ thể do thuế gây ra Xét cho cùng, cho dù phạm vi ảnh hưởng của các loại thuế cókhác nhau, nhưng gánh chịu thuế không phải là pháp nhân mà là con người (người cóthu nhập từ lao động, người có thu nhập từ vốn )
1.2.1. Thuế gián thu :
Thuế gián thu do các nhà sản xuất, thương nhân hoặc người cung cấp dịch vụ nộp
cho Nhà nước thông qua việc cộng số thuế này vào giá bán cho người tiêu dùng chịu
Ví dụ như: thuế giá trị gia tăng, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặcbiệt Khác với thuế trực thu, người nộp thuế chính là người phải chịu thuế, với thuếgián thu, người nộp thuế và người chịu thuế không đồng nhất Do điều tiết một cáchgián tiếp vào thu nhập của người tiêu dùng hàng hoá, dịch vụ thông qua cơ chế giánên với thuế gián thu, người chịu thuế (người tiêu dùng hàng hoá, dịch vụ) ít có cảmgiác bị Nhà nước đánh thuế Vì vậy, loại thuế này cũng ít gây ra những phản ứng từphía người chịu thuế mỗi khi Chính phủ có chủ trương tăng thuế Ưu điểm nổi bậtcủa thuế gián thu là nó có khả năng đáp ứng nguồn thu kịp thời, ổn định cho ngân
Trang 4sách nhà nước Tuy nhiên, thuế gián thu cũng có những hạn chế nhất định, đó là: dothuế gián thu được tính trên giá cả hàng hoá, dịch vụ, không tính tới điều kiện, hoàncảnh của đối tượng chịu thuế, vì vậy, không đảm bảo được sự công bằng xã hội, thậmchí còn mang tính luỹ thoái Có nghĩa là, bất kể người tiêu dùng là người giàu hayngười nghèo, thu nhập cao hay thấp, nếu cùng tiêu dùng một lượng hàng hoá, dịch vụnhư nhau thì cùng phải chịu một mức điều tiết thuế như nhau Số thuế này nếu so vớithu nhập của người giàu và người nghèo thì rõ ràng chúng mang tính luỹ thoái, người
có thu nhập càng cao thì tỷ lệ giữa thuế gián thu so với tổng thu nhập càng thấp
1.2.1.1 Thuế VAT
Trong nền kinh tế thị trường, quy luật cung – cầu chi phối hoạt động sản xuất vàtiêu dùng hàng hóa, dịch vụ thông qua giá cả Người sản xuất bao giờ cũng muốncung cấp cho thị trường nhiều hàng hóa, dịch vụ và người tiêu dùng bao giờ cũng cónhu cầu sử dụng nhiều hàng hóa, dịch vụ Tuy nhiên, vì thu nhập của dân cư trong xãhội đều có giới hạn nhất định nên giá cả và lượng hàng tiêu dùng phải cân đối với khảnăng thanh toán của người tiêu dùng Khi không có thuế, chi phí các yếu tố sản xuấttạo thành 1 sản phẩm hàng hóa với giá trị đích thực của nó và sẽ tạo ra điểm cân bằngcung – cầu tương xứng trên thị trường Khi có thuế, mức điều tiết thuế của thuế giánthu bao hàm trong giá cả hàng hóa và tất yếu làm tăng giá cả hàng hóa bán ra trên thịtrường, tạo điểm cân bằng cung – cầu mới
Trang 5Trên hình 1.2.1a, D là đường cầu về áo sơ mi, S1 là đường cung áo sơ mi Trướckhi có thuế thì A là điểm cân bằng cung – cầu trên thị trường, tương ứng với số lượng
áo sơ mi tiêu thụ được là 100 cái với mức giá là 150 ngàn đồng/cái
Nhà nước đánh thuế VAT 30% (50 ngàn đồng/cái) làm đường cung dịch chuyển từ S1
đến S2
Lúc này với mức giá 150 ngàn đồng/cái, cân bằng ban đầu người bán chỉ sẵn sàngcung cấp 80 áo, có sự thiếu hụt 20 áo Vì thế người tiêu dùng phải chấp nhận mức giácao hơn để có được số lượng cao hơn Giá tiếp tục tăng cho tới khi thị trường đạtđiểm cân bằng mới (điểm D) với giá thị trường 175 ngàn đồng/cái (P2) và số lượng Q2
