GA VAN 9 TUAN 1 2

PHƯƠNG CHÂM VỀ LƯỢNG 1... Tìm hiểu chung.[r]

Trang 1

Ngày dạy: / 08/ 2012

TUẦN 1

TIẾT 1 – VĂN BẢN

PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH (Tiết 1)

( Lê Anh Trà )

A KẾT QUẢ CẦN ĐẠT

1 Kiến thức: HS cảm nhận được:

- Vốn tri thức sâu rộng của Hồ Chí Minh là cơ sở của phong cách HCM,

2 Kĩ năng:

- Nắm bắt được chủ đề hội nhập với t/g và bảo vệ BSVHDT và trau dồi kĩ năng viết về …

B CHUẨN BI

- GV nghiên cứu bài, soạn bài.

- HS đọc văn bản ở nhà.

C TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

1 Ổn định tổ chức

2 Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới: HCM không những là nhà yêu nước, nhà cách mạng vĩ đại mà còn là danh nhân

văn hóa thế giới Vẻ đẹp văn hóa chính là nét nổi bật trong phong cách Hồ Chí Minh Vậy…

Hoạt động 1:

- GV hướng dẫn hs đọc văn bản và tìm hiểu

một số chú thích ở SGK

? có thể chia bố cục thành mấy phần? Nội

dung của mỗi phần?

?Theo em, vốn tri thức văn hóa nhân loại

của HCM sâu rộng như thế nào?

? Người đã làm thế nào để có được vốn tri

thức sâu rộng ấy?

Hết tiết 1 chuyển tiết 2

I Tìm hiểu chung

1 Đọc, tìm hiểu chú thích

2 Bố cục: 2 phần

- Phần 1: Từ đầu  “rất hiện đại”

- Phần 2: Tiếp  hết:

II Đọc – hiểu

1 Vốn tri thức văn hóa nhân loại của HCM

- Vốn tri thức văn hóa sâu rộng:

+ tiếp xúc với nền văn hóa từ PĐ tới PT + hiểu sâu rộng nền văn hóa các nước Á, Âu, Phi, Mĩ…

+ nói và viết thạo nhiều thứ tiếng + làm nhiều nghề, nhiều việc

- Để có được vốn tri thức ấy, người đã:

+ chủ động tích lũy, tìm hiểu, học hỏi ở nhiều nơi, nhiều người, nhiều nghề

+ Nắm vững PNGT là ngôn ngữ

+ qua công việc, lao động mà học hỏi + học hỏi tìm hiểu đến mức sâu sắc, khá uyên thâm

D CỦNG CỐ – DẶN DO

- HS về nhà sưu tầm những câu chuyện, câu thơ về lối sống của Bác Hồ

Ngày dạy: / 08/ 2012

TUẦN 1

Trang 2

TIẾT 2 – VĂN BẢN

PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH (Tiếp)

( Lê Anh Trà )

D KẾT QUẢ CẦN ĐẠT

3 Kiến thức: HS thấy được:

- Ý nghĩa của phong cách HCM trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc

- Một số biểu hiện của phong cách HCM trong đời sống và trong sinh hoạt

- Đặc điểm của kiểu bài nghị luận xã hội qua một đoạn văn cụ thể

4 Kĩ năng:

- Nắm bắt được chủ đề hội nhập với t/g và bảo vệ BSVHDT và trau dồi kĩ năng viết về …

E CHUẨN BI

- GV nghiên cứu bài, soạn bài.

- HS đọc văn bản ở nhà.

F TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

Bài mới:

? Theo em, điều kì lạ là BH đã tiếp thu

những nề văn hóa đó như thế nào? Từ đó em

học được điều gì ở Người?

? Trong P1, để làm rõ đặc điểm phong cáh

vưn hóa HCM, tác giả đã sử dụng PPTM

nào để làm nổi bật cơ sở của PCHCM?

