GA tu chon 10

- Cùng với quá trình dựng nước và giữ nước, nền văn hóa truyền thống Việt Nam đã hình thành và ngày càng phát triển, luôn luôn in đậm dấu ấn bản sắc dân tộc: Nhờ đó dân tộc[r]

Trang 1

Trân trọng tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại trong đó có văn hóa Trung Quốc.

II THIẾT BỊ TÀI LIỆU DẠY HỌC

Tranh ảnh, tài liệu liên quan

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định lớp

10A1

2 Kiểm tra bài cũ

Không kiểm tra

- Nguồn gốc của VHTQ vốn đa nguyên.

Bắt đầu từ thời Thương, Chu dần trởthành chủ thể của văn hóa Trungnguyên…

2 Một số thành tựu văn hóa

a Nho giaó

- Sự hình thành và phát triểnNgười khởi xướng là Khổng Tử sau đó là

Trang 2

HS suy nghĩ trả lời

GV chốt ý kết hợp dùng tranh minh họa

Gv phân tích về thuyết Tam cương, Ngũ

thường Liên hệ với Việt Nam

GV hỏi: Hãy trình bày sự ra đời của chữ

viết?

GV hỏi: Hãy trình bày hiểu biết của em về

Văn học?

GV chốt ý kết hợp dùng tài liệu văn học

và tranh minh họa

GV chia lớp thành 4 nhóm và yêu cầu mỗi

nhóm trình bày về một tác phẩm

Mạnh Tử và Đổng Trọng ThưĐổng Trọng Thư nâng học thuyết KhổngMạnh thành hệ thống lí luận tương đốihoàn chỉnh Sau này thành tư tưởng củaCĐPK

- Quan điểm của Nho giáo:

Tập trung vào thuyết Tam cương, Ngũthường Về sau Nho giáo trở nên bảo thủ,lạc hậu, lỗi thời kìm hãm sự phát triển của

- Cách viết: Trên thẻ tre, mai rùa, xươngthú, lụa…

Các tác phẩm tiêu biểu:

+ Thủy hử: Thi Nại Am+ Tam quốc diễn nghĩa: La Quán Trung+ Hồng lâu mộng: Tào Tuyết Cần+ Tây du kí: Ngô Thừa Ân

Trang 3

Trân trọng tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại trong đó có văn hóa Trung Quốc.

10A1

Hãy trình bày hiểu biết của em về 1 lĩnh vực của Văn học Trung Quốc?

- Thời Đường: Sử quán được thành lập

- Thời Minh Thanh: Có nhiều bộ sử lớn:Minh sử, Đại Thanh nhất thống chí…

e Triết học

- Tư tưởng triết học hình thành sớm…

- Thời Xuân Thu xuất hiệ nhiều nhà triếthọc vĩ đại: Khổng Tử, Mạnh Tử, MặcTử…

- Triết học có vai trò lớn trong XHPKTrung Quốc

g Khoa học kĩ thuật

- Thiên văn: Ra đời sớm do nhu cầu sảnxuất và đời sống Đạt được nhiều thành

Trang 4

GV chốt ý kết hợp các tài liệu tham khảo

GV hỏi: Giá trị, ý nghĩa các thành tựu

3 Giá trị, ý nghĩa các thành tựu VHTQ

- Nhiều phát minh là nền tảng quan trọngcho sự phát triển của KHKT thế giới saunày

- VHTQ có ảnh hưởng lớn tới các nướcxung quanh trong đó có Việt Nam

Trang 5

Trân trọng các thành quả của tầng lớp thị dân

10A1

Giá trị, ý nghĩa các thành tựu VHTQ?

