+ Vận dụng quy luật sự biến đổi tính chất trong chu kì, nhóm đối với từng nguyên tố cụ thể, so sánh tính kim loại, tính phi kim của một nguyên tố với những nguyên tố lân cận.. + Suy đoán[r]
Trang 1Ngày soạn:12/01/2020
Ngày dạy: 15/01/2020
Tiết 41
BÀI 32: LUYỆN TẬP CHƯƠNG 3 PHI KIM – SƠ LƯỢC VỀ BẢNG TUẦN HOÀN
CÁC NGUYÊN TỐ HÓA HỌC
I Mục tiêu
1 Về kiến thức
- Hệ thống lại các kiến thức đã học trong chương:
+ Tính chất của phi kim
+ Tính chất của một số phi kim điển hình: Clo, Cacbon, Silic và một số hợp chất của chúng
+ Cấu tạo của bảng tuần hoàn và sự biến đổi tuần hoàn tính chất của các nguyên tố trong chu kì, nhóm và ý nghĩa của bảng tuần hoàn
2 Về kĩ năng
- Biết chọn chất thích hợp lập sơ đồ dãy chuyển đổi giữa các chất, viết PTPƯ cụ thể
- Biết xây dựng sự chuyển đổi giữa các loại chất và cụ thể hóa thành dãy chuyển đổi cụ thể và ngược lại, viết PTHH biểu diễn sự chuyển đổi đó
- Biết vận dụng bảng tuần hoàn để:
+ Cụ thể hóa ý nghĩa của ô nguyên tố, chu kỳ, nhóm
+ Vận dụng quy luật sự biến đổi tính chất trong chu kì, nhóm đối với từng nguyên tố cụ thể, so sánh tính kim loại, tính phi kim của một nguyên tố với những nguyên tố lân cận
+ Suy đoán cấu tạo nguyên tử, tính chất của nguyên tố cụ thể từ vị trí và ngược lại
- Tư duy so sánh khái quát
3 Về tư duy
- Rèn khả năng quan sát, diễn đạt chính xác, rõ ràng ý tưởng của bản thân và hiểu được ý tưởng của người khác
- Rèn khả năng tư duy linh hoạt, độc lập và sáng tạo
- Rèn khả năng khái quát hóa, trừu tượng
4.Về thái độ
- Bồi dưỡng lòng yêu thích khoa học, yêu thích học tập bộ môn
II Chuẩn bị
- Gv: hệ thống câu hỏi và bài tập có liên quan đến chương 3, máy chiếu, bảng phụ, phiếu học tập
- Hs: ôn tập nội dung cơ bản trong chương 3
III Phương pháp
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, làm mẫu, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề, phương pháp dạy học theo nhóm
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi
IV Tiến trình giờ dạy-giáo dục
1 Ổn định lớp (1 phút)
Trang 22 Kiểm tra bài cũ (không, kết hợp trong ôn tập)
3 Giảng bài mới
* Giới thiệu: Chúng ta đã học chương 3 về phi kim và sơ lược về hệ thống tuần
hoàn các nguyên tố hóa học Hôm nay chúng ta sẽ hệ thống lại những kiến thức quan trọng trong chương và vận dụng chúng
Hoạt động 1: Ôn lại tính chất hóa học chung của phi kim (5 phút)
- Mục tiêu: củng cố, hệ thống tính chất hóa học của phi kim
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, phương pháp dạy học theo nhóm
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi
- Gv chiếu sơ đồ :
+… + …
(1) (2)
(3) + …
? Hãy điền các chất thích hợp vào chỗ (…)
trong sơ đồ sau?