- GV: Ở BH, vốn tri thức văn hóa nhân loại

sâu rộng được nhào nặn với truyền thống

văn hóa bền vững của dân tộc Sự kết hợp

nhuần nhuyễn đó làm nên phong cách HCM

Vậy p/c đó của người thể hiện như thế nào,

chúng ta…

? Lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất PĐ

của BH được biểu hiện ntn?

? Đó là những biểu hiện của một cuộc sống

I Tìm hiểu chung

II Đọc – hiểu

1 Vốn tri thức văn hóa nhân loại của HCM

- Vốn tri thức văn hóa sâu rộng:

- Để có được vốn tri thức ấy, người đã:

- Cách thức tiếp thu có chọn lọc, không chịu ảnh hưởng thụ động kết hợp với việc phê phán hạn chế, tiêu cực; trên nền tảng dân tộc…

*NGhệ thuật:

- kết hợp tự sự và bình luận

+ “có thể nói ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu…” + “Quả như một câu chuyện thần thoại …”

- so sánh, liệt kê

2 Lối sống giản dị mà thanh cao – một biểu hiện nổi bật của p/c HCM

- Ở cương vị lãnh đạo cao nhất của Đảng và Nhà nước nhưng HCM có một lối sống vô cùng giản dị:

+ Nơi ở và làm việc đơn sơ + Trang phục hết sức giản dị

+ Ăn uống đạm bạc

- Biểu hiện của đời sống thanh cao:

Trang 3

rất thanh cao, em hãy phân tích để làm nổi

bật sự thanh cao trong lối sống hằng ngày

của bác?

? Nét đẹp của lối sống rất dân tộc, rất VN

trong p/c HCM gợi cho ta nhớ đến cách

sống của những vị hiền triết nào trong lịch

sử? Em hiểu như thế nào về hai câu thơ….?

? Vì sao có thể nói lối sống của Bác là sự

kết hợp giữa giản dị với thanh cao?

? Trong thời kì đất nước mở cửa, hội nhập

với thế giới và xu thế toàn cầu hóa hiện

nay,vb P/c HCM có ý nghĩa thời sự và thiết

thực ntn?

? Em có nhận xét ntn về các thuyết minh của

tác giả trên các phương diện ngôn ngữ,

PPTM?

? Qua đó vẻ đẹp nào trong cách sống của

Bác được sáng tỏ? Cách sống đó gợi tình

cảm nào của chúng ta về Bác?

- HS tự suy nghĩ và phát biểu cảm nghĩ.

? Nêu khái quát về nội dung?

? T/g đã sử dụng những biện pháp

nghệthuật nào để làm nổi bật vẻ đẹp phong

cách của HCM ?

+ không phải là lối sống khắc khổ…

+ không phải là cách tự thần thánh hóa…

+ là lối sống có văn hóa trở thành quan niệm thẩm mĩ: cái đẹp là sự giản dị, tự nhiên

=> Lối sống của bác là sự kết hợp giữa giản dị và thanh cao

 Trong thời đại ngày nay, cần biết tiếp thu có chọn lọc, cần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc để làm giàu cho văn hóa nhân loại

*Nghệ thuật:

- ngôn ngữ giản dị, liệt kê những biểu hiện cụ thể, xác thực trong đời sống sinh hoạt của Bác

- đan xen thơ…

- nghệ thuật đối lập

III Tổng kết

1 Nội dung:

2 Nghệ thuật:

D CỦNG CỐ – DẶN DO:

- Văn bản PC HCM cung cấp them cho em những hiểu biết nào về Bác Hồ của chúng ta?

- Từ văn bản này, em học tập được điều gì để viết văn bản thuyết minh?

