Mục tiêu cần đạt : Giúp HS : 1 Hiểu đợc vẻ đẹp PC Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống và hiện đại, dân tộc và nhân loại, thanh cao và giản dị.. Giới thiệu : Hồ Chí Minh
Trang 1Tiết 1+2 :
Phong cách Hồ Chí Minh
(Lê Anh Trà)
A Mục tiêu cần đạt : Giúp HS :
1) Hiểu đợc vẻ đẹp PC Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống
và hiện đại, dân tộc và nhân loại, thanh cao và giản dị
2)Rènk n đọc- hiểu VB có chủ đề cập nhật đến ~vấn đề của đ sg thờng nhật 3) Từ lòng kính yêu Bác, HS có ý thức học tập, tu dỡng theo gơng Bác
4)Tích hợp VB ”Đức tính giản dị của Bác Hồ “ (PVĐ,lớp 7 tập II )
Bài thơ “Ngời đi tìm hình của nớc “ (CLViên)
Chuyện” Tự học ngoại ngữ “ ( Kể chuyện đạo đức Bác Hồ )
TLV:VBN6,7,8,VBTM8tậpII, Sử dụng một số BPNT trongVBTM
B Chuẩn Bị
HS : - đọc lạiVB”ĐTGDCBH“,so sánh để thấy VBPCHCM chủ yếu nói về
PC làm việc và PC sống của Bác
- đọcVB và trả lời câu hỏi mục đọc hiểu VB ,sgk
- su tầm những t liệu về cuộc đời Bác
GV: bài dạy, những mẩu chuyện về Bác
Phơng pháp: gợi mở, nêu vấn đề, ptích-khquát-t.hợp
C Tiến trình tổ chức các hoạt động
Hoạt động1: Khởi động ( 1’)
1 ổn định lớp :
2 Kiểm tra : Sách vở, bài soạn của HS
3 Giới thiệu : Hồ Chí Minh - tên Ngời là cả một bài ca, Ngời là sự kết tinh những giá trị tinh thần của ND ta suốt 4000 năm lịch sử ; ở Ngời truyền thống DT
đợc kết hợp hài hoà với tinh hoa văn hoá thế giới Vẻ đẹp văn hoá là nét nổi bật trong p/cách Hồ Chí Minh
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản (35’)
HdẫnHS dựa vào chú thích cuối đọan trich
?Hãy giới thiệu vài nét về tác giả, tác phẩm
Bổ sung năm 1990 UNESCO phong tặng danh
hiệu: HCM danh nhân VH’TG (Một nhà
VH’lớn, một con ngời của nền VH’ tơng lai)
I Đọc- hiểu khái quát
1 Tác giả : Lê Anh Trà
2 Tác phẩm :
a Xuất xứ : VB trích từ bài viết
“PCHCM cái vĩ đại gắn với cái giản dị” in trong tập “HCM và VH’VN” viện VHXB Hà Nội 1990
? VB thuộc loại VB nào?
PTBĐạt chính là gì ?
HS suy nghĩ độc lập dựa vào VB trả lời
Hdẫn yêu cầu đọc-Đọc mẫu Đ1
2HS đọc tiếp cho đến hết bài
Cả lớp nghe và nxét cách đọc cho bạn
Uốn nắn cách đọc cho HS
Ktra một vài từ : PC, truân chuyên, uyên thâm,
siêu phàm, di dỡng tinh thần
Giải thích thêm một vài từ khác
Theo em VBPCHCM đợc viết với mđích gì ?
Đề cập đến vấn đề gì ?
HS suy nghĩ và trả lời (mđích của VB: trình
b/Thể loại : VBND c/PTB Đ:
TM + TS + BL và CM
d/Đọc
-yêu cầu: đọc chậm rãi, khúc chiết
thể hiện sự kính trọng đối với Bác
-giải thích từ khó :
Bất giác:một cách tự nhiên,ngẫu nhiên,không dự định trớc
Đạm bạc:sơ sài,giản dị, k0 cầu kì bày vẽ
- Chủ đề: sự hội nhập với thế giới
và bảo vệ bản sắc văn hoá dân tộc
Trang 2bày cho ngời đọc hiểu và quý trọng vẻ đẹp BH)
? VB có thể chia làm mấy phần?
ND chính của từng phần?
