GA Công nghệ 9 (3 cột)

- Các loại đồ dùng điện 2 Nội dung lao động của nghề + Lắp đặt mạng điện SX và sinh hoạt+ Lắp đặt thiết bị và đồ dùng điện + Vận hành bảo dỡng và sửa chữamạng điện, thiết bị và đồ dùng

Trang 1

Ngày soạn: Tuần: 1

Ngày dạy:

Tiết: 1

Bài 1: 1 tiết Giới thiệu nghề điện dân dụng I.Mục tiêu bài dạy:

HS phải nắm đợc:

- Biết đợc vị trí, vai trò của nghề điện dân dụngđối với đời sống và SX

- Có đợc một số thông tin cơ bản về nghề điện dân dụng

- Biết đợc một số biện pháp an toàn trong lao động, có định hớng sau này vềnghề điện dân dụng

II.Chuẩn bị bài dạy:

1 chuẩn bị nội dung:

Hoạt động của GV Hoạt động

- Cho biết vai trò vị trí

của nghề điện dân dụng

- Nhiều lĩnh vực trong SX và đời sống

đều gắn liền với việc sử dụng điệnnăng do vậy nghề điện luôn phát triển,hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực sửdụng điện năng phục vụ cho SX, sinhhoạt

- Góp phần đẩy nhanh tốc độ CNH,hiện đại hóa đất nớc

II Đặc điểm và yêu cầu của nghề

1) Đối tợng lao động của nghề ĐDD

Trang 2

- Y/c HS nghiên cứu

- HS nghiên cứu

và làm bài tập(điền vào bảng)

-HS đánh dấuvào các ý: a, b,

c, d, g

- HS ghi bài

- HS trả lời theonội dung SGK

- HS theo dõi vàtrả lời

- Thiết bị bảo vệ, đóng cắt và lấy điện

- Nguồn điện 1 chiều và xoay chiều

điện áp thấp dới 380V

- Thiết bị đo lờng điện

- Vật liệu và dụng cụ làm việc củanghề

- Các loại đồ dùng điện

2) Nội dung lao động của nghề

+ Lắp đặt mạng điện SX và sinh hoạt+ Lắp đặt thiết bị và đồ dùng điện + Vận hành bảo dỡng và sửa chữamạng điện, thiết bị và đồ dùng điện

3) Điều kiện làm việc của nghề

- Thực hiện công việc trong điều kiệnmôi trờng khác nhau (trong nhà hoặcngoài trời, ở trên cao, điều kiện nguyhiểm )

4) Yêu cầu của nghề với ngời lao

Trang 3

dung chính cần nắm

đ-ợc trong bài, trả lời câu

hỏi cuối bài.

* Hoạt động 4 Dặn dò

+ Su tầm: Các mẫu dây điện, mẫu dây cáp điện

+ Nghiên cứu bài học số 2

Ngày dạy:

Tiết: 2 Bài 2 Vật liệu điện dùng trong lắp đặt

mạng điệntrong nhà I.Mục tiêu bài dạy:

Học xong bài này HS :

- Biết đợc một số vật liệu điện thờng dùng trong lắp đặt mạng điện

- Nắm đợc công dụng, tính năng và tác dụng của từng loại vật liệu

- Biết cách sử dụng một số vật liệu điện thông dụng một cách hợp lí

1.chuẩn bị nội dung

B.Kiểm tra bài cũ: 5ph

- Đối tợng và nội dung lao động của nghề điện dân dụng ?

- Để trở thành ngời thợ điện, cần phải phấn đấu và rèn luyện ntn về học tập vàsức khoẻ?

