* - Biện pháp GDBVMT: Để tiết * Hoïc sinh laøm vieäc 16.1 kiệm điện năng, cần giảm sự tỏa nhiệt nhoùm , caù nhaân hao phí đó bằng cách giảm điện trở nội của chúng - Giải thích và thực hi[r]
Trang 1Giáo viên : NGUYỄN THỊ THANH PHÚC
Giảng dạy các lớp : 9A1; 9A2 ; 9A3
Môn : VẬT LÝ
* Nêu được kết luận về sự phụ thuộccủa cường độ dòng điện giữa hai đầu dây dẫn
* Ôn tập
* Thực hành , thínghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh,nhận xét
* Học sinh làm việcnhóm ,cá nhân
Mỗi nhóm học sinh có :
* Dây dẫn điện trở Nikêtin (Constantan)
* Ampe kế 1 vốn kế, 1công tắc, 1 nguồn điện
* Các đoạn dây nối
Tiết 2 BÀI 2:
ĐIỆN TRỞ CỦA DÂY DẪN - ĐỊNH LUẬT ÔM
- Nêu được điện trở của một dâydẫn được xác định như thế nào và
cĩ đơn vị đo là gì
- Nêu được điện trở của mỗi dây dẫn đặc trưng cho mức độ cản trở dịng điện của dây dẫn đĩ
với đoạn mạch cĩ điện trở
- Vận dụng được định luật Ơm đểgiải một số bài tập đơn giản
* Thực hành , thínghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánhnhận xét
* Học sinh làm việcnhóm, cá nhân
* Bảng phụ của giáo viên
* Bảng nhóm của họcsinh
Tuần 2 Tiết 3 BÀI 3:
THỰC HÀNH XÁC ĐỊNH
Trang 2ĐIỆN TRỞ BẰNG VÔN KẾ VÀ AMPE KẾ
nghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
- 1 dây dẫn điện
tương đương của đoạn mạch gồm hai điện trở mắc nối tiếp
- Xác định được bằng thí nghiệmmối quan hệ giữa điện trở tươngđương của đoạn mạch nối tiếp vớicác điện trở thành phần
- Vận dụng tính được điện trở tương đương của đoạn mạch mắc nối tiếp gồm nhiều nhất ba điện trởthành phần
* Ôn tập
* Thực hành , thínghiệm
* Đàm thoại , gợi mở
* quan sát so sánh ,nhận xét
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
tương đương của đoạn mạch gồmhai điện trở mắc song song
Xác định được bằng thí nghiệmmối quan hệ giữa điện trở tươngđương của đoạn mạch song songvới các điện trở thành phần
Vận dụng tính được điện trở tương đương của đoạn mạch mắc song song gồm nhiều nhất ba điện trở thành phần
* Ôn tập
* Thực hành kiểmchứng
* Đàm thoại gợi mở
Mỗi nhóm học sinh có :
* 3 điện trở là điện trởtương đương của hai điệntrở mắc song song
đoạn mạch mắc nối tiếp gồm nhiềunhất 3 điện trở
Trang 3ĐỊNH LUẬT
đoạn mạch mắc song song gồm nhiều nhất ba điện trở thành phần
Vận dụng được định luật Ơm chođoạn mạch vừa mắc nối tiếp, vừamắc song song gồm nhiều nhất bađiện trở
mức của 1 số đồ dùngđiện trong nhà
Tuần 4 Tiết 7
BÀI 7:
SỰ PHỤ CỦA ĐIỆN TRỞ VÀO CHIỀU DÀI CỦA DÂY DẪN
- Xác định được bằng thí nghiệm mối quan hệ giữa điện trở của dây dẫn với độ dài dây dẫn
- Nêu được mối quan hệ giữa điện trở của dây dẫn với độ dài dây dẫn
- Vận dụng giải thích một số hiện tượng thực tế liên quan đến điện trở của dây dẫn
* Thực hành , thínghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
* HS làm việc nhóm ,cá nhân
Mỗi nhóm học sinh có :
* Các đoạn dây nối +Đối với cả lớp:
* 1 đoạn dây đồng
* 1 đoạn dây thép
* 1 cuộc dây hợp kim Tiết 8 BÀI 8:
SỰ PHỤ THUỘC CỦA ĐIỆN TRỞ VÀO TIẾT DIỆN DÂY DẪN