* Phần 1 : Từ đầu rất hiện đại :
Vẻ đẹp trong PHVH’ của Bác Hồ
* Phần 2 còn lại : Vẻ đẹp trong PHSH của Bác
GV: HdẫnHS đọc –hiêủ chi tiết VB
HS nhắc lại ND phần 1,Đọc thầm P1và cho biết
? Những tinh hoa văn hoá nhân loại đến với
HCM trong hoàn cảnh nào ?
- Bắt nguồn từ khát vọng tìm đờng cứu nớc
1911, Ngời ra nớc ngoài Bác đã trải hơn 10
năm lao động cực nhọc, đói rét, làm phụ bếp,
quét tuyết, đốt than, làm thợ ảnh miễn sao sống
đợc để làm CM Ngời đã sang Pháp vòng
quanh châu Phi, sang Anh, châu Mỹ, nhiều nớc
châu Âu…
? Vốn trí thức văn hoá nhân loại của HCM sâu
rộng ntn? Ngời đã làm ntn để có đợc vốn trí
thức sâu rộng ấy?
HS thảo luận nhóm và trả lời
- Bố cục:
II Đọc-hiểu chi tiết:
1 Vẻ đẹp trong PCVH của Bác’
Hồ
HCM với sự tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại
- Trong cuộc đời hoạt động CM
đầy truân chuyên, Ngời tiếp xúc với văn hoa nhiều nớc
+ Ghé lại nhiều hải cảng + Thăm các nớc á Phi + Sống dài ngày ở Anh, Pháp
* Bác nói viết thạo nhiều thứ tiếng
- Chìa khoá để mở ra tri thức văn hoá nhân loại
đó là sự học hỏi
+ Lấy d/chứng : Bác học, vĩ nhân
Thuế máu, N~ trò lố , Nhật ký trong tù
? HCM đã tiếp nhận nguồn tri thức văn hoá
nhân loại ntn ?
- Tiếp thu có chọn lọc, k0 thụ động, k0 làm mất
đi vẻ đẹp truyền thống DTộc
Qua những vấn đề đã trình bày, theo em điều
kỳ lạ nhất để tạo nên p/cách HCM đó là gì ?
HS thảo luận
- Cốt lõi p/c HCM là vẻ đẹp văn hoá là sự kết
hợp hài hoà nhuần nhuyễn tinh hoa VH DTộc
với VH thế giới
GV : Kết thúc phần 1 VB có dấu cho biết
ng-ời biên soạn đã lợc bỏ phần tiếp theo trong sự
nghiệp CM của HCM
? Hãy cho biết phần 1 VB nói về thời kỳ nào
trong sự nghiệp CM của HCT ?
( Thời kỳ Bác hoạt động ở nớc ngoài )
- Am hiểu nhiều về các dân tộc và
ND thế giới, VH thế giới sâu sắc
* Làm nhiều nghề, đến đâu cũng học hỏi, tìm hiểu…
uyên thâm
- Tiếp thu cái hay cái đẹp, phê phán những tiêu cực của CN t bản
- Trên nền tảng VH dân tộc mà tiếp thu những ảnh h ởng quốc tế
- ảnh hởng quốc tế nhân văn văn hoá DT con ngời HCM (rất bình dị rất VN, rất phơng Đông, rất mới, rất hiện đại)
Hoạt động 3: Sơ kết phần I (5 )’
?Em có nxét gì về câu văn ,cách lập luận của
tác giả trong đoạn văn trên?
GV:Dùng câu kết Đ1 kquát ND của đvăn,
chuyển ý2: vậy vẻ đẹp trong PCHCM còn biểu
-NT: Câu kể k hợp lời BL”Có thể nói nh Chủ tịch HCM”
rất tự nhiên Lập luận chặt chẽ rõ ràng ,thu hút ngời đọc
Trang 3hiện trong lối sống ntn? Tiết học sau chúng ta
sẽ tìm hiểu tiếp
Hoạt động 4: Củng cố, dặn dò (4 )’ Rèn lại kĩ năng đọc VB
_Su tầm và đọc 1số câu chuyện về lối sống giản dị của Bác Hồ
-Ôn lại và viêt đvăn cảm nghĩ của em về PCVH’của Bác Hồ
Trang 4ếT 2 Hoạt động 1: Khởi động (5’)
a/Tổ chức lớp
b/Kiểm tra bài cũ: Vẻ đẹp PHCVH’ HCM đợc
thể hiện ntn trong VB” PCHCM”-Lê Anh Trà?
c/Bài mới: tiếp theo
Hoạt đông2: Đọc hiểuVB( 30’)
HdẫnHS tìm hiểu tiếp phần 2 của VB
HS đọc tiếp phần 2
? Phần 2, VB nói về thời kỳ nào trong sự
nghiệp CM của Bác ?