→Hs làm việc theo nhóm, hoàn thiện sơ đồ
trên phiếu học tập
GV: Cho các nhóm trao đổi chéo
→hs nhóm khác nhận xét và bổ sung
→Gv nhận xét, chiếu đáp án
I Kiến thức cần nhớ
1 Tính chất hóa học của phi kim
(1) phi kim + H2→ Hợp chất khí
(2) Phi kim + O2→Oxit axit
(3) Phi kim + Kim loại
o
t
Muối
Hoạt động 2: Ôn tập hệ thống hóa tính chất hóa của một số
phi kim cụ thể (10 phút)
- Mục tiêu: hệ thống tính chất hóa học của các phi kim cụ thể
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, phương pháp dạy học theo nhóm, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi
- Gv treo bảng phụ ghi sơ đồ:
(4) + H2O
+H2 + dd NaOH
2 Tính chất hóa học của một số phi kim cụ thể
a Tính chất hóa học của clo
…
Muối
Trang 3(1) (3)
(2) + kim loại
? Hãy hoàn thành sơ đồ sau, viết PTHH minh
họa?
→Hs thảo luận nhóm, đại diện một nhóm lên điền
và viết PTHH
→Nhóm khác nhận xét, bổ sung
→Gv nhận xét
- Gv treo bảng phụ ghi sơ đồ:
? Hãy hoàn thành sơ đồ sau và viết PTHH minh
họa?
→Hs thảo luận nhóm
→Gv treo đáp án, các nhóm trao đổi chéo chấm
điểm cho nhau
- Gv y/c hs rút ra kiến thức cần nhớ:
+ Tính chất của phi kim và áp dụng vào
những trường hợp cụ thể
+ So sánh tính phi kim của clo với cacbon,
silic
+ Điều chế clo trong phòng thí nghiệm và
trong công nghiệp
1 H2 + Cl2 ⃗t0
2HCl
2 Mg + Cl2 ⃗t0
MgCl2
3 2NaOH + Cl2 → NaCl + NaClO + H2O
4 Cl2 + H2O HCl + HClO
b Tính chất hóa học của cacbon và hợp chất của cacbon
1 C + CO2 ⃗t0
2CO
2 C + O2 ⃗t0
CO2
3 2CO + O2 ⃗t0 2CO2
4 CO2 + C ⃗t0 2CO
5 CO2 + CaO → CaCO3
6 CO2 + 2NaOH →
Na2CO3 + H2O
7 CaCO3 ⃗t0 CaO +
CO2
8 Na2CO3 + 2HCl →
2NaCl + H2O + CO2
Hoạt động 3: Ôn lại kiến thức về hệ thống tuần hoàn các nguyên tố hóa học (5 phút)
- Mục tiêu: củng cố kiến thức về bảng tuần hoàn
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật đặt câu hỏi
CLO
Trang 4Hoạt động của Gv - Hs Nội dung
- Gv y/c hs nhắc lại nguyên tắc sắp xếp,
cấu tạo, quy luật biến đổi tính chất kim
loại, phi kim theo chu kì, nhóm trong
bảng tuần hoàn
- Gv y/c hs làm bài tập 4 – sgkT103
3 Bảng tuần hoàn
Hoạt động 4: Luyện tập (22 phút)
- Mục tiêu: rèn luyện kĩ năng giải một số dạng bài tập cơ bản
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, làm mẫu, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi
Bài 1: Trình bày phương pháp hóa học
để nhận biết các chất khí không màu
đựng trong 3 lọ riêng biệt bị mất nhãn
sau: CO, CO2, H2
Bài 2: Cho 10,4 g hỗn hợp gồm MgO
và MgCO3hòa tan hoàn toàn trong dung
dịch axit HCl Toàn bộ khí sinh ra hấp
thụ vào dd Ca(OH)2 dư thu được 10g kết
tủa
a Tính khối lượng của mỗi chất
trong hỗn hợp
b Tính thể tích khí CO2 thu được ở
đktc
→ Hs làm việc cá nhân
→Gv y/c 2 hs làm bài trên bảng
→Hs khác nhận xét và cho điểm, gv thu
bài 2-3 hs để đánh giá cho điểm
II Bài tập
Bài 1:
Bài 2:
PT:
MgO + 2HCl → MgCl2 + H2O (1) MgCO3 + 2HCl → MgCl2 + CO2
+ H2O (2)
CO2+Ca(OH)2 → CaCO3 +H2O(3)
nCaCO 3 =
m
10
100 = 0,1 (mol)
- Theo PT (2) và (3):
→ nCO 2 (2) = nCO 2 (3) = nCaCO 3 = 0,1 (mol)
nMgCO 3 = nCO 2 = 0,1 (mol)
→ mMgCO 3 = n M = 0,1 84 =
8,4 (g)
→ mMgO = 10,4 - 8,4 = 2 (g)
4 Hướng dẫn về nhà (2 phút)
- Làm bài tập còn lại trong sgk
- Nghiên cứu trước bài thực hành
V Rút kinh nghiệm:
Trang 5
Ngày dạy: 18/01/2020 Tiết 42
BÀI 33: THỰC HÀNH TÍNH CHẤT HOÁ HỌC CỦA PHI KIM VÀ HỢP CHẤT CỦA CHÚNG
I Mục tiêu
1 Về kiến thức
HS biết được: Mục đích, các bước tiến hành, kĩ thuật thực hiện các TN:
Cacbon khử đồng (II) oxit ở nhiệt độ cao; Nhiệt phân muối NaHCO3; Nhận biết muối cacbonat và muối clorua cụ thể
2 Về kĩ năng
- Sử dụng dụng cụ và hoá chất để tiến hành an toàn, thành công các thí nghiệm
trên
- Quan sát, mô tả, giải thích hiện tượng TN và viết được các phương trình hoá học
- Viết tường trình thí nghiệm
3 Về tư duy
- Rèn luyện khả năng quan sát, dự đoán, suy luận hợp lý và suy luận lôgic.
4.Về thái độ và tình cảm
- Nhận biết được tầm quan trọng, vai trò của bộ môn Hóa học trong cuộc sống
và yêu thích môn Hóa Nghiêm túc khi làm thí nghiệm, tiết kiệm, sử dụng hoá chất có hiệu quả
- Giáo dục cho HS các giá trị đạo đức: Tôn trọng, đoàn kết, yêu thương, hợp
tác, hòa bình, trách nhiệm, tự do trong quá trình hoạt động nhóm nhóm làm thí
nghiệm thực hành, trung thực khi báo cáo kết quả thí nghiệm
4 Định hướng phát triển năng lực
- Năng lực chung: Năng lực giao tiếp, năng lực tự học, năng lực hợp tác
- Năng lực riêng: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực thực hành hóa học
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1.Gv: Chuẩn bị cho mỗi nhóm:
+ Dụng cụ: ống nghiệm, giá thí nghiệm, đèn cồn, ống dẫn khí, muỗng lấy hoá chất, ống hút nhỏ giọt, kẹp ống nghiệm, giá sắt thí nghiệm
+ Hoá chất: CuO, C, dd Ca(OH)2, NaHCO3, Na2CO3, NaCl, HCl, H2O
2 Hs: ôn tập tính chất hóa học của phi kim, của cacbon, cacbonic và muối
cacbonat
III Phương pháp
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, trực quan, làm mẫu, thực hành, phương pháp dạy học theo nhóm
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi
IV Tiến trình giờ dạy - giáo dục
1 Ổn định lớp (1 phút)
Trang 62 Kiểm tra bài cũ (5 phút)
- Kiểm tra sự chuẩn bị của hs:
? Nêu tính chất hoá học của C, tính chất của muối cacbonat bị nhiệt phân huỷ?
? Tính tan và tính chất tác dụng với axit HCl của muối cacbonat?
3 Giảng bài mới
* Giới thiệu:
Hoạt động 1: Tiến hành thí nghiệm
- Mục tiêu : Tiến hành thí nghiệm
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, trực quan, làm mẫu, thực hành, phương pháp dạy học theo nhóm
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi
? Khi làm thí nghiệm ngoài khâu an toàn,
các yếu tố cho thí nghiệm thành công các
em cần chú ý gì?
