TUẦN: 2 - Nguyên nhân và hệ quả của các cuộc phát kiến địa lí.như là một trong nhữnh nhân tố quan trọng,tạo tiền đề cho sự hình thành quan hệ sản xuất TBCN.. 3/ Tư tưởng: - Qua các sự k
Trang 1- Hiểu được khái niệm “lãnh địa phong kiến” và đặc trưng của nền kinh tế lãnh địa.
- Hiểu được thành thị trung đại xuất hiện như thế nào Kinh tế trong thành thị trung đại khác với kinhtế lãnh địa như thế nào
3/ Kĩ năng:
- Biết sử dụng bản đồ châu Ââu, xác định vị trí các quốc gia phong kiến
- Biết vận dụng phương pháp so sánh, đối chiếu để thấy rõ sự chuyển biến từ XH chiếm hữu nô lệsang XH PK
HS: Tập ,SGK, dụng cụ học tập.
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/Kiểm tra bài cũ:
Chuẩn bị của HS
2/ Bài mới:
GV: Cho HS xem bản đồ châu Ââu thời phong kiến
- HS xác định 2 quốc gia Hy Lạp, Rô Ma
- Các quốc gia cổ đại phương Tây hình thành vào
thời gian nào?
- Các quốc gia cổ đại phương tây tồn tại đến TK
mấy?
GV: Giới thiệu hoàn cảnh lịch sử
GV: Trình bày lược đồ
1/ Sự hình thành xã hội phong kiến ở châu Ââu:
a Hoàn cảnh lịch sử:
Cuối TKV, các bộ tộc người Giéc-man
Trang 2- Hãy kể tên những vương quốc mới?
GV: Người Giéc- man là những bộ tộc lớn ở vùng
Arian Họ sống ở phía bắc vùng đông bắc La Mã từ
nhiều TK TCN Vào những năm đầu công nguyên
người Giéc man bước vào thời kì tan rã của chế độ
chiếm hữu nô lệ
- XH Tây Ââu có những biến đổi gì?
- Các giai cấp mới được hình thành như thế nào?
GV: Cho HS thảo luận
- XH phong kiến châu Ââu có những giai cấp nào
mới?
- Lãnh chúa phong kiến và nông nô được hình thành
từ những tầng lớp nào?
GV: Cho các nhóm trình bày
GV: XH phong kiến châu Ââu có 2 giai cấp: Lãnh
chúa, nông nô
+ Nông nô do nô lệ và nông dân hình thành
+ Lãnh chúa do quí tộc, chủ nô hình thành
- Quan hệ giữa lãnh chúa và nông nô ở châu Ââu như
thế nào?
GV: Gọi HS lên bảng tìm XH CHNL, XH PK châu
Âu có những giai cấp nào?
GDMT:nắm được khái niệm “lãnh địa phong kiến”
để hiểu rằng các lãnh chúa phong kiến đã chiếm
ruộng đất mênh mông, biến nô lệ và nông dân thành
nông nô để bôùc lột
GV: Cho HS xem hình 1 SGK Lâu đài, thành quách
của lãnh chúa
GV: Cho HS nhận xét tranh
GV: Nói thêm phần tư liệu tham khảo
- Em hiểu thế nào là lãnh địa? Lãnh chúa? Nông nô?
*GV: Liên hệ giáo dục
GV: Đối chiếu với khái niệm điền trang, địa chủ,
nông dân ở nước ta thời phong kiến
GV: Cho HS thảo luận
- Tổ chức trong lãnh địa ra như thế nào?
- Đời sống trong lãnh địa ra sao?
- Quyền lực của lãnh chúa?
GV: Cho các nhóm trình bày
GV: Tổ chức trong lãnh địa bao gồm: Nhà cửa, đất
đai, dinh thự Lãnh chúa giao cho nông nô sử dụng
và thu tô, thuế Lãnh chúa có cuộc sống sung sướng,
nông nô cực khổ…
- Đặc điểm kinh tế của lãnh địa là gì?
- Nông nô chịu những thứ thuế nào?
- Em hãy phân biệt sự khác nhau giữa XH cổ đại và
từ phía bắc tràn xuống tiêu diệt các quốcgia cổ đại phương tây, hình thành nhiềuvương quốc mới
b Biến đổi trong xã hội:
- Xã hội: Có 2 giai cấp mới, lãnh chúavà nông nô
- Xã hội phonh kiến ở châu Ââu đượchình thành
2/ Lãnh địa phong kiến:
- Là vùng đất rộng lớn do lãnh chúa làmchủ Trong đó có lâu đài và thành quách
* Đời sống trong lãnh địa:
- Lãnh chúa sống đầy đủ, xa hoa
- Nông nô đói nghèo, cực khổ
* Đặc điểm kinh tế:
Chỉ là nông nghiệp và các nghề thủcông Mang tính chất tự sản, tự tiêu
Trang 3XH PK?
GV: Mỗi lãnh chúa có một hay nhiều lãnh địa tập
trung hay rãi rác nhiều nơi, họ có quyền sở hữu tối
cao về ruộng đất, họ đứng đầu cơ quan luật pháp và
hiến pháp riêng Mỗi lãnh địa coi như một vương
quốc riêng Bởi vậy ở giai đoạn phát triển của chế
độ phong kiến châu âu quyền lực của vua bị phân
tán Vua thực chất chỉ là một lãnh chúa lớn mà thôi
-> chế độ phong kiến phân quyền Đây là điểm khác
biệt với các quốc gia phong kiến phương đông
GV: Cho HS đọc phần in nghiêng Cho HS nhắc lại
đặc điểm kinh tế trong lãnh địa
GV: Một số người thợ thủ công phải bỏ lãnh địa chạy
ra các nơi có đông người qua lại để sống và bán
hàng Dần dần tập hợp thành khu vực riêng -> thị
trấn ra đời -> thành thị
- Thành thị trung đại xuất hiện vào thời gian nào?
GDMT:sự ra đời và hoạt động của các thành thị
trung đại ở châu Âu
- Nguyên nhân thành thị ra đời?
- Những tổ chức mới trong thành thị?
GV: Những tổ chức này không có trong lãnh địa
- Kinh tế thành thị có gì khác so với kinh tế lãnh địa?
- Cư dân trong thành thị gồm những ai? Làm những
nghề gì?
GV: Cho HS xem hình 2 SGK
GV: Cho HS nhận xét tranh
- Tổ chức trong thành thị như thế nào?
- Thành thị ra đời có ý nghĩa gì?
GV:Sơ kết nội dung bài,giáo dục học sinh nhận thức
về sự phát triển hợp qui luật của xã hội loài người
không trao đổi với bên ngoài
3/ Sự xuất hiện của thành thị trung đại:
a Nguyên nhân:
- Cuối TK XI sản xuất hàng hoá thừađược đưa đi bán, từ đó thị trấn ra đời ->thành thị trung đại xuất hiện
b Tổ chức:
- Phố xá, nhà cửa…
- Tầng lớp: Thợ thủ công, thương nhân
c Vai trò:
- Thúc đẩy XH PK phát triển
3/ Củng cố – dặn dò:
* Bài tập: Viết chữ đúng hoặc sai vào ô vuông dưới đây.
Thành thị ra đời vào cuối TK XI
Cư dân trong thành thị gồm thợ thủ công, thương nhân, nông dân
Thành thị ra đời tạo điều kiện cho hàng hoá đơn giản phát triển
Đáp án:
* Dặn dò:
Học bài, thống kê sự kiện
Chuẩn bị bài 2:Sự suy vong của CĐPK và sự hình thành CNTB ở châu Âu
Đ
Trang 4Nguyên nhân -> các cuộc phát kiến địa lí Có tác động như thế nào đối với XHPK ở châu Ââu Quan hệ sản xuất TBCN được hình thành như thế nào.
TUẦN: 2
- Nguyên nhân và hệ quả của các cuộc phát kiến địa lí.như là một trong nhữnh nhân tố quan
trọng,tạo tiền đề cho sự hình thành quan hệ sản xuất TBCN
- Quá trình hình thành quan hệ sản xuất TBCN trong lòng XHPK ở châu Ââu
2/ Kĩ năng: Biết sử dụng bản đồ châu Ââu, biết sử dụng khai thác tranh ảnh.
3/ Tư tưởng:
- Qua các sự kiện lịch sử, giúp HS thấy được tính tất yếu,tính quy luật của quá trình phát triển từ XHPK lên CNTB.(GDMT):xác định nguyên nhân của những cuộc phát kiến lớn về địa lí.mở rộng môi trường tiếp xúc của con người ở các châu lục.Tác dụng của những cuộc phát kiến địa lí
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Lược đồ các cuộc phát kiến địa lí lớn,tranh ảnh ,câu hỏi thảo luận,BT
HS: trả lời câu hỏi, tập trình bày lược đồ, tiểu sử Cô-lôm-bi-a…
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
XHPK châu Âu hình thành gồm những giai cấp nào? Thế nào là lãnh địa phong kiến?
2/Bài mới:
- GDMT:xác định nguyên nhân của các cuộc phát kiến lớn
về địa lí
- GV: trình bày “khái niệm phát kiến địa lí”
HS: Nguyên nhân dẫn đến các cuộc phát kiến địa lí?
-Các cuộc phát kiến địa lí được thực hiện nhờ những điều
kiện nào?
-GV: cho xem hình 3 SGK
-Hãy kể tên các cuộc phát kiến địa lí? Xác định các cuộc
hành trình trên lược đồ?
Các cuộc phát kiến địa lí
-GV: giới thiệu về các nhà thám hiểm ở SGK (tư liệu tham
khảo)
1/Những cuộc phát kiến lớn về địa lí.
a/ Nguyên nhân:
-Do sản xuất phát triển
-Cần nguyên liệu-Cần thị trường
b/ Các cuộc phát kiến về địa lí:
- 1487B.Điaxơ đi vòng qua điểm cựcnam Châu Phi
- 1498 VaccôđờgaMa đi vòng qua mũiHảo Vọng đến Ca li cut ở Ấn Độ
- 1492C.Cô Lôm Bô tìm ra châu Mĩ
- 1519-1522 PhMa Gien Lan đi vòngquanh trái đất
c/ Kết quả:
Trang 5-Kết quả các cuộc phát kiến địa lí?
-Các cuộc phát kiến địa lí có ý nghĩa gì?
* Giáo dục môi trường: Phát triển thương nghiệp mở rộng
ngoại giao trên thế giới…
GV: giảng HS đọc
-Quý tộc và thương nhân Châu Âu đã tích luỹ vốn và đã
giải quyết nhân công bằng cách nào?
-Tại sao quý tộc PK không tiếp tục sử dụng nông nô để lao
động?
- Với nguồn vốn và nhân công có được quý tộc và thương
nhân Châu Âu đã làm gì?
-Những việc làm đó có tác động gì đ/v XH?
GV: cho HS thảo luận
-Hình thức kinh doanh TB là những hình thức nào?
-Hãy kể ra những giai cấp ở châu Âu?
-Các nhóm trình bày
-GV: sản xuất TBCN ra đời trong lòng XH PK
-GV sơ kết nội dung,giáo dục học sinh thấy được tính tất
yếu , tính qui luật của qui trình phát triển xã hội loài người
-Tìm ra con đường mới, dân tộcmới,vùng đất mới
-Đem lại nguồn lợi khổng lồ cho GCTSchâu Âu
-Đặt cơ sở cho việt mở rộng thị trườngcủa các nước châu Âu
2/Sự hình thành CNTB ở Châu âu.
