Động vật do bị săn bắn quá nhiều nên nhiều loài đang được ghi tên trong sách đỏ vì mang nguy cơ tuyệt chủng, loài ít, loài nhiều gây mất cân bằng sinh thái.Loài này tuyệt chủng thì còn l[r]
Trang 1Ngày soạn: 4/3/2021 Tiết 99, 100
ÔN TẬP, CỦNG CỐ
- VĂN LẬP LUẬN CHỨNG MINH ( làm tại lớp)
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
1 Kiến thức
- Ôn tập về cách làm bài văn lập luận chứng minh, cũng như về các kiến thức văn và
tiếng Việt có liên quan đến bài làm, để có thể vận dụng kiến thức đó vào việc làm 1 bài văn lập luận chứng minh cụ thể
2 Kĩ năng
- Có thể tự đánh giá chính xác hơn trình độ TLV của bản thân để có phương hướng
phấn đấu phát huy ưu điểm và sửa chữa nhược điểm
- Kĩ năng sống: ra quyết định cách viết một bài văn nghị luân chứng minh
3 Thái độ
- HS có thái độ làm bài nghiêm túc, tự giác, tích cực
4 Định hướng phát triển năng lực
- Năng lực tự học, giải quyết vấn đề, sáng tạo
- Năng lực giao tiếp, hợp tác
- Năng lực giao tiếp tiếng Việt
II.CHUẨN BỊ
1 Giáo viên: chuẩn bị đề, đáp án, hướng dẫn chấm bài học sinh.
2 Học sinh: ôn bài ở nhà – văn nghị luận chứng minh.
III PHƯƠNG PHÁP- KT
- Phương pháp thuyết trình, đàm thoại, phân tích mẫu, luyện tập, dạy học nhóm, giải quyết
vấn đề, dạy học theo tình huống, dạy học định hướng hành động,
- Kĩ thuật giao nhiệm vụ, hỏi và trả lời, động não, “trình bày một phút”, tóm
tắt tài liệu,
IV TIẾN TRÌNH LÊN LỚ P
1 Ổn định lớp (1’)
2 Kiểm tra bài cũ: (3’)
- Nêu các bước làm bài văn lập luận chứng minh
3 Bài mới
3.1 Hoạt động khởi động (2’)
- Mục tiêu: Tạo tâm thế cho các em vào bài mới.
- Phương pháp và kĩ thuật: Vấn đáp, nêu vấn đề, gợi mở
Trang 2- Tiến trình:
- Chúng ta đã học về văn nghị luận chứng minh Hôm nay cô sẽ hướng dẫn các em thực hành viết bài về văn nghị luận chứng minh.
3.2 Hoạt động hình thành kiến thức (75’))
Mục tiêu: Hướng dẫn học sinh luyện tập, vận dụng kiến thức trong bài học
PP-KT: hoạt động cá nhân, nêu vấn đề, tái hiện, thuyết trình, kt động não, vấn đáp, trao đổi, thảo luận nhóm, thực hành
(15’)
GV yêu cầu HS đọc đề bài và trả lời các
câu hỏi:
? Vấn đề nghị luận của đề bài này là gì?
- Bảo vệ rừng là bảo vệ cuộc sống của
chúng ta
? Với đề bài này các em sẽ sử dụng
phương pháp lập luận nào?
- Nghị luận chứng minh
? Luận điểm chính của đề văn này là gì?
- Bảo vệ rừng là bảo vệ cuộc sống của
chúng ta
? Em sẽ lập luận chứng minh theo cách
nào?
- Kết hợp dùng lí lẽ và dẫn chứng
GV yêu cầu 3 HS lên bảng lập dàn ý.
HS bên dưới làm vào vở, sau đó nhận
xét bài của bạn.
GV sửa chữa, chốt kiến thức.
