* Tích hợp giáo dục đạo đức: Giáo dục ý thức trách nhiệm bảo vệ thiên nhiên, ý thức ứng phó với biến đổi khí hậu.. Cần tôn trọng, yêu thiên nhiên, bảo vệ cây xanh và môi trường chính [r]
Trang 1Ngày soạn:19/3/2019 Tiết: 56
CHƯƠNG IX: VAI TRề CỦA THỰC VẬT Bài 46 : THỰC VẬT GểP PHẦN ĐIỀU HềA KHÍ HẬU
I Mục tiờu bài học:
1 Về kiến thức
Hiểu được thực vật rừng cú vai trũ quan trọng trong việc giữ cõn bằng lượng khớ CO2 và O2 trong khụng khớ, gúp phần điều hũa khớ hậu và giảm ụ nhiễm mụi trường
2 Về kỹ năng:
-Rốn kĩ năng quan sỏt, phõn tớch, so sỏnh
- Kĩ năng đề xuất giải quyết vấn đề để tỡm giải phỏp làm giảm ụ nhiễm mụi trường bằng cỏch trồng nhiều cõy xanh
- Kĩ năng trỡnh bày suy nghĩ/ý tưởng về bảo vệ cõy xanh, bảo vệ mụi trường
- Kĩ năng hợp tỏc, lắng nghe tớch cực
- Kĩ năng tỡm kiếm và xử lớ thụng tin khi tỡm hiểu vai trũ của thực vật trong việc gúp phần điều hũa khớ hậu
3 Về thỏi độ:
Giỏo dục hs cú ý thức bảo vệ thực vật, mụi trường
* Tớch hợp giỏo dục đạo đức: Giỏo dục ý thức trỏch nhiệm bảo vệ thiờn
nhiờn, ý thức ứng phú với biến đổi khớ hậu Cần tụn trọng, yờu thiờn nhiờn, bảo
vệ cõy xanh và mụi trường chớnh là sống cú trỏch nhiệm với bản thõn và cộng đồng Cú trỏch nhiệm tham gia trồng cõy xanh và bảo vệ cõy xanh
4 Định hướng phỏt triển năng lực và tư duy
Giỳp học sinh phỏt triển năng lực tri thức sinh học, năng lục tự học, tư duy khỏi quỏt húa
II Phương phỏp:
-Trực quan, so sỏnh, phõn tớch Giải quyết vấn đề Biểu đạt sỏng tạo.Vấn đỏp-tỡm tũi.Dạy học nhúm Hỏi chuyờn gia
III Chuẩn bị của GV và HS
- Gv: 46.1; 46.2 SGK - Hs: Đọc trước bài 46
IV Tiến trỡnh giờ dạy - giỏo dục
1/ Ổn định lớp: 1’
2/ Kiểm tra bài cũ:5’
H: Tại sao lại cú cõy trồng ? Nguồn gốc của nú từ đõu ?
H: Cõy trồng khỏc với với cõy dại như thế nào ? Do đõu cú sự khỏc nhau đú ? 3/ Giảng bài mới:
Vào bài: Ta đã biết nhờ quá trình quang hợp mà có vai trò quan trọng trong
việc tổng hợp thức ăn để nuôi sống các sinh vật khác Nhng vai trò của thực vật
Trang 2kh«ng chØ cã thÕ, chóng cßn cã ý nghÜa to lín trong viÖc ®iÒu hßa khÝ hËu, b¶o
vÖ m«i trêng
GV: Ghi tên bài lên bảng
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung bài học
Hoat động 1:15’
Mục tiêu: Tìm hiểu sự ổn định của khí cácbônic
và khí ôxi
- Phương pháp: Trực quan, Giải quyết vấn đề.
Biểu đạt sáng tạo.Vấn đáp- tìm tòi
- Kĩ thuật: Dạy học nhóm Hỏi chuyên gia
- Hình thức tổ chức:Nhóm (Cặp), cá
nhân Gv: Cho hs nhắc lại kiến thức cũ: Gọi 1 hs lên
viết sơ đồ quang hợp ?
-Hs: Lên bảng viết sơ đồ quang hợp…
-Gv: Cho hs quan sát tranh 46.1 (gv giới thiệu
tranh)…
-Gv: Yêu cầu hs thảo luận:
H: Trình bày việc điều hòa lượng khí CO2 và
O2 trong không khí trên tranh ?
-Hs: Đại diện nhóm lên bảng trình bày…
-Gv: Cho hs nhận xét Bổ sung…
H: Nếu không có thực vật thì điều gì sẽ xảy ra ?
H: Vậy nhờ đâu mà hàm lượng khí cacbônic và
ôxi trong không khí được ổn định ?
-Hs: Trả lời, nhận xét, bổ sung…
-Gv: Nhận xét, bổ sung liên hệ thực tế: Các nhà
máy, động vật thãi ra lượng khí cácbônic
được cây sử dụng trong quang hợp
….Nhưng nếu khí cácbôníc quá nhiều quá
(0,2%) thì sẽ đầu độc cây chết…
Hoạt động 2:10’
- Mục tiêu: Tìm hiểu thực vật góp phần điều
hòa khí hậu
- Phương pháp: -Vấn đáp, so sánh, phân tích
- Kĩ thuật: Dạy học nhóm Hỏi chuyên gia
- Hình thức tổ chức:Nhóm (Cặp), cá
nhân Gv: Yêu cầu hs quan sát bảng (ở SGK) Nhận
xét:
H: Lượng mưa giữ 2 nơi A Và B khác nhau như
thế nào ?
Lượng mưa nơi A nhiều, nơi B ít
1 Nhờ đâu hàm lượng khí cácbônic và khí ôxi trong không khí được ổn định.
Trong quá trình quang hợp thực vật lấy vào khí cácbônic và nhả khí ôxi ra môi trường ngoài, góp phần giữ cân bằng các khí này trong không khí
2 Thực vật góp phần điều hòa khí hậu.
Nhờ tác dụng cản bớt ánh sáng
và tốc độ gió, thực vật có vai trò quan trọng trong việc điều hòa khí hậu, tăng lượng mưa
Trang 3H: Nguyên nhân nào khiến khí hậu nơi A và nơi
B khác nhau ?
nguyên nhân nơi A không có cây, còn nới B
có rừng
H: Rút ra kết luận gì ?
Thực vật điều hòa khí hậu…
-Hs: Lần lượt trả lời…
* Tích hợp giáo dục đạo đức: Giáo dục ý thức
trách nhiệm bảo vệ thiên nhiên, ý thức ứng phó
với biến đổi khí hậu Cần tôn trọng, yêu thiên
nhiên, bảo vệ cây xanh và môi trường chính là
sống có trách nhiệm với bản thân và cộng đồng
Có trách nhiệm tham gia trồng cây xanh và bảo
vệ cây xanh
-Gv: Nhận xét, bổ sung liên hệ thực tế…
Hoạt động 3: 10’
Tìm hiểu thực vật góp phần làm giảm ô nhiễm
môi trường
- Phương pháp: -Vấn đáp, trực quan
- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, trình bày 1 phút
- Hình thức tổ chức:Cá nhân
* Tích hợp giáo dục đạo đức: Giáo dục ý thức
trách nhiệm bảo vệ thiên nhiên, ý thức
ứng phó với biến đổi khí hậu Cần tôn
trọng, yêu thiên nhiên, bảo vệ cây xanh
và môi trường chính là sống có trách
nhiệm với bản thân và cộng đồng Có
trách nhiệm tham gia trồng cây xanh và
bảo vệ cây xanh -Gv: Cho hs quan sát H:
46.2 và liên hệ thực tế để trả lời:
H: Tại sao phải trồng nhều cây xanh ở quanh
khu vực nhà máy ?
H: Là học sinh em làm gì để góp phần bảo vệ
môi trường khỏi bị ô nhiễm ?