Gánh nặng thuế: Tỷ trọng chịu thuế của người tiêu dùng và nhà sản xuất phụ
thuộc vào quan hệ cung – cầu của hàng hóa trên thị trường
Trang 6• Phần lớn gánh nặng thuế là do người tiêu dùng chịu: khi cầu co giãn hơn cung
thì gánh nặng thuế có xu hướng nghiêng nhiều về phía người tiêu dùng Trườnghợp đặc biệt, nếu đường cầu thẳng đứng (hoàn toàn không co giãn) thì thuếđánh vào sản phẩm sẽ do người tiêu dùng gánh chịu hoàn toàn
Ví dụ: Điện là 1 mặt hàng thiết yếu đối với nhu cầu của con người, do đó cầu về
điện rất ít co giãn so với giá (đường cầu D gần như dốc đứng) Điểm cân bằng trên thịtrường trước khi có thuế là E1 với mức giá P1 và sản lượng Q1 Khi Nhà nước đánhthuế T vào giá điện, giá điện sẽ tăng lên, người dân sẽ dùng điện tiết kiệm hơn, sảnlượng điện tiêu thụ giảm từ Q1 xuống Q2 Gánh nặng thuế do người tiêu dùng chịu làmức P2 – P1, gánh nặng thuế do nhà sản xuất chịu là mức P1 – P0 (với T = P2 – P0)
Trang 7• Phần lớn gánh nặng thuế là do người sản xuất chịu: khi cung co giãn hơn cầu
thì gánh nặng thuế có xu hướng nghiêng nhiều về phía người sản xuất Trườnghợp đặc biệt, nếu đường cầu nằm ngang (hoàn toàn co giãn) thì thuế đánh vàosản phẩm sẽ do người sản xuất gánh chịu hoàn toàn
Ví dụ: Bánh ngọt là sản phẩm có đường cầu co giãn nhiều theo giá Điểm cân
bằng trên thị trường trước khi có thuế là E1 với mức giá P1 và sản lượng Q1 Khi Nhànước đánh thuế T vào giá bánh qui bơ, giá bánh qui bơ sẽ tăng lên, người dân sẽchuyển sang tiêu thụ những thực phẩm khác như trái cây hoặc các loại bánh kẹo khác,
Hình 1.2.1d: Đường cầu hoàn toàn co giãn theo giá, thuế không làm tăng giá thị trường
S2
S1
P0
Trang 8sản lượng bánh qui bơ tiêu thụ giảm xuống Để hạn chế sự sụt giảm doanh số, nhà sảnxuất sẽ phải gánh chịu phần lớn gánh nặng thuế để đảm bảo giá thành sản phẩm bán
ra không tăng quá cao (phù hợp với túi tiền của người tiêu dùng) Gánh nặng thuế dongười tiêu dùng chịu là mức P2 – P1, gánh nặng thuế do nhà sản xuất chịu là mức P1 –
P0 (với T = P2 – P0)
1.2.1.2 Thuế nhập khẩu
Hình thức phổ biến về hạn chế thương mại quốc tế là thuế quan hay thuế Nhậpkhẩu Thuế điều tiết cao hay thấp sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, nhậpkhẩu hàng hóa và sản xuất, tiêu dùng nội địa Thuế quan yêu cầu người nhập khẩuhàng hóa phải nộp thuế Nhập khẩu theo mức quy định cho Ngân sách nhà nước, điềunày làm tăng giá nội địa của hàng nhập khẩu
Bằng cách tăng giá nội địa của hàng nhập khẩu, sẽ hỗ trợ cho các nhà sản xuấttrong nước nhưng lại làm ảnh hưởng đến người tiêu dùng
Trang 9Hình 1.2.1f : Thuế tác động và hàng hóa nhập khẩu
Trên biểu đồ, đường DD biểu thị mức cầu tiêu dùng về hàng hóa X trong nước,đường SS biểu thị mức cung hàng hóa X của các nhà sản xuất trong nước, điểm cânbằng thị trường tại O, ta giả thuyết rằng hàng hóa X nội địa và hàng hóa X nhập khẩuchất lượng tương đương nhau, có thể thay thế lẫn nhau, người tiêu dùng sẽ mua hàngnào rẻ hơn
