Hoạt động Hoạt động của thầy Nội dung cần đạt của trò GV định hướng nội dung cho HS: Lắng nghe Phân tích tác dụng của biện pháp nói giảm, nói tránh trong - Học kĩ nội dung.. Làm bài tập.[r]
Trang 1Tuần 11-Tiết 41 ễN TẬP TRUYỆN KÍ VIỆT NAM.
I Mục tiờu cần đạt:
1
-
-
-
2
- Khỏi quỏt,
-
3 Thỏi
II Chuẩn bị của giỏo viờn và học sinh:
1 Giỏo viờn: Giỏo ỏn,
2
III Cỏc hoạt động dạy và học:
1
2 / tra 15’:
- T5 C# U duy bài Lóo 2
3 Bài
-
-
Từ đầu năm đến giờ, các em đã học những văn bản truyện kí nào? (Tôi đi học, Trong
lòng mẹ, Tức + vỡ bờ, Lão Hạc)
Bây giờ chúng ta sẽ ôn tập hệ thống hoá lại những kiến thức đã học về 4 văn bản này
1
!" #$
% &' () * !" 0 &% &' 1 23 -
5
%67
:"
*;
<=
!>?
5 >?#@
A&A
B
J %67 8 ,Q
R
FU
VW
!<X
5YZ
.
A&A
,/ UE "
PL W% % _>
BU'U,;UX6bU
YY
A&A
B
g
,; (* Ui
.%M0(*L 69&[f jf
Trang 2,/ PL
f
Câu 2: So sánh để thấy sự giống nhau và khác nhau về nội dung D của ba văn bản đã học
trong bài 2, 3, 4?
Giống nhau:
- Thể loại: Văn bản tự sự hiện đại
- Thời gian ra đời: + cách mạng tháng 8 giai đoạn 1930-1945
- Giá trị tinh thần: chan chứa tinh thần nhân đạo (yêu Q trân trọng những tình cảm phẩm chất
- Giá trị nghệ thuật: Bút pháp chân thực hiện thực gần gũi đời sống, ngôn ngữ giản dị; kể chuyện
* Đó là đặc điểm văn xuôi hiện thực Việt Nam + cách mạng tháng 8, khởi nguồn từ những năm
20 - phát triển mạnh mẽ năm 30 - 40
Đem lại những tên tuổi nhà văn và tác phẩm kiệt xuất: Phạm Duy Tốn, Nguyễn Công Hoan, Ngô Tất
Tố, Vũ Trọng Phụng…
- Văn học hiện thực phê phán đóng góp đáng kể vào quá trình hiện đại hoá văn học Việt Nam về
nhiều mặt đề tài, chủ đề, thể loại xây dựng nhân vật
Khác nhau:
Yêu cầu học sinh lập bảng so sánh
Tên văn bản Thể loại Phương thức
biểu đạt Nội dung chủ yếu Đặc điểm nghệ thuật
Trong lòng
mẹ (Trích tự
thuật – hồi kí
những ngày
thơ ấu
Hồi kí (Đoạn trích)
Tự sự xen lẫn trữ tình Nỗi đau của chú bé Hồng
mồ côi và tình yêu
Q mẹ của bé
Văn hồi kí chân thực trữ tình thiết tha
Tức + vỡ
bờ
Tự sự - Phê phán chế độ tàn ác
bất nhân ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn, sức sống tiềm
Khắc hoạ nhân vật và miêu tả hiện thực một cách sinh động chân thực
Lão Hạc trích
Truyện ngắn Truyện ngắn
Tự sự xen lẫn trữ tình Số phận bi thảm của
và nhân phẩm cao quí của họ
Nhân vật đào sâu tâm lí cách kể chuyện tự nhiên vừa linh hoạt vừa đậm chất triết lí trữ tình
Câu 3: Trong các văn bản 2, 3, 4 Trong lòng mẹ, Tức + vỡ bờ, Lão Hạc Em thích nhất nhân vật
nào, đoạn văn nào, vì sao?
- Yêu cầu học sinh trả lời theo dàn ý:
1 Đó là đoạn văn (nhân vật) …trong văn bản…của tác giả….
2 Lí do yêu thích
a Về nội dung tinh thần ?
b Về hình thức nghệ thuật?
c Vì lí do khác ?