*Kinh tế: hình thức kinh doanh TB ra
Lập bảng thống kê :thời gian –các cuộc phát kiến địa lí
Chuẩn bị bài 3: CUỘC ĐẤU TRANH CỦA GIAI CẤP TƯ SẢN CHỐNG PHONG KIẾN
THỜI HẬU KÌ TRUNG ĐẠI Ở CHÂU ÂU
Phong trào văn hoá Phục Hưng nổ ra ở đâu? Xem tranh hình 6 SGK Vì sao giai cấp TS đứng lên chống lại giai cấp quý tộc phong kiến Nội dung của phong trào văn hoá Phục Hưng và cải cách tôn giáo ?Đọc tư liệu , sưu tầm tranh ảnh
Trang 6TIẾT:3 BÀI 3
CUỘC ĐẤU TRANH CỦA GIAI CẤP TƯ SẢN CHỐNG PHONG KIẾN
THỜI HẬU KÌ TRUNG ĐẠI Ở CHÂU ÂU.
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- Nguyên nhân xuất hiện và nội dung tư tưởng của phong trào Văn hoá Phục hưng
- Nguyên nhân dẫn đến phong trào cải cách tôn giáo và những tác động trực tiếp của phong trào này đến xã hội phong kiến châu Aâu lúc bấy giờ
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Bản đồ châu âu , tranh ảnh về thời kì Văn hoá Phục hưng, một số tư liệu tham khảo
HS: Trả lời câu hỏi, sưu tầm tranh ảnh thời Phục hưng
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
Thế nào là phát kiến địa lí?Điều kiện và kết quả của các cuộc phát kiến địa lí?
2/Bài mới:
GDBVMT:Thành tựu to lớn về phong trào Văn hóa Phục
hưng.Ý thức bảo vệ di sản văn hóa và óc thẩm mĩ
-Chế độ phong kiến ở châu Âu tồn tại trong bao lâu?đến
TK XV bôïc lộ những hạn chế gì?
-Phục hưng là gì?
-Nguyên nhân dẫn đến phong trào Văn hoá Phục hưng?
-Tại sao GCTS lại chọn văn hoá làm cuộc mở đường cho
đấu tranh chống phong kiến?
GV:cho xem bản đồ châu Âu,xác định quê hương của
phong trào Văn hóa Phục hưng
-Thảo luận 3 phút
-Nội dung của phong trào Văn hoá Phục hưng?
-Thành tựu nổi bật của phong trào Văn hoá Phục hưng là
- Sự lớn mạnh của giai cấp tư sản
b/Nội dung của phong trào Văn hoá Phục hưng:
-Phê phán XH phong kiến và giáohội
-Đề cao giá trị con người
Trang 7GV:Thành tựu nổi bật của phong trào Văn hoá Phục
hưng là khoa học kĩ thuật tiến bộ vượt bậc, sự phong phú
về văn học thành công trong các lãnh vực nghệ thuật
-Phong trào văn hoá phục hưng có vai trò gì?
- GDMT: bồi dưỡng ý thức bảo vệ các di sản văn hóa và
óc thẩm mĩ
-HS: đọc SGK
-Để thống trị nhân dân giai cấp phong kiến châu Âu đã
làm gì?
-Vì sao xuất hiện phong trào cải cách tôn giáo?
-Nguyên nhân dẫn các cuộc cải cách tôn giáo?
-HS: xem hình 7 SGK
-Nội dung cải cách tôn giáo là gì?
-GV: phong trào này phát triển nhiều nước ở Tây
Âu(Anh,Thuỵ Sĩ)
-Nêu tác động của cải cách tôn giáo?
-KiTô được mấy giáo phái?
GV:Sơ kết bài học,giáo dục học sinh ý thức bảo vệ di sản
văn hóa
-Đề cao khoa học tự nhiên xâydựng thế giới quan tiến bộ
c/Vai trò:
-Phát động quần chúng chống PK
-Mở đường cho sự phát triển củanền văn hoá châu Ââu
2/Phong trào cải cách tôn giáo.
a/ Nguyên nhân:
-Giáo hội bóc lột nhân dân
-Giáo hội cản trở sự phát triển củaGCTS
b/Nội dung:
-Phủ nhận vai trò thống trị của giáohội
-Bãi bỏ lễ nghi phiền toái
- Quay về giáo lí Ki Tô nguyênthuỷ
BT: Điền vào chỗ trống
-Người khởi xướng phong trào cải cách tôn giáo…
-Tại Thuỵ Sĩ một giáo phái khác ra đời…
-KiTô giáo phân chia thành hai giáo phái…
Học bài ,xem bài 4(1,2,3): TRUNG QUỐC THỜI PHONH KIẾN.
XH phong kiến Trung Quốc được hình thành như thế nào? Sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thờiĐường được biểu hiện như thế nào?
Đọc tư liệu, sưu tầm tranh ảnh
Trang 8Tiết:4 BÀI 4
TRUNG QUỐC THỜI PHONH KIẾN
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- Sự hình thành XHPK ở Trung Quốc.Tên gọi thứ tự của các triều đại phong kiến Trung Quốc
- Tổ chức bộ máy chính quyền phong kiến,những đặc điểm kinh tế,văn hoá của phong kiến Trung Quốc
3/ Kĩ năng: Lập niên biểu, phân tích.
2/ Tư tưởng:
HS hiểu được Trung Quốc là một Quốc Gia phong kiến lớn.Điển hình ở phương đông.Đồng thời là một nước láng giềng ở Việt Nam.Ảnh hưởng đến phát triển lịch sử Việt Nam
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Lược đồ các quốc gia cổ đại phương Đông, bản đồ thế giới
HS: Thảo luận , trả lời câu hỏi SGK
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ: Nêu nguyên nhân nội dung của phong trào cải cách tôn giáo?
2/ Bài mới:
- HS:xem lược đồ các quốc gia cổ đại phương Đông
- Nhà nước Trung Quốc xây dựng vào thời gian nào?
GV: cho xem niên biểu ở SGK
- Sản xuất thời xuân thu có tiến bộ gì?
- Tác dụng như thế nào đối xã hội?
- Từ đó có tác động như thế nào đối với xã hội?
- Thảo luận 3 phút
- Em hãy cho biết các bộ phận nông dân công xã bị phân
hoá?
- Tá điền, nông dân tự canh có nhiệm vụ gì đối với chủ?
GV: - Quan hệ sản xuất phong kiến hình thành đây là sự
thay thế trong quan hệ bóc lột trước đây Ở thời cổ đại là
sự bóc lột của quí tộc và nông dân, nay là sự bóc lột của
địa chủ đối với lĩnh canh
- Xã hội phong kiến Trung Quốc được hình thành vào thời
gian nào?
GV: Liên hệ Việt Nam
GV: XH PK Trung Quốc được hình thành dần từ TKIII
TCN ( Thời Tần ) và được xác lập vào thời Hán
- Vua Tần là ai?
GV: 221 TCN Nhà Tần được thành lập
- Công trình nỗi tiếng ở thời Tần?
GV: Cho HS xem ảnh
I/Tình hinh
1/ Sự hình thành XHPK ở Trung Quốc:
* Những biến đổi trong SX:
- Xuất hiện công cụ bằng sắt
-> Năng suất lao động tăng, diệntích gieo trồng mở rộng
* Những biến đổi trong XH:
Trang 9- Trìng bày những nét chính về đối nội của nhà Tần?
- Nhằm mục đích gì?
GV: Cho HS đọc
- Kể tên một số công trình mà nhà Tần bắt nhân dân xây
dựng?
GV: Cho HS xem hình 8 SGK và nhận xét
GV: Lập ra nhà Hán( Lưu Bang – Hán Cao Tổ )
- Nhà Hán ban hành những chính sách gì?
- Những việc làm đó nhằm mục đích gì?
- So sánh thời gian tồn tại của nhà Tần và nhà Hán?
- Vì sao có sự chênh lệch đó?
- Tác dụng của những chính sách đó đối với XH Trung
Quốc?
G: Nhà Hán tiến hành xâm lược Triều Tiên và các nước
phía nam
G: Cho HS thảo luận 3 phút
- Nêu biểu hiện của sự thịnh vượng của nhà Đường
( Chính trị, kinh tế )
G: Giải thích chế độ quân điền
- Tác dụng của chính sách đó?
- Nêu những chính sách đối nội của nhà Đường?
- Trình bày chính sách đối ngoại của nhà Đường?
G: Liên hệ
- Sự cường thịnh của nhà Đường bọc lộ ở những mặt nào?
-GV: Sơ kết nội dung bài, giáo dục HS tinh thần đoàn kết
hữu nghị với nước láng giềng
a Thời Tần:(221-206 TCN)
- Chia nước thành quận, huyện
- Cử quan lại đến cai trị
- Ban chế độ đo lường và tiền tệ
- Bắt lao dịch, gây chiến tranh
b Thời Hán:(206 TCN-220)
- Xoá chế độ hà khắc của nhà Tần
- Giảm tô thuế, sưu dịch
- Khuyến khích sản xuất
- Tiến hành chiến tranh xâm lược
3/ Sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường (618-907) a/ Đối nội:
-Cử người quản lí ở các địa phương-Mở khoa thi
Giảm thuế ,chia ruộng đất cho nôngdân
b/Đối ngoại:
-Tiến hành chiến tranh xâm lược
3/ Củng cố – dặn dò:
*Củng cố:
Nêu những biểu hiện thịnh vượng dưới thời Đường ?
*Dặn dò:
- Chuẩn bị tiếp bài 4 (mục 4,5,6)
- Nhà Tần xâm lược lãnh thổ Việt Nam vào thời gian nào?kết quả ra sao
- Chính sách cai trị Tống- Nguyên có những điểm nào khác nhau? Những mầm móng CNTB dưới thời Minh - Thanh là gì ?
Trang 10TUẦN: 3
TIẾT:5 BÀI 4:
TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN ( tt )
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
Biết được thể chế chính trị, những chính sách đối nội, đối ngoại của xã hội Trung
Quốc qua các thời kỳ Những thành tựu về văn hóa, khoa học-kĩ thuật của Trung Quốc thời phong kiến
HS:Trả lời câu hỏi
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/Kiểm tra bài cũ:
XHPK Trung Quốc hình thành như thế nào?
2/Bài mới:
- Cuối thời Đường tình hình Trung Quốc như thế nào?
- Sau nhà Đường triều đại nào được thành lập?
- Nêu một số chính sách nhằm phát triển kinh tế của nhà
Tống?
GV: Cho HS nhắc lại
- Tác dụng của những chính sách đó đối với xã hội?
GV: Chuyển ý
- Nhà Nguyên được thành lập vào thời gian nào?
GV: Vua nhà Nguyên là Hốt Tất Liệt Ở TK XIII quân
Mông Cổ rất hùng mạnh, vó ngựa Mông Cổ tràn ngập
khắp các nước Âu, Á
Năm 1271 Mông Cổ chiếm phân nữa đất nước Trung
Quốc Nhà Tống lui về phía nam, Mông Cổ lập nên nhà
Nguyên
- Tại sao nhân dân Trung Quốc lại nhiều lần nỗi dậy
chống lại nhà Nguyên?
- Chính sách cai trị của nhà Tống và nhà Nguyên có điểm
gì khác nhau? Vì sao?
- Người Mông Cổ cấm đoán người Hán nhằm mục đích gì?
GV: Cho HS đọc
4/Trung Quốc thời Tống- Nguyên:
a Thời Tống:(960-1279)
- Miễn giảm thuế, sưu dịch
- Mở mang thuỷ lợi
- Có nhiều phát minh
b Thời Nguyên:(1271-1368)
- Thực hiện chính sách phân biệt đốixử giữa người Mông Cổ và ngườiHán
=> Nhân dân khởi nghĩa chống lạinhà Nguyên
Trang 11- Nêu diễn biến lịch sử cuối thời Nguyên đến thời nhà
Thanh?
GV: Cho HS nhắc lại
GV: Nhà Thanh có 3 đời vua:
Khang Hy.
Uông Chính.
Càn Long.
- Những biểu hiện suy thoái của XH phong kiến Trung
Quốc cuối thời Minh-> thời Thanh?
- Những biểu hiện chứng tỏ cuối thời Minh, thời Thanh
mầm móng kinh tế TBCN đã xuất hiện?
