Giáo án Ngữ văn 6 - Tiết 40 đến 51

Vậy hợp tác tôn trọng lẫn nhau chính là con đường sống và phát triển của xã hội, do đó mà người xưa đã nói: “Một cây làm chẳng lên non/ Ba cây chụm lại nên hòn núi cao.” Hay trong cuộc s[r]

Trang 1

Tiết 40 Tuần 10

Soạn:

Giảng:

THẦY BÓI XEM VOI

(Truyện ngụ ngôn).

A Mục tiêu bài học

- Hiểu nội dung, ý nghĩa của truyện Thầy bói xem voi.

- Hiểu một số nét chính về nghệ thuật của truyện ngụ ngôn

B Chuẩn bị

* Giáo viên :

- Phương pháp giảng dạy , SGK , tài liệu tham khảo …

* Học sinh :

- SGK , đồ dùng học tập

C Tiến trình bài giảng

1 Tổ chức :

6B:

2 Kiểm tra :

* Thế nào là truyện ngụ ngôn? Truyện “ếch ngồi đáy giếng” giúp em rút ra được bài

học gì cho bản thân ?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: HDHS đọc và tìm hiểu chú

thích

(?) GV hướng dẫn, đọc mẫu và gọi HS đọc

?

(?) GV hướng dẫn HS tìm hiểu một số từ

khó theo chú thích SGK trang 103 ?

Hoạt động 2: HDHS tìm hiểu văn bản

(?) “Thầy bói xem voi” thuộc kiểu văn bản

nào ? Với phương thức biểu đạt nào là

chính ?

(?) Văn bản được chia ra làm mấy phần ?

Nêu vị trí và nội dung từng phần ?

I Đọc – Hiểu chú thích

1 Đọc

2 Hiểu chú thích

II Tìm hiểu văn bản

1 Kiểu văn bản và phương thức biểu đạt

- Kiểu văn bản: tự sự

- Phương thức biểu đạt: Tự sự + miểu tả

2 Bố cục

* 3 phần:

- Phần 1 “Nhân buổi…sờ đuôi.”

Các thầy bói xem voi

- Phần 2 “Đoạn năm thầy…sể cùn”

Các thầ bói phán về voi

- Phần 3 Còn lại

Hậu quả của việc phán voi

3 Phân tích

a Các thầy bói xem voi.

Trang 2

(?) Năm ông thầy bói xem voi trong hoàn

cảnh nào ?

(Cả 5 ông bị mù, ế hàng, chưa biết hình

thù con voi.)

(?) Cách xem voi của các thầy có gì đặc biệt

?

(?) Câu thành ngữ nào của nhân dân ta nói

về cách xem này ?

-" Mắt không hay lấy tay mà sờ"

(?) Mượn chuyện xem voi oái oăm này,

nhân dân muốn biểu lộ thái độ gì đối với

thầy bói ?

(?) Sau khi sờ voi, mỗi thầy bói lần lượt

nhận xét về voi như thế nào ?

(?)? Em có nhận xét gì về nghệ thuật kể

chuyện ?

(Tự láy gợi hình, nghệ thuật so sánh gợi tả

những nhận thức của thầy bói về voi )



(?) Em có nhận xét gì về cách phán voi của

các thầy bói ?

(?) Sai lầm của các thầy bói là ở chỗ nào?

Nguyên nhân của những sai lầm ấy?

(?) Hậu quả của việc xem voi như thế nào ?

(?) Qua sự việc này nhân dân ta muốn tỏ

thái độ như thế nào với những người làm

nghề bói toán ?

(Phê phán những người làm nghề bói

toán).

(?) Truyện đã cho ta bài học gì ?

- Dùng tay để xem voi, mỗi thầy sờ một bộ phận

 Giễu cợt, phê phán cách xem voi của các thầy bói

b Các thầy bói phán về voi.

+ Thầy sờ vòi: sun sun như con đỉa + Thầy sờ ngà: chần chẫn như cái đòn càn + Thầy sờ tai: bè bè như cái quạt thóc

+ Thầy sờ chân: sừng sững như cái cột đình + Thầy sờ đuôi: tun tủn như cái chổi xể cùn

- Mỗi thày chỉ phán đúng một bộ phận nhưng không đúng về bản chất và toàn thể

- Cách đánh giá, nhận xét phiến diện, chủ quan, khẳng định ý kiến của mình, phủ nhận

ý kiến người khác

c Hậu quả của việc phán voi.