- HS học bài cũ, chuẩn bị bài mới

Ngày dạy: 21/ 08/ 2012

TUẦN 1

TIẾT 3 – TIẾNG VIỆT

CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI

A KẾT QUẢ CẦN ĐẠT

Trang 4

1 Kiến thức : giúp HS:Nắm được những hiểu biết cốt yếu về hai phương châm hội thoại:

Phương châm về lượng và Phương châm về chất

2 Kĩ năng: Nhận biết và phân tích được cách sử dụng PCHT về chất và PCHT về lượng đồng

thời biết cách vận dụng hai PCHT này trong hoạt động giao tiếp

B CHUẨN BI

- GV nghiên cứu bài, soạn bài

- HS đọc văn bản ở nhà

C TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

3 Bài mới:

- HS đọc 2 ví dụ ở sgk, trả lời câu hỏi

?Ở VD 1, theo em “bơi”có nghĩa là gì? Câu

hỏi của An nhằm mục đích gì? câu trả lời

của Ba có đáp ứng điều mà An muốn biết

không?

? Em hãy tìm câu trả lời cần có?

? Từ ví dụ này, em rút ra bài học gì về gt?

? ở Vd2, e hãy cho biết trong câu hỏi

“…”và câu trả lời “…” có thừa nội dung

nào không?

? Từ vd, em rút ra thêm bài học gì về gt?

? Từ việc tìm hiểu 2vd trên, e rút ra kết luận

ntn về pc về lượng?

*Bài tập củng cố: BT 1, sgk/tr.10

- HS đọc vd ở sgk, trả lời câu hỏi

?Em hãy xác định xem câu “Có một lần,

….” Và “…” là đúng hay sai sự thật?

?Câu “Tôi còn nhớ…” được nói ra để làm

gì?Từ đó cho biết truyện cười này phê phán

điều gì?

?Qua câu truyện, em rút ra bài học gì trong

giao tiếp?

*Bài tập củng cố: BT 2/ 10, 11

-HS đọc truyện cười ở bt3, sgk/ 11

? Theo em, câu “rồi có nuôi được không?”

được nói ra nhằm mục đích muốn biết điều

gì? Điều đó đã biết chưa? Biết mà vẫn hỏi

là không tuân thủ phương châm hội thoại

nào?

-GV yêu cầu hs vận dụng hiểu biết về PCHT

I PHƯƠNG CHÂM VỀ LƯỢNG

1 ví dụ (sgk)

2 Nhận xét:

*VD1:

-An muốn biết Ba học bơi ở địa điểm nào

- Câu trả lời của Ba không chứa nội dung mà An muốn biết

- Câu trả lời cần có là: Tớ tập bơi ở bể bơi CĐ…

=> nội dung giao tiếp cần đúng với y/c của cuộc thoại, không được thiếu.

*VD2:

- Câu hỏi “…” thừa từ “cưới”

- Câu trả lời “…” thừa tr.ng “từ lúc mới này”

=> khi gt không nói thừa nd cần nói.

3 Kết luận:

Ghi nhớ 1 (sgk, tr.9)

II PHƯƠNG CHÂM VỀ CHẤT

1 Ví dụ (sgk)

- Truyện cười phê phán tính nói khoác (…)

- Khi giao tiếp cần tránh:

+ những điều mình không tin là đúng + những điều không có đủ bằng chứng xác thực

3 Kết luận (ghi nhớ 2,sgk/ Tr.10)

III./ LUYỆN TẬP BT3:

- “Rồi có nuôi được không?” => là câu hỏi thừa

vì điều đó đã biết  vi phạm phương châm về

chất.

BT4:

a) Báo cho người nghe biết là tính xác thực của

Trang 5

về chất và lượng để giải thích lí do sử dụng

các cách diễn đạt đó

? Giải thích nghĩa các thành ngữ đã cho và

cho biết những thành ngữ đó liên quan đến

PCHT nào?

nhận định hay thông tin mà mình đưa ra là chưa được kiểm chứng

b) Nhằm báo cho người nghe biết là việc nhắc lại nội dung đã cũ là chủ ý của người nói

BT5:

- ăn đơm nói đặt, ăn không nói có: bịa chuyện

để nói xấu người…

- ăn ốc nói mò: nói không có căn cứ

-cãi chày cãi cối: tranh cãi mà không có lí lẽ gì cả - khua môi múa mép: ba hoa nói nhiều - nói dơi nói chuột: nói lăng nhăng, linh tinh, không

xác thực

- hứa hươu hứa vượn: hứa nhiều mà không thực

hiện

=> Tất cả những thành ngữ trên đều chỉ những

cách nói , nội dung nói không tuân thủ PC về

chất.