( Khi Ngời đã là vị chủ tịch nớc )
GV : Nói đến p/c là nói đến nét riêng vẻ riêng
có tính nhất quán trong lối sống trong cách làm
việc của con ngời Với HCM thì sao ?
HS đọc thầm P2
? Nét đẹp trong lối sống của HCM đợc thể hiện
qua những phơng diện nào ?
- Nơi ở, làm việc
- Trang phục
- ăn uống
Nơi ở làm việc của Bác đợc giới thiệu ntn ?
Nó có đúng với những gì em cảm nhận đợc khi
xem phóng sự hay đọc những mẩu chuyện về
Bác hoặc q sát đợc khi đến thăm nhà Bác ?
HS thảo luận
- Nơi ở nh căn nhà của bất kỳ ngời dân bình
th-ờng nào, cạnh ao nh cảnh quê
? Trang phục của Bác đợc gthiệu ntn, cảm nhận
của em ?
( bộ quần áo bà ba nâu, chiếc áo trấn thủ, đôi
dép lốp thô sơ )
GV : áo trấn thủ, dép lốp là trang phục của bộ
đội những ngày đầu KCCP
Đôi dép ra đời 1947 đợc chế tạo từ 1 chiếc lốp
xe ô tô quân sự của Pháp bị bộ đội ta phục kích
tại Việt Bắc Khi hành quân, lúc tiếp khách
trong nớc, khách quốc tế Bác vẫn đi đôi dép ấy
gần 20 năm Cũng đôi ba lần các đ/c cảnh
2 Vẻ đẹp trong PHSH của Bác’
Hồ
- Nơi ở làm việc – nhà sàn nhỏ bằng gỗ, cạnh ao – chỉ vẻn vẹn vài phòng, đồ đạc mộc mạc đơn sơ
- Trang phục giản dị
vệ “xin” Bác đổi dép n0 Bác bảo vẫn còn đi
đ-ợc Mua đôi dép ≠ chẳng đáng là bao n0 khi cha
cần thiết cũng k0 nên, ta phải tiết kiệm vì đất
n-ớc còn nghèo, quả đúng nh 1 nhà thơ đã ca
ngợi :
Vẫn đôi dép cũ mòn quai gót
Bác vẫn thờng đi giữa thế gian
? ăn uống của Bác đợc giới thiệu ra sao ?
Bữa ăn bình thờng ở gia đình em có những món
đó k0 ? ( HS trao đổi – thảo luận )
* GV : ở Việt Bắc mỗi chiến sĩ một bữa đợc 1
bát cơm lng lửng còn toàn ngô, khoai, sắn
Bác yếu n0 cũng chỉ ăn nh anh em trừ có thêm
một bát nớc cơm bồi dỡng
- ă n uống đạm bạc : cá kho rau luộc, da ghém, cà muối, cháo hoa món ăn dân tộc
Trang 5? Qua những điều tìm hiểu em có cảm nhận gì
về lối sống của Bác ? ( So sánh với các vị
nguyên thủ quốc gia cùng thời kỳ ? )
Nơi ở sang trọng bề thế
Trang phục đắt tiền
ăn uống cao sang Đức tính giản dị của Bác –
? Với cơng vị là lãnh đạo cao nhất của Đảng,
HCM có q\ hởng chế độ đãi ngộ đặc biệt k0?
? Từ lối sống của HCM tác giả đã liên tởng đến
cách sống của ai trong ls DT ?
( Ng~ Trãi, Ng~ Bỉnh Khiêm )
- Thu ăn măng trúc, đông ăn giá
Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao
NBK
- Côn sơn có đá rêu phơi
Ta ngồi trên đá nh ngồi chiếu êm
NT
? Điểm giống và khác nhau giữa lối sống của
Bác với các vị hiền triết xa ?
HS suy nghĩ – trao đổi
- Điểm giống : giản dị _ thanh cao
- Khác : Cs NT & NBK là ~nhà nho tiết tháo
khi XH rối ren gian tà ngang ngợc, từ bỏ công
danh phú quí lánh đục về trong lánh đời, ẩn
dật, giữ cho tâm hồn an nhiên tự tại
HCM chiến sĩ c/sản sống gần gũi nh quần
chúng đồng cam cộng khổ với ND làm CM
? Đây có phải là lối sống khắc khổ đầy đoạ
mình hay thần thánh hoá ≠ với đời ?