- Chưa biết hình thù con voi

- Hành động sai lầm: xô xát đánh nhau toạc đầu chảy máu

- Đánh giá sự vật phải được xem xét một cách toàn diện

- Xem xét sự vật phải phù hợp trong mọi hoàn cảnh, điều kiện

4 Tổng kết

Trang 3

(?) Nêu giá trị nội dung, nghệ thuật của

- Khuyên nhủ con người khi tìm hiểu về một sự vật, sự việc nào đó phỉ xem xét chung một cách toàn diện

b Nghệ thuật:

- Cách nói bằng ngụ ngôn, cách giáo huấn

tự nhiên, sâu sắc

- Dựng đối thoại tạo nên tiếng cười hài hước, kín đao

- Lặp lại các sự việc

- Nghệ thuật phóng đại

Hoạt động 3: HDHS củng cố

1 Đọc ghi nhớ SGK trang 103 ??

2 Lấy ví dụ của bản thân hoặc bạn bè về việc đã đánh giá sự việc theo kiểu “Thầy bói xem voi” ?

Hoạt động 4: HDHS về nhà

1 Học thuộc ghi chép nghe giảng trên lớp, ghi nhớ SGK ?

2 Đọc, chuẩn bị và soạn bài “Hướng dẫn đọc thêm: Chân, Tai, Mắt, Miệng.”

**********************************************************************

Soạn:

Giảng:

DANH TỪ

- Nắm được định nghĩa của danh từ

Lưu ý : Học sinh đã học về danh từ riêng và quy tắc viết hoa danh từ riêng ở tiểu học.

B Chuẩn bị

* Giáo viên :

* Học sinh :

1 Tổ chức :

6B:

2 Kiểm tra :

* Danh từ là gì? Nêu đặc điểm của danh từ ?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: HDHS tìm hiểu về danh từ

chung và danh từ riêng

(?) GV cho HS quan sát và đọc ví dụ mục 1I

SGK trang 108 ?

(?) Dựa vào kiến thức đã học ở bậc tiểu học

hãy điền các danh từ trong ví dụ trên vào

I Danh từ chung và danh từ riêng

1 Ví dụ (SGK trang 108)

2 Nhận xét

Trang 4

bảng phân loại ?

(?) Nhận xét về cách viết các danh từ trong

ví dụ trên ?

(?) Nhắc lại các quy tắc viết hoa và cho ví

dụ minh họa cụ thể ?

(?) GV gọi HS đọc ghi nhớ SGK trang 109

?

Hoạt động 2: HDHS luyện tập

* GV cho HS thảo luận nhóm bài tập 1, 2, 3

SGK trang 109 – 110 ?

* HS thảo luận, cử đại diện trả lời ; theo dõi

và bổ xung cho nhóm bạn ?

* GV hướng dẫn, theo dõi, nhận xét và kết

luận ?

(?) Tìm danh từ chung và danh từ riêng ?

(?) Các từ in đậm có phải là danh từ riêng

không ? Vì sao ?

Danh từ chung vua, tráng sĩ, xã, làng,

huyện, đền

Danh từ riêng Phù Đổng Thiên Vương,

Gióng, Phù Đổng, Gia Lâm, Hà Nội

- Danh từ chung: chỉ tên gọi 1 loại sự vật không viết hoa



- Danh từ riêng: chỉ tên riêng của người, vật, từng địa phương  viết hoa

- Cách viết hoa danh từ riêng: Viết hoa

chữ cái đầu tiên của mỗi bộ phận tạo thành tên riêng Ví dụ: Mao Trạch Đông, Bắc Kinh, Ấn Độ

- Tên người, tên địa lí nước ngoài phiên âm qua Hán Việt: viết hoa chữ cái dầu tiên của mỗi tiếng Ví dụ: Pu-skin, Mát-xcơ-va, Vích-to Huy-gô

- Tên người, tên địa lí nước ngoài phiên âm trực tiếp: viết hoa chữ cái dầu tiên của mỗi

bộ phận; nếu mỗi bộ phận gồm nhiều tiếng thì giữa các tiếng có gạch nối

- Tên các cơ quan, tổ chức: chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành cụm từ này dều được viết hoa Ví dụ: Trường Trung học cơ sở Yên Hoà, Đảng cộng sản Việt Nam, Liên hợp quốc

3 Nhận xét

- Ghi nhớ SGK trang 109

II Luyện tập Bài tập 1 SGK trang 109

Danh từ chung Ngày xưa, miền, đất,

bây gìơ, nước, vị, thần, nòi, rồng, con trai, tên Danh từ riêng Lạc Việt, Bắc Bộ, long

Nữ, Lạc Long Quân

Bài tập 2 SGK trang 110

Trang 5

(?) Viết lại các danh từ riêng cho đúng ?

