- Häc sinh hiÓu thªm vÒ nh÷ng cèng hiÕn cña giíi v¨n nghÖ sÜ nãi chung vµ giíi mÜ thuËt nãi riªng trong c«ng cuéc x©y dùng x· héi chñ nghÜa ë MiÒn B¾c vµ ®Êu tranh gi¶i phãng MiÒn Nam.. [r]
Trang 1Track02.cda Track02.cda Ngày soạn:… /
.
……/200…
Ngày giảng:… /…
…/200…
Tiết 1- bài 1: Vẽ trang trí
Trang trí quạt giấy
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
- Học sinh hiểu đợc ý nghĩa và các hình thức trang trí quạt giấy
- Biết cách trang trí phù hợp với hình dạng mỗi loại quạt giấy Trang trí đợc quạt
- Hình vẽ gợi ý các bớc tiến hành trang trí quạt giấy
- Bài vẽ của học sinh năm trớc
2 Trò:
- Su tầm các hình ảnh các loại quạt giấy
- Giấy, bút chì, com pa, màu vẽ
I Kiểm tra bài cũ (3 phút)
- Kiểm tra đồ dùng học tập- Sách giáo khoa- Vở ghi
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
Từ xa xa các quạt hữu ích cho con ngời trong những ngày he nóng nực Ngàynay mặc dù xã hội chúng ta đã phát triển nhng cái quạt vẫn đợc sử dụng trong đờisống hàng ngày và ngày càng đợc trang trí đẹp hơn
2 Nội dung bài.
7phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh quan sát và nhận
Trang 2? - Các loại quạt trên đợc làm bằng chất liệu gì?
(nan tre, nhựa, gỗ, vải…)
GV Tùy theo mục đích sử dụng màg lựa chọn chất liệu
Giáo viên lấy ví dụ:
Với nội dung bài học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu
cách trang trí quạt giấy
- Cho học sinh quan sát một số loại quạt giấy
? - Em thấy gì về hình dáng, chất liệu, màu sắc và
cách trang trí của quạt giấy
- Quạt giấy có dáng hìnhnửa tròn
- Đợc trang trí bằng nhữnghọa tiết hoa văn phong phú
- Màu sắc hài hòa đẹp mắt
10phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh trang trí quạt
? - Tại sao phải vẽ hai đờng tròn đồng tâm
(Phần nan tre là nửa đờng tròn nhỏ, phần có bồi
giấy có trang trí là nửa đờng tròn)
Giáo viên vẽ minh họa các bớc tiến hành
2 Trang trí
? - Theo em cần trang trí quạt nh thế nào ? - Tìm bố cục
Gv Hớng dẫn học sinh cách tìm bố cục, chọn họa tiết
trang trí và sử dụng màu sắc - Chọn họa tiết phù hợp
- Màu sắc nhẹ nhàng hàihòa
20phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Bài tập
Giáo viên quan sát theo dõi hớng dẫn học sinh làm - Trang trí quạt giấy có bán
Trang 3- Cho học sinh nhận xét về bố cục, hình vẽ, màu sắc
- Giáo viên nhận xét động viên xếp loại bài vẽ của học sinh
III Hớng dẫn học ở nhà
- Hớng dẫn học sinh trang trí quạt bằng cách xé dán giấy màu
- Chuẩn bị bài sau: Su tầm tranh ảnh thuộc mĩ thuật Thời Lê
Tiết 2 - Bài 2 Thuờng thức mĩ thuật.
Sơ lợc về mĩ thuật thời Lê
(Từ thế kỉ XV đến thế kỷ XVIII)
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học:
- Học sinh hiểu khái quát về mĩ thuật thời Lê- thời kì hng thịnh của mĩ thuật Việt Nam
- Biết thởng thức cái đẹp của nền nghệ thuật dân tộc
- Biết yêu quý giá trị nghệ thuật dân tộc và có ý thức bảo vệ các di tích lịch sửvăn hóa của quê hơng
II Chuẩn bị:
1 Thầy:
- Nghiên cứu Sách giáo khoa, tham khảo tài liệu, soạn bài
- Một số hình ảnh mĩ thuật thời Lê (đồ dùng dạy học mĩ thuật 8)
2 Trò:
- Học bài cũ- Tìm hiểu bài mới
- Su tầm tranh ảnh về mĩ thuật thời Lê
3 Phơng pháp dạy học
- Thuyết trình, Vấn đáp, Trực quan
B Phần thực hiện trên lớp
I Kiểm tra bài cũ:
- Kiểm tra bài tập về nhà của học sinh
- Nhận xét ý thức đánh giá kết quả học tập của học sinh
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài: (1 phút)
- ở chơng trình mĩ thuật lớp 6 chúng ta đã tìm hiểu sự phát triển mĩ thuật ViệtNam thời kì cổ đại Để hiểu thêm về sự phát triển của mĩ thuật Việt Nam qua các giai
đoạn phát triển tiếp theo, đó là mĩ thuật thời Lê
Trang 4- Mĩ thuật Việt Nam đã phát triển qua nhiều giai đoạn khác nhau Từ mĩ thuậtViệt Nam thời kì cổ đại- mĩ thuật thời kì nhà Lý- Thời Trần- Thời Lê…Nối tiếp là thờiNguyễn.
2 Nội dung bài
5phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh tìm hiểu về
bối cảnh thời Lê
I- Vài nét về bối cảnh lịch sử
? - Em hãy trình bày những hiểu biết của mình về
triều đại thời Lê
- Sau mời năm kháng chiếnchống quân Minh thắng lợi.Nhà Lê đã xây dựng một nhànớc phong kiến với nhiềuchính sách tích cựa tiến bộ tạonên xã hội thái bình thịnh trị
Gv - Nhà Lê là triều đại phong kiến tồn tại lâu nhất
có nhiều biến động trong lịch sử Việt Nam isự
phát triển của mĩ thuật trên cơ sở thừ kế tinh hoa
? - Nghệ thuật kiến trúc thời Lê phát triển nh thế
nào? (Thời Lê có nhiều công trình kiến trúc đẹp
mắt và có quy mô lớn)
Gv - Mĩ thuật thời lê thừa kế tinh hoa mĩ thuật thời
Lý- Trần song không ngừng phát triển và hoàn
thiện phù hợp với xu hớng của xã hội
? - Em hãy kể tên những cung điện đợc xây dựng
Gv Ngoài ra nhà Lê còn xây dựng khu Lam kinh tại
quê hơng Thọ Xuân -Thanh hóa Một cung điện
nguy nga đợc coi là một kinh đô thứ hai của đất
nớc Xây dựng từ năm 1433 đây là nơi tụ họp
sinh sống của hị hàng thân thích nhà vua
- Ngoài ra nhà lê cho xây dựngkhu lam kinh, một cung điệnnguy nga
Gv Tuy dấu tích của cung điện lăng tẩm còn lại
Trang 5không nhiều song căn cứ vào bệ cột các thềm và
sử sách đã ghi chép cũng thấy đợc quy mô to lớn
và đẹp đẽ của kiến trúc kinh thành thời Lê
b Kiến trúc Phật giáo
? Em hãy kể tên những công trình kiến trúc tôn
giáo thời Lê mà em biết?
(Chù Keo, chùa Thái lạc, chùa Mía…)
? - Qua tìm hiểu bài ở nhà em hãy cho biết đặc
điểm của những công trình kiến trúc tô giáo thời
Lê?
- Đề cao nho giáo, xây dựngmiếu thờ Khổng tử, trờng dạynho giáo ở nhiều nơi, xây dựngvăn miếu, mở mang Quốc tửgiám, xây dựng nhiều ngôichùa lớn: Chùa Bút tháp, chùaKeo, Chùa Thiên mụ (Huế)…
- Ngoài ra nhà Lê còn cho xây dựng nhiều đền
miếu thờ cúng ngừơi có công đức với dân với
n-ớc nh đền thờ Trần Hng Đạo, Đinh Tiên Hoàng,
? - Đặc điểm nổi bật của điêu khắc thời Lê là gì? - Nổi bật là các pho tợng bằng
đá tợng ngời, ngựa, tê giác…
- Các pho tợng bằng gỗ: TợngPhật Bà Quan Âm nghìn mắt,nghìn tay (chùa BTBN) Phậtnhập niết bàn (p.minh-Nam
Định)…
b Chạm khắc và trang trí
Yêu cầu học sinh quan sát hình 3,4,5 Sách giáo
khoa
? - Nghệ thuật chạm khắc thời Lê nh thế nào ? - Nghệ thuật chạm khắc trang
trí tinh xảo đạt tới mức điêuluyện
? -Nội dung của các bức chạm là gì? - Nội dung miêu tả cảnh sinh
hoạt vui chơi trong nhân dânhình rồng sóng nớc, hoa lá…
3 Nghệ thuật gốm
- Yêu cầu học sinh quan sát hình 6,7 Sách giáo
Trang 6khoa
? Gốm thời Lý- Trần phát triển nh thế nào ?