GV hỏi: Nêu hoạt động kinh tế của thành

- Là trung tâm kinh tế dần dần nảy sinhnhu cầu thành trung tâm chính trị

- Là kết quả quá trình phát triển từ đơn sơđến hiện đại, sự đóng góp xây dựng củacác thế hệ thị dân qua nhiều thế kỉ

2 Hoạt động kinh tế của thành thị

a Thủ công nghiệp và phường hội

- TCN: Ngành KT quan trọng

- Phường hội:

+ Mục đích: Đảm bảo quyền lợi trong sảnxuất, mua bán nguyên liệu, bán sảnphẩm…Chống áp bức sách nhiễu của lãnhchúa…

+ Tổ chức qui củ, chặt chẽ có phường qui.Đứng đầu là trùm phường…

Trang 6

+ Đóng vai trò quan trọng ở Tây Âu giaiđoạn này

b Thương mại

- Thành thị còn là trung tâm thương mại

- Có nhiều hình thức hoạt động thươngmại: buôn bán, tổ chức hội chợ, lậpthương đoàn, lập ngân hàng…

Trang 7

Trân trọng các thành quả của tầng lớp thị dân

10A1

Nêu hoạt động kinh tế của thành thị?

- Trong quá trình phát triển các thành thị

đã giành quyền tự trị bằng nhiều hình thứckhác nhau: đấu tranh, mua hoặc cả 2 hìnhthức…

- Mức độ tự trị khác nhau nhưng đềugiống nhau ở:

+ Tất cả cư dân đều thoát li khỏi thânphận nông nô đều được tự do

+ Hình thành tục lệ: lãnh chúa không cóquyền lùng bắt nông nô đã trốn ra thànhthị được 100 lẻ 1 ngày

- Quan hệ xã hội trong thành thị mangnhiều yếu tố dân chủ sơ khai giữa các thịdân với nhau khác quan hệ lãnh chúa –nông nô

4 Vai trò của thành thị trung đại

- vai trò quan trọng trong sự phát triểnkinh tế hàng hóa, đẩy lùi và làm suy yếu

Trang 8

dần kinh tế tự nhiên, tự cấp, tự túc

- Sự phát triển các mối quan hệ trongthành thị, văn hóa của thị dân ảnh hưởngmạnh đến sự chuyển biến của CĐPKphương tây

- Sự phát triển của kinh tế hàng hóa làmmối liên hệ Kt các vùng trở nên gắn bó

nhu cầu thống nhất quốc gia, thị trường

 Hình thành các mối quan hệ XH mới

Trang 9

Trân trọng tiếp thu các thành tựu của phong trào VH Phục hưng

10A1

Nêu vai trò của thành thị?

3 Bài mới

Hoạt động tập thể và cá nhân

GV hỏi: Nêu hoàn cảnh ra đời của phong

trào văn hóa Phục hưng?

GV chốt ý

GV hỏi: Nêu những thành tựu tiêu biểu về

văn học của phong trào văn hóa Phục

hưng?

1 Nguyên nhân và hoàn cảnh ra đời của phong trào văn hóa Phục hưng

- Thời trung kì trung đại: tư tưởng củagiáo hội Cơ đốc tỏ ra lỗi thời mang tínhgiáo điều phản khoa học

- Thời hậu kì trung đại: Có nhiều phátminh khoa học quan trọng như in, luyệnthép, đúc vũ khí…quan hệ sx TBCNxuất hiện

- G/c TS không chịu được sự ràng buộcbởi tư tưởng khắt khe của giáo hội, cần hệ

tư tưởng và nền văn hóa riêng

- Cải cách tôn giáo và chiến tranh nôngdân đã diễn ra ở Tây Âu

2 Những thành tựu của văn hóa Phục hưng

a Văn học

Đạt được những thành tựu vô cùng rực rỡchủ yếu là thơ, tiểu thuyết và kịch

Trang 10

Dạy học liên môn

nghệ thuật của phong trào văn hóa Phục

hưng?

+ Đan – tê (1265 - 1321) có tác phẩm Hàikịch thần thánh

+ thơ của Phrăng xoa Rabơle (1494-1533)+ Tiểu thuyết của Xecvantec (1547 -1616)

+ Đặc biệt là Uyliam Sechxpia (1564 –1616)

Trang 11

Trân trọng tiếp thu các thành tựu của phong trào VH Phục hưng

10A1

Hãy trình bày một số thành tựu tiêu biểu trong lĩnh vực văn học của phong trào

VHPH?

3 Bài mới

KHTN của phong trào văn hóa Phục

hưng?