C Các hoạt động dạy học

1 Giới thiệu bài:

2 Bài mới

GV chốt lại: Để làm đợc nghề điện dân dụng chúng ta phải có ý thức bảo vệ

môi trờng, có một số thông tin cơ bản về nghề điện dân dụng Đặc biệt phải rèn

luyện tính khoa học, kiên trì, thận trọng và chính sác Từ đó hiểu đợc ứng dụng

thực tế của nghề điện

Trang 4

* Hoạt động 1 Tìm

hiểu dây dẫn điện

- Y/c HS quan sát mẫu

vật và tranh vẽ SGK và

điền vào bảng

- GV giải thích để HS

phân biệt giữa “sợi” và

“lõi” sau đó điền từ vào

SGK GV giới thiệu nội

dung về việc chọn dây

dẫn điện (nh nội dung

- Cần độ an toàncao

- Suy nghĩ trả lời

- Để phân biệtcác lõi với nhau,thuận tioện khi

sử dụng

- HS ghi bài vàovở

HS nghiên cứutrả lời

và dây lõi nhiều sợi

2 Cấu tạo dây dẫn điện đợc bọc cách điện

+ Lõi: Bằng đồng hoặc nhôm dùng đểdẫn điện

+ Vỏ cách điện: gồm 1 lớp hoặc nhiềulớp, thờng bằng cao su hoặc chất cách

điện tổng hợp dùng cách điện với lõidây

Một số dây dẫn có thêm lớp vỏ bảovệ

3 Sử dụng dây dẫn điện

- Lựa chọn dây dẫn điện để sử dụngcần tuân theo thiết kế của mạng điện,theo những tiêu chuẩn nhất định.-Kí hiệu dây dẫn bọc cách điện:

M ( n x F )M: Lõi đồng n: Số lõi dâyF: tiết diện lõi (mm 2 )

II dây cáp điện

1) Cấu tạo

Trang 5

- GV giới thiệu về cáp

điện nh nội dung SGK

SGK nêu cấu tạo của

đ-ợc trong bài, trả lời câu

hỏi cuối bài

- HS theo dõi

- HS nghiên cứutrả lời câu hỏi vàghi bài

- HS trả lời theonội dung SGK

- HS theo dõi vàtrả lời

b) Phân loại + Cáp 1 lõi + Cáp nhiều lõi

mạng điệntrong nhà (tiếp)

I.Mục tiêu bài dạy:

Học xong tiết này HS :

- Hiểu đợc ý nghĩa của việc sử dụng đúng dây cáp điện

- Hiểu đợc vai trò, công dụng và y/c của vật liệu cách điện

- Biết cách sử dụng một số vật liệu điện thông dụng một cách hợp lí

2.Chuẩn bị đồ dùng dạy học

Trang 6

- Tranh vẽ về cấu tạo của dây cáp

- Một số loại dây cáp, vật liệu cách điện

- HS su tầm một số loại vật liệu cách điện

III.Tiến trình dạy học:

A.ổn định tổ chức: 1ph

B.Kiểm tra bài cũ: 8 phút

- Nêu cấu tạo, cách sử dụng dây dẫn điện ?

- Nêu cấu tạo của dây cáp điện ?

1 Giới thiệu bài:

2 Bài mới

+ Tại sao vật liệu cách

điện luôn đi liền với

những vật liệu dẫn

điện ?

- HS nghiên cứuSGK và trả lời

- HS theo dõi ghibài

- HS suy nghĩtrả lời câu hỏi(kiến thức cũ)

II dây cáp điện

2 Sử dụng cáp điện

- Với mạng điện trong nhà: Cáp đợcdùng lắp đặt đờng dây hạ áp dẫn điệnphân phối gần nhất đến mạng điệntrong nhà

- Tên gọi: Gọi tên theo chất cách điện

- Số liệu kĩ thuật: chất cách điện, cấp

điện áp, chất liệu làm lõi

III Vật liệu cách điện

- Luôn đi liền với những vật liệu dẫn

điện

- Y/c vật liệu cách điện:

+ Độ cách điện cao + Chịu nhiệt tốt + Chống ẩm tốt

Trang 7

- Nghiªn cøu tríc bµi häc sè 3

- Quan s¸t, t×m hiÓu mét sè dông cô ®iÖn

Trang 8

Ngày soạn: Tuần: 4

Ngày dạy:

Tiết: 4 Bài 3 Dụng cụ dùng trong lắp đặt mạng điện I.Mục tiêu bài dạy:

Dạy xong bài GV giúp HS:

- Biết công dụng, phân loại của một số đồng hồ đo điện

- Biết công dụng một số dụng cụ cơ khí dùng trong lắp đặt điện

- Hiểu đợc tầm quan trọng của đo lờng điện trong nghề điện dân dụng

- Có ý thứ bảo quản, giữ gìn các dụng cụ dùng trong lắp đặt điện

Dụng cụ dùng trong lắp đặt mạng điện gồm có các dụng cụ đo lờng điện và cácdụng cụ cơ khí

- Các dụng cụ đo lờng điện nh vôn kế, ampe kế, vạn năng kế, công tơ dợc sử dụng rấtrộng rãi trong sản xuất và trong sinh hoạt.các dụng cụ này đợc sử dụng nhầm mục

đích xác định các đại lơng nh điện áp,cờng độ dòng điện, điện trở và điện năng

- Cũng nhờ các dụng cụ đo lờng điện ta có thể phát hiện các h hỏng, sự làm việc khôngbình thờng của các thiết bị điện và mạng điện

- Mỗi dụng cụ đo có đặc tính riêng vì thế sử dụng đúng tránh các sai lầm đáng tiếc

- Cần nấm vững cấu tạo, nguyên lí làm việc, đặc tính sử dụng của từng loại dụng cụ

- Mỗi loại dụng cụ đo thờng có hai bộ phận cơ bản:

+ Mạch đo: dùng để biến đổi các đại lợng cần đo thành những đại lợng tác dụng trựctiếp nên cơ cấu đo nh dòng điện, điện áp

+ Cơ cấu đo: có phần động và phần tĩnh, làm nhiện vụ biến đổi điện năng đa vàothành cơ năng tác dụng lên phần động Phần động gắn liền với kim,góc quay của kimxác định trị số của đại lợng đa vào cơ cáu do Căn cứ vào nguyên lý làm việc ngời taphân thành 5 loại cơ cấu do chủ yếu: cơ cấu đo kiểu từ điện, cơ cáu đo kiểu điện từ,kiểu điện động, kiểu cảm ứng và kiểu tĩnh điện.Từ 5 cơ cấu đo chủ yếu dùng nhiềumạch đo khác nhau ta có thể chế tạo thành nhiều dụng cụ đo nh ampe kế, vôn kế, ômkế.Căn cứ vào loại dòng điện phân thành loại dụng cụ đo xoai chiều và một chiều, cân

cứ vào đại lợng đo phân thành ampe kế, vôn kế, ôm kế.Căn cứ vào các chính xác phânthành dụng cụ cấp chính cao (cấp 0.05; 0.1; 0.2; 0.5) và cấp chính xác thấp (cấp 2,5;4)

- Trong công việc lấp đặt và sửa chữa mạng điện chúng ta thờng phải sử dụng một sốdụng cụ cơ khí khi lấp đặt dây dẫn và các thiết bị điện: kìm, búa, khoan, tuốc nơ vít,thớc

Hiệu quả công việc phụ thuộc một phần vào việc chọn và sử dụng đúng dụng cụlao động

2.Chuẩn bị đồ dùng dạy học:

- Tranh vẽ một số đồng hồ đo điện

- Tranh vẽ một số dụng cụ cơ khí thờng dùng trong lắp đặt điện

- Một số đồng hồ đo điện: vônkế, ampe kế, công tơ, đồng hồ vạn năng

- Một số dụng cơ khí: thớc cuận, thớc cặp, kìm điện các loại, khoan

Trang 9

III.Tiến trình dạy học:

A.ổn định tổ chức: 1ph

B.Kiểm tra bài cũ: 5 phút

- Nêu cấu tạo, cách sử dụng dây dẫn điện ?

- Nêu cấu tạo của dây cáp điện ?

- Trình bầy về vật liệu cách điện ?