(Phát triển mạnh, gốm thời Trần đã đi vào đời
sống gia dụng, hình dáng thanh thoát nhẹ nhàng
có nhiều men quý)
Giáo viên kết luận - Kế thừa truyền thống gốm
thời Lý- Trần Thời Lê tạo ranhiều gốm quý, gốm menngọc tinh tế, gốm hoa nâu giản
dị phát triển gốm hoa lamGiáo viên: Ngày nay các lò gốm Bát tràng và các
cơ sở gốm khác vẫn tiếp tục sản xuất loại gốm
này
- Thời kì này đề tài trang trí gốm ngoài các loại
hoa văn hình mây sóng nớc, long li còn có các
loại hao sen, cúc tranh hoặc hoa văn muông thú
7phút * Hoạt động 3: Đánh gía kết quả học tập I- Đặc điểm của mĩ thuật
? - Qua tìm hiểu bài em có nhận xét gì về sự phát
triển của mĩ thuật thời Lê
- Có nhiều công trình kiến trúc
to đẹp, nhiều bức tợng phật vàphù điêu trang trí đợc xếp vàloại đẹp nhất của mĩ thuật cổViệt Nam
Giáo viên nhận xét bổ xung nhấn mạnh một số
điểm cần lu ý trong bài
1phút III H ớng dẫn học sinh học ở nhà
- Yêu cầu học sinh học bài kết hợp Sách giáo khoa, vở ghi
- Su tầm thêm các tranh ảnh thuộc mĩ thuật thời Lê
- Chuẩn bị bài sau: Quan sát tranh phong cảnh thiên nhiên, chuẩn bị đồ dùng họctập
Trang 7Tiết 3- bài 3: Vẽ tranh
Đề tài phong cảnh mùa hè
I Kiểm tra bài cũ (3 phút)
- Kiểm tra đồ dùng học tập của học sinh
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (2 phút):
- Giới thiệu một số tranh phong cảnh
- ? Nội dung các bức tranh vẽ những gì? (vẽ phong cảnh thiên nhiên) Tranhphong cảnh là đề tài rất gần gũi đối với chúng ta Để thể hiện tình cảm của mình đốivới cảnh đẹp quê hơng đất nớc qua tranh vẽ Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta làm đ-
ợc điều đó
2 Nội dung bài.
7phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh tìm và chọn nội
Trang 8đua sắc, mùa đông cây trơ trụi lá, mùa he nắng
vàng rực rỡ, mùa thu lá vàng…
Giáo viên cho học sinh rõ phong cảnh các vùng
miền cũng khác nhau (đã tìm hiểu ở lớp 7)
? - Kỳ nghỉ hè vừa qua chúng ta đã đợc đi du lịch
tham quan, nghỉ mát hoặc về quê và nghỉ hè tại địa
phơng với những ngày hè bổ ích Vởy em hãy cho
biết phong cảnh mỗi vùng miền có gì đặc biệt
- Phong cảnh mùa hè ởthành phố ồn ào náo nhiệt
- Phong cảnh mùa hè ởnông thôn bình yên, thoáng
đãng
- Phong cảnh ở miền núicây cối xanh tốt có nhiềuhoa trái
- Phong cảnh mùa hè ở biểnsôi động
Cho học sinh xem tranh phong cảnh mùa hè của
học sinh và họa sĩ
? - Nội dung tranh vẽ những gì?
? - Em có nhận xét gì về bố cục màu sắc hình vẽ
trong tranh của các họa sĩ
(Bố cục mảng tranh chặt chẽ, hình vẽ chắt lọc, màu
sắc hài hòa phù hợp với nội dung)
? - Hãy so sánh giữa tranh của của họa sĩ và tranh
của học sinh ?
(Tranh của thiếu nhi bố cục, hình vẽ, màu sắc hồn
nhiên, ngây thơ )
10phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh cách vẽ II Cách vẽ tranh
? - Em hãy nhắc lại cách vẽ tranh
(Bốn bớc)
1 Tìm và chọn nội dungtranh
? - Với đề tài này em có thể chọn nội dung gì để vẽ
tranh
- Chọn cảnh gần gũi yêuthích
? - Vẽ tranh cần tiến hành nh thế nào ? 2 Tìm bố cục
Giáo viên nhắc lại cách chọn và cắt cảnh khi vẽ
- Bố cục tranh cần phải hàihòa giữa mảng chính, mảngphụ
Gv Hớng dẫn học sinh cách sắp xếp mảng chính, mảng
phụ hợp lí, không nên vẽ rời rạc
+ Mảng chính thể hiện nội dung
+ Mảng phụ hỗ trợ mảng chính làm rõ nội dung
tranh
Trang 9+ Cần sắp xếp vật có xa gần
3 Hình ảnh
? Nên chọn những hình ảnh nh thế nào trong tranh
Giáo viên lấy ví dụ
- Chọn những hình ảnh tiêubiểu phù hợp với từng vùngmiền
4 Vẽ màu
- Cần có đậm nhạt hài hòa
để thể hiện đợc đặc điểmcủa mùa hè
19phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Thực hành
Yêu cầu học sinh làm bài
- Giáo viên theo dõi quá trình làm bài của học sinh,
gợi ý học sinh chỉnh sửa bài vẽ
- Lu ý học sinh thực hiện làm bài theo đúng trình tự
- Vẽ một bức tranh phongcảnh mùa hè
- Gợi ý học sinh cách tìm hình mảng
- Tìm họa tiết phù hợp
5phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- Chọn một số bài đã hoàn thiện cho học sinh nhận xét
- Em có nhận xét gì về bố cục hình vẽ, màu sắc của các bài vẽ trên
? Bài nào thể hiện đợc không gian sắc thái của mùa hè?
- Giáo viên nhận xét bổ xung, đánh giá xếp loại bài vẽ
- Yêu cầu học sinh về nhà vẽ thêm tranh đề tài phong cảnh mùa hè
- Chuẩn bị bài sau: Su tầm tranh ảnh về chậu cảnh, chuẩn bị giấy vẽ, chì , tẩy,màu
Tiết 4- Bài 4: Vẽ trang trí
Trang 10Tạo dáng và trang trí chậu cảnh
- Biết cách tạo dáng và trang trí chậu cảnh,
- Tạo dáng và trang trí đợc chậu cảnh theo ý thích
3 Giáo dục:
Học sinh có ý thức lựa chọn và chăm sóc chậu cảnh
II Chuẩn bị:
1 Thầy:
- ảnh một số chậu cảnh có nhiều hình dáng khác nhau
- Hình minh họa cách tạo dáng và trang trí chậu cảnh (một vài chậu có hình
dáng khác nhau)
2 Trò:
- Su tầm các hình ảnh chụp chậu cảnh
I Kiểm tra bài cũ (3 phút)
- Kiểm tra đồ dùng học tập, ảnh chậu cảnh học sinh su tầm
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
Mĩ thuật là loại hình nghệ thuật tạo ra cái đẹp nó luôn theo sát và đáp ứng nhucầu sử dụng và sở thích của con ngời Đời sống phát triển thì nhu cầu huớng tới cái
đẹp của con ngời ngày càng cao Vì thế đồ vật xung quanh chúng ta luôn thay đổi vàphong phú về kiểu dáng màu sắc nh áo quần, mũ Trong đó có một đồ vật nh chậucảnh không chỉ để trồng cây cảnh mà còn đợc trang trí rất đẹp
2 Nội dung bài.
7phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh quan sát và nhận
xét
I Quan sát và nhận xét
GV - Giới thiệu một số chậu cảnh và nêu lên sự cần
thiết của chậu cảnh trong trang trí nội ngoại thất
- Yêu cầu học sinh quan sát chậu cảnh (ảnh chụp)
? - Em có nhận xét gì về hình dáng kích thớc các
chậu cảnh ?