Cân bằng thương mại tự do khi chưa có thuế nhập khẩu
Giả sử hàng hóa X trên thị trường Quốc tế ở mức giá P Tại mức giá P, người tiêudùng trong nước muốn mua Qd hàng hóa X, điểm cân bằng G trên đường cầu Cân đốihiệu quả sản xuất, các Công ty nội địa chỉ muốn sản xuất Qs hàng hóa X để bán, điểmcân bằng C trên đường cung Bằng cách nhập khẩu phần thiếu hụt (chênh lệch giữa
Qd và Qs) ở mức giá thế giới, người tiêu dùng có thể thoả mãn toàn bộ nhu cầu ở mứcgiá này
D
S
Giá quốc tế cộng thuế nhập khẩu
E
O
Trang 10Cân bằng thương mại khi có thuế nhập khẩu
Giả sử Nhà nước đánh thuế nhập khẩu đối với hàng hóa X là T Người nhập hànghóa X phải mất với giá P’ để mua hàng hóa X (P’ = P + T) Đường biểu thị giá chuyểndịch lên cao chỉ ra rằng người nhập khẩu sẵn sàng bán 1 lượng bất kì hàng hóa X ởthị trường trong nước với giá là P’.Mức giá mới này kích thích những nhà sản xuấttrong nước sản suất thêm, đẩy sản lượng sản xuất trong nước từ Qs lên Qs' (vì thuếnhập khẩu đã bảo hộ cho người sản xuất nội địa bằng cách nâng giá nội địa lên vớimức giá mà tại đó hàng nhập khẩu kém cạnh tranh hơn) Khi dịch chuyển lượng cung
từ điểm C lên tới điểm E, các doanh nghiệp sản xuất hàng hóa X trong nước sẽ tăngthu nhập
Như vậy ảnh hưởng của thuế quan làm nâng giá nội địa lên cao hơn so với giáquốc tế
Hay nói cách khác, khi đánh thuế nhập khẩu, người sản xuất hàng trong nước
được lợi nhưng người tiêu dùng bị thiệt hại vì nó làm tăng giá của hàng nhập khẩu từmức giá thế giới lên mức giá mới bằng giá thế giới cộng với thuế nhập khẩu Vàchính vì giá tăng nên cầu của người tiêu dùng bị kéo từ Qd xuống Qd' Rõ ràng việc giá
bị đẩy lên cao đã làm cho người tiêu dùng phải trả thêm một khoản tiền bằng diệntích của hình chữ nhật FHPP’ để mua số lượng hàng Qd' Khoản trả thêm này mộtphần (bằng diện tích hình EFIH) được chuyển cho chính phủ dưới dạng thuế nhậpkhẩu thu được, một phần (bằng diện tích hình CEPP’) được chuyển thành lợi nhuậncủa nhà sản xuất trong nước do vậy hai phần này không làm thiệt hại lợi ích tổng thểcủa quốc gia Tuy nhiên phần diện tích hình CEI đã bị mất trắng, đây chính là tổn thấtcủa xã hội để chi phí cho sự yếu kém của những nhà sản xuất trong nước Diện tíchhình HFG lại là một tổn thất nữa khi độ thoả dụng của người tiêu dùng bị giảm sút:thay vì có thể tiêu thụ Qd hàng hoá, do có thuế nhập khẩu họ chỉ có thể tiêu dùng Qd'
mà thôi
Ví dụ
Trang 11Tưởng tượng rằng cầu Ô tô giảm do việc tăng thuế nhập khẩu đối với Ô tô Giácủa thị trường cũng giảm xuống và một phần thuế nhập khẩu này nhà nhập khẩu Ô tôphải gánh chịu do giá bán bị giảm xuống Nhà nhập khẩu Ô tô có thể dự tính nhữngthay đổi trong chính sách thuế Tuy nhiên, để cho đường cung dịch chuyển thì các nhànhập khẩu hiện tại phải giảm đi hoặc giảm lượng nhập khẩu Ô tô và điều này sẽ xảy
ra trong một thời gian dài
Hình 1.2.1g : Ảnh hưởng giá cả của tăng thuế nhập khẩu đối với Ô tô
Giả sử nhà quản lý biết rằng thuế nhập khẩu Ô tô sẽ tăng kể từ ngày 1/7/2008, là10% Một chiếc ô tô hiện có giá tính thuế nhập khẩu là 30.000 USD, thuế nhập khẩu