-Hs: trả lời, liên hệ thực tế…
-Gv: Nhận xét, bổ sung giáo dục hs phải biết
bảo vệ thực vật và bảo vệ môi trường khỏi bị ô
nhiễm
của khu vực
3 Thực vật góp phần làm giảm ô nhiễm môi trường.
(SGK)
4/Củng cố:3’
- Hs: Đọc phần ghi nhớ sgk, phần “Em có biết”
- GV: Gọi 1hs lên bảng trình bày lại H: 46.1
Trang 4H: Thực vật có vai trò gì đối với việc điều hòa khí hậu ?
H: Vì sao nói: “Rừng cây như một lá phổi xanh” ?
5/ Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị bài sau 1’
- Học bài
- Trả lời câu hỏi và bài tập SGK/tr148
- Đọc phần “Em có biết”
- Chuẩn bị: nghiên cứu bài 47, trả lời các câu hỏi sau:
+ Thực vật có vai trò gì đối với nguồn nước?
+ Rừng có vai trò như thế nào trong việc hạn chế lũ lụt, hạn hán
Trang 5Ngày soạn: 20/3/2019 Tiết: 57
Bài 47 : THỰC VẬT BẢO VỆ ĐẤT VÀ NGUỒN NƯỚC
I Mục tiờu bài học:
1 Về kiến thức
-Giải thớch nguyờn nhõn gõy ra của những hiện tượng xảy ra trong tự nhiờn (xúi mũn, hạn hỏn,lũ lụt…).từ đú thấy được vai trũ của thực vật trong việc giữ đất bảo vệ nguồn nước
2 Về kỹ năng:
-Rốn kĩ năng quan sỏt, phõn tớch, so sỏnh
-Kĩ năng tỡm kiếm và xử lớ thụng tin để xác định vai trũ bảo vệ đất, nguồn nước
và vai trũ gúp phần hạn chế ngập lụt, hạn hỏn của thực vật
- Kĩ năng tự tin khi trỡnh bày ý kiến trước tổ, nhúm, lớp
3 Về thỏi độ:
Xỏc định trỏch nhiệm bảo vệ thực vật bằng hành động cụ thể phự hợp lứa tuổi
* Tớch hợp giỏo dục đạo đức: Giỏo dục ý thức trỏch nhiệm bảo vệ thiờn
nhiờn, ý thức ứng phú với biến đổi khớ hậu Cần tụn trọng, yờu thiờn nhiờn, bảo
vệ cõy xanh và mụi trường chớnh là sống cú trỏch nhiệm với bản thõn và cộng đồng Cú trỏch nhiệm tham gia trồng cõy xanh và bảo vệ cõy xanh
4 Định hướng phỏt triển năng lực và tư duy
Giỳp học sinh phỏt triển năng lực tri thức sinh học, năng lục tự học, tư duy khỏi quỏt húa
II Phương phỏp:
Trực quan Dạy học nhúm.Vấn đỏp- tỡm tũi
III Chuẩn bị của GV và HS
- Gv: Sưu tầm một số tranh ảnh về hạn hỏn,lũ lụt…
- HS: Xem kĩ bài 47
IV Tiến trỡnh giờ dạy - giỏo dục
1/ Ổn định lớp: 1’
2/ Kiểm tra bài cũ:3’
H: Nhờ đõu mà thực vật cú khả năng điều hũa lượng khớ ụxi và cacbonic?
H:Vỡ sao phải tớch cực trồng cõy gõy rừng?
3/ Giảng bài mới:
Vào bài: GV giới thiệu GV: Ghi tờn bài lờn bảng
Hoạt động của giỏo viờn và học sinh Nội dung bài học
Hoat động 1: 15’
Mục tiờu: Tỡm hiểu thực vật cú vai trũ giữ đất
chống xúi mũn
1 Thực vật cú vai trũ giữ đất chống xúi mũn.
Trang 6- Phương pháp: Trực quan Dạy học
nhóm.Vấn đáp- tìm tòi
- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, trình bày 1 phút
- Hình thức tổ chức:Nhóm (Cặp), cá
nhân-GV: Yêu cầu học sinh quan sát hình 47.1 lưu
ý cho hs chú ý vận tốc mưa.Trả lời:
H: Vì sao khi có mưa lượng chảy ở 2 nơi khác
nhau?