- Hình dáng: To, nhỏ, cao,thấp khác nhau; đờng néttạo dáng có thể cong hoặcthẳng
? - Chậu cảnh gồm những bộ phận nào?
- Cấu tạo: Miệng, thân, đáy
Trang 11Gv Chậu cảnh có nhiều hình dáng kích thớc khác nhau
đợc trang trí rất đẹp phù hợp với cây cảnh, vị trí đặt
và ý thích của mỗi ngời
10phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh tạo dáng và
2 Tìm tỉ lệ các bộ phận
- Vẽ nét thẳng tạo hìnhdáng
20phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Thực hành
- Chia hai nhóm học sinh - Tạo dáng và trang trí chậu
cảnh
- Gợi ý hớng dẫn học sinh tìm hình dáng chậu cảnh
sắp xếp bố cục trong trang giấy sao cho phù hợp
Tạo dáng chậu vẽ họa tiết, vẽ màu
- Giáo viên theo dõi hớng dẫn cụ thể đối với học
sinh yếu động viên khuyến khích những học sinh
khá giỏi
4phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- Giáo viên cho học sinh tự chọn bài của nhóm mình dán lên bảng
- Cho học sinh nhận xét chéo
? - Em thích nhất bài vẽ nào? Tại sao?
- Giáo viên nhận xét kết quả của từng nhóm, động viên những học sinh có ý thứchọc tập tốt rút kinh nghiệm những tồn tại
- Hoàn thành bài ở lớp nếu (nếu cha xong)
- Tìm hiểu bài 5, su tầm những tranh ảnh có liên quan có liên quan tới mĩ thuật
Trang 12thời Lê- Xem lại bài 2
Tiết 5- Bài 5 Thuờng thức mĩ thuật.
Một số công trình tiêu biểu
của mĩ thuật thời Lê
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:-Học sinh hiểu biết thêm một số công trình mĩ thuật thời Lê
2 Kỹ năng: - Học sinh cảm thụ vẻ đẹp của các công trình mĩ thuật
3 Giáo dục: - Học sinh thêm yêu quý và bảo vệ những giá trị nghệ thuật của ông
cha để lại
II Chuẩn bị:
1 Thầy:
- Nghiên cứu Sách giáo khoa, sách giáo viên, soạn bài
- Su tầm tài liệu, nghiên cứu tranh ảnh về chùa Keo, tợng phật bà Quan Âmnghìn mắt, nghìn tay
2 Trò:
- Tìm hiểu bài- Xem lại bài 2
- Su tầm tranh ảnh có liên quan tới mĩ thuật thời Lê
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài: (1 phút)
- Bài trớc chúng ta đã tìm hiểu sơ lợc về mĩ thuật thời Lê Bài học hôm nay sẽgiúp chúng ta hiểu rõ hơn một số công trình kiến trúc, tợng và chạm khắc trang trí tiêubiểu Qua đó chúng ta cảm nhận đợc vẻ đẹp của chúng
2 Nội dung bài
Trang 1314phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh tìm hiểu một
Giáo viên giới thiệu một vài nét về chùa:
- Đợc xây dựng từ thời Lý nhng đợc trung tu lớn
vào thế kỉ XVII
- Là công trình điển hình của nghệ thuật kiến
trúc phật giáo Việt Nam
? - Em hãy trình bày những hiểu biết của mình về
chùa Keo?
- ở xã Duy nhất Vũ th -TháiBình
Gv - Chùa Keo đợc xây dựng từ thời Lý gắn với nhà
s Dơng Khổng Lộ và Từ Đạo Thanh xây dựng
năm 1061 cạnh biển năm 1661 có trận lụt lớn
nên dời về vị trí ngày nay
- Năm 1630-1632 chùa đợc xây dựng lại
- Có các đợt trung tu lớn năm 1680, 1707, 1957
? - Chùa Keo đợc xây dựng với quy mô nh thế nào
?
(Theo văn bia và địa bạ tổng diện tích chùa rộng
28 mẫu gồm 21 công trình với 154 gian còn 17
công trình với 128 gian diện tích khoảng 5.800
m2)
Chùa đợc xây dựng theo các công trình kiến trúc
trên đờng trục tam quan nội khu tam quan bảo
thờ phật, khu điện thờ thánh và cuối cùng là gác
chuông
Từ tam quan đến gác chuông luôn có sự thay đổi
độ cao thấp tạo ra nhịp điệu các độ liên tiếp
trong không gian
- Là công trình kiến trúc tiêubiểu có quy mô khá lớn toàn
bộ ngôi chùa gồm 154 gianhiện nay còn 128 gian có tờngbao quanh bốn phía
? - Công trình tiêu biểu của nghệ thuật kiến trúc
chùa Keo là công trình nào?
Yêu cầu học sinh quan sát hình minh họa trong
Sách giáo khoa và nghiên cứu thông tin trong
Sách giáo khoa
- Điển hình là gác chuôngchùa bốn tầng cao 12 m
? - Gác chuông đợc xây dựng nh thế nào ?
(Gác chuông có 3 tầng mái trên theo lối chồng
diêm, tầng dới có 84 cửa dàn thành 3 tầng, 28
cụm lớn dàn thành cánh tay đỡ mái, hệ thống dui
bay đặt trên làm dấu đối trọng qua hàng đòn
tay… Các mái uốn cong thanh thoát vừa đẹp vừa
trang nghiêm)
? - Chùa Keo đợc đánh giá nh thế nào trong nền
Trang 14mĩ thuật cổ Việt Nam ?
(Đặc biệt gác chuông chùa Keo là một công
trình kiến trúc điển hình của nghệ thuật kiến trúc
gỗ cao tầng, nó vừa đảm bảo đợc tính chính xác
về lắp ráp kết cấu và lại đẹp về hình dáng)
- Xứng đáng là công trình kiếntrúc tiêu biểu của nền kiến trúc
cổ Việt Nam
29phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh tìm hiểu một
số công trình điêu khắc và chạm khắc trang trí
II- Điêu khắc và chạm khắc trang trí
1 Điêu khắc
? - Em hãy cho biết những tác phẩm điêu khắc của
mĩ thuật thời Lê
(Các pho tợng đá tạc ngời và con vật ở khu Văn
Miếu, Lam kinh,các hình rồng ở điện Kính
thiên, thành bậc dàn Nam giao và các pho tợng
phật nh tợng phật bà quan âm thiên phủ Tiêu
biểu là tợng phật bà…) - Tợng phật bà quan âm nghìn
mắt, nghìn tayYêu cầu học sinh quan sát hình 2 Sách giáo khoa
trang 94
Chia nhóm thảo luận thời gian 5phút
? - Tợng đợc tạc bằng chất liệu gì? Sáng tác năm
nào ? ở đâu?
? - Hãy nêu một số đặc điểm của tợng
? - nghệ thuật điêu khắc của bức tợng nh thế nào ?
Các nhóm trình bày
Giáo viên kết luận
Giáo viên cho học sinh rõ hơn đặc điểm của tợng
trên ảnh chụp
- Tạc bằng gỗ năm 1656 tạichùa Bút tháp- Bắc ninh
- Tợng ngồi cao 2 m (cả bệ3,7m) với 42 tay lớn và 952tay nhỏ
- Đợc thể hiện bằng kỹ thuậttinh xảo điêu luyện
- Tợng là tác phẩm điêu khắctuyệt diệu của nền điêu khắc
cổ Việt Nam
10phút * Hoạt động 3: Tìm hiểu hình t ợng rồng trên
bia đá
I- Chạm khắc trang trí
? - Qua kiến thức đã học ở lớp 6 và 7 em hãy cho
biết rồng thời Lý- Trần có đặc điểm gì ?