D CỦNG CỐ – DẶN DO

- Khi giao tiếp cần chú ý điều gì?

- HS học bài cũ, chuẩn bị bài mới: tiết 4

Ngày dạy: / 08/ 2012

TUẦN 1

TIẾT 4 – TẬP LÀM VĂN

SỬ DỤNG MỘT SỐ BIỆN PHÁP NGHỆ THUẬT

TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH

1 Kiến thức : giúp HS: hiểu được vai trò của một số BPNT trong văn bản thuyết minh

2 Kĩ năng: Tạo lập được VBTM có sử dụng một số BPNT.

B CHUẨN BI

- HS đọc trước văn bản “Hạ Long – Đá và Nước ” ở nhà và trả lời trước một số câu hỏi.

3 Bài mới:

Trang 6

Hoạt động 1: Ôn lại các kiểu văn bản

thuyết minh và các phương pháp thuyết

minh

GV nêu câu hỏi thảo luận

- Văn bản TM là gì? VBTM viết ra nhằm

mục đích gì? Em hãy kể tên các cách thức

và phương pháp thuyết minh đã học?

- HS thảo luận, trả lời

GV cho HS đọc văn bản và trả lời câu hỏi

? Văn bản thuyết minh về những đối tượng

nào? Vấn đề gì?

?Vấn đề mà văn bản thuyết minh có khó

thấy (trừu tượng) không? có dễ dàng TM

không?

? Vấn đề sự kì lạ của Hạ Long là vô tận

được tác giả thuyết minh bằng cách nào?

PP Tm chủ yếu ở đây là gì? (cách thức: giải

thích; pp chủ yếu là Liệt kê).

? Ví dụ, nếu chỉ dùng pp Liệt kê: Hạ Long

có nhiều nước, nhiều đảo, nhiều hang động

lạ lùng thì đã nêu được sự kì lạ của HL

chưa?

? T/g hiểu sự kì lạ này là gì? Hãy chỉ ra câu

văn nêu sự khái quát kì lạ của Hạ Long?

GV: Bài TM này còn hấp dẫn và sinh động

là nhờ t/g đã sử dụng một số BPNT, chúng ta

sẽ cùng tìm hiểu xem đó là những BPNT

nào

? Với nước, T/g đã dùng cách gì để TM rõ

sự di chuyển của nước? Nhà văn đã dùng

bao nhiêu từ “có thể”? sử dụng như thế để

làm gì?

? Đá vốn là những vật vô tri, tác giả đã

dùng nghệ thuật gì để làm cho nó trở nên

sống động?

GV: t/g đã nhân hóa đá trong sự hòa hợp với

nước, trên nền của nước để thổi hồn vào

chúng, biến chúng thành cái thế giới người

sống động bằng đá, thành cái “thập loại

chúng sinh Đá” trên vịnh Hạ Long (“chính

nước làm cho Đá sống dậy…., có tâm hồn").

?T.g đã trình bày được sự kì lạ của vịnh Hạ

Long chưa?Trình bày được như thế là nhờ

I Ôn tập

- VBTM là văn bản nhằm …

- Cách thức: Giới thiệu, giải thích, trình bày

- PPTM: Nêu định nghĩa, nêu số liệu, nêu ví du, liệt kê…

II Việc sử dụng một số BPNT trong văn bản thuyết minh.

1 Ví dụ: Hạ Long – Đá và Nước

- 2 đối tượng thuyết minh: Đá và Nước Hạ Long.

- vấn đề thuyết minh: Sự kì lạ của Hạ Long

=> Là vấn đề mang tính trừu tượng.