Học sinh dựa vào đoạn văn đã chuẩn bị ở nhà - trình bày
Giáo viên cho học sinh nhận xét khái quát lại
Trang 3- Nv chị Dậu (Tức + vỡ bờ): Em rất cảm thông cho hoàn cảnh của chị, khâm phục sự vùng lên
phản kháng lại áp bức bất công của chị
- Đoạn văn Lão Hạc kể chuyện bán cậu vàng với ông giáo: Q cho hoàn cảnh của lão Hạc, kính
- Đoạn văn Bé Hồng gặp mẹ và ngồi trong lòng mẹ: Bé Hồng sống lại những giây phút
sung 6+ hạnh phúc khi ở trong lòng mẹ
duy Phõn tớch
GV
- , > 4 dung Làm bài 5
-
nhõn 5 trong TPTK +
* Rỳt kinh
………
………
Tiết 42:Văn bản: THễNG TIN VỀ NGÀY TRÁI ĐẤT NĂM 2000
I Mục tiờu cần đạt:
1
-
ni lụng
- Tớnh
-
nờn tớnh
2
- Tớch
-
3 Thỏi
*Giáo dục k
* Mụi
II Chuẩn bị của giỏo viờn và học sinh:
- Giáo viên: Đọc văn bản, C12 bài
- Học sinh:
III Cỏc hoạt động dạy và học:
1
2
3 Bài
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
Bao ni lông tiện lợi biết bao! Nhẹ, dai, rẻ, giữ + lại
mở xem túi ni lông đáp ứng dễ dàng nhiều yêu cầu khác nhau
T nghe, %
Trang 4rẻ thêm 40% năng ' vậy mà lại có bức thông điệp kêu gọi tất
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
Em hiểu gì về nguồn gốc (xuất xứ) của bản thông
tin này?
- Đây có phải là văn bản nhật dụng không? Vì
sao?
+ Phải vì liên quan đến vấn đề bảo vệ môi
1 vấn đề liên quan đến sứ mệnh giữ gìn trái đất,
ngôi nhà chung của chúng ta, phù hợp với tất cả
ngày không sử dụng bao bì ni lông”
Văn bản này có thuộc kiểu văn bản thuyết minh
không? Vì sao?
+ Vì nó biểu hiện vấn đề đang quan tâm - tác hại
của việc sử dụng bao ni lông và vấn đề bảo vệ
trong sạch môi trái đất là 1 vấn đề thời sự
đang đặt ra trong XH tiêu dùng hiện đại
Nêu bố cục? 3 phần
P1: Từ đầu - “không sử dụng bao ni lông”: Sự ra
đời của “ngày trái đất”
P2: Tiếp - “môi vI Tác hại của việc sử dụng
bao ni lông
9, bài
Suy 0^
Ghi bài
G'% 0^3 $Q sung
- 9, 8 $%
-
Suy 0^3 $Q sung
Ghi bài
I, Tìm hiểu tác phẩm
* Nguồn gốc: Là văn bản soạn thảo dựa trên bức thông điệp của 13 cơ quan nhà + phi chính phủ phát đi nhân ngày đầu tiên Việt Nam tham gia “ngày trái đất”
- Là VB thuyết minh mang tính nhật dụng
Bố cục: 3 phần
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
HS Theo dõi phần đầu của VB
- Những sự kiện nào thông báo ở phần đầu
văn bản?
+ Ngày 22/4 hàng năm gọi là “ngày trái
đất” mang chủ đề bảo vệ môi
+ Có 141 + tham dự
+ Năm 2000 Việt Nam tham gia với chủ đề “1
ngày… ni lông”
- Văn bản này chủ yếu nhằm TM cho sự kiện
nào?
+ Sự kiện “1 ngày… ni lông”
- Hãy nhận xét cách trình bày các sự kiện đó?
G'% 0^
Ghi bài
G'% 0^3 $Q sung
-
Suy Ghi bài
II Tỡm
1 Thông tin về “ngày trái đất”:
1 Thông tin về ngày trái đất
- Ngày 22/4: Ngày trái đất với chủ
đề bảo vệ môi 1
- Có 141 + tham dự
- Năm 2000 Việt Nam tham gia với chủ đề: Một ngày không dùng bao ni lông
* Thế giới quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi 1
Việt Nam bằng hành động Một ngày không dùng bao ni lông tỏ rõ
sự quan tâm chung này
Trang 5+ TM bằng các số liệu cụ thể
+ Đi từ thông tin khái quát (rộng) - cụ thể (hẹp)
- Lời thông báo trực tiếp, ngắn gón, dễ hiệu, dễ
nhớ
H Từ đó em thu nhận những nội dung
quan trọng nào nêu trong phần đầu văn
bản?
- Tác hại của việc sử dụng bao ni lông nói
đến ở 9Q diện nào?
Hai 9Q diện
- Từ đó 9Q diện gây hại nào thuyết
minh
- tắc ống dẫn + tăng khả năng lụt lội,
muỗi phát triển, lây truyền dịch bệnh chết sinh
vật khi nuốt phải
Ô nhiễm thực phẩm, gây tác hại cho não,
nguyên nhân gây ung phổi
- Khí độc: ngất nôn ra máu, rối loạn chức năng
gây ung 1
- Hãy xác định rõ 9Q pháp thuyết minh của
đoạn văn:
Kết hợp liệt kê phân tích tác dụng của cách
thuyết minh này?
(Kế hoạch, thực tiễn thuyết phục dễ hiểu, dễ
nhớ)
- Em có suy nghĩ gì về hiểm hoạ sử dụng bao ni
lông
Học sinh: Vô cùng … ô nhiễm gây bệnh chết
…
Học sinh theo dõi phần 2
- Các biện pháp nhằm hạn chế tác hại của bao
ni lông là gì?
Theo em biện pháp nào hữu hiệu nhất ?
Theo dõi phần kết
- Có hai kiến nghị nếu:
Nhiệm vụ của chúng ta
Hành động
Dựa vào văn bản, hãy nêu nội dung hai kiến
nghị này?
- Tại sao nhiệm vụ nêu + hành động
nêu sau?
Giáo viên: Các câu cầu khiến cuối văn bản có ý
nghĩa?
- Em có suy nghĩ gì về hiểm hoạ sử dụng bao ni
lông
học sinh: Vô cùng ….ô nhiễm gây bệnh chết
…
Học sinh theo dõi phần 2
- Các biện pháp nhằm hạn chế tác hại của bao
ni lông là gì ?
Theo em biện pháp nào hữu hiệu nhất ? Nhận
thức của em ?
Văn bản đem lại cho em hiểu biết gì về việc một
0"5
nhúm
G'% 0^3 $Q sung.Ghi bài
Học sinh đọc 2
đoạn văn đầu
2 Tác hại của việc dùng bao ni lông và những biện pháp hạn chế
sử dụng chúng
- Vấn đề bao ni lông có thể gây nguy hại với môi bởi đặc tính không phân huỷ plaxtic
* Biện pháp:
- Hạn chế tối đa sử dụng… hiểm hoạ của việc lạm dụng bao ni lông với môi và sức khoẻ
3 Kiến nghị về việc bảo vệ môi
trái đất bằng hành động một ngày không sử dụng bao ni lông
- Nhiệm vụ: Bảo vệ trái đất khỏi nguy cơ ô nhiễm
- Hành động: Một ngày không dùng bao bì ni lông
+ Nhấn mạnh nhiệm vụ to lớn: Hạn chế dùng bao ni lông là công việc + mắt
Trang 6ngày không dùng…?
- Em dự định làm gì để thông tin này đi vào đời
sống biến thành hành động cụ thể
Biện pháp
- Hạn chế tối đa sử dụng….
dụng bao ni lông với môi và sức khoẻ * Ghi
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
hành trong BVMT
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
GV
- , > 4 dung Làm bài 5
-
T nghe
tỏc lụng, rỏc
* Rỳt kinh
………
………
………
………
Tiết 43 NểI GIẢM NểI TRÁNH
I Mục tiờu cần đạt:
1
- Khỏi ) núi % núi trỏnh
- Tỏc D &! $) phỏp tu 7 núi % núi trỏnh
2
-
3 Thỏi
4 Giỏo
- Ra
-
II Chuẩn bị của giỏo viờn và học sinh:
1 Giỏo viờn: Giỏo ỏn,
2
III Cỏc hoạt động dạy và học:
1
2
Trang 7H
3 Bài
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
Bác đã lên theo tổ tiên (Tố Hữu)
Hai câu thơ của Tố Hữu có sử dụng phép nói quá không? Vì
sao? (Không - vì sự vật ở đây không được cường điệu, phóng đại
lên quá mức bình thường) Hai câu thơ trên không sử dụng phép
nói quá mà sử dụng phép nói giảm, nói tránh Vậy thế nào là nói
giảm, nói tránh và nói giảm, nói tránh có tác dụng gì? Bài học
hôm nay sẽ giúp chúng ta giải đáp những câu hỏi này.
T nghe, suy
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
Giáo viên treo bảng phụ
Xét ví dụ 1
- Các từ in đậm trong đoạn trích có ý nghĩa gì?
I Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói giảm nói tránh.
Xét ví dụ Tại sao lại dùng cách diễn đạt đó?
Ví dụ 2:
Vì sao tác giả dùng từ bầu sữa mà không dùng từ ngữ
cùng nghĩa?
Giáo viên treo bảng phụ
- Cậu vàng đi đời ….
-> luyến tiếc, xót xa, mỉa mai
- Lão làm bộ đấy, thật ra lão chỉ tầm ngầm thế
cũng ra phết -> gian, tham …ông giáo đáng nể ->
không nói toạc
- Hs đọc 2 câu văn
- Em có nhận xét gì về nội dung của 2 câu văn này?
- So sánh 2 cách nói trên, cách nào nhẹ nhàng, tế nhị
- Gv: cách nói thứ 2 không trực tiếp chỉ ra phẩm chất
phủ định “không chăm chỉ lắm” Nhờ vậy mà
lời chê có tính chất nhẹ nhàng
b vậy là những câu văn, câu thơ trên đã sử dụng
biện pháp tu từ nói giảm, nói tránh
- Em hiểu thế nào là biện pháp tu từ nói giảm, nói
tránh?
Học sinh đọc ghi nhớ
9, vớ D
Suy 0^3 $Q sung
-
- Hs đọc ví dụ 2
Suy Ghi bài
- Hs đọc ví dụ 3
Suy Ghi bài
Ví dụ 1:
- Đi gặp cụ Các Mác – Lê Nin
- Đi
- Chẳng còn -> chết Giảm nhẹ tránh sự đau đớn
Ví dụ 2:
- áp mặt vào bầu sữa -> tránh thô tục
Ví dụ 3:
- Con dạo này không chăm chỉ lắm
-> Nội dung ở 2 câu gần giống nhau, đều có ý chê b cách 2 nhẹ nhàng hơn, tế nhị hơn
*Ghi nhớ: sgk (108)
Trang 8Hs đọc ghi nhớ.
Hoạt động 3 T"() 5
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
Điền từ ngữ nói giảm, nói tránh Vì sao
em điền?
Xác định câu nói giảm, nói tránh, ý nghĩa
?
Học sinh đặt 5 câu đánh giá các
hợp khác nhau
Học sinh xác định hợp nào không
dùng nói giảm, nói tránh
- Gv: Nói giảm, nói tránh cũng các
biện pháp tu từ khác đều nhằm nâng cao
hiệu quả giao tiếp bằng ngôn ngữ Tuy
nhiên phải tuỳ thuộc vào tình huống giao
tiếp và mđ giao tiếp mà dùng cho phù
hợp Khi cần phải kiên quyết phê phán 1
hiện xấu trong cuộc sống thì có nên
dùng nói giảm, nói tránh không?
HS , bài 5
T nghe
G'% 0^3 $Q sung
- Ghi bài
G'% 0^3 $Q sung
Ghi bài
12 4
nhúm
II Luyện tập
Bài tập 1
a Đi nghỉ
b Chia tay nhau
c Khiếm thị
d Có tuổi
e Đi + nữa
Bài tập 2
a 2 d1
b 2 e 2 c 1
Bài tập 3 :
Chị xấu quá - chị có duyên đấy Anh già quá - anh không còn trẻ lắm Giọng hát chua loét
Giọng hát 5 ngọt lắm Anh cút đi
Có lẽ ta nên để khi khác nói chuyện
Bài tập 4
Phê bình bạn + lớp
-
-
-
-
-
-
Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung cần đạt
GV
- , > 4 dung Làm bài 5
-
T nghe Phõn tớch tỏc D &! $)
phỏp núi %3 núi trỏnh trong
* Rỳt kinh
………
...trong 2, 3, 4?
Giống nhau:
- Thể loại: Văn tự đại
- Thời gian đời: + cách mạng tháng giai đoạn 193 0-1 945
- Giá trị tinh thần: chan chứa tinh thần nhân đạo...
- Giá trị nghệ thuật: Bút pháp chân thực thực gần gũi đời sống, ngôn ngữ giản dị; kể chuyện
* Đó đặc điểm văn xi thực Việt Nam + cách mạng tháng 8, khởi nguồn từ năm
20 -. .. năm 30 - 40
Đem lại tên tuổi nhà văn tác phẩm kiệt xuất: Phạm Duy Tốn, Nguyễn Công Hoan, Ngô Tất
Tố, Vũ Trọng Phụng…
- Văn học thực phê phán đóng góp đáng kể vào