(Rồng thời Lý có dáng dấp hiền hòa mềm mại,
rồng thời Trần mập mạp hơn, uốn khúc nhịp điệu
hơn)
- yêu cầu học sinh quan sát hình 3, 4,5 Sách giáo
Trang 15Hình rồng thời Lê có nhiều trên bia đá đợc chạm
khắc nổi trang trí hình rồng bên cạnh họa tiết
sóng nớc, hoa lá
Hình ảnh rồng thời Lê dù thừa kế tinh hoa
Lý-Trần hay mang những nét gần giống mẫu rồng
n-ớc ngoài song qua bàn tay của các nghệ nhân
Việt Nam nó đợc Việt Nam hóa phù hợp với
truyền thống dân tộc
4phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
? - Qua tìm hiểu bài em hãy cho biết một vài nét
về kiến trúc chùa Keo
? - Tợng Phật bà quan âm nghìn mắt, nghìn tay có
những đặc điểm gì?
? - Nêu một vài nhận xét cơ bản của rồng thời Lê
- Giáo viên nhận xét đánh giá
1phút III H ớng dẫn học sinh học ở nhà
- Yêu cầu học sinh học bài kết hợp Sách giáo khoa + vở ghi
- Chuẩn bị bài 6: Giấy vẽ, chì tẩy, màu vẽ
Tiết 6- Bài 6: Vẽ trang trí
Trình bày khẩu hiệu
Trang 16- Phóng to khẩu hiệu ở Sách giáo khoa
- Một vài khẩu hiệu
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
ở trong mỗi lớp học có các khẩu hiệu nh: “Thi đua học tốt- dạy tốt”…
? Tại sao các khẩu hiệu đó lại đợc treo trong lớp học
Nhắc nhở chúng ta luôn cố gắng học tập lao động và tu dỡng đạo đức theo cáckhẩu hiệu đã đề ra
Để các khẩu hiệu mang tính thuyết phục thì chúng ta phải đợc trình bày nh thếnào ? Chúng ta tìm hiểu bài học hôm nay…
2 Nội dung bài.
7phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh quan sát và nhận
xét
I Quan sát và nhận xét
GV Trong cuộc sống có rất nhiều khẩu hiệu đợc treo trên
đờng phố và đợc phát động trong các đợt thi đua trên
công trờng nhà máy…
? Em hãy lấy ví dụ một số khẩu hiệu mà em biết
? Những khẩu hiệu đó có nội dung ý nghĩa nh thế nào? - Khẩu hiệu là một câu
ngắn gọn mang nộidung tuyên truyền cổ
động
? - Em thờng thấy khẩu hiệu đợc trng bày ở đâu?
(Trng bày ở nơi công cộng đông ngời)
? - khẩu hiệu đợc trình bày trên chất liệu gì? - Trình bày trên vải,
Trang 17t-ờng, giấy
? - Cho học sinh quan sát hình 1 trang 97 SKG phóng
to
? - Em hãy đọc nội dung các khẩu hiệu trên?
“Ra sức thi đua học tập tốt”
? - Em có nhận xét gì về cách trình bày khẩu hiệu trên?
(Bố cục sắp xếp hợp lí)
Giáo viên chỉ trên đồ dùng cho học sinh rõ, có nhiều
cách trình bày khác nhau tùy thuộc vào nội dung
khuôn khổ cho phép và ý thích của từng ngời
- Sắp xếp dòng chữ tùythuộc theo khuôn khổcho phép
+ Trình bày trên băng dài
+ Trình bày trên mảnhững hình chữ nhật đứng
+ Trình bày trên mảnhững hình vuông
- Cho học sinh quan sát hình 3 SGK trang 97 phóng to
? Khẩu hiệu trên đợc trình bày đẹp cha? Vì sao?
(Cha đẹp vì cha hợp lí)
Giáo viên : Khi trình bày khẩu hiệu nếu khẩu hiệu dài
thì phải chú ý ngắt câu cho đúng đủ ý Tránh ngắt câu
tùy tiện mà không chú ý đến nghĩa của khẩu hiệu
? - Ngời ta thờng dùng các kiểu chữ nào để trang trí
khẩu hiệu ?
(Chữ nét thanh nét đậm, chữ nét đều)
? - Trong khẩu hiệu ngời ta thờng dùng mấy kiểu chữ
(Ngời ta thờng dùng một kiểu chữ trong một khẩu
hiệu Có một số khẩu hiệu dùng hai kiểu chữ nhng ít
đợc sử dụng Ví dụ: một số khẩu hiệu bố trí hai dòng)
? - Màu sắc khẩu hiệu đợc sử dụng nh thế nào ? - Màu sắc phải rõ ràng
phù hợp với nội dung
10phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh cách trình bày
Giáo viên treo đồ dùng dạy học (các bứơc vẽ)
- Phân tích cho học sinh rõ các bớc tiến hành
+ Cách sắp xếp chữ thành dòng, nếu khẩu hiệu dài cần
+ Tìm màu chữ, màu nền, màu họa tiết trang trí
- Có thể sử dụng 2-3 màu, nên sử dụng màu tơng phản
giữa màu nền và màu chữ
19phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Thực hành
? - Với khẩu hiệu này em định trình bày trong khuôn - Kẻ khẩu hiệu :
Trang 18khổ nào? Ngắt câu nh thế nào là hợp lí
Giáo viên lu ý học sinh kẻ chữ và vẽ màu cho đẹp
- Quan sát hớng dẫn học sinh cách chia khoảng cách
các con chữ cho hợp lí
kỉ luật – Trật tựkhuôn khổ 10x30cm,20x20cm, 30x20cm
3phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- Dấn một số bài lên bảng cho học sinh nhận xét
? - Em thích nhất bài vẽ nào? Vì sao?
Nhận xét về bố cục, kiểu chữ, màu sắc)
Giáo viên nhận xét đánh giá xếp loại một số bài Động viên khuyến khích nhữngbài vẽ tốt, rút kinh nghiệm những bài còn thiếu sót
- Hoàn thành bài ở lớp (nếu cha xong)
- Su tầm các kiểu chữ đẹp trên sách báo dán vào khổ giấy A4
- Su tầm một số tranh tĩnh vật
- Tìm hiểu bài 7 và chuẩn bị đồ dùng học tập
Tiết 7: Bai7 Vẽ theo mẫu
Vẽ tĩnh vật (lọ và quả)- Tiết 1: Vẽ hình
Trang 19A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức:-Học sinh biết cách bày mẫu thế nào là hợp lí
2 Kỹ năng: - Học sinh biết cách vẽ và vẽ đợc hình gần giống mẫu
3 Giáo dục: - Học sinh hiểu đợc vẻ đẹp của tranh tĩnh vật qua cách bố cục bài vẽ
II Chuẩn bị:
1 Thầy:
- Hình gợi ý cách vẽ
- Một vài phơng án về bố cục bài vẽ lọ hoa và quả
- Bài vẽ của học sinh năm trớc
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
- ? Nội dung tranh vẽ những gì? (Vẽ những đồ vật, lọ hoa và quả…)
- ? Những bức tranh ngời ta thờng trang trí ở đâu?
Tranh tĩnh vật thờng đợc trang trí ở phòng khách, nhà ở có tác dụng làm đẹp chocăn phòng và tạo niềm vui cho con ngời
2 Nội dung bài.
7phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh quan sát và nhận
xét
I Quan sát và nhận xét
GV Giới thiệu mẫu với học sinh – hớng dẫn học sinh
cách bày mẫu
- Gọi học sinh lên bày mẫu
? - Em hãy nhận xét về cách bày mẫu của bạn?
- Hãy điều chỉnh lại cho đẹp
- Giáo viên nhận xét điều chỉnh lại mẫu vẽ sao cho
Trang 20Giáo viên cho học sinh rõ để có bài vẽ đẹp cách bày
mẫu cũng rất quan trọng
- Yêu cầu học sinh quan sát mẫu
? - Em hãy cho biết những đặc điểm hình dáng của lọ? - Hình dáng lọ: Tạo bằng
những nét cong mềm mại+ Đáy và miệng lọ nhỏ+ Cổ ngắn
? - Hãy so sánh độ đậm nhạt của quả, lọ và nền - Quả đậm nhất, lọ đậm
vừa, nền nhạt
? - Toàn bộ mẫu nằm trong khung hình gì?