1 Giới thiệu bài: 4ph

Dụng cụ dùng trong lắp đặt mạng điện gồm có dồng hồ đo điện và dụng cụ cơkhí.Có rất nhiều loại đồng hồ đo điện, chúng khác nhau về đại lợng đo, cơ cấu đo,cấp chính xác.Trong bài này chúng ta chỉ xét tới những loại đồng hồ đo điện thờngdùng để đo một số đại lợng điện nh điện áp, dòng điện, điện trở -> Bài học

2.Bài mới: 30ph

Tại sao trên vỏ máy

biến áp thờng nắp ampe

kế, đ/hồ vạnnăng

HS làm việc theocặp hoặc nhóm

- HS nghiên cứuSGK và trả lời

để kiểm tra trị số

định mức củacác đại lợng điệncủa mạch điện

đo điện năng tiêuthụ

I Đồmg hồ đo điện

1 Công dụng của đồng hồ điện

HS nhờ đ/hồ đo điện ta biết đợc tìnhtrạng làm việc của các thiết bị điện,

đoán đợc nguyên nhân những sự cố,hiện tợng làm việc không bình thờngcủa mạng điện và đồ dùng điện

2 Phân loại đ/hồ đo điện

- Y/c HS quan sát bảng 3.2 và bảng 3.3 sgk

Hãy điền tên đ/hồ đo điện, đại lợng cần đo của những đ/hồ và kí hiệu vào

bảng sau?

- HS kiểm tra chéo kq, GV KL hoàn thiện bảng 3.2

Trang 10

- Nghiên cứu tiếp bài học

- Quan sát, tìm hiểu một số dụng cụ cơ khí

GV chia nhóm HS , mỗi nhóm 1 đồng hồ điện

GV y/cầu mỗi nhóm giải thích kí hiệu ghi trên mặt đồng hồ và tính cấp

chính xác của đồng hồ đó Ví dụ: trên mặt vôn kế có ghi:

Vôn kế Cơ cấu đo

kiểu điện từ Cấp chính xáccấp 1 Đặt nằm ngang điện áp thử cách điện 2 kvVôn kế có thang đo 300V, cấp chính xác là 1 thì sai số tuyệt đối lớn nhấtlà: (300 x 1) : 100 = 3V

* Hoạt động 3 Tổng kết

Kể tên các đồng hồ đo điện và t/dụng của chúng?

+ HS suy nghĩ trả lời câu hỏi

- Đồng hồ đo điện gồm có vôn kế, ampe kế, oắt kế, công tơ, ôm kế, đồng

hồ vạn năng

- Đồng hồ điện giúp phát hiện đợc những h hỏng, sự cố kĩ thuật, hiện tợnglàm việc không bình thờng của machi điện và đồ dùng điện

Trang 11

Ngµy so¹n: TuÇn: 4 + 5 + 6

Ngµy d¹y:

TiÕt: 4 + 5 + 6

Bµi 4 Thùc hµnh SỬ DỤNG ĐỒNG HỒ ĐO ĐIỆN

I MỤC TIÊU BÀI HỌC :

- Biết công dụng, cách sử dụng một số đồng hồ đo điện thông dụng

- Đo được điện năng tiêu thụ của mạch điện

- Đo được điện trở bằng đồng hồ vạn năng

- Làm việc cẩn thận, khoa học và an toàn điện

II TRỌNG TÂM BÀI :

- Quan sát, mô tả cấu tạo ngoài của đồng hồ đo điện

- Biết cách sử dụng đồng hồ đo điện

- Đo điện năng tiêu thụ của mạch điện bằng công tơ điện

- Sử dụng được đồng hồ vạn năng để đo điện trở

III CHUẨN BỊ :

1 Chuẩn bị của giáo viên :

Nghiên cứu SGK, SGV, đọc thêm các tài liệu tham khảo

Vật liệu : bảng thực hành lắp sẳn mạch điện gồm 4 bóng đèn 220V–100W;bảng thực hành đo điện trở ; dây dẫn điện

Dụng cụ : Kìm điện, tua vít, bút thử diện

Đồng hồ đo điện : ampe kế ( điện từ, thang đo 1A ), volt kế ( điện từ, thang đo

300V ),¤âm kế, oát kế, công tơ điện, đồng hồ vạn năng

Nguồn điện xoay chiều 220V

2 Chuẩn bị của học sinh :

Xem trước bài học trong SGK

Học sinh chuẩn bị trước bảng báo cáo thực hành ở mục IV

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :

1 Ổn định lớp

Trang 12

Điểm danh học sinh

Kiểm tra phần chuẩn bị của nhóm

Giáo viên chỉ định nhóm trưởng, giao nhiệm vụ cho các nhóm trưởng

2 Kiểm tra bài cũ

Giáo viên gọi học sinh lên trả lời các câu hỏi sau :

Nêu công dụng của đồng hồ đo điện ?