GV: Cho HS đọc phần in nghiêng trong SGK
GV: Cho HS thảo luận 3 phút
- Kể tên các nhà thơ nổi tiếng thời Đường và các tiểu
thuyết thời Minh- Thanh Cùng các bộ sử của Trung
Quốc?
- Em hiểu thế nào là nho giáo?
- Kể tên một số bộ sử ở Trung Quốc?
- Trình bày một số thành tựu về nghệ thuật, kiến trúc và
KH-KT của Trung Quốc thời phong kiến?
GV: Cho HS xem tranh SGK
GV:Sơ kết nội dung bài(GDBVMT):học hỏi những thành
tựu văn hóa rực rỡ thời phong kiến
5/ Trung Quốc thời Minh – Thanh: (1368-1911)
- Năm 1368 nhà Minh được thành lập
- Lý tự Thành lật đổ nhà Minh
- Năm 1644 nhà Thanh được thànhlập
* Biến đổi XH cuối thời Minh – Thanh:
Vua quan ăn chơi sa đoạ, đời sốngnhân dân khốn khổ
* Biến đổi kinh tế:
- Nhiều xưởng thủ công có qui mô lớn( Cảnh Đức – Giang Tây )
- Chuyên môn hoá trong sản xuất
- Xuất hiện người làm thuê
- Ngoại thương phát triển
6/ Văn hoá, kinh tế, khoa học kĩ thuật của Trung Quốc thời phong kiến:
Du Ký, Thuỷ Hử, Hồng Lâu Mộng
- Một số bộ sử: Bộ sử kí ( Tư Mã Thiên ), nhiều bộ sử khácnhư : Hán thư, Đường thư, Minh sử
b Nghệ thuật:
Hội hoạ, kiến trúc, điêu khắc, thủcông mỹ nghệ đạt trình độ cao Cungđiện cổ kính, tinh xảo
c Khoa học kỹ thuật:
Làm giấy, In, La bàn, Thuốcsúng, Đóng tàu, Luyện sắt, Khai thácdầu mỏ… có đóng góp với nhân loại
3/ Củng cố – dặn dò:
Trang 12*Củng cố:
Bài tập: Nối cột I và cột II
* Dặn dò:
- Học nội dung bài
- Xem bài 5: ẤN ĐỘ THỜI PHONG KIẾN.
+ Nghề thủ công truyền thống của Ấn Độ đạt được những thành tựu gì?
+ Nêu chính sách cai trị của người Hồi giáo và người Mông Cổ?
Đọc tư liệu sưu tầm tranh ảnh
-
TUẦN:3
TIẾT:6 BÀI 5
ẤN ĐỘ THỜI PHONG KIẾN.
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- Các giai đoạn lớn của lịch sử Ấn Độ từ thời cổ đại đến giữa TK XIX
- Những chính sách cai trị của các Vương Triều và những biểu hiện của sự phát triển thịnh đạt của Ấn Độ thời phong kiến
- Một số thành tựu văn hoá của Ấn Độ thời cổ trung đại
2/ Kĩ năng: Quan sát bản đồ.
3/ Tư tưởng:
Ấn Độ là một trung tâm văn minh của nhân loại có ảnh hưởng sâu rộng đến sự phát triển lịch sử văn hoá của nhiều dân tộc Đông Nam Á.(GDBVMT):những thành tựu rực rỡ của văn hóa Ấn Độ thời phong kiến
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Lược đồ các quốc gia cổ đại phương Đông , Bản đồ các nước châu Á ,ảnh, giấy thảo luận, bài tập
HS:Thảo luận- trả lời câu hỏi SGK.
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
CỘT II
ĐườngMinhTốngNguyên
Trang 13Hãy nêu những thành tựu lớn về văn hóa-kĩ thuật của nhân dân Trung Quốc thời phong kiến? 2/ Bài mới:
-GV: cho HS xem lược đồ các quốc gia cổ đại phương
Đông, xác định Sông Hằng, sông Aán
-Các tiểu vương quốc đầu tiên được hình thành ở đâu?
-GV: nước Ma Ga Đa rộng lớn ở miền bắc Ấn Độ, phát
triển dưới thời Asôca
-Nhà nước Ma ga đa thống nhất ra đời trong hoàn cảnh
nào?
-Đất nước Magađa tồn tại trong bao lâu?
-Tình hình Ấn Độ sau TKIII TCN như thế nào?
-Vương triều Gúp ta ra đời vào thời gian nào?
-Kể những vương triều của Ấn Độ?
-GV: nói về vương triều Gúp ta
-Sự phát triển của vương triều Gúp ta thể hiện ở những
mặt nào?
-GV: nêu phần tư liệu tham khảo
-Sự sụp đổ của vương triều Gúp ta được thể hiện ở những
mặt nào?
-GV: Ấn Độ bị ngoại bang xâm lược-> vương triều Hồi
Giáo Đê li
-Người Hồi Giáo Đê li thi hành những chính sách gì?
-Vương triều Đê li tồn tại bao lâu?
-Mông Cổ xâm lược->Đê li lập nên vương triều Mô Gôn
-Vua Acơ Ba đã áp dụng những chính sách gì để cai trị
Ấn Độ?
-GV: giới thiệu về vua Acơ ba giữa TK XIX thực dân
Anh xâm lược Ấn Độ trở thành thuộc địa của Anh
-Thảo luận
-Tại sao nói vương triều Hồi Giáo Đê li và vương triều
Mô gôn là những vương triều ngoại tộc
1/ Những trang sử đầu tiên:
- Năm 2500 năm TCN đến 1500hìnhthành các tiểu vương quốc ở lưu vựcsông Ấn
- Năm 2000 – 1500TCN hình thànhnhiều quốc gia ở lưu vực sông Hằng
- Thế kỉ VI TCN, nhà nước Magađathống nhất Trở nên hùnh mạnh vàothế kỉ III TCN
- Sau thế kỉ III TCN, Ấn Độ bị chianhiều quốc gia, phân tán loạn lạc
- Đầu thế kỉ IV ,vương triều Gúp tathống nhất
2/ Ấn Độ thời phong kiến:
* Vương triều Gúpta ( TK IV đến TK VI ):
- Kinh tế:
+ Luyện kim rất phát triển
+ Nghề thủ công: dệt, chế tạo kimhoàn, khắc trên ngà voi
- Xã hội:
Ổn định
- Văn hoá:
Đạo phật phát triển
Có những tác phẩm nghệ thuật tinhxảo
* Vương triều hồi giáo Đêli ( TK XII -> TK XVI ):
- Chiếm ruộng đất
- Cấm nghiệt ngã đạo Hinđu
Trang 14-So sánh sự giống nhau và khác nhau giữa vương triều
Đê li và Mô gôn?
-GV: chốt vương triều Gúp ta là nhà nước của Ấn Độ
-Vương triều Mô gôn và Đê li là người ngoại bang sang
xâm lược
GDBVMT:những thành tựu rực rỡ của văn hóa Ấn Độ
thời phong kiến
-HS: đọc từ đầu…Ấn Độ
-Tại sao nói Ấn Độ là một trong những trung tâm văn
minh của nhân loại?
-GV: kể cuộc đời của Ka li đa sa(SGV)
-Cho xem ảnh hình 11SGK
-Ảnh hưởng của văn hoá Ấn Độ tới Đông Nam Aù và Việt
nam?
-GV:Sơ kết nội dung, giáo dục học sinh biết được những
tinh hoa văn hóa của nhân loại
* Vương triều Môgôn ( TK XVI -> giữa TK XIX ):
- Xoá bỏ sự kì thị, tôn giáo Khôi phụckinh tế, phát triển văn hoá
3/ Văn hoá Ấn Độ:
- Chữ viết: Chữ Phạn( khoảng 1500 năm TCN )
- Văn học: Sử thi, kịch thơ
- Kiến trúc: Hinđu và phật giáo
- Tôn giáo: Phật, Hinđu, Bà La Mônảnh hưởng nhiều nước Đông Nam Á
3/ Củng cố – dặn dò:
* Củng cố:
Chọn một trong các phương án sau:
Đất nước Magađa được thành lập trong thời gian nào?
- Lập niên biểu các giai đoạn phát triển của lịch sử Ấn Độ( thời gian, các giai đoạn phát triển )
- Kể tên các tôn giáo hiện nay của Ấn Độ Tôn giáo nào phổ biến nhất? - Chuẩn bị
bài 6 (mục 1,2): CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐÔNG NAM Á
Khu vực Đông Nam Á ngày nay gồm những nước nào? Điều kiện tự nhiên có những thuận lợi và khókhăn gì cho sự phát triển nông nghiệp ở Đông Nam Á
TUẦN:4
-TIẾT:7 BÀI 6
CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐÔNG NAM Á
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- HS biết khu vực Đông Nam Á gồm những nước nào? Tên gọi, vị trí địa lí
- Các giai đoạn phát triển của các quốc gia phong kiến Đông Nam Á
Trang 15- Nhận rõ vị trí địa lí của Campuchia – Lào và các giai đoạn phát triển của hai nước.
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Bản đồ khu vực Đông Nam Á, tranh, câu hỏi bài tập
HS: Sưu tầm tranh ảnh, tư liệu, trả lời câu hỏi
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
Kể tên các vương triều Ấn Độ thời phong kiến? Người Ấn Độ đã đạt được những thành tựu gì về văn hóa
2/ Bài mới:
GDBVMT:Những điều kiện tự nhiên của khu vực
Những mối quan hệ về kinh tế văn hóa của các dân tộc
trong khu vực
GV: treo bản đồ, giới thiệu các nước Đông Nam Á
- Đông Nam Á hiện nay bao gồm mấy nước?
GV: Cho HS xác định các nước Đông Nam Á trên bản
đồ
- Những nước nào ở Đông Nam Á ở gần lục địa?
- Kể 5 nước Đông Nam Á ở hải đảo?
- Kể tên 1 nước Đông Nam Á vừa ở lục địa vừa ở hải
- Điều kiện tự nhiên của các nước Đông Nam Á là gì?
- Nêu sự hiểu biết của em về gió mùa ở Đông Nam Á?
GV: + Mùa khô khí hậu thường mát lạnh -> gió từ biển
thổi vào đất liền mang khí hậu lạnh…
+ Mùa mưa tương đối nóng vì: Mùa mưa trùng với mùa
hạ -> gió mùa Mùa hạ gió thổi từ Ấn Độ Dương và Thái
Bình Dương vào đất liền tạo mưa (mùa mưa ) Đông Nam
Á nằm trong vị trí nội chí tuyến lượng nhiệt cao Nhiệt độ
trung bình luôn cao, đồng bằng vào mùa mưa lớn hơn
25oc
- Gió mùa có ảnh hưởng như thế nào đến khí hậu? Ảnh
hưởng như thế nào đến đời sống của con người?
GV: Cây luá là cây lương thực chính của Đông Nam Á
GV: Liên hệ
1/ Sự hình thành các vương quốc cổ ở Đông Nam Á:
* Điều kiện tự nhiên:
- Chịu ảnh hưởng của gió mùa
- Có hai mùa rõ rệt: Mùa khô và mùamưa
- Thuận lợi cho phát triển nôngnghiệp
Trang 16- Mưa nhiều tác hại gì?
- Các quốc gia Đông Nam Á được hình thành như thế
nào?
GV: Cho HS đọc phần in nghiêng trong SGK
- Kể tên một số quốc gia cổ và xác định trên lược đồ?
GV: Cho HS đọc trong SGK
- Từ TK X -> TK XVIII tình hình các quốc gia phong
kiến Đông Nam Á như thế nào?
GV: Cho cả lớp thảo luận
- Kể tên một vài quốc gia phong kiến ở Đông Nam Á?
- Tại sao có sự di cư của người Thái xuống phía nam?
GV: Chốt ý
- Kể một số công trình của các quốc gia Đông Nam Á?