(chữ nhật đứng)
? - Lọ nằm trong khung hình gì? (Chữ nhật đứng)
? - Quả nằm trong khung hình gì? (vuông)
10phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh cách vẽ II.Cách vẽ hình
? - Nêu cách vẽ của bài vẽ theo mẫu
(4 bớc)
1 Vẽ khung hình chung
? - Tỉ lệ chiều cao và chiều ngang của khung hình
Sắp xếp tỉ lệ vào trang giấy cho hợp lí
2 Xác định vị trí của lọ vàquả vẽ khung hình riêng
Để vẽ đợc khung hình của lọ và quả cần so sánh chiều
cao của quả với chiều cao của lọ
- Chiều ngang so với chiều cao lọ (học sinh so sánh)
3 Kẻ trục tìm tỉ lệ các bộphận của lọ- Vẽ nét chính
? - Tỉ lệ các bộ phận của lọ so với chiều cao, chiều
ngang lọ?
4 Vẽ chi tiết
- Giáo viên yêu cầu học sinh nhìn mẫu vẽ chi tiết cho
sát với hình lọ và quả Giáo viên gợi ý cho học sinh có
thể tự xê dịch khoảng cách, vị trí đặt mẫu sao cho bố
cục bài vẽ đẹp hơn mà vẫn giữ đợc đặc điểm của mẫu
22phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Thực hành
- Giáo viên quan sát chung và hớng dẫn học sinh làm
bài có thể bổ xung một số kiến thức nếu thấy đa số
học sinh cha rõ
- Vẽ tĩnh vật (lọ và quả)(Vẽ hình)
- Yêu cầu học sinh quan sát liên tục so sánh mẫu để
điều chỉnh bài vẽ cho giống mẫu
3phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- Giáo viên chọn một số bài đạt và cha đạt dán lên bảng
? - Em hãy nhận xét về bố cục, hình vẽ của một bài mà em thích nhất?
Giáo viên bổ xung củng cố cách vẽ hình
- Quan sát độ đậm nhạt ở các đồ vật dạng hình trụ, hình cầu
- Tìm hiểu bài 8, chuẩn bị đồ dùng học tập: Giấy vẽ, chì tẩy, màu vẽ , su tầm tranhtĩnh vật
Trang 21Tiết 7: Vẽ theo mẫu
Vẽ tĩnh vật (lọ và quả)- Tiết 1: Vẽ màu
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức:-Học sinh hiểu rõ về cấu tạo, vẻ đẹp của mẫu có dạng hình trụ và hình
cầu
2 Kỹ năng: - Học sinh vẽ đợc hình và màu gần đúng với mẫu
3 Giáo dục: - Bớc đầu cảm nhận đợc vẻ đẹp của bài tĩnh vật màu
I Kiểm tra bài cũ
1 Câu hỏi: Hãy nêu cách vẽ của bài vẽ theo mẫu
- Giáo viên gọi học sinh nhận xét
- Giáo viên nhận xét đánh giá xếp loại
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
Màu sắc trong thiên nhiên rất phong phú, mọi vật xung quanh chúng ta đều cómàu sắc, nó tác động trực tiếp tới tình cảm của con ngời Sự cảm nhận đó đợc thể hiệnqua tranh vẽ nh thế nào Giờ hôm nay chúng ta tìm hiểu bài 8
2 Nội dung bài.
9phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh quan sát và nhận
xét
I Quan sát và nhận xét
- Cho học sinh quan sát một số bài vẽ tranh tĩnh vật
màu đẹp
? - Em thích nhất bài vẽ nào? Vì sao?
Giáo - Cho học sinh rõ ve đẹp của tranh tĩnh vật
Trang 22viên (Bài vẽ có bố cục cân đối, màu sắc hài hòa thể hiện
đ-ợc hình khối của vật mẫu không gian trong bài vẽ)
- Giới thiệu mẫu với học sinh – gọi học sinh lên chọn
mẫu và bày mẫu giống tiết trứơc
- Học sinh nhận xét điều chỉnh và có thể bầy lại
? - Em có nhận xét gì về ánh sáng nơi bày mẫu - ánh sáng mạnh
? - Màu sắc chính của mẫu (lọ, quả)
(Xanh, đỏ, vàng)
- Màu sắc: đỏ, vàng xanh
? - Độ đậm nhạt của quả và lọ -Đậm nhạt; quả đậm hơn
? - Màu sắc có ảnh hởng nh thế nào giữa các vật mẫu
- Có sự ảnh hởng qua lại với nhau về sắc độ
Giáo viên nhận xét bổ xung và tóm tắt một số ý chính
6phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh cách vẽ màu II.Cách vẽ màu
Giáo viên hớng dẫn học sinh cách vẽ màu theo mẫu
vẽ
? - Theo em ta tiến hành cách vẽ màu nh thế nào ? - Phác các mảng đậm nhạt
chính ở lọ, quả, nền
? Vẽ màu nh thế nào để có bài vẽ đẹp
Giáo viên hớng dẫn học sinh cáhc vẽ màu trên đồ
dùng
- Vẽ màu: Tiến hành vẽcác mảng màu từ đậm đếnnhạt điều chỉnh cho sátmẫu
- Lu ý học sinh sự ảnh hởng của màu sắc khi đặt cạnh
nhau
- Tùy từng chất liệu màu mà sử dụng
20phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Thực hành
Giáo viên bao quát lớp và giúp học sinh tiến hành
+ Đối với màu bột có thể pha
3phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- Giáo viên chọn một số bài dán lên bảng
? - Em hãy nhận xét về bố cục, hình vẽ, màu sắc của một bài mà em thích nhất?
? - Bài nào cha đẹp? Vì sao?
? - Em hãy xếp loại các bài vẽ
Giáo viên nhận xét bổ xung đánh giá xếp loại các bài vẽ
Trang 231phút III Hớng dẫn học ở nhà
- Vẽ một tranh tĩnh vật theo ý thích- su tầm tranh tĩnh vật
- Tìm hiểu bài 9, chuẩn bị giờ sau kiểm tra 1 tiết, vẽ tranh đề tài Ngày Nhàgiáo Việt Nam
Tiết 9 : Vẽ tranh
Đề tài ngày Nhà giáo Việt Nam
(Kiểm tra 1 tiết)
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức: Củng cố kiến thức vẽ tranh đề tài
2 Kỹ năng: Vẽ đợc một tranh về ngày 20-11 theo ý thích
3 Giáo dục: Học sinh thể hiện đợc tình cảm của mình với thầy cô giáo
- Giáo viên hớng dẫn học sinh cách vẽ
-? Với đề tài này em có thể vẽ những gì? (Giáo viên ghi nhanh các ý lên bảng)-? Ta tiến hành vẽ nh thế nào ? (Học sinh nhắc lại các bớc vẽ)
Giáo viên hớng dẫn học sinh cách vẽ trên đồ dùng
III Đáp án biểu điểm
- Nổi bật đợc nội dung đề tài: Ngày nhà giáo Việt Nam 2 điểm
- Hình vẽ đẹp có sự thay đổi về dáng phù hợp với nội dung 2 điểm
Trang 24Xếp loại: - Giỏi (G): 9; 10 điểm
- Khá (K): 7; 8 điểm
- Đạt (Đ): 5; 6 điểm
- Cha đạt (cđ): dới 5 điểm
- Ưu nhợc điểm
- Chuẩn bị bài sau: Tìm hiểu bài 10, su tầm tranh ảnh bài viết có liên quan tới bài học
Tiết 10 Thuờng thức mĩ thuật.