- Với nước: t/g tưởng tượng và liên tưởng đến

những cuộc dạo chơi => dùng 8 từ “có thể” để

diễn tả những khả năng có thể dạo chơi bằng thuyền lá tre, thuyền buồm, thuyền máy, ca nô cao tốc…để có thấy được sự di chuyển của nước.

- Với đá: t/g sử dụng BP nhân hóa để tả các

loại đá.

3 Kết luận: Ghi nhớ (SGK Tr 13)

III Luyện tập:

BT1:

- Đối tượng thuyết minh là “Ruồi” với tác hại

Trang 7

biện pháp gì?

GV hướng dẫn HS trả lời các câu hỏi ở BT1

? Vb có tính chất thuyết minh không? t/c ấy

thể hiện ở những điểm nào?

? những ppt/m nào đã được sử dụng?

? Văn bản Tm này có nét gì đặc biệt? t/g đã

sử dụng những BPNT nào?

? Các BPNT đó có tác dụng gì?

-GV hướng dẫn HS làm bài tập tương tự với

văn bả Họ nhà Kim.

của nó trong đời sống con người

- t/g đã không thuyết minh theo lối thông thường

mà hư cấu thành một câu chuyện tưởng tượng

lí thú

- Các phương pháp thuyết minh được sử dụng: + định nghĩa:

+ phân loại: các loại ruồi + số liệu:

+ liệt kê:…

-BPNT: Nhân hóa (ruồi xanh và Nhện) văn bản

sống động, hấp dẫn…

=> các đặc điểm của đối tượng thuyết minh càng rõ ràng, gây hứng thú cho các bạn đọc nhỏ tuổi

BT2:

Gợi ý: BPNT ở đây là dùng hình thức cây kim tự thuật họ hàng nhà mình khiến cho đối tượng được thuyết minh hiện lên rõ ràng, đầy đủ những đặc điểm tiêu biểu của nó một cách sinh động, cụ thể Đây là hình thức quen thuộc mà nhiều người thường dùng để thuyết minh.

- để bài văn thuyết minh trở nên sinh động, hấp dẫn, ngoài những phương pháp thuyết minh thông thường, người viết còn sử dụng những BPNT nào nữa?

- HS học bài cũ, chuẩn bị bài luyện tập

Ngày dạy: / 08/ 2012

TUẦN 1

TIẾT 5 – TẬP LÀM VĂN

LUYỆN TẬP SỬ DỤNG MỘT SỐ BIỆN PHÁP NGHỆ THUẬT

TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH

1 Kiến thức : giúp HS nắm được cách sử dụng một số BPNT trong văn bản thuyết minh, cụ thể

là bài thuyết minh về một thứ đồ dùng: cái quạt, cái bút, cái nón, cái kéo…

2 Kĩ năng: Rèn cho HS kĩ năng:

- xác định yêu cầu của đề bài thuyết minh về một đồ dùng cụ thể;

- lập dàn ý chi tiết và viết phần Mở bài cho bài văn thuyết minh (có sử dụng một số biện pháp nghệ thuật) về một đồ dùng

B CHUẨN BI

- HS thực hiện các bước theo yêu cầu cần chuẩn bị

3 Tiến hành luyện tập trên lớp

*Đề bài: Thuyết minh về cái bút

Trang 8

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG

Hoạt động 1: Tìm hiểu đề

? Đề yêu cầu thuyết minh vấn đề gì?

? Em hãy xác định đối tượng thuyết minh?

?Để đạt được yêu cầu về nội dung thuyết

minh, em cần phải làm gì để nêu được đặc

điểm của đối tượng về các mặt lịch sử,

chủng loại, cấu tạo và công dụng?

-HS: phải quan sát, tìm hiểu kĩ đối tượng

thuyết minh để rút ra những đặc điểm của nó

? Để đạt được yêu cầu về hình thức thuyết

minh, em sẽ chọn BPNT nào để vận dụng

phù hợp nhất với đối tượng thuyết minh?

Hoạt động 2: Lập dàn y

? Theo em, phần Mở bài phải nêu được

những ý nào?