- Vận dụng sự phụ thuộc của điện trở của dây dẫn vào tiết diện của dây dẫn để giải thích được một số hiện tượng trong thực tế liên quan đến điện trở của dây dẫn
- Nêu được mối quan hệ giữa điện trở của dây dẫn với tiết diện của dây dẫn
- Xác định được bằng thí nghiệm mối quan hệ giữa điện trở của dây dẫn với tiết diện của dây dẫn
* Thực hành , thínghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
* HS làm việc theonhóm , cá nhân
Mỗi học sinh có:
* 2 đoạn dây kim loạicùng chiều dài
Trang 4Tuần 5 Tiết 9 BÀI 9:
SỰ PHỤ THUỘC CỦA ĐIỆN TRỞ VÀO VẬT LIỆU LÀM DÂY DẪN
Xác định được bằng thí nghiệm mối quan hệ giữa điện trở của dây dẫn với vật liệu làm dây dẫn
Nêu được mối quan hệ giữa điện trở của dây dẫn với độ dài, tiết diện
và vật liệu làm dây dẫn
Nêu được mối quan hệ giữa điện trở của dây dẫn với vật liệu làm dây dẫn
- Nêu được các vật liệu khác nhau thì cĩ điện trở suất khác nhau
l
để giải thích được các hiện tuợng đơn giản liên quan đến điện trở của dây dẫn
* Biện pháp GDBVMT: Để tiết kiệm năng lượng, cần sử dụng dây dẫn cĩ điện trở suất nhỏ Ngày nay, người ta
đã phát hiện ra một số chất cĩ tính chất đặc biệt, khi giảm nhiệt độ của chất thì điện trở suất của chúng giảm
về giá trị bằng khơng (siêu dẫn)
Nhưng hiện nay việc ứng dụng vật liệu siêu dẫn vào trong thực tiễn cịn gặp nhiều khĩ khăn, chủ yếu do các vật liệu đĩ chỉ là siêu dẫn khi nhiệt độrất thấp (dưới O0C rất nhiều)
Thực hành , thínghiệm
* Đàm thoại , gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
* Học sinh làm viêctheo nhóm , các nhân
- Bảng phụ
- Mỗi nhóm học sinh có :
* 1 cuộn dây inox
* 1 cuộc dây nikêlin
* 1cuộn dây Nicrom
- Nhận biết được các loại biến trở
- Sử dụng được biến trở con chạy
để điều chỉnh cường độ dịng điện trong mạch
- Giải thích được nguyên tắc hoạt
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
Bảng phóng to các hìnhtrang 28
* Biến trở có con chạy
* 1 biến trở than
* 1 nguồn điện
Trang 5động của biến trở con chạy * 1 bóng đèn
- Vận dụng được định luật Ơm và
l
để giải bài tốn
về mạch điện sử dụng với hiệuđiện thế khơng đổi, trong đĩ cĩ lắpmột biến trở
* Ôn tập
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
* HS làm việc nhóm ,cá nhân
* Đối với cả lớp: định luậtÔm và công thức tínhđiện trở theo chiều dài tiếtdiện và điện trở suất
Tiết
12
BÀI 12:
CÔNG SUẤT ĐIỆN
- Nêu được ý nghĩa của số vơn, sốốt ghi trên dụng cụ điện
- Viết được cơng thức tính cơng suất điện
- Xác định được cơng suất điện củamột mạch bằng vơn kế và ampe kế
+ Sử dụng máy ổn áp để bảo vệ cácthiết bị điện
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
* HS làm việc nhóm ,cá nhân
Bảng phụ
* 3 bóng đèn : 12V -3W ;12V-6W ; 12V- 10W
* 1 nguồn điện * 1 côngtắc * 1 biến trở *
- Nêu được một số dấu hiệu chứng
tỏ dịng điện mang năng lượng
- Chỉ ra được sự chuyển hố các dạng năng lượng khi đèn điện, bếp
* Một công tơ điện
Trang 6điện, bàn là điện, nam châm điện, động cơ điện hoạt động.
-Viết được cơng thức tính điện năng tiêu thụ của một đoạn mạch
- Vận dụng được các cơng thứctính cơng, điện năng, cơng suất đốivới đoạn mạch tiêu thụ điện năng
* Ôn tập
* Vận dụng Bảng phụ (đènchiếu )
Bảng tóm tắt công thức vàđơn vị
BÀI TẬP : VỀ CÔNG SUẤT ĐIỆN VÀ SỬ DỤNG ĐIỆN TRONG ĐIỆN NĂNG ( tt )
- Vận dụng được các cơng thứctính cơng, điện năng, cơng suất đốivới đoạn mạch tiêu thụ điện năng
* Ôn tập
* Vận dụng Bảng phụ (đènchiếu )
Bảng tóm tắt công thức vàđơn vị
Tiến hành được thí nghiệm để xácđịnh cơng suất của một số dụng cụđiện
* Thực hành thínghiệm * Nguồn điện , * Công tắc* Các đoạn dây nối
- Phát biểu và viết được hệ thứccủa định luật Jun – Len-xơ
- Vận dụng được định luật Jun – Len-xơ để giải thích các hiện tượng đơn giản cĩ liên quan
* Thực hành, thínghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
Bảng phóng to hình 16.1SGK
* Ôn tập R= U
I
* Dụng cụ thí nghiệm hình
Trang 7* - Biện pháp GDBVMT: Để tiếtkiệm điện năng, cần giảm sự tỏa nhiệthao phí đĩ bằng cách giảm điện trởnội của chúng
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
biện pháp thơng thường để sử dụng
an tồn điện
- Nêu được tác hại của đoản mạch
và tác dụng của cầu chì
- Giải thích và thực hiện được việc
sử dụng tiết kiệm điện năng
I 2 TRONG ĐỊNH LUẬT JUN- LENXƠ.
( Không bắt buộc HS)
* Lắp ráp và thực hành , nêu ra mối
nghiệm , kiểmnghiệm
Đối với mỗi học sinh :
biện pháp thơng thường để sử dụng
an tồn điện
- Nêu được tác hại của đoản mạch
và tác dụng của cầu chì
- Giải thích và thực hiện được việc
sử dụng tiết kiệm điện năng
* Biện pháp an tồn: Di dời các hộ dân sống gần các đường điện cao áp
và tuân thủ các quy tắc an tồn khi sử
Ôn tập
Trang 8dụng điện.
- Thay các bĩng đèn thơng thường bằng các bĩng đèn tiết kiệm năng lượng
* Tổng kết * Bảng phụ ( đèn chiếu )
* Bảng tóm tắt lý thuyếtvà công thức
Tiết
20*
ÔN TẬP * Định luật Ôm
* Tính điện năng tiêu thụ và A =P.t
= UIt
9 công nghệ 8 trong cuộcsống
BÀI 21:
NAM CHÂM VĨNH CỬU
* Thực hành thínghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Quan sát , so sánh ,nhận xét
* HS làm việc nhóm,cá nhân
* Kim nam châm , namchâm thẳng , nam châmchữ U , mũi nhọn đứngthẳng , sắt vụn trộn lẫnnhôm - đồng - gỗ vụn - Labàn
để phát hiện dịng điện cĩ tác dụngtừ
* Thực hành thínghiệm, quan sá, sosánh, nhận xét
*dây Constantan giá đở,nguồn điện 3V: 4V , 5V:
kim nam châm đạt trên
Trang 9TỪ TRƯỜNG Biết dùng nam châm thử để phát
hiện sự tồn tại của từ trường
* - Biện pháp GDBVMT:
+ Xây dựng các trạm phát sĩng điện
từ xa khu dân cư
+ Sử dụng điện thoại di động hợp lý,đúng cách; khơng sử dụng điện thoại
di động để đàm thoại quá lâu (hànggiờ) để giảm thiểu tác hại của sĩngđiện từ đối với cơ thể, tắt điện thoạikhi ngủ hoặc để xa người
+ Giữ khoảng cách giữa các trạm phátsĩng phát thanh truyền hình một cáchthích hợp
+ Tăng cường sử dụng truyền hìnhcáp, điện thoại cố định; chỉ sử dụngđiện thoại di động khi thật cần thiết
* Đàm thoại gợi mở
* Học sinh làm việcnhóm, cá nhân
mũi nhọn, công tắc, biếntrở , ampe kế , dây nối
châm thẳng và nam châm hình chữU
* Thực hành thínghiệm , quan sát ,nhận xét
* Đàm thoại gọi mở
* Nam châm thẳng, tẩmnhựa trong cứng, mạt sắt ,bút dạ , 1 số kim namchâm nhỏ có trục quaythẳng đứng