Lối sống giản dị, đạm bạc vô cùng thanh cao
( Phạm Văn Đồng )
- Bác đợc hởng chế độ đặc biệt n0
Bác đã tự nguyện chọn cho mình một lối sống vô cùng giản dị
- Sống giản dị, thanh cao, vĩ đại
* GV : HCM đã từng đi nhiều nơi, đến nhiều
n-ớc, tiếp thu tinh hoa của văn hoá thế giới song
vẫn giữ lại cho mình một cs giản dị, tự nhiên k0
fô trg đó là lối sống của ngời dân VN ( nơi
chốn quê hơng ) đậm chất á Đông
? Tác giả đã so sánh HCM với những vị hiền
triết nh NT – NBK nhằm mục đích gi ?
HS suy nghĩ – phát biểu
Hoạt động 3:Tổng kết (5’)
Hdẫn HS tổng kết
? Cảm nhận của em về ~ đặc điểm đã tạo nên
vẻ đẹp trong p/c HCM
HS phát biểu
GV chốt lại phần ghi nhớ
? Để làm nổi bật những nét đẹp trong p/c
HCM tác giả đã sử dụng những biện pháp NT
gì ?
HS trao đổi nhóm
? VB nhật dụng trên có gì giống và ≠ với VB
nhật dụng em đã học
GV : Một vấn đề đặt ra hội nhập và giữ gìn bản
sắc DTộc “hoà nhập n0 k0 hoà tan” Ngoài ra
ND VB còn có ý nghĩa giúp ta nhận thức vẻ
đẹp trong p/c của Bác học tập và rèn luyện theo
VH’đậm chất á đông với quan niệm thẩm mĩ, cái đẹp là sự giản dị
tự nhiên
=› Khẳng định tính DT truyền thống trong lối sống của Bác
III Tổng kết:
1Nội dung: PCHCM là vốn
VH’sâu sắc, k.hợp hài hoà giữa tr.thống VH’DT và tinh hoa VH’ nhân loại, giữa giản dị và thanh cao
2 Nghệ thuật
- Giới thiệu, trình bày, kể kết hợp với lập luận
- Ngôn từ, NT đối lập =› VB thuyết minh mang tính cập nhật giàu chất văn
- VB mang tính thời sự trong xu thế hội nhập KT – VH nớc ta với cộng đồng thế giới
VD : VN gia nhập APTH ( Thị trờng chung Đông nam á) và WTO ( Tổ chức thơng mại thế giới )
Trang 6p/c cao đẹp của Ngời.
GV : Các em đợc sinh ra và lớn lên trong ĐK
vô cùng thuận lợi nhng cũng tiềm ẩn đầy nguy
cơ thách thức ( xét phơng diện vật chất )
? Các em hãy bày tỏ những thuận lợi và nguy
cơ theo nhận thức của em ?
- Đợc tiếp xúc với nhiều nền VH nhiều
luồng VH giao lu mở rộng với quốc tế
- Điều kiện v/chất đầy đủ, có luồng v/h
tích cực – n0 cũng có luồng V/H đồi
bại
Vấn đề đặt ra là hội nhập mà vẫn giữ đợc
bản sắc VH’ Dân tộc
? Từ tấm gơng Bác Hồ em có suy nghĩ gì để
đáp ứng với tình hình thực tại và tg lai ?
? Nêu một vài biểu hiện mà em cho là sống có
VH’ và phi VH’ ?
( ăn mặc, đầu tóc, nói năng )
* ý nghĩa của việc học tập và rèn luyện theo p/c HCM
- Sống và làm việc học tập theo
g-ơng Bác
- Tự tu dỡng rèn luyện lối sống có VH’
Hoạt động 4: (5 )’
- Luyện tập và củng cố
Cảm nghĩ của em về PCHCM
Kể một số câu chuyện về lối sống giản dị cao đẹp của Bác (Bác Hồ trong ngày lễ Tuyên ngôn Độc lập – gdcd lớp 7).
-Hớng dẫn học
Chuẩn bị bài : “ Các phơng châm hội thoại ”- Đọc bài, trả lời câu hỏi & làm trớc bài tập ở nhà