là 80%, thuế tiêu thụ đặc biệt là 50%, được nhà nhập khẩu bán ra với giá là 90.000USD
- Giá vốn của Ô tô nhập khẩu khi chưa tăng thuế là:
30.000 x (1 + 80%) x (1 + 50%) = 81.000 USD
- Và giá vốn của Ô tô nhập khẩu sau khi tăng thuế:
30.000 x (1 + 90%) x (1 + 50%) = 85.500 USDNhư vậy, nếu giữ nguyên giá bán ô tô thì nhà nhập khẩu phải chịu 5.500 USD doviệc tăng thuế và nhà nhập khẩu phải có kế hoạch giảm nhập khẩu để tăng giá bánhoặc tăng giá bán nếu cầu không thay đổi Trên giác độ của người mua xe ô tô, thìphải thay đổi dự toán ngân sách mua ô tô nếu như nhà nhập khẩu tăng giá bán Đây làmột ảnh hưởng do sự thay đổi chính sách thuế nhập khẩu đánh vào ô tô
Cung Ô tô
Cầu Ô tô trước tăng thuế nhập khẩu
Cầu Ô tô sau tăng thuế nhập khẩu
Số lượng Ô tô
Giá của Ô tô
Giảm giá của Ô tô P’
P
Trang 12Trong thực tế, các quốc gia điều chỉnh hoạt động xuất, nhập khẩu hàng hóa và bảo
hộ sản xuất trong nước bằng nhiều giải pháp Bên cạnh thuế quan còn có rất nhiều cácquy định phi thuế quan (như hạn ngạch nhập khẩu, tài trợ xuất khẩu, thu chênh lệchgiá nhập khẩu, dùng bảng giá tối thiểu để áp giá hàng nhập khẩu ) Mức độ cần thiết
và nhiều lý do khác dẫn đến việc bảo hộ sản xuất nội địa của từng quốc gia cũng khácnhau, đối tượng bảo hộ cũng khác nhau khiến cho hàng rào phi thuế quan càng trởnên đa dạng
Tóm lại, thuế nhập khẩu dẫn đến cả thu nhập chuyển giao từ người tiêu dùng sang
chính phủ và nhà sản xuất trong nước đồng thời gây tổn thất lợi ích ròng của toàn xãhội Do những tác động ấy, nó khuyến khích sản xuất phi hiệu quả trong nước, làmcho người tiêu dùng giảm sút độ thoả dụng do phải tiêu dùng ít đi nhưng nó tạo ranguồn thu cho chính phủ
1.2.2. Thuế trực thu :
Thuế trực thu do người chịu thuế trực tiếp nộp thuế cho Nhà nước Thuế trực thu
trực tiếp điều tiết vào thu nhập hoặc tài sản của người nộp thuế, ví dụ như thuế thunhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân Do thuế trực thu trực tiếp điều tiết vào thunhập, tài sản của tổ chức và cá nhân, có xem xét đến hoàn cảnh, điều kiện và khảnăng đóng góp của người nộp thuế nên nó rất có tác dụng trong việc điều hoà thunhập, góp phần giảm bớt sự chênh lệch về thu nhập và tài sản giữa các tầng lớp dân
cư Đây cũng là ưu điểm nổi bật của thuế trực thu so với thuế gián thu Tuy nhiên,thuế trực thu lại có hạn chế lớn là dễ gây phản ứng từ phía người nộp thuế hoặc dễxảy ra tình trạng trốn, lậu thuế nếu quy định mức thuế suất cao Hơn nữa, việc theodõi, tính toán và thu thuế phức tạp, đặc biệt là thuế thu nhập cá nhân với diện thu thuếrộng và phân tán Vì vậy, nếu không có biện pháp quản lý thu thuế hiệu quả thì dễdẫn đến hạn chế tác dụng của loại thuế này trong việc tập trung số thu đầy đủ, kịpthời về cho ngân sách nhà nước
Thuế tác động đến thu nhập cá nhân, chính là thuế thu nhập cá nhân với thuế suấtluỹ tiến từng phần Cơ chế thuế luỹ tiến là cơ chế mà trong đó tỷ suất thuế bình quân
Trang 13(là phần trăm của tổng thu nhập) tăng cùng với mức thu nhập của cá nhân Chính phủthu của người giàu theo tỷ lệ cao hơn so với người nghèo.
Thuế thu nhập cá nhân là một loại thuế trực thu điều tiết vào thu nhập của cánhân Việc thực thi loại thuế này chính thể hiện nghĩa vụ của cá nhân đối với đấtnước một cách trực tiếp nhất Người dân được hưởng các thành quả của xã hội như
cơ sở hạ tầng, giáo dục cơ bản, y tế cộng đồng, môi trường luật pháp thể chế, quốcphòng an ninh Vì vậy, thuế thu nhập cá nhân có ý nghĩa lớn trong việc hình thànhnguồn lực tài chính để nhà nước thực hiện chức năng của mình, cung cấp các dịch vụcông cho người dân ngày càng tốt hơn
Thuế thu nhập cá nhân có diện điều chỉnh rộng đối với tất cả các cá nhân có thunhập từ tiền lương, tiền công; thu nhập từ kinh doanh; từ đầu tư gián tiếp như mua,bán cổ phần, trái phiếu, cổ phiếu Thuế thu nhập cá nhân điều chỉnh không chỉ cánhân trong nước mà cả cá nhân nước ngoài nếu có thu nhập Trong điều kiện toàn cầuhoá, sự dịch chuyển lao động giữa các nước diễn ra nhanh chóng, sự phát triển củacông nghệ thông tin cho phép các cá nhân cư trú tại một nơi nhưng có thể vươn ralàm việc và kiếm được thu nhập từ những nơi cách xa vạn dặm Để bảo đảm quyềnđánh thuế của mình, các quốc gia thướng lựa chọn tiêu chí “cư trú” và tiêu chí
“nguồn” để đánh thuế thu nhập nói chung, đánh thuế thu nhập cá nhân nói riêng.Đồng thời, để thực hiện chính sách khuyến khích đầu tư, thực hiện các cam kết quốc
tế về tự do hoá thương mại và bảo đảm đầu tư các nước thường có các thoả thuậnvới các nước đối tác trong việc tránh đánh thuế trùng và ngăn ngừa các hành vi trốnlậu thuế phát sinh do các nước đều khẳng định quyền đánh thuế dựa vào 2 tiêu chínêu trên trong khi quy định về thuế thu nhập cá nhân có sự khác nhau giữa các nước
Trang 14Trên hình 1.2.2, chúng ta biểu thị thu nhập trước khi đánh thuế trên trục hoành vàthu nhập sau khi đánh thuế trên trục tung Đường OBC với độ dốc 450 sẽ tương ứngvới trường hợp không đánh thuế Mức thu nhập trước khi đánh thuế là OA trên trụchoành tương ứng với mức thu nhập như vậy trên trục tung sau khi đánh thuế OA, vàsau đó chính là khoảng thu nhập dưới ngưỡng chịu thuế.
Nếu thuế suất đối với mức thu nhập bị đánh thuế là không đổi (không luỹ tiến) thìmức thu nhập cá nhân là đường OBDEF thấp hơn đường OBC và thu nhập càng caothì phải chịu thuế nhiều hơn
Nếu thuế suất luỹ tiến từng phần theo mức thu nhập cá nhân thì mức thu nhập sauthuế của cá nhân càng thấp hơn nữa khi thu nhập càng tăng, như đường biểu diễnOBDGH
Cho đến đầu năm 2007, Việt Nam chưa có một đạo luật về thuế thu nhập cá nhântheo đúng nghĩa của nó cũng như thông lệ quốc tế Tuy nhiên, trong hệ thống chínhsách hiện hành, Việt Nam đã điều tiết vào thu nhập của cá nhân thông qua các sắcthuế khác, cụ thể là:
Thu nhập sau thuế
Thu nhập trước thuế
Hình 1.2.2: Tác động của thuế thu nhập cá nhân
Trang 15- Thuế thu nhập doanh nghiệp áp dụng với cá nhân kinh doanh (28% trên thunhập chịu thuế, miễn trừ cho các hộ kinh doanh có thu nhập thấp (bình quântháng thấp hơn mức lương tối thiểu áp dụng đối với công chức Nhà nước);
- Thuế chuyển quyền sử dụng đất điều tiết vào thu nhập của cá nhân, hộ giađình từ hoạt động chuyển quyền sử dụng đất (tính trên giá đất do UBND cấptỉnh quy định : 2% đối với đất nông nghiệp, 4% đối với đất ở, đất xây dựng vàđất khác);
- Thuế thu nhập đối với người có thu nhập cao điều tiết vào thu nhập thườngxuyên, thu nhập không thường xuyên
Thu nhập của doanh nghiệp và thu nhập của hộ gia đình, cá nhân tạo thành thunhập của xã hội Thu nhập của doanh nghiệp sẽ sử dụng vào tiêu dùng và đầu tư Thunhập của hộ gia đình sẽ dùng vào 2 việc: tiêu dùng và tiết kiệm (để đầu tư) Trongthực tế tồn tại một quy luật mà Keynes gọi là “Quy luật tâm lý cơ bản” Khi thu nhậpkhả dụng tăng lên thì tiêu dùng và tiết kiệm đều tăng, nhưng tiêu dùng tăng chậm hơn
so với thu nhập, còn tiết kiệm tăng nhanh hơn Do vậy, thuế tác động vào thu nhập sẽtác động trực tiếp đến cả khả năng tiêu dùng và đầu tư, làm ảnh hưởng đến cung –cầu trên thị trường, chi phối đến hoạt động sản xuất kinh doanh của nền kinh tế quốcgia
II SỰ MỞ RỘNG PHẠM VI ẢNH HƯỞNG CỦA THUẾ:
2.1 ẢNH HƯỞNG CỦA THUẾ ĐẾN THỊ TRƯỜNG CÁC YẾU TỐ SẢN XUẤT:
Lương là phần thu nhập cơ bản của người lao động, yếu tố lương được cấu tạotrong giá thành sản phẩm và cũng được quyết định bởi mối quan hệ về cung và cầusức lao động
Cân bằng thị trường lao động tại tiền lương W1 = 515 đồng/giờ tại điểm A
2.1.1 Đánh thuế tiền lương người lao động.
Chính phủ đánh thuế 100 đồng/giờ đối với người lao động Người lao động yêucầu gia tăng thêm 100 đồng tiền lương để bù đắp thuế mới sẵn lòng làm việc Đường
Trang 16cung S1 dịch chuyển đến S2 bằng thuế 50 đồng, điểm cân bằng mới với mức lương
565 đồng tại điểm B
- Gánh nặng thuế công ty = (565-515) + 0 = 50 đồng
- Gánh nặng thuế người lao động = (515 - 565) + 100 = 50 đồng
- Tổng tiền lương là 565 đồng, tiền lương sau thuế mà lao động nhận được là
465 đồng
Nếu quy định mức tiền lương tối thiểu là 515 đồng thì không ảnh hưởng gì tới tiềnlương thị trường và tiền lương sau thuế
2.1.2 Đánh thuế tiền lương công ty.
Chính phủ đánh thuế 100 đồng/giờ và công ty chịu trách nhiệm nộp thuế Khi đóđường cầu lao động dịch chuyển từ D1 xuống đến D2 bằng 100 đồng Điểm cân bằngmới C với tiền lương thị trường 465 đồng