GV: Cho HS quan sát tranh
Sau TK XIII các quốc gia phong kiến Đông Nam Á như
thế nào?
GV: Trừ Thái Lan không phải là thuộc địa
GV:Sơ kết nội dung bài,giáo dục học sinh thấy được
những điều kiện tự nhiên của khu vực,tinh thần đoàn kết
giúp đỡ lẫn nhau trong tổ chức ASEAN
-Khó khăn: Có nhiều thiên tai
* Sự hình thành các vương quốc cổ:
- Đầu công nguyên khi biết đến đồ sắtcác vương quốc cổ ra đời
- Mười TK đầu sau công nguyên hàngloạt quốc gia được hình thành( Chămpa, Phú Nam và các vươngquốc khác ở hạ lưu sông MêNam) vàtrên bán đảo In đônêxia
2/ Sự hình thành và phát triển của các quốc gia phong kiến Đông Nam Á:
- Từ TK X -> TK XVIII là thời kì thịnhvượng
- Inđônêxia: Vương triều Môhôpahít( 1213 – 1527 ) hùng mạnh
- Campuchia: Thời kì Ăngco ( TK IX –
Mianma:Vương quốc Pagan(TK XI
- Thái Lan: Vương quốc Sukhôthay( TK XIII )
- Lào: Vương quốc Lạn Xạng ( TKXIV – TK XVII )
- Sau TK XVIII các quốc gia phongkiến Đông Nam Á suy yếu trở thànhthuộc địa của chủ nghĩa tư bản phươngtây
3/ Củng cố – dặn dò:
* Củng cố:
Chia lớp thành hai đội và làm bài tập
a Kể tên các quốc gia Đông Nam Á?
b Thủ đô của Campuchia là gì?
c Vương quốc Lạn Xạng được thành lập vào thời gian nào?
d Thời gian phát triển thịnh vượng của các quốc gia phong kiến Đông Nam Á kéo dài bao lâu?
* Dặn dò:
Học câu hỏi cuối bài
- Tìm 11 thủ đô của các quốc gia trên
Xem mục 3, 4 bài 6 : CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐÔNG NAM Á ( tt )
Trang 17+ Sự phát triển vương quốc Campuchia thời Ăngco được biểu hiện như thế nào?
+ Nêu chính sách đối nội, đối ngoại của nhà nước Lạn Xạng
Đọc thêm tư liệu, sưu tầm tranh ảnh
TUẦN:4
TIẾT:8 BÀI 6
CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐÔNG NAM Á ( tt )
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- HS biết khu vực Đông Nam Á gồm những nước nào? Tên gọi, vị trí địa lí.
- Các giai đoạn phát triển của các quốc gia phong kiến Đông Nam Á
- Nhận rõ vị trí địa lí của Campuchia – Lào và các giai đoạn phát triển của hai nước
3/ Kĩ năng: Biết xác định vị trí các vương quốc cổ trên bản đồ, lập biểu đồ các giai đoạn
phát triển
2/ Tư tưởng: Nhận thức được quá trình phát triển của lịch sử, tính chất tương đồng và sự phát
triển lâu đời của các dân tộc Đông Nam Á, trân trọng giữ gìn truyền thống đoàn kết giữa Việt Nam – Campuchia – Lào.(GDBVMT):Điều kiện tự nhiên của 2 nước Những thành tựu văn hóa chủ yếu và công trình kiến trúc
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Bản đồ khu vực Đông Nam Á, tranh, câu hỏi bài tập, hình 14, 15, tư liệu
HS: Tư liệu, tranh ảnh, trả lời câu hỏi
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/Kiểm tra bài cũ:
Kiểm tra chuẩn bị của học sinh
2/ Bài mới:
GDMT:Điều kiện tự nhiên của vương quốc Cam-pu-chia
và những thành tựu văn hóa chủ yếu
GV:Treo bản đồ
GV: Cho HS xác định quốc gia Cam-pu-chia
GV: Đôi nét về người Khơ-me thời tiền sử quốc gia
Cam-pu-chia tức thời đồ đá trên đất Cam-Cam-pu-chia có một bộ
phận cư dân Đông Nam Á ( gọi là người Môn Cổ ) sinh
sống.Cư dân này xây dựng nên nhà nước Phù Nam tồn
tại từ TK I -> VI
- Người Khơ-me là bộ phận cư dân nào? Họ sống ở đâu?
Thạo việc gì? Tiếp thu văn hoá Ấn Độ như thế nào?
GV: Sau di cư dần về phía nam TK VI Vương quốc Phù
Nam suy yếu tan rã Người Khơ-me xây dựng Vương
quốc riêng đó là Chân Lạp
- TK VI Vương quốc nào được hình thành?
GV: Năm 774 bị người Gia-va xâm lược chiếm và thống
3/ Vương quốc Cam-pu-chia:
a Từ TK I -> VI nước Phù Nam
b TK VI -> IX là nước Chân Lạp.(tiếp xúc văn hoá Ấn Độ)
Trang 18trị cho tới năm 802.
- Nêu vài điểm về thời kì Ăng-co?
GV: Ăng-co có nghĩa là đô thị, kinh thành
GV: Cho HS đọc phần in nghiêng trong SGK
- Nêu chính sách đối nội, đối ngoại của các vua CPC thời
Ăng-co?
GV: cho HS xem hình 14 SGK
GV: Ăng-co vát xây dựng TK XII (tư liệu tham khảo)
Ăng-co Thom được xây dựng trong 7TK của thời kì phát
triển
-Thời kì suy yếu của CPC là thời kì nào?
GV: 1432 kinh đô chuyển về vùng Nông Pênh ngày nay,
thời kì Ăng co chấm dứt
GV: Cho HS thảo luận
-Từ khi thành lập -> 1863 lịch sử CPC được chia làm mấy
giai đoạn?
GV: Cho đại diện các nhóm nhận xét
GDMT:Điều kiện tự nhiên và những thành tựu văn hóa
chủ yếu ở Lào
HS: xác định bản đồ (Lào)
GV: Cho HS thảo luận
-Lịch sử Lào có những móc quan trọng nào?(Trước TK
XIII, sau TK XIII, giai đoạn 1353, TK XV – XVII )
GV: Cho các nhóm trình bày
-Hãy kể nhữnh nét chủ yếu về người Lào Thơng?
-GV: sau TK XIII một nhóm người thái di cư trên đất Lào
được gọi là Lào Lùm
-Nước Lạn Xạng ra đời như thế nào?
-Em biết gì về Pha Ngừm?
-Giai đoạn XV-XVII là giai đoạn gì của nước Lạn Xạng?
-Trình bày chính sách đối nội và đối ngoại của quốc gia
Lạn Xạng?
-Nguyên nhân dẫn đến sự suy yếu của nước Lạn Xạng?
GV: cuối TK XVIII Lào trở thành thuộc địa của Pháp
GV: Cho HS xem hình15 SGK
-Kiến trúc Thạt Luổng của Lào có gì giống và khác với
các công trình kiến trúc của các nước trong khu vực?
-GV: nêu thêm phần tư liệu tham khảo SGV
GV:Sơ kết nội dung,giáo dục học sinh quan hệ tốt đẹp
với 2 nước láng giềng, tôn trọng các thành tựu văn hóa
của nhân dân các nước bạn, phát triển giao lưu văn hóa
giữa các dân tộc
c TK IX -> XV thời kì Ăng-co
- Sản xuất nông nghiệp phát triển
- Xây dựng các công trình kiến trúcđộc đáo
- Mở rộng lãnh thổ bằng vũ lực
d TK XV ->1863 suy yếu
4/ Vương quốc Lào:
- Trước TK XIII người Lào thơng
- Sau TK XIII người Thái di cư trênđất Lào gọi là Lào Lùm
- Năm 1353 nước Lạn Xạng đượcthành lập
- TK XV – XVII thời kì thịnh vượng
- Chính sách đối nội: Chia đất nướcthành các Mường Đặt quan lại cai trị,xây dựng quân đội vững mạnh
- Chính sách đối ngoại: Giữ quan hệvới các nước láng giềng
- Kiên quyết chống xâm lược
- TK XVIII -> XIX suy yếu
Trang 193/ Củng cố – dặn dò:
* Củng cố: Sự phát triển của vương quốc Cam-pu-chia thời Ăng-co được biểu hiện như thế
nào?
* Dặn dò:
Bài tập: Lập niên biểu các giai đoạn phát triển chính của lịch sử Lào và Campuchia đến giữa TK
XIX
Học câu hỏi cuối bài
Chuẩn bị bài 7: NHỮNG NÉT CHUNG VỀ XÃ HỘI PHONG KIẾN
- Cơ sở kinh tế của xã hội phong kiến
- Các giai cấp trong xã hội phong kiến
TUẦN: 5
-TIẾT:9 BÀI 7
NHỮNG NÉT CHUNG VỀ XÃ HỘI PHONG KIẾN
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- Có tính chất khái quát, tổng kết những đặc trưng cơ bản của XHPK Vì vậy HS cần nắm:
- Thời gian hình thành và tồn tại của XHPK
- Nền tảng kinh tế và hai giai cấp cơ bản trong XHPK
- Thể chế chính trị của nhà nước PK
2/ Kĩ năng: Làm quen phương pháp tổng hợp, khái quát.
3 / Tư tưởng: Giáo dục niềm tin và lòng tự hào về truyền thống lịch sử Những thành tựu kinh
tế và văn hoá mà các dân tộc đã đạt được trong thời phong kiến
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Bảng tóm tắt các thời kì lịch sử
HS: Thảo luận- trả lời câu hỏi
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
Kể tên các quốc gia phong kiến Đông Nam Á?
Hãy nêu những nét giống nhau về hình thành, phát triển và suy vong của các quốc gia phongkiến Đông Nam Á?
2/ Bài mới:
GV: XHPK là tiếp nối của XH cổ đại
- HS đọc
1/ Sự hình thành và phát triển của XHPK.
Trang 20GV: Cho HS thảo luận 3 phút.
GV:Treo bản phụ
Nhóm 1,2 trình bày XHPK phương Đông
Nhóm 3,4 trình bày XHPK châu Ââu
GV: Cho đại diện các nhóm trình bày
GV: Lần lượt đối chiếu bảng tóm tắt GV-HS
- Thời gian hình thành và phát triển của XHPK phương
Đông và châu Ââu có gì giống và khác nhau?
- Các thời kì lịch sử của XHPK phương Đông và châu
Ââu kéo dài từ TK nào -> TK nào?
- Thời gian khủng hoảng và suy vong ở phương Đông và
châu Ââu diễn ra như thế nào?
- Cơ sở kinh tế của XHPK phương Đông và châu Ââu có
điểm gì giống và khác?
- XHPK phương Đông và châu Ââu có các giai cấp cơ
bản nào?
- Hình thức bóc lột như thế nào?
GV: Ở châu Ââu xuất hiện thành thị trung đại vào TK
XI Kinh tế là công thương nghiệp phát triển
- Xã hội phương Đông ai nắm quyền?
GV: Theo thể chế quân chủ
- Chế độ quân chủ là gì?
- Chế độ quân chủ ở châu Ââu có gì khác biệt với
phương Đông?
GV: Cho HS xem ảnh các công trình kiến trúc
* Bảng tóm tắt các thời kì lịch sử
CÁC THỜI
KÌ LỊCH SỬ
XHPK
P ĐÔNG
XHPK
châuÂâuThời kì
hìnhthành
TK IIITCN –
TK X
TK V - X
Thời kìPhát triển
Sau TK X
- XV
TK XI XIVThời kì
-Suy vong
TK XVI –giữa XIX
TK V XVI
-2/ Cơ sở kinh tế – xã hội của XHPK:
* Cơ sở kinh tế phương Đông:
Nông nghiệp trong công xã nông thôn
* Châu Ââu:
Nông nghiệp ở lãnh địa công thươngnghiệp phát triển Từ sau TK XI thànhthị xuất hiện
- Bóc lột bằng địa tô
3/ Nhà nước phong kiến:
- Phương Đông: Nhà nước do vua đứng
đầu ( quân chủ )
- Châu Ââu:
Quyền lực của vua bị hạn chế tronglãnh địa TK XV trở đi quyền lực tậptrung vào tay vua ( Nhà nước quân chủ
Trang 21Campuchia, Lào.