Phân tích tính chất, ý nghĩa của phong

trào VHPH?

c Khoa học tự nhiên

Có những phát minh nổi tiếng củaCôpecnich, Galile…về thiên văn học Cácông đã dũng cảm đấu tranh bảo vệ chân lí,đấu tranh chống lại CĐPK

3 Tính chất, ý nghĩa của phong trào VHPH

- Đánh bại hệ tư tưởng lỗi thời của PK vàgiáo hội Thiên chúa

- Đề cao những giá trị tốt đẹp của conngười và tự do cá nhân

- Đề cao tinh thần dân tộc, tình yêu với Tổquốc và tiếng nói của mình

- ở đường cho sự phát triển của văn hóaTây Âu trong những thế kỉ tiếp theo

* Hạn chế:

- Không triệt để trong việc chống giáo hội

và CĐPK, có lúc vẫn thỏa hiệp

Trang 12

- Đề cao giá trị con người nhưng chỉ làcon người tư sản, vẫn ủng hộ giai cấp tưsản bóc lột để làm giàu

Trang 13

Hiểu về điều kiện ra đời của các quốc gia cổ đại trên đất Việt Nam Những nét chính

về tình hình kinh tế, chính trị xã hội, văn hóa của các quốc gia đó

2 Kĩ năng:

Rèn kĩ năng so sánh, đánh giá, khái quát

3 Thái độ:

Trân trọng những đóng góp của các quốc gia góp phần xây dựng Tổ quốc ngày nay

10A1

Ý nghĩa của phong trào VHPH?

3 Bài mới

Hoạt động tập thể

Hãy cho biết bối cảnh ra đời của nhà nước

Văn Lang, Âu Lạc?

- Xã hội: phân hóa giai cấp+ Quí tộc: Thủ lĩnh lien minh các bộ lạc,tộc trưởng…họ giàu có có thế lực trong xãhội

+ Nông dân : Chiếm đa sô+ Nô tì: tầng lớp thấp kém nhất trong XH

2 Cấu trúc và đặc điểm của nhà nước Văn Lang

- Ra đời vào TKVII TCN

Trang 14

GV sử dụng sơ đồ phân tích

Sử dụng một số truyền thuyết văn học

minh họa

Trình bày vài nét về đời sống vật chất và

tình thần của cư dân Văn Lang, Âu Lạc?

- Cấu trúc: Đứng đầu là Hùng Vương theokiểu cha truyền con nối

Giúp việc cho vua có Lạc hầu, Lạc tướngDưới bộ là kẻ, chạ, chiềng do Bồ chính caiquản

4 Đời sống cư dân Văn Lang, Âu Lạc

- Lương thực: Cây lúa là chính ngoài ra

còn một số loại cây khác

- Thức ăn: phong phú

- Mặc: Nam đóng khố, nữ mặc váy

- Ở: Nhà sàn bằng tre, nứa, gỗ-Tín ngưỡng: Thờ cúng tổ tiên

- Đã biết đến âm nhạc, lễ hội

Trang 15

Hiểu về điều kiện ra đời của các quốc gia cổ đại trên đất Việt Nam Những nét chính

về tình hình kinh tế, chính trị xã hội, văn hóa của các quốc gia đó

2 Kĩ năng:

Rèn kĩ năng so sánh, đánh giá, khái quát

3 Thái độ:

Trân trọng những đóng góp của các quốc gia góp phần xây dựng Tổ quốc ngày nay

10A1

Trình bày vài nét về đời sống vật chất và tình thần của cư dân Văn Lang, Âu Lạc?

- Các ông vua không ngừng ổn định chínhtrị, đánh chiếm mở rộng lãnh thổ

Giúp việc cho vua có bộ máy quan lại từ

TƯ đến địa phương Có đặt chức Tể tướng

- Tổ chức xây dựng quân đội

Trang 16

Trình bày vài nét về đời sống vật chất và

tình thần của cư dân Champa?