Sơ lợc về mĩ thuật Việt Nam
giai đoạn từ 1954 -1975
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
Trang 25- Học sinh hiểu thêm về những cống hiến của giới văn nghệ sĩ nói chung và giới
mĩ thuật nói riêng trong công cuộc xây dựng xã hội chủ nghĩa ở Miền Bắc và
đấu tranh giải phóng Miền Nam
- Su tầm tài liệu, nghiên cứu Sách giáo khoa, sách giáo viên, soạn bài
- Su tầm tranh ảnh về các chất liệu khác nhau
I Kiểm tra bài cũ: (không)
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài: (1 phút)
- Trong giai đoạn từ 1945-1975 thời kì đất nớc ta cha thống nhất hai miền.Miền Bắc xây dựng xã hội chủ nghĩa, miền Nam dới chế độ Mỹ Ngụy cả nớc hớng vềMiền Nam ruột thịt theo lời kêu gọi của Hồ Chủ Tịch Vừa xây dựng xã hội chủ nghĩa
ở miền bắc vừa đấu tranh giải phóng ở Miền Nam Lúc này các họa sĩ đã trở thànhnhững chiến sĩ trên mặt trận văn hóa Vậy vũ khí cổ vũ chiến tranh của họ là gì …
2 Nội dung bài
7phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh tìm hiểu
một vài nét về mĩ thuật Việt Nam giai đoạn từ
1954-1975
I- Vài nét về bối cảnh lịch sử
? - Bằng kiến thức và sự hiểu biết của mình hãy
nêu một vài nét khái quát về giai đoạn lịch sử
từ 1954-1975
- Đất nớc bị chia cắt hai miền,miền Bắc xây dựng XHCN,miền Nam đấu tranh giải phóng
đất nớc
Gv - Cả nớc hớng về miền Nam theo lời kêu gọi
của Bác Hồ các họa sĩ là những chiến sĩ trên
mặt trận văn hóa
Từ những ghi chép trong chiến tranh chống
Pháp các họa sĩ sáng tac ra nhiều tác phẩm mĩ
thuật có giá trị nh: (Giáo viên giới thiệu tranh
Trang 26với học sinh)
+ Nhớ một chiều Tây Bắc- Phan Kế An
+ Qua cầu khỉ – Nguyễn Hiêm
+ Con đọc bầm nghe- Trần Văn Cẩn
29phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh tìm hiểu
một số thành tựu cơ bản của mĩ thuật Việt
Nam giai đoạn 1954-1975
II- Những thành tựu cơ bản của
mĩ thuật cách mạng Việt Nam
? - mĩ thuật Việt Nam giai đọan 1954-1975 phát
triển nh thế nào ?
- mĩ thuật phát triển cả bề rộnglẫn bề sâu hiình thành đợc đông
đảo các nghệ sĩ sáng tác
? - Hãy kể tên các chất liệu vẽ tranh trong giai
đoạn này?
- Các tác phẩm đợc thể hiệnbằng nhiều chất liệu khác nhau
nh sơn mài, lụa, sơn dầu, khắcgỗ
1 Tranh sơn mài
? - Em biết gì về sơn mài?
Gv Giới thiệu sơ qua về chất liệu của tranh sơn
mài
- Sơn mài là chất liệi sơn ta lấy nhựa từ cây sơn
trồng nhiều ở vùng trung du- Phú Thọ
Tranh sơn mài giữ một vị trí quan trọng trong
nền hội họa hiện đại Việt Nam
GV Cho học sinh xem tranh + Tát nớc đồng chiêm- T.Văn
Cẩn+ Bình minh trên nông trang-Nguyễn Đức Nùng
+ Kết nạp đảng ở Điện BiênPhủ- Nguyễn Sáng
+ Tre- Trần Đình Thọ+ Hồ Gơm, con nghé- TửNghiêm
2 Tranh lụa
? - Bằng sự hiểu biết của mìh em hãy cho biết
một vài đặc điểm của tranh lụa?
Giáo viên giới thiệu đặc điểm của tranh lụa:
Vẽ bằng màu trên nền vải lụa mỏng
Lụa là chất liệu truyền thống của phong Đông
nói chung và Việt Nam nói riêng, nghệ thuật
tranh lụa có nhiều tác phẩm ghi đậm những
bản sắc riêng đằm thắm, không ồn ào, nhẹ
Trang 27nhàng mà sâu lắng Kỹ thuật vẽ chủ yếu bằng
màu mảng phẳng và dùng nét bao quanh hiình,
màu sắc nhẹ nhàng
Giáo viên giới thiệu tác phẩm - Con đọc bầm nghe- Trần Văn
Cẩn
- Ghé thăm nhà- Ngô TrọngKiệm
- Ghé thăm bản- Nguyễn Thụ
- Ngày mùa- Nguyễn TiếnChung
- Về nông thôn SX- Ngô MinhCầu
GV Tranh khắc gỗ: họạ sĩ dùng ván gỗ hoặc cao
su, thach cao, kẽm… để khắc bản vẽ nét sau
- Hai ông cháu- Huy Oánh
- Mùa xuân- Đinh Trọng Khang
- Du kích miền núi- Đinh TrọngHợp
4 Tranh Sơn dầu
GV Sơn dầu là chất liệu phơng Tây du nhập vào
n-ớc ta đã đợc họa sĩ Việt Nam sử dụng rất thành
thạo có sắc thái riêng và đậm đà tính dân tộc
- Cho học sinh xem một số tác phẩm - Ngày mùa- Dơng Bích Liên
- Nữ dân quân miền biển- T.vănCẩn
- Là chất liệu gọn nhẹ dễ sử dụng hiệu quả
nghệ thuật cao- Giáo viên giới thiệu một số tác
phẩm
- Đền voi phục- Văn Giáo
- Ao làng- Phan thị Hà
Trang 286 Điêu Khắc
? - Điêu khắc thời kì này sáng tác trên các chất
liệu gì? (Thạch cao, xi măng, gỗ, đá, đồng) - Các tác phẩm tiêu biểu:
+ Nắm đất miền Nam- Ph XuânThi
+ Võ thị Sáu- Diệp Minh Châu+ Chiến thắng Điện Biên Phủ-Nguyễn Hải
4phút * Hoạt động 3: Đánh gía kết quả học tập I- Đặc điểm của mĩ thuật
? - Sau năm 1954 mĩ thuật Việt Nam phát triển
nh thế nào ?
? - Hãy nêu một số tác phẩm và tác giả tiêu biểu
của mĩ thuật Việt Nam giai đoạn 1954-1975
? - Hãy chọn một tác phẩm của mĩ thuật Việt
Nam giai đoạn 1954-1975, bình về nội dung
hình thức, cách thể hiện và ý nghĩa của tác
phẩm đó
- Đại diện các nhóm báo cáo- Giáo viên nhận
xét bổ xung
1phút III H ớng dẫn học sinh học ở nhà
- Yêu cầu học sinh học bài kết hợp Sách giáo khoa, vở ghi
- Su tầm tranh ảnh bài viết về mĩ thuật Việt Nam giai đoạn 1954/1975
- Chuẩn bị bài sau: Tìm hiểu bài 11, chuẩn bị Giấy vẽ, chì tẩy, màu vẽ
Tiết 11: Vẽ trang trí
Trang trí bìa sách
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức:Học sinh hiểu đợc ý nghĩa của trang trí bìa sách
2 Kỹ năng: Biết cách trang trí bìa sách
3 Giáo dục: Trang trí đợc một bìa sách theo ý thích từ đó biết trân trọng và giữ gìn
sách vở
II Chuẩn bị:
1 Thầy:
- Chuẩn bị một số bìa sách
- Hình vẽ gợi ý cách trang trí bìa sách
- Bài vẽ của học sinh năm trớc
2 Trò:
- Giấy vẽ, chì tẩy, ê ke
III Phơng pháp dạy học
Trang 29- Trực quan- Vấn đáp- Luyện tập
- Học sinh nêu đợc một vài tác phẩm tiêu biểu (5 điểm)
+ Tát nứơc đồng chiêm của Trần Văn Cẩn+ Đợc mùa của Nguyễn Tiến Chung
+ Một buổi cày của Lu Công Nhân
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
2 Nội dung bài.
7phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh quan sát và nhận xét I Quan sát và nhận
xét
Cho học sinh quan sát một số bìa sách và quan sát hình 1
Sách giáo khoa trang 109
? - Em hãy kể tên một số loại bìa sách? - Có nhiều loại bìa
sách: Sách thiếu nhi,sách văn học, sáchchính trị…
? - Bìa sách đợc trang trí nhằm mục đích gì?
(trang trí đẹp thu hút ngời đọc)
Giáo viên cho học sinh rõ: Bìa sách rất quan trọng vì:
+ Bìa sách phản ánh nội dung quyển sách
+ Trang trí đẹp thu hút ngời đọc
? - Nội dung bìa sách gồm những gì? - Bìa sách gồm:
+ Tên sách, tên tácgiả
+ Nhà xuất bản vàbiểu trng
+ Hình minh họa
? - Các loại sách có đợc trình bày giống nhau không ?
(Mỗi loại sách có cách trình bày khác nhau)
Giáo viên chỉ trên đồ dùng cho học sinh thấy, tùy từng
loại sách mà có cách trình bày khác nhau
? - Hình ảnh minh họa là những hình ảnh nh thế nào ?
(Là những hình ảnh phù hợp với nội dung sách, có thể là
hình vẽ, tranh, ảnh hoặc mảng hình)
Trang 30Giáo viên chỉ cho học sinh rõ tùy từng loại sách mà chọn
kiểu chữ, hình minh họa, bố cục, màu sắc khác nhau
10phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh cáchvẽ II.Cách trình bìa
sách
Giáo viên giới thiệu cách trình bày bìa sách trên đồ dùng
- Xác định loại sách
? -Tại sao phải xác định loại sách
(Để chọn kiểu chữ, hình minh họa cho phù hợp)
- Tìm bố cục: phânmảng chữ
Giáo viên vẽ minh họa một vài bố cục
- Tìm kiểu chữ vàhình minh họa chophù hợp với nội dung
- Tìm màu chữ, màunền, màu hình minhhọa
? -Theo em cần tô màu chữ, màu nền, hình minh họa nh thế
nào cho đẹp?
(chọn màu chữ, màu nền, hình minh họa phù hợp với nội
dung)
19phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Bài tập
- Gợi ý học sinh tên sách để trình bày
+ Chọn loại sách để trình bày: Sách giáo khoa, sách thiếu
nhi…
+ Chọn kiểu chữ và hình minh họa cho phù hợp
- Giáo viên quan sát theo dõi quá trình làm bài tập của
học sinh Hớng dẫn học sinh tìm bố cục mảng hình, mảng
? - Em thích nhất bài vẽ nào? Vì sao?
? - Em hãy xếp loại các bài vẽ
Giáo viên nhận xét đánh giá xếp loại các bài vẽ
- Hoàn thành bài ở lớp
Trang 31- Tìm xem thêm một số loại bìa sách
- Su tầm một số tranh ảnh về đề tài gia đình, chuẩn bị giấy vẽ, chì tẩy, màu vẽ
Tiết 12: Vẽ tranh
Đề tài gia đình
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức: Học sinh biết tìm nội dung và cách vẽ tranh đề tài gia đình
- Su tầm sách báo, tạp chí nói về gia đình
- Tranh của họa sĩ và họa sĩ và học sinh về đề tài gia đình
2 Trò:
- Giấy vẽ, chì tẩy, màu
- Su tầm tranh ảnh về đề tài gia đình
III Phơng pháp dạy học
Trang 32- Vấn đáp- Trực quan - Luyện tập
I Kiểm tra bài cũ (3 phút)
- Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
Gia đình là nơi chúng ta sinh ra và lớn lên là tổ ấm nuôi dỡng chúng ta khôn lớntrởng thành, mỗi con ngời ai cũng phải có gia đình, trong đó có những ngời thân yêunhất Để thể hiện tình cảm của mình đối với những ngời thân trong gia đình qua tranh
vẽ Bài học hôm nay giúp chúng ta làm đợc điều đó
2 Nội dung bài.
10phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh tìm và chọn đề
tài
I Tìm và chọn nội dung đề tài
GV - Gia đình là tế bào của xã hội, gia đình cũng nh
iVẽ tranh về gia đình là phản ánh sinh hoạt đời
th-ờng của gia đình
- Có thể chọn những hoạt
động + Bữa cơm gia đình + Đón khách thăm gia đình +Một ngày vui (Sinh nhật,
đón tết…)+ Vẽ chân dung ngời thân
- Yêu cầu các nhóm giới thiệu một số tranh về đề
tài gia đình đã su tầm đợc
- Cho học sinh xem thêm một số bức tranh vẽ của
học sinh và họa sĩ về đề tài gia đình
? - Em hãy nhận xét về bố cục, hình vẽ, màu sắc của
một bức tranh mà em thích?
Giáo viên nhận xét bổ xung cho học sinh thấy đợc
vẻ đẹp của các bức tranh thông qua nội dung, bố
cục hình vẽ, màu sắc trong tranh
10phút * Hoạt động 2: H ớng dẫn học sinh cáchvẽ II.Cách vẽ tranh
? - Nêu cách vẽ tranh đề tài
(Học sinh nêu các bớc vẽ đã hớng dẫn ở các bài
GV - Yêu cầu học sinh nên chọn những đề tài gần gũi
Trang 33(Màu sắc hài hòa phù hợp với nội dung)
19phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Bài tập
- Yêu cầu học sinh làm bài
- Quan sát theo dõi quá trình làm bài của học sinh,
kèm cặp những học sinh yếu, động viên khuyến
khích những học sinh có sự sáng tạo trong bài vẽ
- Hớng dẫn học sinh cách vẽ dáng ngời ở các t thế
đi đứng…
- Chú ý đến hình dáng, trang phục,khuôn mặt các
nhân vật ở lứa tuổi khác nhau
- Vẽ một tranh về đề tài gia
đình
4phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- Chọn những bài vẽ có nội dung hay, bố cục, hình vẽ và màu sắc đẹp dán lênbảng
? - Em thích nhất bài vẽ nào? Vì sao?
Học sinh nhận xét về bố cục, hình vẽ, màu sắc, nội dung
GV Nhận xét xếp loại các bài vẽ
- Yêu cầu học sinh vẽ thêm tranh về đề tài gia đình
- Tìm hiểu bài 13, su tầm một số tranh ảnh chân dung, chuẩn bị giấy vẽ, chì tẩy
Tiết 13: Vẽ theo mẫu
Giới thiệu tỉ lệ khuôn mặt ngời
Bài tham khảo: Tập vẽ các trạng thái tình cảm trên nét mặt
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức:
Trang 34Học sinh biết đợc những nét cơ bản về tỉ lệ các bộ phận trên khuôn mặt ngời
- Phóng to hình 23 Sách giáo khoa trang 114
- Su tầm tranh chân dung ở các lứa tuổi
I Kiểm tra bài cũ (3 phút)
- Kiểm tra bài vẽ ở nhà của học sinh, chấm điểm một số bài
- Nhận xét kết quả làm bài ở nhà của học sinh
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1 phút):
Trên khuôn mặt ngời ai cũng đều có mắt, mũi, miệng, tai… ợc sắp xếp theo đmột trục đối xứng thế mà không ai giống ai trừ một số cặp son sinh Song nhìn kĩ cũngphát hiện ra điểm khác nhau Đó là những điều kì diệu của tạo hóa Để khám phá ra
điều kì diệu đó chúng ta tìm hiểu bài 13
2 Nội dung bài.
9phút * Hoạt động 1: H ớng dẫn học sinh quan sát
và nhận xét
I Quan sát và nhận xét
- Cho học sinh quan sát một số ảnh chụp
chân dung kết hợp hình 1 Sách giáo khoa
? - Em có nhận xét gì về hình dáng các khuôn
mặt trong tranh ảnh - Hình dáng khuôn mặt:
Hình trái xoan, hình tròn, vuông,chữ điền, hình quả trứng
? - Em hãy chỉ trên tranh ảnh hình dáng các
khuôn mặt (học sinh chỉ trên tranh)
? - Nhìn vào đôi mắt chúng ta thấy đợc trạng
thái tình cảm của ngời đó
(Vui, buồn, tức giận, lạnh nhạt…)
? - Qua quan sát và liên hệ với thực tế em hãy
cho biết sự tơng quan to nhỏ, rộng hẹp của
mắt, mũi, miệng… của mọi ngời có giống
nhau không ?
- Tơng quan tỉ lệ các bộ phậntrên mỗi mặt ngời khác nhauGiáo viên cho học sinh rõ: Miệng có ngời
Trang 35rộng, hẹp, môi mỏng, dày, cong… khác nhau
Mắt: có ngời to, nhỏ, tròn, dài, xếch…
Mũi: có ngời thẳng, tẹt, gồ …
Gò má: có ngời gò má cao
Cằm: Cằm dài, nhọn, vuông…
Lông mày: To, thanh, cong, xếch…
Chính vì sự khác nhau giữa bề ngoài và tỉ lệ
giữa các bộ phận mà mặt của mọi ngời không
? - Nhìn vào hình vẽ em hãy cho biết tỉ lệ các
bộ phận đợc chia theo chiều dài khôn mặt nh
thế nào ?
- Tóc-Trán: 1/3 chiều dài khuôn mặt
- Mắt ở khoảng 1/3 từ lông mày
đến chân mũi
- Miệng ở khoảng 1/3 từ chânmũi đến cằm
- Tài dài khoảng từ ngang lôngmày đến mũi
? Hãy tìm tỉ lệ các bộ phận theo chiều rộng
2 Tỉ lệ các bộ phận theo chiềurộng của mặt
- Khoảng cách giữa hai con mắtbằng 1/5 chiều rộng khuôn mặt
- Chiều dài hai con mắt bằngkhoảng 2/5 chiều rộng khuônmặt
- Hai thái dơng bằng 2/5…
- Mũi thờng rộng hơn khoảngcách giữa hai con mắt, miệngrộng hơn mũi
? Vậy tỉ lệ này có đúng với tất cả các khuôn
mặt ở các lứa tuổi khác nhau hay không ?
Gv Cho học sinh quan sát hình 3 Sách giáo khoa
trang 114 phóng to
? - Nhìn vào hình vẽ cho ta thấy đợc những
điều gì?
(Tỉ lệ khuôn mặt thay đổi theo lứa tuổi)
Giáo viên cho học sinh rõ tỉ lệ chung có tính
khái quát dựa vào tỉ lệ này khi vẽ cần so sánh
Trang 36đối chiếu để tìm ra tỉ lệ cho từng nét mặt
không nên áp dụng quá máy móc khi vẽ chân
dung một ngời nào đó
19phút * Hoạt động 3: H ớng dẫn học sinh làm bài III Bài tập
- Gọi 1-2 học sinh lên bảng vẽ
- Yêu cầu só học sinh còng lại vẽ ra giấy
- Lu ý học sinh áp dụng một cách linh họat
các tỉ lệ trên vào bài vẽ của mình
Nhìn ảnh chân dung vẽ phác bềngoài và tỉ lệ các bộ phận
3phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- Dán một số bài lên bảng
? - Trong các bài vẽ trên đã vẽ khuôn mặt ở các hình dáng nào?
? - Em nhận thấy đặc điểm giới tính lứa tuổi qua các bài vẽ nào?
Giáo viên nhận xét bổ xung đánh giá xếp loại một số bài
- Tìm hiểu bài tham khảo: Tập vẽ các trạng thái tình cảm thể hiện trên nétmặt
- Cho học sinh quan sát hình 1 Sách giáo khoa trang 116
Tiết 14 Thuờng thức mĩ thuật.
Một số tác giả tác phẩm tiêu biểu của mĩ thuật Việt Nam giai đoạn 1954 -1975
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
Trang 37- Học sinh biết thêm về thành tựu của mĩ thuật Việt Nam giai đoạn 1954-1975thông qua một số tác phẩm tiêu biểu
I Kiểm tra bài cũ: (3 phút)
- Kiểm tra bài về nhà của học sinh
- Nhận xét chấm điểm một số bài
II Bài mới:
1 Giới thiệu bài: (1 phút)
- ở bài thờng thức mĩ thuật trớc chúng ta đã đợc tìm hiểu về mĩ thuật Việt Namgiai đoạn 1954-1975 Đây là giai đoạn mĩ thuật Việt Nam phát triển mạnh mẽ cả về sốlợng và chất lợng Để hiểu rõ hơn về một số họa sĩ tiêu biểu trong giai đoạn này.Chúng ta tìm hiểu bài hôm nay
2 Nội dung bài
7phút * Hoạt động 1: Giới thiệu họa sĩ Trần Văn
Cẩn (1910-1994)
1- Họa sĩ Trần Văn Cẩn với bức tranh sơn mài Tát n“ ớc đồng chiêm”
Thảo luận một vài nét về thân thế sự nghiệp
- Học sinh thảo luận- Báo cáo kết quả
Giáo viên đa ra kết luận- Giới thiệu sơ qua về
tiểu sử họa sĩ Trần Văn Cẩn - Sinh ngày 18/8/1910 tại Kiến
An- Hải Phòng
- Là hiệu trởng trờng cao đẳng
mĩ thuật Hà Nội, là đại biểuQuốc Hội, tổng th kí hội mĩthuật Việt Nam
Trang 38- Một số tác phẩm: Tát nớc đồngchiêm (Sơn mài 1958); Nữ dânquân miền biển (sơn dầu 1960);Mùa đông sắp đến (sơn mài1960)…
- Với công lao đóng góp của mình Nhà nớc
đã trao tặng nhiều giải thởng cao quý trong
GV Cho học sinh rõ hơn về nội dung, chất liệu,
bố cục, hình tợng trong bức tranh
Là một tác phẩm sơn mài xuấtsắc của họa sĩ Trần Văn Cẩn vàcũng là một thành công của mĩthuật Việt Nam về đề tài nôngnghiệp
10phút * Hoạt động 2: Giới thiệu về họa sĩ Nguyễn
Sáng (1928-1988)
2- Họa sĩ Nguyễn Sáng với bức tranh kết nạp Đảng
* Vài nét về thân thế sự nghiệp
? - Hãy trình bày những hiểu biết của mình về
họa sĩ Nguyễn Sáng - Sinh năm 1923 tại Mĩ Tho Tiền
ở Điện Biên Phủ, chùa Tháp,Thiếu nữ bên hoa sen…
Giáo viên cho học sinh rõ: Các tác phẩm của
Trang 39Biên Phủ
? - Nội dung tranh vẽ gì? (buổi kết nạp Đảng)
? - Bố cục, hình vẽ, màu sắc trong tranh nh thế
nào ?
- Hình mảng đờng nét của khung cảnh và
nhân vật hết sức khúc triết
- Hình tợng chắt lọc
- Màu sắc đơn giản mà hiệu quả với gam màu
chủ đạo nâu đen, nâu vàng…
? - Em cảm nhận đợc điều gì khi xem bức
tranh kết nạp Đảng ở Điện Biên Phủ?
- Là một trong những tác phẩmnghệ thuật đẹp về ngời cộng sảntrong cuộc kháng chiến chốngthực dân của nhân dân ta
9phút * Hoạt động 3: Giới thiệu về họa sĩ Bùi Xuân
Phái (1920-1988)
I-Họa sĩ Bùi Xuân Phái
? - Em biết gì về họa sĩ Bùi Xuân Phái? - Sinh ngày 1/09/1920 tại Quốc
oai Hà Tây là họa sĩ chuyên vẽtranh phong cảnh và chân dung
GV - Họa sĩ là ngời luôn trăn trở với nghệ thuật
và vẽ rất nhiều Tranh của ông tạo đợc sắc
thái riêng biệt giàu tính sáng tạo
Một số tác phẩm nh: Phố Bình Nguyên (sơn
mài), Trong phân xởng nhuộm (màu bột)…
và rất nhiều tranh về phố cổ Hà Nội
Với công lao đóng góp của mình ông đợc nhà
nứơc trao tặng giải thởng Hồ Chí Minh về
văn hóa nghệ thuật
- giới thiệu các bức tranh phố cổ Hà Nội
trong Sách giáo khoa yêu cầu học sinh quan
sát
? - Hãy nêu lên những suy nghĩ của mình khi
xem tranh phố cổ Hà Nộ của Bùi Xuân Phái?
Giáo viên phân tích và nêu một vài đặc điểm
chính
- Những cảnh phố cổ vắng với những đờng
nét xô lệch mái tờng rêu phong
- Màu sắc tranh đơn giản, đằm thắm và sâu
lắng
- Phố cổ Hà nội là một mảng đềtài quan trọng trong sự nghiệpsáng tác của họa sĩ Bùi XuânPhái và đợc đông đảo ngời xemyêu mến
9phút * Hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
? - Nêu tiểu sử của ba họa sĩ trong bài
Trang 40? - Em hãy nói về nội dung và nghệ thuật một
bức tranh của các họa sĩ đợc giới thiệu trong
bài
Giáo viên tóm tắt nội dung bài
1phút III H ớng dẫn học sinh học ở nhà
- Yêu cầu học sinh học bài kết hợp Sách giáo khoa, vở ghi
- Su tầm thêm tranh của ba họa sĩ đợc giới thiệu trong bài
- Tìm hiểu bài 15, chuẩn bị Giấy vẽ, chì tẩy
Tiết 15: Vẽ trang trí
Tạo dáng và trang trí mặt nạ
A Phần chuẩn bị
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức: Học sinh hiểu cách trang trí và tạo dáng mặt nạ