* Tranh phóng to H23.3 Tuần
14 Tiết 25
BÀI 24:
TỪ TRƯỜNG CỦA ỐNG DÂY CÓ DÒNG ĐIỆN CHẠY QUA
Phát biểu được quy tắc nắm tay phải về chiều của đường sức từ trong lịng ống dây cĩ dịng điện chạy qua
Vận dụng được quy tắc nắm tay phải để xác định chiều của đường sức từ trong lịng ống dây khi biết chiều dịng điện và ngược lại
* Trực quan
* Thực hành , thínghiệm
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
* Một số tấm nhựa có sẵncác dòng dây của 1 ốngdây thẳng
* Mạt sắc , công tắc , dâydẫn , nguồn điện 3V hay6V
* 1 bút dạ Tiết BÀI 25: - Mơ tả được cấu tạo của nam * Trực quan * Ống dây 500 - 700
Trang 1026 SỰ NHIỄM TỪ
CỦA SẮT , THÉP , NAM CHÂM ĐIỆN
châm điện và nêu được lõi sắt cĩvai trị làm tăng tác dụng từ
- Giải thích được hoạt động của nam châm điện
*- Các biện pháp GDBVMT:
+ Trong các nhà máy cơ khí, luyệnkim cĩ nhiều các bụi, vụn sắt, việc sửdụng các nam châm điện để thu gombụi, vụn sắt làm sạch mơi trường làmột giải pháp hiệu quả
+ Lồi chim bồ câu cĩ một khả năngđặc biệt, đĩ là cĩ thể xác định đượcphương hướng chính xác trong khơnggian Sở dĩ như vậy bởi vì trong bộnão của chim bồ câu cĩ các hệ thốngnhư la bàn, chúng được định hướngtheo từ trường Trái Đất Sự địnhhướng này cĩ thể bị đảo lộn nếu trongmơi trường cĩ quá nhiều nguồn phátsĩng điện từ Vì vậy, bảo vệ mơitrường tránh ảnh hưởng tiêu cực củasĩng điện từ là gĩp phần bảo vệ thiênnhiên
* Thực hành thínghiệm
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
vòng , La bàn hay kimloại nam châm đặt trênmũi nhọn, biến trơ, nguồn3V-6V ampe kế GHĐ1.5A và ĐCNN 0.1Acông tắc, dây dẫn (50cm),lõi sắt non , lõi thép , đinhsắt
nam châm điện và chỉ ra tác dụngcủa nam châm điện trong nhữngứng dụng này
* Trực quan
* Thực hành thínghiệm
Trang 11Tiết
28
BÀI 27:
LỰC ĐIỆN TỪ - Phát biểu được quy tắc bàn tay
trái về chiều của lực từ tác dụng lên dây dẫn thẳng cĩ dịng điện chạy qua đặt trong từ trường đều
Vận dụng được quy tắc bàn trái để xác định một trong ba yếu tố khi biết hai yếu tố kia
* Trực quan
* Thực hành , thínghiệm
* Đàm thoại gợi mở
* Học sinh làm việcnhóm ,cá nhân
* Nam châm chữ U ,nguồn 6V , dây bằng đồngdài 100m , đường kính2,5mm biến trở ( 20 Ω
-2A ) công tắc , giá thínghiệm , ampe kế ( 1,5A-0,1A ) làm mô hình(27.2)
Tuần
16 Tiết 29
BÀI 28:
ĐỘNG CƠ ĐIỆN MỘT CHIỀU
hoạt động của động cơ điện một chiều
- Giải thích được nguyên tắc hoạt động (về mặt tác dụng lực và chuyển hĩa năng luợng) của động
cơ điện một chiều
* Trực quan
* Thực hành thínghiệm
* So sánh , phân tích ,đàm thoại
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
* Mô hình động cơ điệnmột chiều hoạt động vớinguồn 6V
Tiết
30
BÀI 29:
THỰC HÀNH : CHẾ TẠO NAM CHÂM VĨNH CỬU NGHIỆM LẠI TỪ TÍNH CỦA ỐNG DÂY CÓ DÒNG ĐIỆN CHẠY QUA
* Xác định cách làm để được đoạndây thành nam châm vĩnh cửu
* Cách xác định cực từ của đầu ốngdây
Học sinh tự làm thínghiệm , quan sát , sosánh
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
* Nguồn 3V và 6 V
* 2 đoạn dây dẫn : 1thép
1 đồng 3,5cm - đường kính0.4mm
* Ống dây A ( 200vòng ) quấn sẵn trên ốngnhựa đường kính 1cm
( 300vòng ), quấn sẵn trênống nhựa đường kính5cm , trên ống có khoét
Trang 12lỗ tròn đường kính 2mm
* La bàn - công tác
phải xác định chiều đường sức từ trong ống dây khi biết chiều dịng điện và ngược lại
Vẽ được đường sức từ của nam châm thẳng, nam châm hình chữ U
và của ống dây cĩ dịng điện chạy qua
* 1nam châm thẳng(20cm )
* Giá thí nghiệm công tác
được ví dụ về hiện tượng cảm ứngđiện từ
* Thí nghiệm , thựchành
* Đàm thoại gợi mở
* Học sinh làm việcnhóm ,cá nhân
* Quan sát , mô tả ,nhận xét
* Giáo viện : 1 đinamô xeđạp có bóng đèn , 1đinamô xe đạp đã tháo vỏcho học sinh quan sát cấutạo
* Học sinh : Cuộn dây cógắn bóng Ped 1 thanhnam châm có trục quayvuông góc với thanh ,1nam châm điện và 2 pin1,5V
tính về nguyên nhân gây ra dịng điện cảm ứng
- Nêu được dịng điện cảm ứng xuất hiện khi cĩ sự biến thiên của
số đường sức từ xuyên qua tiết diện của cuộn dây kín
* Thí nghiệm , thựchành , quan sát , nhậnxét
* Đàm thoại gợi mở
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
Trang 13* - Biện pháp GDBVMT:
+ Thay thế các phương tiện giaothơng sử dụng động cơ nhiệt bằng cácphương tiện giao thơng sử dụng động
34 ÔN TẬP HỌC
KỲ I Hệ thống lại các kiến thức , kỹ năng
cơ bản ở HKI
* Diễn giảng
* Đàm thoại
* Khách quan tự luận
* Bảng hệ thống các kiếnthức , kỹ năng
* Khách quan tự luận
* Bảng hệ thống các kiếnthức , kỹ năng
- Nêu được dấu hiệu chính đểphân biệt dịng điện xoay chiều vớidịng điện một chiều
* Thí nghiệm thựchành , quan sát , nhậnxét
* Đàm thoại , gợi mở
* Học sinh làm việctheo nhóm , cá nhân
* Cuộn dây dẫn kính cóhai bóng đèn Led mắcsong song ngược chiều
* Nam châm vĩnh cửuquay quanh trục
* Mô hình cuộn dây quaytrong từ trường của namchâm
Tiết
38
BÀI 34:
MÁY PHÁT ĐIỆN XOAY CHIỀU
máy phát điện xoay chiều cĩ khungdây quay hoặc cĩ nam châm quay
- Giải thích được nguyên tắc hoạtđộng của máy phát điện xoay chiều
cĩ khung dây quay hoặc cĩ namchâm quay
* Thực hành , quansát , nhận xét
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
* Mô hình máy phát điệnxoay chiều
Trang 14- Nêu được các máy phát điện đềubiến đổi cơ năng thành điện năng.
ĐO CƯỜNG ĐỘ VÀ HIỆU ĐIỆN THẾ XOAY CHIỀU
- Nêu được các tác dụng của dịngđiện xoay chiều
Phát hiện dịng điện là dịng điện xoay chiều hay dịng điện một chiều dựa trên tác dụng từ của chúng
- Nêu được các số chỉ của ampe kế
và vơn kế xoay chiều cho biết giá trị hiệu dụng của cường độ dịng điện và của điện áp xoay chiều
- Nhận biết được ampe kế và vơn
kế dùng cho dịng điện một chiều
và xoay chiều qua các kí hiệu ghi trên dụng cụ
* Thực hành , quansát , nhận xét
* Học sinh làm việcnhóm ,cá nhân
* Giáo viên : (A)(V) xoaychiều 3V có đui , công tắc, dây nối , nguồn 1chiều3V -6V
*Học sinh: Nam châmđiện, nam châm vĩnh cửu,nguồn 1 chiều 3V- 6V
ĐI XA
- Giải thích được vì sao cĩ sự haophí điện năng trên đường dây tảiđiện
- Nêu được cơng suất hao phí trên đường dây tải điện tỉ lệ nghịch với bình phương của điện áp hiệu dụngđặt vào hai đầu dây dẫn
- Biện pháp GDBVMT: Đưa cácđường dây cao áp xuống lịng đấthoặc đáy biển để giảm thiểu tác hạicủa chúng
* Đàm thoại , gợimở , chứng minh , suyluận
máy biến áp
- Giải thích được nguyên tắc hoạtđộng của máy biến áp
* Trực quan , diễngiảng , đàm thoại
* Học sinh làm việcnhóm , cá nhân
* Máy biến thế nhỏ , cuộn
sơ cấp 750 vòng và cuộnthứ cấp 1500 vòng , nguồnxoay chiều 0 - 12V , vôn