GV:Sơ kết bài học, giáo dục học sinh niềm tin và lòng
tự hào vào truyền thống lịch sử các dân tộc đạt được
trong thời phong kiến
thống nhất )
3/ Củng cố, Dặn dò:
*Bài tập: Chọn một trong các phương án sau:
Cơ sở kinh tế chủ yếu của XHPK ở phương đông và châu Ââu là:
a Sống nhờ vào nông nghiệp
b Sống nhờ vào buôn bán
c Sống nhờ vào các ngành thủ công
d Cả 3 ý trên
* Dặn dò:
Học bài Xem lại từ bài 1 -> 7.Chuẩn bị tiết sau làm bài tập.Thống kê các sự kiện chính
TUẦN:5
-TIẾT:10 BÀI TẬP LỊCH SỬ
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
Học sinh nắm lại từ bài 1 đến bài 7
- Điền vào chỗ trống
- Viết đúng ( Đ ), sai ( S )
- Lập bảng ghi thời gian, các sự kiện lịch sử, vẽ sơ đồ
- Nối cột
2/ Kĩ năng: Lập bảng tóm tắt, nhận thức được câu đúng, sai, so sánh, phân tích.
3/ Tư tưởng: Bồi dưỡng ý chính xác, say mê trong việc học lịch sử.
II/ CHUẨN BỊ:
GV: Sơ đồ, bài tập, bảng tóm tắt
Làm bài kiểm tra 15 phút
HS; Học bài , lập bảng thống kê các sự kiện chính
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra 15’(đề và đáp án đính kèm):
2/ Bài mới:
GV: Đưa bài tập
- Điền vào đúng hoặc sai
- HS điền
Trang 22Thành thị ra đời cuối TK XI.
Cư dân thành thị gồm: Thợ thủ công, thương
nhân, nông dân
Thợ thủ công lập ra phường hội, thương nhân lập
ra phường hội
- Điền vào chỗ trống của bảng dưới nay:
THỜI GIAN CÁC CUỘC PHÁT KIẾN ĐỊA
LÍ
- Viết vào ô trống:
Các bộ phận mà nông dân công xã đã phân hoá
- Vẽ sơ đồ chính quyền trung ương thời Tần – Hán
Vua, Thừa tướng ( quan văn ), Thái uý ( quan võ )
- Viết vào phần để trống của bảng dưới đây Những
biểu hiện của sự thịnh vượng Trung Quốc
- HS điền trên bảng
- HS vẽ trên bảng lớp
- HS làm ở nhà
- Phật, Bàlamôn, Hindu
NDCX
Trang 23Minh
Thanh
- Kể tên các tôn giáo hiện nay ở Ấn Độ?
3/ Củng cố, Dặn dò:
*Củng cố:
- Thế nào là chế độ quân chủ ?
- Ở châu Âu nhà nước quân chủ hình thành vào thời gian nào?
* Dặn dò:
- Làm một số bài tập chưa làm được
Chuẩn bị bài 8: NƯỚC TA BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP
- Quan sát lược đồ Vẽ sơ đồ nhà nước thời Ngô Tiểu sử Đinh Bộ Lĩnh
TUẦN: 6
TIẾT:11 PHẦN II: LỊCH SỬ VIỆT NAM TỪ THẾ KỈ X- GIỮA
THẾ KỈ XIX CHƯƠNG I: BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP THỜI NGÔ – ĐINH – TIỀN LÊ THẾ KỈ X
BÀI 8 NƯỚC TA BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức: giúp học sinh hiểu được
- Ngô Quyền xây dựng nền độc lập không phụ thuộc vào các triều đại phong kiến nước ngoài, nhấtlà về tổ chức nhà nước
- Nắm được quá trình thống nhất đất nước của Đinh Bộ Lĩnh
3/ Về kĩ năng: bồi dưỡng cho học sinh kĩ năng lập biểu đồ, sơ đồ, sử dụng bản đồ khi học bài,
trả lời bài bằng việc xác định các vị trí trên bản đồ và biết điền kí hiệu vào những vị trí cần thiết
2/ Về tư tưởng: giáo dục ý thức độc lập tự chủ dân tộc, thống nhất đất nước của mọi người
dân (GDBVMT):Đất nước giành được độc lập, song lại bị chia cắt bởi các thế lực cát cứ phong kiến.Yêu cầu đấu tranh thống nhất đất nước để phát triển vững mạnh
II/ CHUẨN BỊ:
- GV: Sơ đồ tổ chức bộ máy nhà nước,lược đồ 12 sứ quân, một số tranh ảnh: đền thờ của vua Đinh,vua Lê …
- HS: Tập vẽ sơ đồ ,xác định trên lược đồ ,sưu tầm tranh ảnh,…
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
GV: Sửa bài kiểm tra 15’, nhận xét và giáo dục học sinh
Trang 242/Bài mới:
Sau chiến thắng Bạch Đằng năm 938 Ngô Quyền đã
làm gì để dựng nền độc lập tự chủ ?
Vì sao Ngô Quyền bỏ chức Tiết độ sứ ?
Thảo luận:
Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời Ngô
Em có nhận xét gì về tổ chức bộ máy nhà nước?
Vai trò của vua trong tổ chức nhà nước ?
Ý nghĩa của những việc làm này ?
Sau khi Ngô Quyền mất thì tình hình nước ta như thế
nào ? Cuộc tranh giành quyền lực của các phe phái
đã diễn ra như thế nào ?
Gv: dùng lược đồ, bảng thống kê và chỉ vị trí đóng
quân của 12 sứ quân
Loạn 12 sứ quân dẫn đến hậu quả như thế nào?
GDMT:Đất nước giành được độc lập, song lại bị chia
cắt bởi các thế lực cát cứ phong kiến
Trước tình hình này đòi hỏi các tầng lớp thống trị
trong nước phải làm gì ?
Gv: cho HS đọc đoạn in nghiêng để giới thiệu về thời
thơ ấu của Đinh Bộ Lĩnh tường thuật quá trình thống
nhất đất nước của Đinh Bộ Lĩnh
Đinh Bộ Lĩnh đã làm gì để chấm dứt tình trtạng cát
cứ, đưa đất nước trở lại bình yên
Tại sao Đinh Bộ Lĩnh thống nhất
GDMT:Yêu cầu đấu tranh thống nhất đất nước để phát
triển vững mạnh.HS ý thức tôn trọng công lao và những
đóng góp của cha ông
_ Năm 939 Ngô Quyền lên ngôi vua,đóng đô ở Cổ Loa
_ Tổ chức bộ máy nhà nước:
VUA
QUANVĂN
QUANVÕ
Thứ sử các châu (châu Hoan, châuPhong …)
Đặt nền móng xây dựng chínhquyền độc lập và ý thức tự chủ
2/ Tình hình chính trị cuối thời Ngô _ Năm 944 Ngô Quyền mất, DươngTam Kha tiếm quyền xưng là BìnhĐịnh Vương đất nước không ổnđịnh
_ Năm 950, Ngô Xương Văn (conNgô Quyền) lật đổ Dương Tam Khagiành lại ngôi vua
_ Năm 965, Ngô Xương văn mất, đấtnước bị chia cắt loạn 12 sứ quân.3/ Đinh Bộ Lĩnh thống nhất đất nước
_Đinh Bộ Lĩnh là người Hoa Lư(Ninh Bình), có tài và được nhândân ủng hộ
_ Ông đã liên kết với sứ quân: TrầnLãm, Phạm Bạch Hổ đánh dẹp cácsứ quân khác xưng là Vạn ThắngVương
Cuối năm 967 đất nước thốngnhất
3/ Củng cố, Dặn dò:
* Củng cố:
Gv: Nhắc lại đôi nét về Ngô Quyền và chiến thắng
Bạch Đằng năm 938, nhấn mạnh ý nghĩa của chiến
thắng này đã khẳng định quyền tự chủ của nhân dân ta
sau 30 năm thoát khỏi chế độ đô hộ của phong kiến
phương Bắc, mở ra thời kì mới
1/ Ngô Quyền dựng nền độc lập
Trang 251/ Em hãy cho biết những biểu hiện về ý thức tự chủ của Ngô Quyền trong việc xây dựng đấtnước ?
2/ Em hãy trình bày công lao của Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh đối với nước ta trong buổi đầuđộc lập (đặt nền móng xây dựng chính quyền độc lập, chấm dứt “loạn 12 sứ quân”, thống nhất quốcgia)
*Dặn dò:
_ Học kĩ bài, làm bài tập
_ Học sinh lập bảng thống kê tên các sứ quân và địa điểm đóng quân theo mẫu trong sách bài tập._Chuẩn bị bài 9:“Nước Đại Cồ Việt thời Đinh – Tiền Lê” (mục I)
Nhà Đinh đã làm gì để xây dựng đất nước? Ý nghĩa ?
Tập vẽ sơ đồ tổ chức chính quyền thời Tiền Lê
Đọc tư liệu, tranh ảnh
TUẦN:6
-TIẾT:12 BÀI 9
NƯỚC ĐẠI CỒ VIỆT THỜI ĐINH – TIỀN LÊ
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức: HS hiểu và nắm được những điểm chính sau đây:
- Thời Đinh – Tiền Lê, bộ máy nhà nước đã được xây dựng tương đối hoàn chỉnh, không còn đơngiản như thời Ngô Quyền
- Nhà Tống xâm lược nước ta, nhưng chúng đã bị quân, dân ta đánh cho đại bại
2/ Về kĩ năng: bồi dưỡng kĩ năng vẽ sơ đồ, lập biểu đồ, kĩ năng sử dụng bản đồ khi học bài,
trả lời các câu hỏi kết hợp với xác định trên bản đồ và điền kí hiệu vào vị trí cần thiết
3/ Về tư tưởng:
- Giáo dục cho học sinh lòng tự hào dân tộc, tinh thần cảnh giác quyết tâm xây dựng đất nước giàumạnh.(GDMT): Vị trí địa lí của Hoa Lư được chọn làm nơi đóng đô
II/ CHUẨN BỊ:
- GV: Sơ đồ tổ chức bộ máy nhà nước Lược đồ cuộc kháng chiến chống Tống.(981)
- HS: Tập vẽ sơ đồ, trình bày trên lược đồ
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/Kiểm tra bài cũ: Nêu công lao của Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh?
2/ Bài mới:
Trang 26 Việc Đinh Bộ Lĩnh thống nhất đất nước có ý nghĩa
gì? Sau khi thống nhất đất nước Đinh Bộ Lĩnh đã
làm gì để xây dựng đất nước ?
Việc nhà Đinh đặt tên nước và không dùng niên hiệu
hoàng đế Trung Quốc nói lên điều gì ?
Hoa Lư là vùng nay như thế nào? Tại sao Đinh Bộ
Lĩnh chọn nơi này làm đất đóng đô?
HS: Miêu tả vùng Hoa Lư , dựa theo hình 19 SGK
GDMT :Vị trí địa lí của Hoa Lư được chọn làm nơi đóng
đô
Như vậy so với thời Ngô, nhà Đinh đã có những tiến
bộ gì ?
Chính sách đối ngoại của nhà Đinh ?
Những việc làm của Đinh Bộ Lĩnh có ý nghĩa như
Gv: gọi HS đọc đoạn in nghiêng trong SGK để giới
thiệu cuộc đời của Lê Hoàn và sự kiện Thái hậu họ
Dương ủng hộ các đại thần trong triều đình suy tôn Lê
Hoàn làm vua để chỉ huy kháng chiến
GV: Phân biệt Tiền Lê và Hậu Lê
Nhà Tiền Lê đã xây dựng bộ máy nhà nước như thế
nào ?
Thảo luận 3 phút: Vẽ sơ đồ tổ chức chính quyền thời
tiền Lê?(4 nhóm)
Đại diện 4 nhóm trình bày, nhận xét bổ xung
GV: Đối chiếu bảng phụ
HS: nhận xét tổ chức chính quyền thời Tiền Lê so với
thời Ngô?
GV: Liên hệ bộ máy nhà nước Cộng hòa XHCN Việt
Nam
Quân đội được tổ chức ra sao ?
Tình hình nước ta vào đầu năm 981
Lê Hoàn đã đối phó với quân Tống như thế nào?
GV: Thuật diễn biến trên lược đồ
HS: Tường thuật lại diễn biến, nhận xét bổ xung hoàn
thiện
I/ TÌNH HÌNH CHÍNH TRỊ, QUÂN SỰ
1/ Nhà Đinh xây dựng đất nước.
_ Năm 968, Đinh Bộ Lĩnh xưng Hoàngđế (Đinh Tiên Hoàng)
_ Đặt tên nước là Đại Cồ Việt, đóng đôtại Hoa Lư (Ninh Bình)
_ Năm 970, đặt niên hiệu là Thái Bình,sai sứ sang giao hảo với nhà Tống
_ Phong vương cho các con, cử tướnggiỏi giữ chức vụ chủ chốt
_ Dùng hình phạt khắc nghiệt với ngườiphạm tội nặng
Khẳng định chủ quyền quốc gia dântộc
2/ Tổ chức chính quyền thời Tiền Lê.
a/ Tình hình cuối năm 979:
_ Đinh Tiên Hoàng và con là Đinh Liễn
bị ám hại nội bộ trtiều đình mâuthuẫn
_ Nhà Tống lăm le xâm lược nước ta Lê Hoàn được suy tôn làm vuađể chỉhuy kháng chiến.Nhà Tiền Lê thànhlập(980)
b/ Thời tiền Lê:
_ Lê Hoàn đổi niên hiệu là Thiên Phúc(nhà Tiền Lê)
_ Bộ máy nhà nước thời Tiền Lê SGKtrang 30 (Triều đình trung ương… Phủvà châu.)
Quân đội: 2 bộ phậnCấm quân và quân địa phương
3/ Cuộc kháng chiến chống Tống của Lê Hoàn
Trang 27 Kết quả cuộc kháng chiến ?
Ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống Tống ?
GV: Sơ kết nội dung bài, giáo dục HS thấy được địa thế
của kinh đô Hoa Lư và tinh thần quyết tâm xây dựng và
bảo vệ đất nước của cha ông
Bảo
b/ Kết quả: cuộc kháng chiến thắng lợi.c/ Ýnghĩa: đánh bại âm mưu xâm lượccủa nhà Tống, giữ vững nền độc lập
3/ Củng cố, Dặn dò:
* Củng cố:
Nhà Đinh đã làm gì để xây dựng đất nước? Ý nghĩa?
* Dặn dò:
Học câu hỏi cuối bài Tường thuật lại diễn biến
Xem phần II Sự phát triển kinh tế thời tiền lê, đời sống xã hội có gì thay đổi
Đọc tư liệu, sưu tầm tranh ảnh
TUẦN: 7
TIẾT:13 BÀI 9
NƯỚC ĐẠI CỒ VIỆT THỜI ĐINH – TIỀN LÊ ( tt )
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức: HS hiểu và nắm được những điểm chính sau đây:
- Thời Đinh – Tiền Lê, bộ máy nhà nước đã được xây dựng tương đối hoàn chỉnh, không còn đơn giản như thời Ngô Quyền
- Nhà Tống xâm lược nước ta, nhưng chúng đã bị quân, dân ta đánh cho đại bại
- Nhà Đinh và nhà Tiền Lê đã bước đầu xây dựng được nền kinh tế, văn hoá phát triển
3/ Về kĩ năng: bồi dưỡng kĩ năng vẽ sơ đồ, lập biểu đồ, kĩ năng sử dụng bản đồ khi học bài,
trả lời các câu hỏi kết hợp với xác định trên bản đồ và điền kí hiệu vào vị trí cần thiết
2/ Về tư tưởng: Giáo dục cho học sinh lòng tự hào dân tộc, ý thức độc lập tự chủ trong xây
dựng kinh tế, quý trọng các truyền thống văn hoá của ông cha.(GDMT): giáo dục ý thức và gìn giữ tôn tạo các di tích lịch sử của Hoa Lư Góp phần xây dựng tinh thần, ý thức lao động
II/ CHUẨN BỊ:
- GV: Tranh ảnh về đền thờ vua Đinh, vua Lê tại Ninh Bình
- HS: Sưu tầm tranh ảnh, trả lời câu hỏi
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ: Trình bày diễn biến của cuộc kháng chiến chống Tống do Lê Hoàn chỉ
huy? Ý nghĩa?
2/ Bài mới:
GDMT: Ý thức gìn giữ, tôn tạo các di tích lịch sử của II/ SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ VÀ VĂN
Trang 28Hoa Lư.
Nền kinh tế nông nghiệp ở thời Đinh – Tiền Lê được
xây dựng như thế nào?
Nông nghiệp thời kì này ra sao ?
Được biểu hiện ở điểm nào ?
Việc nhà vua tổ chức lễ cày tịch điền và tự mình cày
ruộng nhằm dụng ý gì ?
GV: Cho HS thảo luận nhóm
Thủ công nghiệp thời Đinh – Tiền Lê có đặc điểm
gì ?
HS: Đọc đoạn chữ in nghiêng trong SGK trang 32, em
thấy kinh đô Hoa lư được xây dựng như thế nào
Quan sát hình 18 “Đền thờ vua Đinh”(Ninh Bình)
GDMT: Ý thức gìn giữ, tôn tạo các di tích lịch sử của
Hoa Lư
Nguyên nhân nào làm cho thủ công nghiệp phát triển
hơn trước ?
G: Cho các nhóm trình bày
Tình hình thương nghiệp thời Đinh – Tiền Lê có
những tiến bộ như thế nào ?
Nguyên nhân nào làm cho việc buôn bán trong và
ngoài nước phát triển ?
GDMT: Góp phần xây dựng tinh thần, ý thức lao động
Gv: treo sơ đồ lên bảng và đặt câu hỏi
Xã hội nước Đại Cồ Việt gồm những tầng lớp nào?
Nên rõ đặc điểm của các tầng lớp đó ?
Tại sao các nhà sư được trọng dụng ở thởi Đinh –
Tiền Lê ?
Tình hình văn hoá như thế nào?
Gv: Cho HS xem tranh lăng vua Lê
GV:Sơ kết nội dung bài học, giáo dục học sinh ý thức
gìn giữ, tôn tạo những thành tựu văn hóa của cha ông
_ Xây dựng 1 số xưởng thủ công nhà nước(đúc tiền, rèn vũ khí, may quần áo …)._ Nghề thủ công cổ truyền phát triển hơntrước (dệt lụa, kéo tơ, làm giấy, đồ gốm
…)
c/ Thương nghiệp:
Việc buôn bán trong và ngoài nước pháttriển
2/ Đời sống xã hội và văn hóa.
a/ Xã hội: gồm 3 tầng lớp
_ Thống trị: vua, quan, nhà sư
_ Bị trị: nông dân, thợ thủ công, ngườibuôn bán và 1 số ít địa chủ
_ Tầng lớp nô tì: đời sống khổ cực
b/ Văn hóa:
_ Giáo dục chưa phát triển
_ Đạo phật được truyền bá rộng rãi
_ Nhiều loại hình văn hoá dân gian pháttriển: ca hát, nhảy múa, đua thuyền, đánhvật …
3/ Củng cố, Dặn dò:
- Chuẩn bị bài 10: “Nhà Lý đẩy mạnh công cuộc xây dựng đất nước “
- Vẽ sơ đồ chính quyền trung ương thời Lý Nhà Lý được thành lập như thế nào?
Trang 29- Nhà Lý đã làm gì để củng cố nền thống nhất quốc gia?
- Tư liệu, tranh ảnh
TUẦN:7
TIẾT:14 CHƯƠNG II: NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI LÍ ( THẾ KỈ XI – XII )
BÀI 10 NHÀ LÝ ĐẨY MẠNH CÔNG CUỘC XÂY DỰNG ĐẤT NƯỚC
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức:
- Nắm vững các sự kiện về việc thành lập nhà Lý cùng với việc dời đô về Thăng Long
- Việc tổ chức lại bộ máy nhà nước, xây dựng luật pháp và quân đội
3/ Về kĩ năng: rèn luyện cho học sinh kĩ năng lập bảng, biểu thống kê, hệ thống các sự kiện
trong khi học bài
2/ Về tư tưởng:
- Lòng tự hào là con dân nước Đại Việt
- Ý thức chấp hành luật pháp và nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc
II/ CHUẨN BỊ:
- GV: Bản đồ lãnh thổ Đại Việt thế kỉ XV Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lý
- HS:Sưu tầm tranh ảnh về nhà Lý Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lý
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
Kiểm tra chuẩn bị của HS.
2/ Bài mới:
Nhà Lý được thành lập trong hoàn cảnh nào ?
Nguyên nhân dẫn đến nhà Lý sụp đổ ?
Nhận xét,bổ sung hoàn thiện
_ Gv: cho học sinh đọc phần chữ in nghiêng trong sách
để giới thiệu thân thế Lý Công Uẩn
Tại sao nhà Lý lại dời đô về Thăng Long ?
_ Gv: đến nay Thăng Long đã có gần 1000 năm lịch sử
Thủ đô Hà Nội ngày nay là đất Thăng Long cũ đang
chuẩn bị lễ kĩ niệm 1000 năm vào năm 2010
Đến thời Lý kinh thành Thăng Long được xây dựng
như thế nào ?
HS xác định Thăng Long trên lược đồ
G: Thảo luận nhóm
Vẽ sơ đồ bộ máy chính quyền nhà Lý
Quyền hành của vua như thế nào ?
Vì sao nhà Lý lại giao các chức vụ quan trọng cho
1/ Sự thành lập nhà Lý.
Năm 1005 vua Lê Đại Hành mất , LêLong Đĩnh lên ngôi, đến năm 1009 thìchết, triều thần tôn Lý Công Uẩn lênngôi nhà Lý thành lập
_ Năm 1010, dời đô về Đại La (Hà Nội),đổi tên là Thăng Long
_ Năm 1054, đổi tên nước là Đại Việt
Bộ máy chính quyền:
Trang 30những người thân cận nắm giữ ?
Đứng đầu các Lộ,Phủ là ai ?
_ Gv: Chính quyền nhà Lý là chính quyền quân chủ
nhưng vẫn gần gũi với nhân dân, quan tâm đến đời
sống ND và coi dân là gốc rễ của chính quyền
Thời Đinh – Tiền Lê pháp luật nước ta như thế
nào ?
_ Gv: Thời Lý, năm 1042 ban hành bộ Hình thư, đây là
bộ luật đầu tiên của nước ta (nay không còn nữa)
Nguyên nhân dẫn đến việc ra đời bộ Hình thư ?
Từ nhận xét của Đại Việt sử kí toàn thư, em hãy nên
nhận xét và tác dụng của bộ Hình thư thời Lý?
Bộ Hình thư bảo vệ cho ai ?
Quân đội thời Lý gồm những bộ phận nào ? Được tổ
chức ra sao ?
Cho biết ưu điểm của chính sách ngụ binh u nông?
Nhà Lý đã có những biện pháp gì để bảo vệ khối
đoàn kết dân tộc ?
Các chính sách, biện pháp trên có tác dụng gì ?
GV:Sơ kết nội dung bài
c/ Đối nội – đối ngoại:
_ Gả công chúa và ban tước cho các tùtrưởng miến núi, trấn áp tù trưởng nổiloạn
_ Quan hệ bình thường với nhà Tống,dẹp tan cuộc xâm lấn của Cham-pa
3/ Củng cố, Dặn dò:
* Củng cố: Bài tập: Chọn câu đúng nhất.
Nước Đại Việt thời Lý có mấy lộ
Trang 31ĐÁP ÁN C
* Dặn dò:
_ Học kĩ bài, làm bài tập
_ Vẽ lại sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lý
_ Xem trước bài “Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Tống (1075 – 1077)”
_ Trình bày âm mưu xâm lược của nhà Tống Vua tôi nhà Lý đã làm gì trước âm mưu xâm lược ĐạiViệt.Quan sát lược đồ kháng chiến chống Tống
TUẦN:8 BÀI 11:
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC TỐNG ( 1075 – 1077 )
2/ Về kĩ năng: rèn luyện kĩ năng vẽ và sử dụng bản đồ trong khi học và trả lời câu hỏi.
3/ Về tư tưởng: Giáo dục lòng yêu nước, ý thức bảo vệ độc lập dân tộc trước nguy cơ bị xâm lược
của nước ta trong giai đoạn này
II/ CHUẨN BỊ:
_ GV: Lược đồ về cuộc tiến công để phòng vệ của nhà Lý
_HS: Trả lời câu hỏi SGK
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/Kiểm tra bài cũ:
Nhà Lý đã làm gì để củng cố nền thống nhất quốc gia?
2/Bài mới:
_ Gv: Từ sau cuộc kháng chiến chống Tống do Lê Hoàn
lãnh đạo thắng lợi, mối quan hệ bang giao giữa Đại Việt
và nhà Tống giữ ổn định trong một thời gian khá dài,
nhưng từ giữa TK XI, nhà Tống đã có ý đồ xâm lược
nước ta
Từ giữa thế kỉ XI nhà Tống gặp những khó khăn gì ?
Để giải quyết những khó khăn đó nhà Tống đã làm gì ?
Nhà Tống âm mưu xâm lược Đại Việt nhằm mục
đích gì ?
Ngoài ra nhà Tống còn có hành động gì nữa ?
I/ GIAI ĐOẠN THỨ NHẤT (1075) 1/ Nhà Tống âm mưu xâm lược nước ta.
_ Từ giữa thế kỉ XI, nhà Tống gặp nhiềukhó khăn:
+ Trong nước: tài chính khó khăn, nộibộ chia rẽ
+ Ngoài nước:bị 2 nước Liêu-Hạ quấynhiễu
Nhà Tống âm mưu xâm lược nước ta._ Những việc làm của nhà Tống
+ Phía Nam: xúi giục Cham-pa đánhlên
Trang 32 Trước âm mưu xâm lược của nhà Tống, nhà Lý đã
chuẩn bị như thế nào ?
G: Cho các nhóm thảo luận
Nêu những việc làm của Lý Thường Kiệt ?
Những việc làm này có ý nghĩa như thế nào ?
Trước tình hình này Lý Thường Kiệt đã có chủ trương
như thế nào ?
_ GV: vừa tường thuật, vừa chỉ lượt đồ các cuộc tập kích
của quân ta
Sau khi hoành thành mục tiêu của cuộc tập kích Lý
Thường Kiệt đã làm gì ?
Việc chủ động tấn công để tự vệ của nhà Lý có ý
nghĩa như thế nào ?
_ Gv: ta chỉ tấn công các căn cứ quân sự, các kho lương
thảo là những nơi quân Tống chuẩn bị cho cuộc tấn
công xâm lược nước ta Sau khi thực hiện mục đích của
mình, quân ta nhanh chóng rút quân về nước
Nêu ý nghĩa của cuộc chiến?
GV:Sơ kết nội dung bài, giáo dục HS tinh thần yêu nước
ý thức bảo vệ độc lập dân tộc
+ Phía Bắc: Ngăn cản việc buôn bán,dụ dỗ các tù trưởng dân tộc ít người
2/ Nhà Lý chủ động tiến công để phòng vệ.
a/ Việc chuẩn bị:
_ Cử Lý Thường Kiệt làm chỉ huy cuộckháng chiến
_ Tập luyện quân đội
_ Phong chức tước cho các tù trưởng._ Đánh bại sự tấn công của cham-pa b/ Diễn biến:
_ Tháng 10.1075, Lý Thường Kiệt vàTôn Đản chỉ huy 10 vạn quân chia 2đường thủy-bộ tấn công châu Ung(Quảng Tây) và châu Khâm, châu Liêm(Quảng Đông)
_ Sau 42 ngày chiến đấu, ta hạ thànhUng Châu
_ Lý Thường Kiết rút quân về, chuẩn bịphòng tuyến chặn giặc ở trong nước
c/ Ý nghĩa: làm hoang mang quân Tống,đẩy chúng vào thế bị động
2/ Củng cố, Dặn dò:
* Củng cố:
Vua tôi nhà Lý đã làm gì trước âm mưu xâm lược của nhà Tống?
* Dặn dò:
Học câu hỏi cuối bài
Bài tập: Viết vào ô trống của bảng dưới đây theo nội dung đã cho
Đường tiến quân Người chỉ huy Vị trí tấn công Kết quả
Đường bộ
Đường thuỷ
Xem phần II Xem lược đồ 21 SGK.Tường thuật diễn biến
Vai trò của các dân tộc ít người đối với cuộc kháng chiến chống Tống Vì sao nhân dân ta chốngTống thắng lợi
TUẦN: 8
-TIẾT:16 BÀI 11
CUỘC KHÁNG CHIẾN
Trang 33CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC TỐNG ( 1075 – 1077 ) tt.
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1/ Về kiến thức: Nắm được diễn biến cuộc kháng chiến chống Tống ở giai đoạn hai và chiến
thắng to lớn của quân dân Đại Việt
2/ Về kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng vẽ và sử dụng bản đồ trong khi học và trả lời câu hỏi.
3/ Về tư tưởng: Giáo dục lòng yêu nước, ý thức bảo vệ độc lập dân tộc trước nguy cơ bị xâm
lược của nước ta trong giai đoạn này.(GDMT):Sông Như Nguyệt và việc xây dựng phòng tuyến sôngNhư Nguyệt Diễn biến của cuộc chiến đấu
II/ CHUẨN BỊ:
- GV: Lược đồ cuộc kháng chiến chống Tống lần II
Lược đồ phòng tuyến sông Như Nguyệt
- HS:Tập tường thuật diễn biến ,trả lời câu hỏi SGK
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/Kiểm tra bài cũ:
Kiểm tra chuẩn bị học sinh
2/ Bài mới:
GDMT:Vị trí sông Như Nguyệt và việc xây dựng
phòng tuyến sông Như Nguyệt
Sau khi rút quân về nước, quân ta đã chuẩn bị như
thế nào ?
Tại sao Lý Thường Kiệt lại chọn sông Như Nguyệt
làm phòng tuyến chống giặc
Sau thất bại nặng nề ở Ung Châu nhà Tống đã có
quyết định gì ?
Gv: dùng lược đồ tường thuật cuộc tiến công xâm lược
của quân Tống
Quân ta đã đối phó như thế nào để chặn thế tiến
công của giặc ?
Chờ mãi không thấy thủy quân đến quân Tống đã
làm gì ? Kết quả ra sao ?
_ Gv: dùng lược đồ trong Sgk để miêu tả cuộc tấn công
tuyệt vọng của quân Tống
Nêu những khó khăn của quân Tống ?
Để động viên tinh thần chiến đấu của binh sĩ, Lý
Thường Kiệt đã làm gì ?
_ Gv: tiếp tục tường thuật diễn biến trận đánh trên bản
II/ GIAI ĐOẠN THỨ HAI (1076 – 1077).
1/ Kháng chiến bùng nổ.
_ Chuẩn bị của ta:
Các địa phương chuẩn bị bố phòng Cho quân mai phục ở những nơibiên giới
Xây dựng phòng tuyến sông NhưNguyệt
_ Về phía nhà Tống:
10 vạn bộ binh, 1 vạn ngựa, 2 vạndân phu, một đạo quân đường thuỷ
Quân thủy: Hoà Mâu chỉ huy
_ Quân ta lui về phòng thủ và chặn giặc
ở bờ sông Như Nguyệt, đồng thời đánhchặn thủy quân giặc không cho tiếpviện
2/ Cuộc chiến đấu trên phòng tuyến Như Nguyệt.
Diễn biến:
Trang 34_HS: tường thuật lại
Tại sao Lý Thường Kiệt lại chủ động giảng hòa với
giặc khi đang ở thế thắng ?
GDMT:Sự sáng tạo của tổ tiên ta trong việc dựa vào
điều kiện tự nhiên để chiến đấu bảo vệ tổ quốc
Hãy nêu những nét độc đáo trong các đánh giặc của
Lý Thường Kiệt ?
Vì sao nhân dân ta chống Tống thắng lợi ? Ý nghĩa
lịch sử của chiến thắng này?
_ Không thấy thủy quân đến Quách Quỳnhiều lần vượt sông Như Nguyệt tấncông quân ta, nhưng thất bại nên lui vềphòng ngự
_ Cuối 1077 Lý Thường Kiệt bí mật mởcuộc tấn công lớn,
Kết quả:
+ Giặc chết 5 – 6 phần
+ Quách Quỳ đồng ý giảng hoà
+ Quân Tống rút về nước
Ý nghĩa: nhà Tống từ bỏ âm mưu xâmlược , nền độc lập, tự chủ của Đại Việtđược bảo vệ
3/ Củng cố, Dặn dò:
* Củng cố:
Bài tập: Viết vào chỗ trống cho nay đủ cuộc xâm lược Đại Việt của quân Tống
Cuối năm 1076 một đạo quân lớn……… Tinh nhuệ……… ngựa chiến…… dân phu Do các tướng…… ồạt tiến quân vào nước ta…… Một đạo quân khác do……… Theo đường biển tiếp ứng
* Dặn dò:
Học câu hỏi cuối bài, thuật diễn biến qua lược đồ
Thống kê các sự kiện chính, tiết sau làm bài tập phần lịch sử
TUẦN: 9
- GV: bảng phụ bài tập
- HS: thống kê các sự kiện lịch sử
Trang 35III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
- Nêu những nét độc đáo trong cách đánh giặc của Lý Thường Kiệt?
- Ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống Tống(1075-1077)?
2/ Làm bài tập
* GV treo bảng phụ,HS đọc yêu cầu câu hỏi và làm vào vở các bài tập sau:
1/ Sử dụng các từ : Thống nhất(1), Vạn Thắng Vương(2), cát cư(3)ù, Đinh Bộ Lĩnh(4) để điền vào các
chỗ trống dưới đây:
Là một sứ quân có tài, (4) đánh đâu thắng đấy, được tôn là (2) Các sứ quân lần lượtbị đánh bại hoặc xin hàng Tình trạng (3) chấm dứt Cuối năm 967, đất nước trở lại bình yên, (1)
2/ Em hãy trình bày công lao của Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh đối với nước ta buổi đầu độc lập
3/ Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lý:
4/ Sắp xếp các ý để nêu được diễn biến cuộc tấn công của quân Tống năm 1077.
a Thủy quân giặc bị Lý Kế Nguyên chặn đánh ở vùng Quảng Ninh, không thể tiến sâu để tiếp ứng
b Quân bộ của giặc bắt cầu phao, đóng bè tiến qua sông nhưng bị quân ta đẩy lùi
c Quân giặc bị tấn công bất ngờ, thua to, tình thế tuyệt vọng, phải chấp nhận giảng hòa, rút về nước
d Quân bộ của giặc vượt ải Nam quang và Lạng Sơn, bị Thân Cảnh Phúc chặn đánh phải dừng lại trước chiến lũy của ta ở bờ Bắc Giang Như Nguyệt để chờ tiếp ứng
Đáp án: d-a-b-c
5/ Trả lời nhanh, gọn các câu hỏi sau:
Lý Thường Kiệt sáng tác bài thơ thần “Nam quốc sơn hà” để:
Vì sao Quách Qùy lại hạ lệnh cho các tướng sĩ rằng: “Ai bàn đánh sẽ bị chém”
Quân ta chiến thắng nhưng Lý Thường Kiệt vẫn chủ động giảng hòa với giặc vì:
* GV nhận xét,đánh giá điểm học sinh
* GV sơ kết giáo dục học sinh,tinh thần tự hào dân tộc,ý thức lao động,học tập của học sinh
3/ Củng cố-dặn dò:
- Thống kê lại các sự kiện chính trả lời các câu hỏi SGK bài 1 đến bài 11 chuẩn bị ôn tập
Trang 36TUẦN :9
_Kỹ năng phân tích, so sánh, trả lời câu hỏi, sử dụng lược đồ
_Nâng cao long yêu nước, niềm tự hào dân tộc, biết ơn tổ tiên để noi gương học tập
II/ CHUẨN BỊ:
_GV: Hệ thống câu hỏi bài 1-11.
_HS: Trả lời các câu hỏi SGK bài 1-11
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
Chuẩn bị của học sinh
2/ Ôn tập:
-GV:Hướng dẫn HS củng cố moat số kiến thức cơ bản đã
học phần lịch sử thế giới và lịch sử Việt Nam
-GV:Đánh giá điểm HS trả lời tốt
-HS: XHPK châu Âu gồm những giai cấp cơ bản nào? Thế
nào là lãnh địa phong kiến? Nhận xét bổ sung chốt ý
-HS: Nguyên nhân và kết quả của các cuộc phát kiến lớn
về địa lí? Nhận xét bổ sung kết luận
-HS: Nêu nguyên nhân, nội dung của phong trào Văn hóa
Phục hưng và phong trào Cải cách Tôn giáo?
_XHPK phương Đông gồm 2 giai cấp cơ bản nào? Nêu
những biểu hiện thịnh cường dười thời Đường
_Nêu những thành tựu văn hóa Ấn Độ?
_Kể tên một số công trình kiến trúc tiêu biểu của các quốc
gia phong kiến Đông Nam Á mà em biết?
Phần I:LỊCH SỬ THẾ GIỚI.
Bài 1: Sự hình thành và phát triển của XHPK ở châu Âu:
Mục 1, 2
Bài 2: Sự suy vong của chế độ phong kiến và sự hình thành chủ nghĩa tư bản:
Trang 37-GDMT: Học hỏi những tinh hoa văn hóa dân tộc.
_Nêu công lao của Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh?
_Thời gian tồn tại của hai triều đại Đinh; Tiền Lê
_Những việc làm của Đinh Tiên Hoàng và Lê Đại Hành có
ý nghĩa gì?
_Nhà Lý đã làm gì để củng cố nền thống nhất quốc gia?
Nêu những nét độc đáo trong cách đánh giặc của Lý
Thường Kiệt?
-GDHS: Tự hào truyền thống dân tộc, quyết tâm xây dựng
và bảo vệ Tổ quốc
Lào: Thạt Luổng, …
Bài 8: Nước ta ở buổi đầu độc lập (TK X)
Mục 1, 3
Bài 9: Nược Đại Cồ Việt thời Tiền Lê
Đinh-Nhà Đinh (968-979)Tiền Lê (980-1009)
Bài 10: Nhà Lý củng cố nền thống nhất quốc gia
Bài 11: Cuộc kháng chiến quân xâm lược Tống (1075-1077):
3/ Củng cố- dặn dò:
Học bài 1 đến bài 11 chuẩn bị kiểm tra 1 tiết tuần 10.
TUẦN: 10
TIẾT:20 BÀI 12
ĐỜI SỐNG KINH TẾ, VĂN HÓA
- Việc buôn bán với nước ngoài được phát triển
2/ Về kĩ năng: làm quen với kĩ năng quan sát tranh ảnh, phương pháp phân tích, so sánh
- GV: Các tranh ảnh mô tả các hoạt động kinh tế thời Lý
- HS: tranh ảnh,tư liệu,trả lời câu hỏi
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
2/ Bài mới:
Trang 38HOẠT ĐỘNG DẠY-HỌC NỘI DUNG
- GDMT:Việc khai thác điều kiện tự nhiên(khẩn
hoang,trồng dâu…)để phát triển sản xuất
- Gv: Nông nghiệp là ngành kinh tế chủ yếu và quan trọng
nhất dưới thời Lý
Ruộng đất trong cả nước thuộc quyền sở hữu của ai ?
- Cho học sinh đọc phần in nghiêng trong SGK
Trong lễ tịch điền nhà vua cày mấy đường thể hiện điều
gì ?
Nêu những biện pháp nhà Lý khuyến khích phát triển
nông nghiệp ?
Tình hình nông nghiệp thời Lý như thế nào ?
Vì sao nền nông nghiệp thời Lý phát triển ?
GV: Cho HS xem tranh đền đô
- Gv: Nông nghiệp phát triển, đời sống nhân dân ổn định là
cơ sở thuận lợi cho các ngành thủ công nghiệp và thương
nghiệp phát triển
- Giáo dục học sinh tinh thần cần cù lao động.Ý thức khai
thác điều kiện tự nhiện để phát triển sản xuất
Thủ công nghiệp thời lý phát triển những nghề nào ?
Qua những nội dung trên cho ta thấy nghề thủ công nào
phát triển nhất ?
Tại sao vua Lý không dùng gấm vóc của nhà Tống?
- Cho học sinh xem hình các đồ gốm tráng men
- Cho học sinh nhận xét và đánh giá
- Gv: Bên cạnh đó, bàn tay người thủ công Đại Việt đã tạo
dựng được nhiều công trình nổi tiếng
Bước phát triển mới của thủ công nghiệp thời Lý là gì ?
- Gv: việc buôn bán trong và ngoài nước càng được mở
mang phát triển Vùng hải đảo và vùng biên giới Lý –
Tống đã được chính quyền 2 bên cho lập nhiều chợ để trao
đổi buôn bán
Tại sao nhà Lý chỉ cho người nước ngoài buôn bán ở hải
đảo, vùng biên giới mà không cho họ tự do đi lại ở nội
địa ?
I/ Đời sống kinh tế:
1/ Sự chuyển biến của nền nông nghiệp:
- Ruộng đất thuộc quyền sở hữu của nhà vua, do nông dân canh tác và nộp thuế
- Vua cày tịch điền để khuyến khích nhân dân sản xuất
- Chú ý khai hoang, đào kênh mương, đắp đê phòng lụt
- Ban hành luật cấm giết hại trâu bò
Nông nghiệp phát triển, mùa màng được mùa liên tục
2/ Thủ công nghiệp và thương nghiệp:
a/ Thủ công nghiệp:
- Nghề dệt lụa, đồ gốm, xây dựng rất phát triển
- Nghề trang sức, làm giấy, in bản gỗ, đúc đồng, rèn sắt, nhuộm vải được mở rộng
- Nhiều công trình nổi tiếng: chuông Quy Điền, tháp Bảo thiên (Hà Nội), vạc Phổ Minh (Nam Định) …
Trang 39 Trong nước, tại sao Vân Đồn (Quảng Ninh) là nơi buôn
bán tấp nập, sầm uất ?
Sự phát triển của thủ công nghiệp và thương nghiệp thời
Lý chứng tỏ điều gì ?
* GV sơ kết nội dung,HS ý thức vươn lên trong xây dựng
đất nước
3/ Củng cố, Dặn dò:
* Củng cố:
Bài tập: Chọn câu đúng nhất
Biện pháp khuyến khích phát triển nông nghiệp thời Lý là:
a/ Nông dân nộp thuế, đi lính, đi lao dịch
b/ Khai hoang, đắp đê, cấm giết trâu bò
c/ Ruộng đất thuộc quyền sở hữu của làng xã
d/ Cả 3 ý trên Đáp án: d
* Dặn dò:
Học bài
Xem phần II: Giáo dục, văn hóa thời Lý
Em có nhận xét gì về nghệ thuật thời Lý
Sưu tầm tranh ảnh,tư liệu
TUẦN: 11
TIẾT:21 BÀI 12: ĐỜI SỐNG KINH TẾ VĂN HÓA (tt)
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1/ Về kiến thức:
- Xã hội có chuyển biến về giai cấp Văn hoá, giáo dục phát triển, hình thành Văn hóa Thăng Long
2/ Về kĩ năng: làm quen với kĩ năng quan sát tranh ảnh, phương pháp phân tích, lập bảng so
sánh, đối chiếu và vẽ sơ đồ
3/ Về tư tưởng:
- Giáo dục lòng tự hào dân tộc, ý thức xây dựng và bảo vệ văn hoá dân tộc cho học sinh.(GDMT) giáo dục tinh thần tự hào dân tộc về những thành tựu văn hóa Giáo dục ý thức gìn giữ các di tích, hiện vật lịch sử-văn hóa ở địa phương
II/ CHUẨN BỊ:
- GV:tư liệu, tranh ảnh về thành tựu văn hoá thời Lý, sơ đồ về cơ cấu xã hội thời Lý
-HS:tranh ảnh,tư liệu,trả lời câu hỏi
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Kiểm tra bài cũ:
-GV: Trả bài kiểm tra 1 tiết và nhận xét bài làm của học sinh
2/ Bài mới:
Trang 40 Đời sống của các tầng lớp trong giai cấp thống trị như
thế nào ?
Cho biết đời sống của các tầng lớp trong giai cấp bị trị?
-GDMT:giáo dục tinh thần tự hào về những thành tựu văn
hoá.Ý thức giữ gìn các di tích hiện vật lịch sử-văn hoá ở
đại phương
Cho biết 2 sự kiện lớn của thời Lý đánh dấu sự ra đời
của nền giáo dục Đại Việt ?
Nền giáo dục thời Lý có đặc điểm gì khác so với thời
Đinh – Tiền Lê ?
Tại sao lại dạy chữ Hán và đạo Nho ?
Tìm một số điểm hạn chế của nền giáo dục thời Lý ?
- Gv: Nhà Lý rất quan tâm đến giáo dục, song chế độ thi
cử chưa có nề nếp, quy củ Văn học chữ Hán bước đầu
phát triển
Tôn giáo thời Lý có đặc điểm gì ?
Nêu những dẫn chứng thời Lý, đạo Phật được sùng
bái ?
- Gv: Phật giáo phát triển rộng khắp trong nhân dân, đó là
một đặc điểm của thời Lý, hình thức theo đạo: ở nhà, đi lễ
chùa, hoặc tu ở chùa
GV: Cho HS xem tượng phật A-di-đà
Kể tên các hoạt động văn hóa dân gian và các môn thể
2/ Giáo dục và văn hóa.
a/ Giáo dục:
- Năm 1070 xây dựng Văn Miếu
- Năm 1075 mở khoa thi đầu tiên
- Năm 1076 mở Quốc tử giám (trường đại học đầu tiên của Đại Việt)
- Nội dung học tập: dạy chữ Hán và sáchNho giáo
- Đạo Phật rất phát triển
Thời Lý, bộ phận chính trong xã hội là ai ?
So với thời Đinh – Tiền Lê, sự phân biệt giai cấp ở thời
Lý như thế nào ?
- GV:sử dụng bảng phụ, sơ đồ các tầng lớp trong xã hội thời Lý
II/ Sinh hoạt xã hội và văn hóa:
1/ Những thay đổi về mặt xã hội.
THỐNG TRỊ Vua Quan lại Địa chủ
BỊ TRỊ Nông dân Thợ thủ công Thương nhân Nô tì
Được cấp hoặc Có ruộng
Nhận ruộng đất, nộp tô thuế, có nghĩa vụ đối với nhà nước Phục vụ