H: Điều gì sẽ xảy ra đối với đất ở trên đồi trọc
khi có mưa, giải thích vì sao?
HS: trả lời
A Lượng nước mưa chảy yếu hơn vì có tán
lá giữ nước lại
Bngược lại
GV: - Cho hs nhận xét - bổ sung
* Tích hợp giáo dục đạo đức: Giáo dục ý thức
trách nhiệm bảo vệ thiên nhiên, ý thức ứng phó
với biến đổi khí hậu Cần tôn trọng, yêu thiên
nhiên, bảo vệ cây xanh và môi trường chính là
sống có trách nhiệm với bản thân và cộng
đồng Có trách nhiệm tham gia trồng cây xanh
và bảo vệ cây xanh
- GV liên hệ ở bờ sông,biển
H: Vậy qua đây, thực vật có vai trò gì?
HS: Rút ra kết luận…
GV: Gọi 1 hs đọc phần ghi nhớ (thông tin) sgk
Hoạt động 2: 10’
- Mục tiêu: Tìm hiểu về vai trò của thực vật
trong việc hạn chế ngập lụt, hạn hán
- Phương pháp: Trực quan Dạy học
nhóm.Vấn đáp- tìm tòi
- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, trình bày 1 phút
- Hình thức tổ chức:Nhóm (Cặp), cá
nhân-
-GV yêu cầu hs quan sát hình 47.3 và một số
tranh sưu tầm.cho hs nghiên cứu:
H: nếu đất bị xói mòn ở vùng đồi trọc thì điều
gì sẽ xảy ra tiếp theo đó ?
Hậu quả: nạn lũ lụt ở vùng thấp hạn hán
H: hãy kể tên 1 vài nơi bị ngập úng,hạn hán ở
Việt Nam ?
Thực vật, đặc biệt là thực vật rừng, nhờ có hệ rễ giữ đất, tán cây cản bớt sức nước chảy do mưa lớn gây
ra, chống xói mòn
2 Thực vật góp phần hạn chế ngập lụt, hạn hán:
(sgk)
Trang 7Miền Trung,Quãng Ngãi…
H: Tại sao có hiện tượng ngập úng và hạn hán
ở nhiều nơi ?
đất rừng giảm xói mòn hạn hán
H: chúng ta làm gì để hạn chế ngập lụt,hạn hán
HS: trả lời gv:nhận xét ,bổ sung
Hoạt động 3:10’
Mục tiêu: Tìm hiểu về vai trò của thực vật
trong việc bảo vệ nguồn nước ngầm
Phương pháp: Trực quan ,Vấn đáp- tìm tòi
- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, trình bày 1 phút
- Hình thức tổ chức: Cá
nhân-GV: yêu cầu hs nghiên cứu thông tin sgk
trả lời:
H: thực vật có vai trò gì đối với nguồn nước
ngầm?
HS: trả lời nhận xét – bổ sung
* Tích hợp giáo dục đạo đức( Như hđ 1,2 )
GV: Bổ sung Liên hệ thực tế…giáo dục học
sinh: bảo vệ thực vật, không tàn phá cây
xanh…
3 Thực vật góp phần bảo vệ nguồn nước ngầm:
(sgk)
4/Củng cố:5’
Hs: Đọc phần ghi nhớ sgk, phần “Em có biết”
- GV: Tại sao ở vùng bờ biển người ta phải trồng rừng ở phía ngoài đê?
- HS: Vì rừng có tác dụng giữ đất, chống xói mòn…
- GV: Vì sao nói thực vật bảo vệ nguồn nước ngầm?
- HS: Thực vật có khả năng giữ lại 1 phần nước mưa và thấm xuống dưới tạo thành dòng chảy ngầm -> thực vật bảo vệ nguồn nước ngầm
5/ Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị bài sau.1’
- Học bài
- Trả lời câu hỏi và bài tập SGK/tr151
- Đọc phần “Em có biết”
- Chuẩn bị: nghiên cứu bài 48, trả lời câu hỏi sau:
+ Thực vật có vai trò gì đối với đời sống của động vật?