Cho đề bài Hãy chứng minh bảo vệ rừng là bảo vệ cuộc sống của chúng ta
I Tìm hiểu đề - Tìm ý – Lập dàn bài
1 Tìm hiểu đề, tìm ý
- Vấn đề nghị luận (luận điểm chính):
Bảo vệ rừng là bảo vệ cuộc sống của chúng ta
- Phương pháp nghị luận: Lập luận chứng minh kết hợp lí lẽ và dẫn chứng
2 Lập dàn ý
- Mở bài (1,0 điểm)
+ Giới thiệu khái quát về rừng và vai trò của rừng đối với cuộc sống con người: là đối tượng được quan tâm, đặc biệt là thời gian gần đây
+ Sơ lược về vấn đề bảo vệ rừng: là nhiệm
vụ cấp bách, liên quan đến sự sống còn của nhân loại, nhất là trong những năm gần đây
- Thân bài (5 điểm)
+ Nêu định nghĩa về rừng…
+ Lợi ích của rừng: cân bằng sinh thái
(cung cấp oxi, là nơi trú ngụ của động thực
Trang 3vật quý, bảo vệ hệ nước ngầm ); bảo vệ chống xói mòn, lũ lụt, hạn hán ; lợi ích kinh tế (gỗ quý hiếm, lâm sản quý…); lợi ích về an ninh – quốc phòng (che chắn bộ đội trong chiến tranh); lợi ích về du lịch + Tác hại khi mất rừng: biến đổi khí hậu, bão lụt, hạn hán, tuyệt chủng một số giống loài, nghèo đói, … => Ảnh hưởng trực tiếp
và vô cùng lớn đến cuộc sống của con người
+ Bảo vệ rừng là bảo vệ cuộc sống của chúng ta: đưa dẫn chứng
+ Chúng ta cần làm gì để bảo vệ rừng?
- Kết bài (1 điểm)
– Khẳng định lại việc phá rừng là tổn hại rất lớn và cần được ngăn chặn kịp thời
– Kêu gọi, vận động mọi người mọi tầng lớp biết cách bảo vệ rừng, bảo vệ môi trường chính là bảo vệ bản thân mình và toàn xã hội
1 GV yêu cầu HS viết mở bài.
Thời gian viết: 15’
GV yêu cầu 3, 4 HS đọc mở bài, HS khác
nhận xét
GV sửa chữa
2 GV yêu cầu HS viết phần thân bài
GV chia nhóm lớp:
Nhóm 1: Viết luận cứ 1
Nhóm 2: Viết luận cứ 2
Nhóm 3: Viết luận cứ 3
Thời gian viết: 20p
GV yêu cầu mỗi nhóm 2 HS đọc bài, HS
khác nhận xét
GV sửa chữa
II Viết bài
Mở bài mẫu:
Trong cuộc sống môi trường thiên nhiên đóng góp một phần rất quan trọng trong hệ sinh thái và có tác động to lớn đến con người Nhưng hiện nay thiên nhiên đang bị tàn phá rất nặng nề Bàn về môi trường thiên nhiên có ý kiến cho rằng: "Bảo vệ môi trường thiên nhiên là bảo vệ cuộc sống của con người" Đây là ý kiến hoàn toàn đúng đắn đã được thực tế chứng minh
Thân bài mẫu
Trang 4Rừng có tác dụng làm trong sạch không khí Tán lá cản và giữ bụi Lá cây tiết ra nhiều loại chất kháng khuẩn có tác dụng tiêu diệt vi trùng gây bệnh trong không khí
Rừng là nơi sinh sống của nhiều loài động vật hoang dã, trong đó có nhiều loài quý hiếm Trong rừng có nhiều loại cây khác nhau Ðây là nguồn thực phẩm, nguồn nguyên liệu quý cho công nghiệp và dược phẩm, là nguồn gen hoang dại có giá trị trong lai tạo giống mới cho nông nghiệp và chăn nuôi
Rừng bảo vệ và cải tạo đất Nhờ có tán lá xoè rộng như chiếc ô, nước mưa không xối thẳng xuống mặt đất, nắng không đốt cháy mặt đất, nên lớp đất trên mặt khó bị rửa trôi theo nước mưa Rừng nuôi đất, bồi bổ cho đất
Ðất rừng hầu như tự bón phân, vì cành lá rơi rụng từ cây sẽ bị phân huỷ, tạo thành các chất dinh dưỡng, làm tăng độ màu mỡ của đất Ðất phì nhiêu, tơi xốp sẽ thấm tốt, giữ nước tốt và hạn chế xói mòn Vùng bãi triều ven biển có các rừng sú, vẹt, đước, vừa chắn sóng, vừa giữ phù sa, làm cho bờ biển không những không bị xói, mà còn được bồi đắp và tiến ra phía trước
Rừng có tác dụng điều hoà dòng chảy trong sông ngòi và dưới đất Nước mưa rơi xuống vùng có rừng bị giữ lại nhiều hơn trong tán cây và trong đất, do đó lượng dòng chảy do mưa trong mùa lũ giảm đi Rừng cản không cho dòng chảy mặt chảy quá nhanh, làm cho lũ xuất hiện chậm hơn, giảm mức độ đột ngột và ác liệt của từng trận
lũ Nước thấm xuống đất rừng vừa là nguồn dự trữ nuôi cây và các sinh vật sống trong đất, vừa chảy rất chậm về nuôi các sông trong thời gian không mưa Do đó những vùng có nhiều rừng che phủ sẽ giảm bớt được thiên tai hạn hán và lũ lụt Rừng càng nằm gần đầu nguồn sông, tác dụng điều hoà dòng chảy càng lớn hơn
Rừng có giá trị lớn về du lịch Vì rừng có nhiều phong cảnh đẹp, với nhiều loại động thực vật hoang dã, lôi cuốn sự ham hiểu biết, trí tò mò của mọi người Khí hậu trong rừng mát mẻ, điều hoà, không khí sạch sẽ còn có tác dụng chữa bệnh rất tốt
Hiện nay, nhiều khu rừng ở Việt Nam đang đi xuống một cách trầm trọng Người dân thì cứ thẳng tay chặt phá rừng mà không nghĩ đến tương lai sau này Rừng đầu nguồn thì bị xóa sổ Chính vì rừng đầu nguồn, rừng phòng hộ bị xóa sổ mà gây ra biết bao nhiêu trận lũ quét Việc khai thác rừng trái phép đã trở thành chuyện thường tình ở khắp mọi nơi, khắp mọi khu rừng trên đất nước Hiện tượng lâm tặc hoành hành ngày càng nhiều ở các cánh rừng
Cứ vào mùa hanh khô, chỉ cần đốt một cái cây trong rừng cũng có thể gây cháy toàn
bộ khu rừng Người dân đốt phá rừng không có kế hoạch, không chịu trồng lại rừng Chặt hết rừng này thì vẫn còn rừng khác, có lẽ, người dân nào cũng nghĩ như vậy Sâu trong rừng là một mỏ khoáng sản khổng lồ, chính vì điều đó mà lòng tham của con người mới nổi lên, con người mới đi khai thác khoáng sản trái phép Chỉ vì mục đích bảo vệ rừng mà nhiều nhân viên làm ở khu quản lí lâm nghiệp đã phải hi sinh cả tính mạng của mình Lâm tặc chỉ yêu mỗi tiền của, coi tính mạng con người như cỏ rác, thẳng tay mà giết người để bịt đầu mối Không những chặt cây lấy gỗ, người dân còn săn bắt động vật hoang dã để thu nguồn lợi nhuận trái phép
Chính vì việc phá hoại rừng của người dân mà đã để lại nhiều hậu quả nghiêm trọng Cuộc sống của người dân vùng miền Trung Việt Nam nói riêng và toàn thế giới nói chung đang phải gánh chịu những cơn bão, những cơn sóng thần vào sâu trong đất liền
Trang 5là do không có rừng chắn Hàng năm, có biết bao nhiêu trận lũ đổ về đất liền, cứ thế
mà "tự nhiên xông thẳng" vào khu vực dân sinh vì không có rừng che chở
Bao nhiêu người thiệt mạng, mất nhà cửa vì lũ lụt Quả thật là "gậy ông đập lưng ông", chính người dân chặt phá rừng cho nên bây giờ có lũ, lấy đâu ra rừng mà chắn nước lũ Có những nơi thì đất trống đồi trọc, đất cứ thế mà trơ ra, chả có cây cối gì vì
do bị khai thác bừa bãi Động vật do bị săn bắn quá nhiều nên nhiều loài đang được ghi tên trong sách đỏ vì mang nguy cơ tuyệt chủng, loài ít, loài nhiều gây mất cân bằng sinh thái.Loài này tuyệt chủng thì còn loài kia, cứ thế mà chẳng mấy chốc trên Trái Đất này sẽ chẳng còn sự sống của muông thú Nhiều khu vực hạ tầng cơ sở đã bị phá hủy
Ở miền Trung, hiện tượng sa mạc hóa đã xuất hiện và đe dọa người dân ở nơi đây
"Hiệu ứng nhà kính", biến đổi khí hậu toàn cầu là do không có rừng điều hòa khí hậu, lọc không khí Môi trường không khí đã bị ô nhiễm mà rừng thì không còn thì việc nhiệt độ Trái Đất tăng cao là vô cùng dễ dàng Một số khu rừng nguyên sinh, thắng cảnh đã mất sạch Để ngăn chặn việc lâm tặc hoành hành, nhà nước đã phải bỏ ra hàng chục tỷ đồng để khắc phục sự cố này Không có rừng, nước mưa từ trên trời cứ xối xuống đất, làm đất đai cứ thế mà sạt lở
Các khu rừng ngập mặn bị phá hủy, đi liền với nó là lượng nước mặn từ biển tràn ngập khắp các đồng ruộng làm thu hẹp diện tích canh tác Mất rừng cho nên một số thú dữ đã tấn công cuộc sống của con người Động vật mất nơi ở là rừng cho nên nó đành phải di cư, đến phá hoạt cuộc sống của con người Tự dưng tự bịa, đang ngồi trong nhà thì voi trong rừng kéo đến, đập phá nhà cửa thì chẳng có một ai chịu đựng nổi Và mối lo ngại lớn nhất của con người đang tiến dần đến, đó là lượng ô xi giảm
Ô xi giảm thì coi như Trái Đất này sẽ trở về thời nguyên thủy, không có sự sống Rừng đang kêu cứu, những con người có lương tâm cũng đang kêu cứu Cứu lấy rừng
và cũng chính là cứu lấy cuộc sống của con người Lời kêu cứu đang rất dòng dã, thúc giục Mỗi người chúng ta hãy cùng nhau góp sức bởi: bảo vệ rừng cũng chính là bảo
vệ cuộc sống của chúng ta
Vậy ngay từ hôm nay chúng ta hãy cùng nhau: Trồng cây, gây rừng, trồng cây quanh khu vực sinh sống Thu gom rác thải, đổ rác đúng nơi quy định, tái chế rác thải, xử lí chất thải độc hại trước khi thải ra môi trường Hưởng ứng ngày môi trường thế giới
Ra những bộ luật hạn chế lượng khí CO2 thải ra trong ngành công nghiệp Hạn chế sử dụng phân hóa học, thuốc trừ sâu Sử dụng điện nước tiết kiệm, vệ sinh nhà cửa Tuyên truyền lợi ích của môi trường Đối với nạn phá rừng, Nhà nước cần có những chính sách chặt chẽ cũng như biện pháp xử lí nghiêm minh nhằm răn đe mọi người
3 GV yêu cầu HS viết kết bài.
Thời gian viết: 15’
GV yêu cầu 3, 4 HS đọc kết bài, HS
khác nhận xét
GV sửa chữa
Kết bài mẫu
Như vậy, rừng có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự sống của con người Sự tổn thất của rừng sẽ đe dọa đến sự sống, sự tồn vong của tất cả loài người Vì vậy ngay
từ bây giờ chúng ta hãy chung tay, góp sức
Trang 6cùng bảo vệ rừng Vì bảo vệ rừng chính là bảo vệ cuộc sống của tất cả chúng ta
Điều chỉnh, bổ sung
3.3 Hoạt động tìm tòi, mở rộng (3’)
- Mục tiêu: Học sinh vận dụng kiến thức để liên hệ thực tiễn, tìm tòi mở rộng kiến thức
- PP-KT: Nêu vấn đề, thuyết trình, giao việc, KT động não, hợp tác.
Yêu cầu HS về nhà hoàn thiện bài và tìm đọc những bài tham khảo trên mạng về để bài trên và trao đổi với các bạn.
3.4 Hướng dẫn học sinh học bài và chuẩn bị bài (3’):
- Ôn tập kiến thức chuẩn bị bài kiểm tra giữa HK II