* GV đọc - HS chép chính tả( 1HS viết

bảng) – GV nhận xét, chữa lỗi

* Các từ in đậm trong bài:

- Chim, Mây, Hoạ Mi, Nước, Hoa: tên riêng của nhân vật vốn là loài vật được nhân cách hoá

- Nàng út: Tên riêng của người

- Làng Cháy:Tên địa lí

- Tiền Giang, Hậu Giang, Đồng Tháp, Pháp, Khánh Hoà, Phan Giang, Phan Thiết, Tây Nguyên, Công Tum, Đắc Lắc, miền Trung, Sông Hương, Bến Hải, Cửa Tùng, Việt Nam Dân chủ Cộng hoà

1 Đọc phần đọc thêm SGK trang 110 -111?

2 Đọc ghi nhớ SGK ?

1 Học thuộc ghi chép nghe giảng trên lớp, ghi nhớ SGK

2 Xem lại vở ghi xem em viết hoa danh từ riêng đúng chưa ?

3 Đọc, chuẩn bị và soạn bài “Cụm danh từ”

**********************************************************************

Trang 6

Soạn:

Giảng:

TRẢ BÀI KIỂM TRA VĂN

- Nắm được yêu cầu của đề bài

- Nhận biết cách làm bài đúng đặc trưng của thể loại

- GDHS ý thức sửa lỗi bài viết

B Chuẩn bị

* Giáo viên :

* Học sinh :

1 Tổ chức :

6B:

2 Kiểm tra :

* Danh từ là gì? Nêu đặc điểm của danh từ ?

3 Bài mới:

Hoạt động 1:

(?) GV cho HS đọc lại đề bài, HDHS xây

dựng đáp án – đề cương chi tiết ?

(?) Xác định yêu cầu cụ thể của đề ?

I Đề bài

II.Đáp án:

1 Yêu cầu

- Thể loại: Tự sự

- Nội dung:

+ Trả lời câu hỏi bằng cách khoanh tròn vào đáp án đúng

+ Kể lại một câu chuyện mà em thích bằng lời văn của bản thân

2 Đáp án Câu1

HS trình bày được ghi nhớ của truyện Sự Tích Hồ Gươm hoặc các ý sau:

- Ca ngợi tính chính nghĩa của cuộc Khởi Nghĩa Lam Sơn

- Đề cao suy tôn Lê Lợi và Triều đại nhà Lê

- Giải thích nguồn gốc tên hồ

Câu 2

HS chỉ ra được các chi tiết kì lạ trong truyện Thạch Sanh như sau:

- Sự ra đời và lớn lên của Thạch Sanh vừa bình thường vừa khác thường: Ước

Trang 7

(?) GV nhận xét bài làm của HS ?

(?) GV thông qua kết quả điểm cụ thể cho

cả lớp biết ?

(?) GV trả bài cho HS, lấy điểm vào sổ ?

(?) GV hướng dẫn HS tự sửa lỗi bài của

mình, trao đổi bài với bạn để chữa lỗi cùng

nhau nhằm rút kinh nghiệm hơn cho bài

sau ?

mơ về người bình thường cũng là người có phẩm chất và tài năng khác lạ

- Cung tên vàng: Đấu tranh chống cái ác, bảo vệ người bị hại

- Tiếng đàn thần: Niềm tin về đạo đức và công lý xã hội

- Niêu cơm thần kì: Thể hiện tấm lòng nhân đạo và tư tưởng yêu hòa bình

Câu 3

- Chép đầy đủ, chính xác lời bài hát dân gian, giải đố của em bé

-Thú vị: em bé vừa chơi đùa vừa giải đố bằng bài hát đồng dao, hồn nhiên, nhí nhảnh Giải đố dễ dàng, dùng kinh nghiệm đời sống thực tế dân gian để bộc lộ trí tuệ ( vua, quan đại thần, các nhà thông thái không ai giải được)

III Nhận xét

1 Ưu điểm

- Hiểu đề

- Khoanh được áp án đúng phần trắc nghiệm

- Nắm được nội dung chuyện kể

- Trình bày sạch sẽ

2 Tồn tại

- Nhớ nhầm tên một số nhân vật, thời kì lịch sử

- Bố cục chưa rõ ràng rành mạch ở một số HS: Nguyễn Phượng, Dàng, Trần…

- Ý thức làm bài của một số HS chưa cao…

IV Kết quả

V Trả bài, lấy điểm vào sổ

VI Tìm lỗi và sửa lỗi

Hoạt động 7: Củng cố

* GV nhận xét giờ trả bài ?

Trang 8

1 Xem lại vở viết và bài làm xem mình có mắc lỗi không ?

2 Đọc và chuẩn bị bài “Hướng dẫn đọc thêm: Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng”.

==============================================================

Trang 9

Soạn:

Giảng:

LUYỆN NÓI KỂ CHUYỆN

- Nắm chắc kiến thức đã học về văn tự sự: chủ đề, dàn bài, đoạn văn, lời kể và ngôi kể trong văn tự sự

- Biết trình bày, diễn đạt để kể một câu chuyện của bản thân

B Chuẩn bị

* Giáo viên :

* Học sinh :

1 Tổ chức :

6B:

2 Kiểm tra :

* GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS ?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: HDHS chuẩn bị

(?) GV nêu yêu vầu của tiết luyện nói ?

(?) GV cho HS đọc kĩ đề bài trong mục I

SGK trang 111 ?

(?) Em hãy cho biết đề yêu cầu vấn đề gì?

đề có giới hạn không?

(Đề yêu cầu kể chuyến về thăm quê Đề

không có giới hạn.)

* GV gợi ý để HS lập dàn bài :

- GV yêu cầu HS dựa vào đó để lập dàn bài

theo nhóm học tập

- Gv nhận xét, kết luận rồi ghi bảng ?

I Chuẩn bị

1 Yêu cầu của tiết luyện nói:

- Cách nói: Rõ ràng, mạch lạc, tự tin, phân biệt giọng nói và đọc

- Nội dung: đảm bảo yêu cầu đề ra

2 Đê bài

a Kể về một chuyến về quê

b Kể về một cuộc thăm hỏi gia đình liệt sĩ neo đơn

c Kể về một cuộc đi thăm di tích LS

d Kể về một chuyến ra thành phố

3 Dàn bài tham khảo

Đề bài: Em hãy kể lại một lần được về thăm

quê

a Mở bài:

- Thời gian, lý do về thăm quê

b Thân bài:

Trang 10

Hoạt động 2 : HDHS luyện nói trên lớp

(?) GV cho HS thảo luận nhóm ?

* GV cho các nhóm luyện nói, cử đại diện

lên bảng trình bày bài nói đã chuẩn bị

* GV theo dõi nhận xét, cho điểm

(?) GV cho HS đọc 2 bài tham khảo SGK

trang 112 - 113 ?

- Tâm trạng chung khi về thăm quê

- Quang cảnh làng quê

- Cảnh gặp gỡ họ hàng

- Thăm mộ tổ tiên, gặp lại bạn bè

- Cuộc xum vầy dưới mái nhà người thân

c Kết bài:

- Chia tay, cảm xúc về quê hương

II Luyện nói trên lớp

* Yêu cầu khi trình bày:

- Tác phong: đàng hoàng, tự tin

- Diễn đạt: nói rõ ràng, mạch lạc, cần phần biệt văn nói và đọc

III Bài tham khảo: (sgk- 112 - 113)

* GV Nhận xét về tiết học, việc chuẩn bị của HS, quá trình và kết quả tập nói ?

1 Học thuộc ghi chép nghe giảng trên lớp ?

2 Đọc, chuẩn bị và soạn bài “Trả bài tập làm văn số 2” ?

**********************************************************************

Trang 11

Soạn:

Giảng:

CỤM DANH TỪ

- Nắm được đặc điểm của cụm danh từ

B Chuẩn bị:

* Giáo viên: SGK, phương pháp giảng dạy, tài liệu tham khảo:….

* Học sinh: Đồ dùng học tập…

C.Tiến trình bài giảng:

1 Tổ chức: 6B:

2 Kiểm tra bài cũ:

* Danh từ là gì? Nêu đặc điểm của danh từ diêng, danh từ chung ?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: HDHS tìm hiểu khái

niệm cụm danh từ

(?) GV cho HS quan sát và đọc ví dụ 1I

SGK trang 116 ?