?Dựa vào phần hướng dẫn luyện tập trong

SGK, em hãy hình thành dán ý của phần

TB?Cần có những luận điểm nào?

- HS thảo luận và thực hiện theo 4 nhóm

? Em hãy dựa vào phần Luyện tập, tìm ý cho

những luận điểm này?

-HS thảo luận, chọn ý kiến đúng và thống

nhất dàn bài chung

? Phần Kết bài cần nêu nội dung gì?

Hoạt động 2: Luyện tập viết đoạn văn

-GV chia nhóm để HS viết các đoạn văn

trong khoảng thời gian từ 5 đến 10 phút, chú

ý sử dụng các biện pháp nghệ thuật để cho

bài viết vui tươi, hấp dẫn như kể chuyện, tự

thuật, hỏi đáp theo lối nhân hóa,…

-HS cử đại diện nhóm trình bày các đoạn

văn; HS khác nhận xét cụ thể

I Tìm hiểu đề và tìm y

- yêu cầu: thuyết minh về một đồ vật.

- đối tượng thuyết minh: cái bút

- nội dung cần làm rõ: lịch sử, chủng loại, cấu tạo và công dụng

- BPNT: nhân hóa theo cách thức tự thuật, đối thoại ẩn dụ hoặc sáng tạo một cốt truyện tưởng tượng

II Lập dàn y a) Mở bài:

- giới thiệu khái quát về cái bút bằng hình thức tự thuật.

b) Thân bài: (Đóng vai cây bút bi thuật lại cuộc

đời sự nghiệp của cây bút bi)

- Giới thiệu qua về lịch sự của họ hàng nhà bút -Giới thiệu qua về sự ra đời của cây bút Bi -Miêu tả để giới thiệu về cấu tạo cây bút bi.

- Giới thiệu về công dụng của cây bút bi.

c) Kết bài: đóng vai cây bút bi tự suy nghĩ về

hiện tại và tương lai của mình

III Viết đoạn văn và trình bày đoạn văn

*Ví dụ:

a) Mở bài: Gia đình nhà bút chúng tôi luôn tự hào về lịch sử và sự nghiệp của mình Tôi là cây bút bi, tuy ra đời muộn mằn nhưng tôi nhanh chóng sinh sôi nảy nở và chiếm được cảm tình của thế giới loài người.

b) Kết bài: Ngày nay, với sự bùng nổ của công nghệ thông tin, con người dùng nhiều đến máy

vi tính, song tôi vẫn là người bạn thủy chung của họ, tôi tin rằng tôi mãi mãi là người bạn không thể thiếu được đối với các bạn học sinh, sinh viên khi họ học kiến thức, mãi là người bạn trung thực để các thầy cô giáo ghi điểm cho học sinh yêu quý của mình Các bạn đừng bao giờ quên tôi đấy nhé!

Trang 9

- HS về nhà hoàn thành bài viết vào vở bài tập.

- Đọc trước văn bản “Đấu tranh cho một thế giới hòa bình”.

Ngày dạy: 03 / 09/ 2012

TUẦN 2

TIẾT 6 –VĂN BẢN

ĐẤU TRANH CHO MỘT THẾ GIỚI HOA BÌNH

( Mác – két )

A

KẾT QUẢ CẦN ĐẠT

1 Kiến thức : giúp HS nhận thức được mối nguy hại khủng khiếp của việc chạy đua vũ trang,

chiến tranh hạt nhân

2 Kĩ năng: Tạo lập được VBTM có sử dụng một số BPNT.

B CHUẨN BI

- HS đọc trước văn bản “Hạ Long – Đá và Nước ” ở nhà và trả lời trước một số câu hỏi.

2 Kiểm tra bài cũ:

? Trình bày cơ sở của Phong cách Hồ Chí Minh? Em học được điều gì ở Người sau khi học bài này? Nêu nội dung và nghệ thuật của văn bản?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Tìm hiểu chung I Tìm hiểu chung

Định dạng
Số trang	9
Dung lượng	24,85 KB