3 Đời sống cư dân Champa

- Kinh tế: Nông nghiệp trồng lúa nước làchính TCN thịnh đạt

Lương thực: Cây lúa là chính ngoài ra cònmột số loại cây khác

Thức ăn: phong phú

- Xã hội: phân hóa giai cấp+ Quí tộc: giàu có có thế lực trong xã hội.+ Nông dân : Chiếm đa sè

+ Nô tì: tầng lớp thấp kém nhất trong XH-Tín ngưỡng:

- Đêi sèng tinh thÇn phong phó: âm nhạc,

lễ hội, văn học…Kiến trúc điêu khắc đạtnhiều thành tựu

III Quèc gia cæ Phï Nam

Trang 17

CÁC CUỘC ĐÁU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP TỪ TKIITCN – ĐẦU TKX (tiết 1)

Thấy tinh thần yờu nước, tự chủ của nhõn dõn

Tranh ảnh, tài liệu liờn quan

III TIẾN TRèNH DẠY HỌC

10A1

Trỡnh bày vài nột về đời sống vật chất và tinh thần của cư dõn Champa?

3. Bài mới

Hoạt động cỏ nhõn

GV yờu cầu đọc SGK và trỡnh bày những

nột khỏi quỏt về cỏc cuộc đấu tranh?

HS đọc SGK trả lời

GV chốt ý

trỡnh bày những nột khỏi quỏt về cuộc

khởi nghĩa của Hai Bà Trưng?

đông đảo quần chúng tham gia

- Kết quả: Nhiều cuộc khởi nghĩa giànhthắng lợi: KN Hai Bà Trng, KN lập nớcvạn xuân của Lý Bí, Khúc Thừa Dụ, NgôQuyền

- ý nghĩa : Tinh thần yêu nớc chống giặcngoại xâm, ý chí tự chủ và tinh thần dântộc

2 Khởi nghĩa Hai Bà Trưng

Trưng Trắc lờn ngụi bắt tay vào xõy dựngchớnh quyền tự chủ, xỏ thuế cho nhõn dõn

Trang 18

42 Mã Viên đem quân sang xâm lược.cuộc kháng chiến bùng nổ nhưng do lựclượng chênh lệch nên thất bại

- Ý nghĩa:

Là cuộc đáu tranh giành độc lập đầu tiên.Thể hiện tinh thÇn yªu níc chèng giÆcngo¹i x©m, ý chÝ tù chñ, tinh thÇn d©n técKhẳng định vai trò phụ nữ trong đấu tranhchống ngoại xâm

Trang 19

Thấy tinh thần yêu nước, tự chủ của nhân dân

10A1

Trình bày nét khái quát về các cuộc đấu tranh giành độc lập TKII TCN-X?

3. Bài mới

Hoạt động cá nhân

GV yêu cầu đọc SGK và trình bày những

nét khái quát về khởi nghĩa Lí Bí?

GV chốt ý

nét khái quát về khởi nghĩa Khúc Thừa

Dụ?

GV chốt ý

nét khái quát về khởi nghĩa Ngô Quyền?

4 Khởi nghĩa Khúc Thừa Dụ

5 khởi nghĩa Ngô Quyền

Trang 21

2 Kĩ năng:

Rốn kĩ năng phân tích , đỏnh giỏ, tìm mối liên hệ

3 Thỏi độ:

Thấy tinh thần yờu nước của nhõn dõn

10A1

Trỡnh bày nột khỏi quỏt về khởi nghĩa Ngụ Quyền?

chính sách gì để phát triển nụng nghiệp?

H/s nghiên cứu trả lời:

Giáo viên chốt ý:

G/v hỏi: Hãy cho biết sự phát triển của

TCN ở nớc ta từ X – XV

Học sinh suy nghĩ trả lời:

Giáo viên chốt ý kết hợp sử dụng tranh

ảnh minh họa:

1 Phát triển nông nghiệp

- Tk X – XV đất nớc thống nhất Nhândân phấn khởi sản xuất ra sức khai hoang

mở rộng diện tích

- Diện tích ruộng đất ngày càng đợc mởrộng nhờ:

+ Nhân dân khai hoang mở rộngdiện tích

+ Nhà trần khuyến khích các vơnghầu quý tộc khai hoang lập đồn điền.Vua tiền Lê, Lý đi cày tịch điền để độngviên sản xuất