- Chú ý trung thực khi báo cáo kết quả
thí nghiệm Đoàn kết, hợp tác, hỗ trợ,
yêu thương, hòa bình nhau trong quá
trình hoạt động nhóm
- Tôn trọng ý kiến của các thành viên
trong nhóm, tự do phát biểu ý kiến của
bản thân
- Sử dụng tiết kiệm, làm xong chúng em
vệ sinh sạch sẽ => có trách nhiệm hợp tác
trong việc bảo vệ môi trường không khí,
chính là bảo vệ sức khỏe cho e và người
thân
- YC HS nghiên cứu thông tin, ghi nhớ
tên, cách tiến hành TN
Gv treo bảng phụ cách tiến hành thí
nghiệm:
+ Lấy 1 thìa con hỗn hợp CuO và C
cho vào ống nghiệm
+ Lắp dụng cụ như hình 3.9 sgk T83
+ Dùng đèn cồn hơ nóng đều ống
nghiệm sau đó tập trung vào đáy ống
nghiệm chứa hỗn hợp
+ Quan sát hiện tượng ở ống nghiệm
A,B
+ Viết PTPƯ
→Nhóm hs tiến hành thí nghiệm, nhận
xét hiện tượng và viết PTPƯ
I Tiến hành thí nghiệm
1 Thí nghiệm 1: Cacbon khử đồng (II) oxit ở nhiệt độ cao
-Tiến hành:
- Hiện tượng:
+ Ống A: hỗn hợp chất rắn màu đen chuyển sang màu đỏ
+ Ống B: xuất hiện vẩn đục trắng
C + 2CuO ⃗t0 2Cu + CO2
CO2 + Ca(OH)2 → CaCO3 +
H2O
2 Thí nghiệm 2: Nhiệt phân muối NaHCO3
- Tiến hành:
- Hiện tượng:
+ Ống A: có nước + Ống B: xuất hiện vẩn đục trắng NaHCO3 ⃗t0 Na2CO3 + CO2 +
Trang 7* Gv hướng dẫn hs làm thí nghiệm 2
giống thí nghiệm 1:
+ Lấy 1 thìa nhỏ NaHCO3 cho vào đáy
ống nghiệm
+ Lắp dụng cụ giống thí nghiệm 1
+ Dùng đèn cồn hơ nóng đều ống
nghiệm sau đó tập trung vào đáy ống
nghiệm
+ Quan sát hiện tượng ở ống nghiệm
A,B
+ Viết PTPƯ
→Nhóm hs tiến hành thí nghiệm, nhận
xét hiện tượng và viết PTPƯ
* Gv y/c các nhóm hs trình bày cách
phân biệt 3 lọ đựng 3 chất bột:NaCl,
Na2CO3, CaCO3
- Các nhóm hs tiến hành thí nghiệm phân
biệt 3 lọ đựng 3 chất rắn trên
H2O
CO2 + Ca(OH)2 → CaCO3 +
H2O
3 Thí nghiệm 3: Nhận biết muối cacbonat và muối clorua
- Cách nhận biết:
+ Đánh số thứ tự, lấy mỗi chất một ít làm mẫu thử
+ Cho mẫu thử vào nước nhận biết được CaCO3
+ 2 mẫu thử còn lại: nhỏ dd axit HCl vào thấy xuất hiện bọt khí là mẫu thử Na2CO3, mẫu thử còn lại là NaCl
Na2CO3 + 2HCl → 2NaCl +
CO2 + H2O
- Kết luận:
Hoạt động 2: Viết tường trình (10 phút)
- Mục tiêu : Rèn kĩ năng làm báo cáo thực hành
- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, phương pháp dạy học theo nhóm
- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi
GV: Hướng dẫn học sinh làm báo cáo
thực hành
Hs: hoàn thiện vào mẫu báo cáo của cá
nhân
GV: Nhận xét, đánh giá các nhóm và cho
điểm thực hành
II Viết bản tường trình
4 Củng cố (5 phút)
- Hướng dẫn hs thu hồi hoá chất, rửa dụng cụ thí nghiệm, thu dọn vệ sinh
- Hs viết bản tường trình theo mẫu
5 Hướng dẫn học sinh học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau (2 phút)
- Tiếp tục hoàn thành bài tường trình
- Nhận xét buổi thực hành
- Xem trước bài 34:
+ Khái niệm về hợp chất hữu cơ và hóa học hữu cơ.
Trang 8+ Phân loại hợp chất hữu cơ
V Rút kinh nghiệm: