- Giúp học sinh nắm được chủ đề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề cña v¨n b¶n - Giáo dục học sinh có ý thức tích hợp với văn bản đã học - Rèn cho học sinh biết viết một văn bản đảm [r]
Trang 1Tuần 1- bài 1 Ngày soạn:12/08/2009
Tiết:1 Ngày dạy :17/08/2009
Bài 1 Văn bản: Tôi đi học
-Thanh
Tịnh-A: Mục tiêu.
- Giúp học sinh cảm nhận tâm trạng hồi hộp, cảm giác
bỡ ngỡ của nhân vật “tôi” ở buổi tựu 0 đầu tiên trong đời, học sinh thấy ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ, gợi ; vị trữ tình man mác của Thanh Tịnh.
- Qua bài giáo dục học sinh có những tình cảm trong sáng khi hồi ức về tuổi thơ của mình, đặc biệt là ngày đầu tiên tới 0 " học hỏi cách viết truyện ngắn của Thanh Tịnh.
- Rèn kĩ năng đọc diễn cảm, phát hiện và phân tích tâm trạng nhân vật “tôi”, liên , đến buổi tựu 0 đầu tiên của bản thân.
B: Chuẩn bị.
- Giáo viên: Soạn giáo án,đọc liệu tham khảo.
- Học sinh: Ôn lại một số bài văn bản nhật dụng ở : trình Ngữ văn 7.Soạn bài J ở nhà.
C: Tiến trình tiết dạy.
I.ổn định tổ chức lớp.(1phút
II Kiểm tra bài cũ (5phút)
?Trong : trình ngữ văn 7 bài học văn bản đầu tiên là bài gì? Của tác giả nào? Em hãy tóm tắt lại văn bản đó.
G/v nhận xét, cho điểm
III Bài mới. ( hoạt động 1)
Trong
Tuần : 1 Bài 1 Tiết: 1+2: Tôi đi học
Tiết 3: Cấp độ khái quat của nghĩa từ ngữ
Tiết 4: Tính thống nhất về chủ đề văn bản
( thực hiện từ 17/08 đến 22/08/2009
Trang 2“Tụi
chỳ bộ D E 3 ' cào ? F trong ngày 4
!
Hoạt động của thày và trò Hoạt động ghi bảng
Hoạt động 2
TJ dẫn học sinh đọc văn bản
+Đoạn văn diễn tả dòng tâm trạng
của nhân vật “tôi” nên cần đọc với
giọng
thay đổi theo dòng tâm trạng của
nhân vật.
Cho học sinh đọc văn bản.
Cho học sinh tìm hiểu chú thích 2,3,7
Chú ý chú thích “Ông đốc;Lạm
nhận
Cho học sinh đọc chú thích * SGK
tr8
?Qua phần chú thích * em hãy
tóm tắt về nhà văn Thanh Tịnh.
Em hãy cho biết một số tác phẩm
chính của nhà văn?
Văn bản “ Tôi đi học” rút từ
tập nào của nhà văn?
?Văn bản “Tôi đi học” của Thanh
Tịnh viết theo thể loại nào?
I Đọc tìm hiểu chung
1.Đọc - Hiểu văn bản
2-Chú thích.
-Ông đốc:ở đây là ông hiệu
, @
-Lạm nhận:nhận quá đi, nhận vào mình những phần, những điều không phải của mình.
3-Tác giả-Tác phẩm
*Tác giả :Thanh Tịnh(1911-1988)
SGK tr8
*-Tác phẩm.
-In trong tập “Quê mẹ-1941”
4 Thể loại : -Truyện ngắn mang đậm tính tự truyện.
Trang 3Bài văn viết theo dòng hồi
, của nhà văn về những ngày
đầu tựu 0 @
?Em hãy chỉ ra quá trình hồi ,
của tác giả về buổi tựu 0 đầu
tiên thể hiện trong bài.
-Những cảnh cuối thu đã khiến tác
giả nhớ về buổi tự 0 @
+Tâm trạng, cảm giác của nhân
vật “tôi” trên con 0 cùng mẹ
tới 0 @
+Tâm trạng, cảm giác của nhân
vật “tôi” khi nhìn ngôi 0 " các
khi phải rời tay mẹ vào lớp.
+ Tâm trạng, cảm giác của nhân
vật “tôi”lúc ngồi vào chỗ của mình
và đón nhận giờ học đầu tiên.
Truyện gồm những nhân vật nào?
ai là nhân vật chính?
ông đốc, thầy giáo trẻ, học sinh ,
…
Xv: thức biểu đạt chính của
văn bảm này là gì.
Hoạt động 3
?Em hãy nêu những hoàn cảnh và
thời điểm khiến tác giả nhớ về
buổi tựu 0 đầu tiên của mình.
?Vì sao vào thời điểm đó tác giả
5-Bố cục: Chia làm 3 phần
6 Nhân vật :
- Nhân vật tôi
7 ;<= thức biểu đạt
Kết hợp hài hoà giữa kể, miêu tả với biểu cảm.
II Đọc Tìm hiểu chi tiết 1-Khơi nguồn nỗi nhớ.
-Thời điểm: Cuối thu -Cảnh thiên nhiên: Lá ngoài
0 rụng nhiều, mây bàng bạc.
Trang 4IV.Củng cố
?Hãy nêu những nét chính về nhà văn Thanh Tịnh và văn bản
“Tôi đi học” của ông.
?Em hãy kể một lỉ niệm đẹp về buổi tựu 0 đầu tiên của bản thân.
E<$ dẫn học bài (1phút)
- Học lại bài cũ, kể tóm tắt lại văn bản.
-Soạn tiếp phần còn lại của văn bản( Tâm trạng của nhân vật tôi theo những dòng hồi , về buổi tựu 0 đầu tiên)
Tuần 1- bài 1
Tiết 2 Ngày dạy :18/08/2009
Văn bản:Tôi đi học (Tiếp)
-Thanh
Tịnh-A Mục tiêu. (< tiết 1)
B Chuẩn bị:
- Giáo viên:Soạn giáo án, đọc tài liệu tham khảo
- Học sinh: Học bài cũ, soạn J bài mới
C Tiến trình bài dạy.
I ổn định tổ chức lớp 8B / 25 ; 8C /27 ; 8D /17
II Kiểm tra bài cũ.
? Em hãy trình bày những hiểu biết của em về nhà văn Thanh Tịnh và tác phẩm “ Tôi đi học”
lại nhớ về buổi tựu 0 đầu tiên
của mình.
?Tâm trạng của nhân vật tôi khi
nhớ về những kỉ niệm buổi tựu
0 đầu tiên thế nào.
?Để diễn tả tâm trạng đó tác giả đã
sử dụng những từ ngữ thế
nào? Em hãy phân tích giá trị biểu
cảm của những từ ngữ đó
-Cảnh sinh hoạt: Mấy em nhỏ cùng mẹ tới 0 @
Thời điểm khai giảng hàng năm.
-Tâm trạng: Náo nức; mơn man;
bừng; rộn rã.
Cảm xúc chân thực, cụ thể góp phần rút ngắn khoảng cách thời gian giữa quá khứ và hiện tại.
Trang 5?Hãy phân tích diễn bến tâm trạng của nhân vật “ Tôi”-Tôi đi học,khi cùng mẹ đi đến 0 @
Giáo viên nhận xét, cho điểm
III.Bài mới.
Hoạt động của thày và trò Hoạt động ghi bảng
?Khi nhớ về những kỉ niệm buổỉ tựu
0 đầu tiên những cảm xúc của
mình tác giả miêu tả thế
nào
? Những hình ảnh, chi tiết nào trong
văn bản cho ta biết tâm trạng
của chú bé khi cùng mẹ tới 0 @
?khi kể truyện trong đoạn văn này tác
giả sử dụng nghệ thuật gì.Em có
nhận xét gì về nghệ thuật này
*Tâm trạng của cậu bé lần đầu tiên
đến 0 @ Có sự thay đổi lớn
?Khi đã cùng mẹ đến J 0
làng Mĩ Lí nhân vật tôi đã nhìn thấy
cảnh gì.Tâm trạng ra sao
Nảy sinh cảm giác mới “đâm ra lo
sợ vẩn vơ, bỡ ngỡ đứng nép bên
II Đọc – Tìm hiểu chi tiết.(Tiếp )
2-Tâm trạng của nhân vật tôi khi cùng mẹ trên <N tới )<N
- “Những cảm giác trong sáng ấy lại nảy nở,bầu trời quang đãng”
- “Buổi mai hôm ấy Mẹ tôi lắm tay
tôi Con 0 này tôi đã quen đi lại lắm lần.có sự thay đổi lớn :hôm nay tôi
đi học”
- “Tôi có ý nghĩ "IJ ngang trên ngọn núi ”
Cách kể truyên nhẹ nhàng , miêu tả những cảm giác bằng những lời văn giàu chất thơ , hình ảnh so sánh đầy thơ mộng
cho thấy sự thay đổi lớn trong “tôi”
3-Tâm trạng và cảm giác của nhân vật tôi khi trên sân )<N và khi nghe thấy tên mình.
Trang 6
cũ ”
?Khi nghe thấy tiếng trống và khi
nghe đến tên mình nhân vật tôi đã có
tâm trạng gì
Vì xa lạ sợ hãi của một cậu bé nông
thôn rụt rè ít tiếp xúc với đám đông, không phải là một cậu bé yếu đuối
(Cảm giác nhất thời)
?Vì sao nhân vật tôi lại bất giác dúi
đầu vào lòng mẹ nức nở khóc khi sắp
vào lớp
?Qua tìm hiểu trên em thấy nhân vật
tôi là một cậu bé thế nào Cậu có
?Em có nhận xét gì về cách miêu tả
tâm trạng của nhân vật tôi
?Nhân vật tôi khi $J vào chỗ ngồi
có tâm trạng thế nào
Nhận bừa)-Chỗ ngồi kia là của riêng
mình, nhìn bạn mới quen mà thấy
quyến luyến
?Hình ảnh một con chim liệng đến
đứng trên bậc cửa sổ hót mấy tiếng
rụt rè rồi vỗ cánh bay đi có phải đơn
thuần chỉ có nghĩa thực hay không.Vì
sao?
gợi sự luối tiếc những ngày trẻ thơ
chơi bời tự do đã chấm dứt để $J
vào giai đoạn mới của cuộc đời-Làm
học sinh
?Dòng chữ tôi đi học kết thúc truyện
có ý nghĩa gì
-Tiếng trống 0 vang lên đã làm
“vang dội cả lòng”cảm thấy mình chơ
vơ , vụng về lúng túng
Dùng lối so sánh , từ ngữ miêu tả
tâm trạng chính xác cảm xúc của nhân vật
4-Tâm trạng của nhân vật tôi khi ngồi vào trong lớp học.
-Nhìn cái gì cũng thấy mới,thấy hay hay, cảm giác lạm nhận
-Hình ảnh có ý nghĩa
- Cách kết thúc truyện tự nhiên bất ngờ Dòng chữ “Tôi đi học” vừa khép
Trang 7?Em có nhận xét gì về thái độ cử chỉ
giáo;phụ huynh )đối với các em lần
đầu tiên đi học
-Ông đốc: Từ tốn, bao dung
-Thày giáo trẻ: Vui tính, giàu tình
yêu : @
-Phụ huynh: Chu đáo, trân trọng
ngày khai 0 @
?Qua hình ảnh,cử chỉ và tấm lòng
cảm nhận gì
Cho học sinh đọc ghi nhớ
G/v nhấn mạnh ghi nhớ
?Em hãy kể lại những kỉ niệm ngày
đầu tiên đến 0 của bản thân?
?Hãy nêu những cảm xúc của em khi
đi tới 0 trong ngày đầu tiên đó?
-Học sinh kể những kỉ niệm tiêu
biểu nhất
-Học sinh nêu cảm xúc
lại bài văn và mở ra một thế giới mới Dòng chữ gợi cho ta hồi nhớ lại buổi thiếu thời, thể hiện chủ đề truyện
Trách nhiệm, tấm lòng của gia đình nhà 0 đối với thế hệ trẻ : lai
*Ghi nhớ.SGK tr9
III- Luyện tập.
IV.Củng cố
1.Giáo viên treo bảng phụ có câu hỏi trắc nghiệm lên bảng Gọi học sinh lên bảng làm bài
?Văn bản tôi đi học có sự kết hợp của những : tức biểu đạt nào? A-Tự sự C.Biểu cảm
Trang 8B.Miêu tả D.Cả A,B,C
2.Hãy phân tích tâm trạng của nhân vật tôi trong văn bản “Tôi đi học” khi cùng mẹ tới 0 @
E<$ dẫn học ở nhà
- Học lại bài cũ
- Làm bài tập phần luyện tập
- Soạn J bài “Trong lòng mẹ”qua hệ thống câu hỏi phần :Đọc-Hiểu văn bản
D Những điều chỉnh bổ sung :
………
………
………
………
………
………
……….
Tuần 1- bài 1
Tiết 3 Ngày dạy: 21/08/2009
Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ
A Mục tiêu.
- Giúp học sinh hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan
hệ về cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ
- Giáo dục học sinh sử dụng từ Tiếng Việt cho đúng
- Rèn cho học sinh duy trong việc nhận thức mối quan hệ giữa cái chung và cái riêng
B Chuẩn bị:
- Giáo viên:Soạn giáo án, đọc tài liệu tham khảo
- Học sinh: Học bài cũ, ôn lại kiến thức về từ đồng nghĩa, từ trái nghĩa
C Tiến trình bài dạy.
Trang 9I ổn định tổ chức lớp.(1phút)8B 8C 8D
II Kiểm tra bài cũ.(5phút)
?Em hãy nhắc lại kiến thức : Thế nào là từ đồng nghĩa? Thế nào là từ trái nghĩa? Lấy ví dụ cụ thể?
- Cho học sinh nhận xét
- Giáo viên nhận xét, cho điểm
III.Bài mới.
Hoạt động của thày và trò Hoạt động ghi bảng
G/v ghi sơ đồ SGK tr 10 lên bảng
Học sinh quan sát sơ đồ
?Nghĩa của từ “động vật” rộng hơn
hay hẹp hơn các từ “thú,cá, chim”
?Vì sao
-Nghĩa của từ “động vật” bao hàm cả
phạm vi nghĩa của các từ “thú chim
cá”
?Nghĩa của từ “thú” rộng hơn hay
hẹp hơn nghĩa của các từ “voi :-+@
?Vì sao
-Nghĩa của từ “thú” bao hàm cả
phạm
vi nghĩa của các từ “voi, :-+@
?Nghĩa của từ “cá” rộng hay hẹp hơn
nghĩa của từ “cá thu, cá rô”
?Vì sao
?Nghĩa của từ “chim” rộng hơn hay
hẹp hơn nghĩa của từ “tu hú, sáo”
?Vì sao
?Nghĩa của các từ “thú, chim, cá”
rộng hơn nghĩa của các từ nào và
đồng thời hẹp hơn nghĩa của các từ
nào
?Qua phần tìm hiểu trên em hiểu thế
nào là một từ có nghĩa rộng và một
từ có nghĩa hẹp
-Học sinh nêu
1Từ ngữ nghĩa rộng, từ ngữ nghĩa hẹp.
a.Ví dụ.
b.Nhận xét.
-Nghĩa của từ “động vật” rộng hơn nghĩa của các từ “thú chim cá” vì: Từ
“động vật” chỉ chung cho tất cả các sinh vật có cảm giác và tự vận động
-Nghĩa của từ “thú” rộng hơn nghĩa của các từ “voi, :-+ vì từ “thú” có nghĩa khái quát , bao hàm tất cả các động vất
có 8: sống bậc cao , có lông mao,tuyến vú, nuôi con bằng sữa
-Rộng hơn vì : Phạm vi nghĩa của từ
“cá” bao hàm nghĩa các từ “cá rô,cá thu”
-Rộng hơn vì : Phạm vi nghĩa của từ
“chim” bao hàm nghĩa các từ “tu hú, sáo”
-Nghĩa của từ “thú, chim, cá” rộng hơn nghĩa của các từ “voi, :-" tu hú,sáo, cá rô,cá thu” đồng thời hẹp hơn nghĩa
từ “động vật”
*Ghi nhớ SGK tr10
Trang 10?Một từ có thể vừa có đồng thời
nghĩa rộng và có nghĩa hẹp
không
?Vì sao
-Cho học sinh đọc ghi nhớ
-G/v nhấn mạnh ghi nhớ
-Giáo viên cho học sinh lên bảng làm
bài tập
-Cho học sinh nhận xét bài làm của
bạn
-Giáo viên nhận xét, cho điểm
-Giáo viên cho học sinh thảo luận
theo bàn
-Gọi học sinh trả lời sau khi đã thảo
luận
-G/vnhận xét, cho điểm
-Giáo viên cho học sinh lên bảng làm
bài tập
-Cho học sinh nhận xét bài làm của
bạn
-Giáo viên nhận xét, cho điểm
-Giáo viên cho học sinh lên bảng làm
bài tập
-Cho học sinh nhận xét bài làm của
bạn
-Giáo viên nhận xét, cho điểm
2.Luyện tập.
a-Bài tập 1
a Y phục quần áo
quần đùi; q dài áo dài; sơ mi
b Vũ khí
súng bom
@ 0 i đại bác b.ba càng; b.bi
b-Bài tập 2.
a chất đốt d.nhìn b.nghệ thuật c.thức ăn e.đánh
c-Bài tập 3.
a xe cộ: xe đạp; xe máy; ôtô
b kim loại: đồng; sắt; vàng
c hoa quả: cam; xoài; nhãn
d họ hàng: họ nội; họ ngoại
e mang: xách; đeo; gánh
d-Bài tập 4.
a thuốc lào c bút điện
b thủ quỹ d hoa tai
e-Bài tập 5.
+ Động từ có nghĩa rộng: khóc
+Động từ có nghĩa hẹp: nức nở; sụt sùi
Trang 11G/v J dẫn cho học sinh làm bài.
IV.Củng cố.(3phút)
?Qua bài học em thấy gì về cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ
?Lấy ví dụ về từ ngữ có nghĩa rộng, ví dụ về từ ngữ có nghĩa hẹp, từ ngữ vừa có nghĩa rộng vừa có nghĩa hẹp
E<$ dẫn học bài.(1phút)
- Học lại bài cũ
- Làm hoàn chỉnh bài tập 5 SGK
- Chuẩn bị bài: ? 0 từ vựng
============================
Tuần 1- bài 1 Ngày soạn:20/08/2008
Tiết 4 Ngày dạy: 29/08/2008
tính thống nhất về chủ đề của văn
bản
A Mục tiêu.
- Giúp học sinh nắm chủ đề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề của văn bản
- Giáo dục học sinh có ý thức tích hợp với văn bản đã học
- Rèn cho học sinh biết viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất về chủ
đề
B Chuẩn bị:
Trang 12- Giáo viên:Soạn giáo án, đọc tài liệu tham khảo.
- Học sinh: Học bài cũ, ôn lại kiến thức các kiểu văn bản đã học, xem
J bài mới
C Tiến trình bài dạy.
I ổn định tổ chức lớp: 8B /25 ; 8C /27 ; 8D : /17
II Kiểm tra bài cũ
G/v kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh
Nhận xét chung về sự chuẩn bị của học sinh
III.Bài mới.
Hoạt động của thày và trò Hoạt động ghi bảng
? duy lại văn bản “ Tôi đi học”
?Tác giả nhớ lại những kỉ niệm sâu
sắc nào trong thời thơ ấu của mình
?Sự hồi , ấy gợi lên những ấn
gì trong lòng tác giả
?Hãy phát biểu chủ đề của văn bản
“Tôi đi học”
?Em hãy kể lại những kỉ niệm buổi
tựu 0 của mình và nêu ý nghĩa,
cảm xúc của bản thân về buổi tựu
0 đó
?Từ các nhận thức trên, em hãy cho
biết chủ đề của văn bản là gì
?Căn cứ vào đâu em biết văn bản
“Tôi đi học”nói lên những kỉ niệm
của tác giả về buổi tựu 0 đầu
tiên
Nhan đề
Các từ ngữ và câu văn
?Tìm và phân tích các từ ngữ, các
chi tiết nêu bật cảm giác mới lạ xen
1.Chủ đề của văn bản.
- Những kỉ niệm về buổi tựu 0 đầu tiên
những ấn tốt đẹp về buổi tựu
0 đầu tiên trong đời không bao giờ phai mờ trong kí ức… Nó làm cho con
-Chủ đề: là đối là vấn đề chính
(Chủ yếu) tác giả nêu lên, đặt ra trong toàn bộ văn bản
2 Tính thống nhất về chủ đề của văn bản.
*Nhan đề văn bản “ Tôi đi học” cho phép dự đoán văn bản nói về chuyện
“Tôi” đi học
-Đó là những kỉ niệm về buổi đầu đi học của “tôi” nên đại từ “Tôi”, các từ ngữ biểu thị ý nghĩa đi học lặp đi lắp lại nhiều lần
*Các câu đều nhắc tới kỉ niệm
+Hôm nay tôi đi học
+Hàng năm cứ vào, tựu 0 @
+Tôi quên thế nào "45@
...3-Tác giả-Tác phẩm
*Tác giả :Thanh Tịnh (19 1 1- 1 988 )
SGK tr8
*-Tác phẩm.
-In tập “Quê m? ? -1 9 41? ??...
Tuần 1- 1< /b>
Tiết Ngày dạy : 18 / 08< /b>/2009
Văn bản:Tôi học (Tiếp)
-Thanh ...
Tuần 1- 1< /b>
Tiết Ngày dạy: 21/ 08/ 2009
Cấp độ khái quát nghĩa từ ngữ
A Mục tiêu.
- Giúp học