(?) Những từ in đậm trong câu bổ sung

ý nghĩa cho từ nào?

(?) Những từ được bổ sung ý nghĩa đó

là loại từ nào? có vai trò gì trong cụm từ

đó ?

(?) Em hãy chỉ ra những phụ ngữ đó

trong cụm từ ?

(?) Em có nhận xét gì về vị trí của các

phụ ngữ đó trong cụm từ ?

(?) Em hãy trình bày ý hiểu của em về

cụm danh từ ?

(?) Lấy ví dụ minh họa ?

(?) GV cho HS quan sát và đọc ví dụ 2I

SGK trang 117 ?

(?) So sánh các câu nói sau đây rồi rút

ra nhận xét về nghĩa một cụm danh từ

với nghĩa của một danh từ ?

I Cụm danh từ là gì ?

1 Ví dụ (SGK trang 116)

2 Nhận xét

- Xưa  ngày

- Hai  có, vợ chồng

- ông lão đánh cá  vợ chồng

- Một  túp lều

- Nát bên bờ biển  túp lều

 Đều là cách danh từ giữ vai trò trung tâm trong cụm từ ( ngày, vợ chồng, túp lều)

 Xa, hai, có, ông lão đánh cá, một, nát bên bờ biển

 Có thể đứng trước hoạc sau danh từ

- Là loại tổ hợp từ do danh từ với một số ngữ phụ thuộc nó tạo thành

- Một bông hoa đẹp

- Những cái bút thật xinh

 Nghĩa của cụm danh từ đầy đủ hơn nghĩa của một danh từ Số lợng phụ ngữ càng tăng,

Trang 12

(?) GV gọi HS đọc phần ghi nhớ SGK

trang 117 ?

Hoạt động 2: HDHS tỡm hiểu cụm

danh từ

(?) GV cho HS quan sỏt và đọc vớ dụ

1II SGK trang 117 ?

(?) Tỡm cỏc cụm danh từ trong vớ dụ

trờn ?

(?) Hãy liệt kê các từ ngữ phụ thuộc

đứng trước và đứng sau danh từ đó?

(?) Hóy xếp chỳng vào bảng phõn loại ?

(?) Điền cỏc cụm danh từ vừa tỡm được

vào mụ hỡnh cụm danh từ ?

(?) GV gọi HS đọc phần ghi nhớ SGK

trang 118 ?

phức tạp thỡ nghĩa của cụm danh từ càng đầy đủ

3 Kết luận

II Cấu tạo của cụm danh từ

1 Vớ dụ (SGK trang 117)

2 Nhận xột

- Làng ấy

- Ba thúng gạo nếp

- Ba con trâu đực

- chín con

- năm sau

- Cả làng

+ Phụ trước :ba, chín, cả

+ phụ sau: ấy, nếp ,sau ,đực

- Phụ ngữ đứng trước cú hai loại:

+ cả: chỉ số lượng ước chừng + ba: chỉ số lượng chớnh xỏc

- Phụ ngữ đứng sau cú hai loại:

+ ấy chỉ vị trớ để phõn biệt + đực, nếp: chỉ đặc điểm

Phần trước Phần trung

tõm

Phần sau

Chớn Con

3 Kết luận

Trang 13

Hoạt động 3: HDHS luyện tập

(?) Tìm cụm danh từ ?

(?) Điền các cụm danh từ ở bài tập 1

vào mô hình cụm danh từ ?

(?) Điền phụ ngữ thích hợp vào chỗ

trống ?

III Luyện tập

a Một người chồng thật xứng đáng

b một lưỡi búa của cha dể lại

c Một con yêu tinh ở trên núi, có nhiều phép lạ

Phần trước

Phần trung tâm

Phần sau

Một người chồng thật xứng

đáng một lưỡi búa của cha để

lại một con yêu

tinh

ở trên núi,

có nhiều phép lạ

- Lần lượt điền các phụ ngữ là : rỉ ấy, đó hoặc: ấy, lúc nãy, ấy

1 Đọc ghi nhớ SGK ?

2 Viết một đoạn văn từ 5 – 7 câu, chủ đề học tập trong đó có sử dụng ít nhât 3 cụm danh

từ ?

1 Học thuộc ghi chép nghe giảng trên lớp, ghi nhớ SGK

2 Đọc, chuẩn bị cho giờ“Kiểm tra Tiếng Việt”

**********************************************************************

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	308,48 KB