+ Nhà Lê cấp rộng đất cho các quýtộc quan lại đặt phép quản điền

+ Vấn đề thủy lợi đợc đặc biệt quântâm

Xây dựng sông đê biển Nhà Lý choxây dựng con đê đầu tiên

Nhà Trần cho đắp đê quai vạc Đắp đêbiển để mở rộng diện tích

+ Các nhà nớc đều quan tâm bảo vệsức kéo, giống cây

 Đời sống nhân dân no ấm hạnh phúctrật tự xã hội ổn định

2 Phát triển thủ công nghiệp:

* Thủ công nghiệp trong nhân dân:

- Các nghề thủ công cổ truyền: Gốm,dệt, đúc đồng rền sắt ngày càng phát triểnchất lợng sản phẩm ngày càng cao

- Một số làng nghề thủ công ra đờiThổ Hà, Bát Tràng

4 Củng cố

GV hệ thống lại kiến thức toàn bài

Trang 23

10A1

Trỡnh bày nột khỏi quỏt về nền kinh tế nụng nghiệp?

Học sinh suy nghĩ trả lời:

Giáo viên chốt ý kết hợp sử dụng tranh

G/v yêu cầu đọc SGk để trả lời: Sự phát

triển của thơng nghiệp X – XV ?

học sinh đọc sách giáo khoa trả lời:

Giáo viên nhận xét chốt ý, lấy ví dụ minh

họa:

* Thủ công nghiệp nhà nớc:

- Nhà nớc thành lập các xởng (cụcbách tác) tập trung thợ giỏi sản xuất: Tiền,

vũ khí, mũ áo vua quan

- Sản xuất đợc một số sản phẩm kĩthuật cao: Đại bác

* Nhận xét: Các ngành nghề phongphú chất lợng tốt Mục đích phục vụ nhànớc là chính

3 Mở rộng thương nghiệp

* Nội thơng:

Nông nghiệp, thủ công nghiệp phát triển

 thơng nghiệp phát triển Chợ làng chợhuyện, chợ chùa mọc lên nhiều nơi

Thăng Long thành đô thị lớn trung tâmbuôn bán và làm nghề thủ công

* Ngoại thơng:

Thời lý Trần ngoại thơng khá phát triển.Xây dựng nhiều bến cảng để buôn bán vớinớc ngoài

Biên giới Việt Trung hình thành các điểmbuôn bán

Thời Lê ngoại thơng bị thu hẹp vì muốngiữ vững an ninh quốc gia

Trang 24

Thấy tinh thần yêu nước của nhân dân

Trang 25

Trỡnh bày nột khỏi quỏt về nền kinh tế thủ cụng nghiệp?

3. Bài mới

Hoạt động tập thể và cá nhân Nội dung

G/v hỏi: Hãy cho biết hiểu biết của em

Thái hậu + triều

đình tôn Lê Hoànlàm vua

981: Tống vào nớc

ta nhân dân ĐạiViệt đa xchiến đấuanh dũng đánh tanquân tống

Tống phải rút quân

bỏ mộng xâm lợc

Hoạt động tập thể và cá nhân Nội dung

G/v hỏi: Nguyên nhân thắng lợi của

kháng chiến?

Triều đình + Thái hậu sẵn sàng hy sinh

lợi ích dòng họ ý chí quyết chiến bảo vệ

Đại Việt của dân

Chỉ huy của Lê Hoàn

G/v tờng thuật trạn Nh Nguyệt Yêu cầu

học sinh phân tích ý nghĩa bài Nam

Gđoạn 1: Lý ờng kiệt đem quân

Th-đánh trớc chăn thế mạnh của giặc (1075)

Gđoạn 2; 1077 30 vạn Tống kéo sang

bị đánh bại ở trận

Nh Nguyệt

kháng chiến thắng lợi ta chủ động giảng hòa kết thúc chiến tranh

Tiêu đề	Các thành tựu văn hóa Trung Quốc thời cổ - trung đại
Trường học	Trường Đại Học Quốc Gia Hà Nội
Chuyên ngành	Văn hóa
Thể loại	bài học
Năm xuất bản	2009
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	37
Dung lượng	353 KB