Công tơ điện được lắp ở mạng điện trong nhà với mục đích gì ?

3 Bài mới

Thêi

gian Nội dung kiến thức

Phương pháp

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

I Dụng cụ, vật liệu

và thiết bị :

Vật liệu : bảng thực hành

lắp sẳn mạch điện gồm 4

bóng đèn 220V –100W;

bảng thực hành đo điện trở ;

dây dẫn điện

Dụng cụ : Kìm điện, tua

vít, bút thử diện

Đồng hồ đo điện : ampe

kế (điện từ, thang đo 1A ),

volt kế (điện từ, thang đo

300V), Oâm kế, oát kế, công

tơ điện, đồng hồ vạn năng

Nguồn điện 220V

Học sinh chuẩn bị trước

bảng báo cáo thực hành ở

Hoạt động 1 : Dụng cụ, vật liệu và thiết bị

GIỚI THIỆU BÀI THỰC HÀNH

* * Giáo viên giới thiệu bàithực hành

* * Giáo viên cho học sinhđọc mục tiêu

* * Giáo viên nêu mục tiêu,yêu cầu bài thực hành và nôiqui thực hành

* * Giáo viên giới thiệu bảngthực hành lắp sẳn mạch điện

* * Giáo viên chia nhóm vàyêu cầu của các nhóm kiểm

* Học sinh đọc mục tiêu

Trang 13

mục IV tra việc chuẩn bị thực hành

của từng thành viên

* * Giáo viên nêu rõ nhữngtiêu chí đánh giá kết quả thực

hành của các nhóm

II Nội dung và trình

tự thực hành :

1 Tìm hiểu đồng hồ đo

điện

Hoạt động 2 : Tìm hiểu đồng hồ đo điện

PHƯƠNG PHÁP TRỰC QUAN PHƯƠNG PHÁP VẤN ĐÁP PHƯƠNG PHÁP GIẢNG GIẢI

* * Giáo viên giao các nhómđồng hồ đo điện ampe kế, vôn kế, công tơ điện …

* * Giáo viên giao nhiệm vụthực hành cho các nhóm, định

thời gian hoàn thành

* * Giáo viên nêu những vấnđề cho các nhóm làm việctheo các nội dung sau :

+ Tìm hiểu một số đồng hồ

đo điện

+Đọc và giải thích các kí hiệu ghi trên mặt đồng hồ đo điện

+ Chức năng của đồng hồ

đo điện : đo đại lượng gì ?

+ Tìm hiểu đại lượng đo và thang đo

HOẠT ĐỘNG NHÓM

* Học sinh quan sát thảo luận trả lời

Trang 14

+ Tìm hiểu cấu tạo và chức năng bên ngoài của đồng hồ

đo điện : các bộ phận chính và các núm điều chỉnh đồng hồ

+ Đo điện áp của nguồn điện thực hành

* * Giáo viên nhận xét

* Học sinh tự ghi

2 Thực hành sử dụng

đồng hồ đo điện

a Phương án 1 : đo điện

năng tiêu thụ của mạch điện

bằng công tơ điện

+ Bước 1 : đọc và giải thích

những kí hiệu ghi trên mặt

công tơ điện

+ Bước 2 : Nối mạch điện

thực hành

Hoạt động 3 : Sử dụng đồng hồ đo điện

* * Giáo viên giao các nhómthực hành theo phương án 1 :công tơ điện …

* * Giáo viên nêu những vấnđề cho các nhóm làm việctheo phương án 1 các nội dung của bước 1 sau :

+ Giải thích những kí hiệu ghi trên mặt đồng hồ ?

* * Giáo viên nêu những vấnđề cho các nhóm làm việctheo phương án 1 các nộidung của bước 2 sau :

+ Nghiên cứu sơ đồ mạch

* Học sinh quan sát, thảo luận và trả lời

* Học sinh bổ sung ý kiến

Trang 15

+ Bước 3 : Đo điện năng tiêu

thụ của mạch điện

b Phương án 2 : Đo điện trở

bằng đồng hồ vạn năng

+ Bước 1 : tìm hiểu cách sử

dụng đồng hồ vạn năng

điện công tơ điện + Mạch điện có bao nhiêu phần tử ? kể tên những phần tử đó ?

+ Các phần tử được nối với nhau như thế nào ? + Nguồn điện được nối với những đầu nào của công tơ điện?

+ Phụ tải được nối với những đầu nào của công tơ điện?

* * Giáo viên thao tác mẫu

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh nối mạch điện thực hànhtheo sơ đồ

* * Giáo viên nêu những vấnđề cho các nhóm làm việctheo phương án 1 các nộidung của bước 3 sau :

+ Đọc và ghi chỉ số công

tơ trước khi thực hành + Quan sát hiện trạng làm việc của công tơ ?

+ Ghi chỉ số công tơ sau khi đo 30 phút ?

+ Tính điện năng tiêu thụ của phụ tải ?

* * Giáo viên giao các nhómthực hành theo phương án 2 :đồng hồ vạn năng …

* Học sinh quan sát

* Học sinh nghe

Trang 16

+ Bước 2 : Đo điện trở bằng

đồng hồ vạn năng

Trình tự đo :

- Xác định đại lượng cần

đo

- Xác định thang đo

- Hiệu chỉnh không của ôm

kế

- Tiến hành đo

* * Giáo viên nêu những vấnđề cho các nhóm làm việctheo phương án 2 các nội dung của bước 1 sau :

+ Đồng hồ vạn năng phối hợp chức năng của ba dụng cụ đo nào ?

+ Tìm hiểu cách sử dụng núm điều chỉnh

+ Quan sát hình 4.3 hãy mô tả cấu tạo ngoài của đồng hồ

đo vạn năng ?

* Giáo viên nhận xét

* Giáo viên gọi 1 học sinhtrong nhóm đọc phần chú ý

* Giáo viên nêu những vấnđề cho các nhóm làm việctheo phương án 2 các nộidung của bước 2 sau :

+ Em hãy trình bày trình tự đo ?

+ Khi sử dụng đồng hồ đo vạn năng, cần chú ý những điểm nào ?

+ Hãy nêu nguyên tắc chung khi đo điện trở bằng đồng hồ vạn năng

* Học sinh đọc

* Học sinh bổ sung y kiến

Trang 17

đo điện trở bằng đồng hồ đo

vạn năng

* * Giáo viên hướng dẫn học

sinh đo điện trở

Hoạt động 4 : Tổ chức thực hành

PHƯƠNG PHÁP THỰC HÀNH

* * Giáo viên phân các nhóm

thực hành theo phương án 1

sau đó thực hành theo

phương

án 2

còn lại thực hành theo

phương án 2 sau đó thực

hành theo phương án 1

về vị trí làm việc

* * Chuẩn bị chỗ làm việc,

bố trí vật liệu, dụng cụ, đồng

hồ đo

thực hiện các thao tác đo

* * Giáo viên thường xuyên

theo dõi kiểm tra, uốn nắn

những sai sót của học sinh,

chú ý đảm bảo an toàn

* Học sinh thực hành

Trang 18

Hoạt động 5 : Báo cáo thực hành

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh thực hiện mẫu báo cáo

* Học sinh thực hiện mẫu báo cáo thực hành ở trang

21 và 22 SGK và nộp cho giáo viên

III Nhận xét và

đánh giá

Hoạt động 6 : Nhận xét đánh giá

Giáo viên nhận xét bài thực hành :

+ Sự chuẩn bị của học sinh+ Quá trình thực hành + Thái độ học tập + Phiếu báo cáo thực hành

Giáo viên thu phiếu báocáo thực hành

Giáo viên hướng dẫn họcsinh tự nhận xét đánh giáchéo giữa các nhóm kết quảthực hành

Học sinh tự nhận xét và đánh giá

4 Củng cố bài

Tổng kết và đánh giá

Học sinh nhắc lại

5 Dặn dò giao bài

+ Học sinh đọc trước bài 5 “ Thực hành : Nối dây dẫn điện “

Trang 19

Ngµy d¹y:

TiÕt: 7 + 8 + 9

Bµi 5 Thùc hµnh NỐI DÂY DẪN ĐIỆN

Biết được các yêu cầu của mối nối dây dẫn điện

Hiểu được một số phương pháp nối và cách điện dây dẫn điện

Nối và cách điện được các loại mối nối dây dẫn điện

Làm việc kiên trì, cẩn thận, khoa học và an toàn

- Thực hành nối dây dẫn điện

1 Chuẩn bị của giáo viên :

Tranh vẽ qui trrình nối dây dẫn điện

Vật liệu và thiết bị: hộp nối dây, đai ốc nối dây, dây điện lõi một sợi, dây điệnmềm lõi nhiều sợi, giấy ráp, băng dính cách điện, nhựa thông, thiếc hàn

Dụng cụ : kìm cắt dây, kìm mỏ nhọn, kìm tròn, tua vít, dao nhỏ, mỏ hàn

Mẫu các mối nối dây dẫn

2 Chuẩn bị của học sinh :

Xem trước bài học trong SGK

Học sinh chuẩn bị trước bảng báo cáo thực hành ở mục IV

Học sinh chuẩn bị các vật liệu và thiết bị

Hãy trình bày trình tự đo điện trở bằng đồng hồ đo vạn năng ?

Hãy thực hiện đo điện trở của bóng đèn bằng đồng hồ đo vạn năng

Trang 20

Hãy vẽ sơ đồ mạch điện công tơ điện ?

Thực hiện nối mạch điện công tơ điện

3 Bài mới

Thêi

gian Nội dung kiến thức

Phương pháp

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

I Dụng cụ, vật liệu

và thiết bị :

Vật liệu và thiết bị:

hộp nối dây, đai ốc nối dây,

dây điện lõi một sợi, dây

điện mềm lõi nhiều sợi, giấy

ráp, băng dính cách điện,

nhựa thông, thiếc hàn

Dụng cụ : kìm cắt dây,

kìm mỏ nhọn, kìm tròn, tua

vít, dao nhỏ, mỏ hàn

Học sinh chuẩn bị trước

bảng báo cáo thực hành ở

mục IV

* * Giáo viên nêu nối quithực hành

* * Giáo viên giới thiệu bàithực hành

* * Giáo viên nêu mục tiêu,yêu cầu bài thực hành và nôiqui thực hành

* * Giáo viên giới thiệu cácmẫu mối nối

* * Giáo viên chia nhóm vàyêu cầu của các nhóm kiểmtra việc chuẩn bị thực hànhcủa từng thành viên

* * Giáo viên nêu rõ nhữngtiêu chí đánh giá kết quả thực

hành của các nhóm

tự thực hành :

Hoạt động 2 : Kiến thức bổ trợ

PHƯƠNG PHÁP TRỰC QUAN

Trang 21

1 Một số kiến thức bôå

trợ

Trong quá trình lắp đặt,sửa

chữa dây dẫn và thiết bị

điện của mạng điện thường

phải thực hiện các mối nối

dây dẫn điện

* Chất lượng các mối nối

ảnh hưởng không ít tới sự

làm việc của mạng điện

* Một mối nối lỏng lẻo sẽ

dể

xảy ra sự cố làm đứt mạch

hoặc phát sinh tia lửa điện

làm chập mạch gây hoả

+ Mối nối dùng phụ kiện

( hộp nối dây, bulông, )

b Yêu cầu mối nối

+ Dẫn điện tốt

PHƯƠNG PHÁP VẤN ĐÁP PHƯƠNG PHÁP GIẢNG GIẢI

* * Giáo viên giao mỗi nhóm

1 bộ 5 loại mối nối mẫu

( mỗi loại gồm cả mối nối đã cách điện và chưa cách điện )

* * Giáo viên giao nhiệm vụthực hành cho các nhóm

* * Giáo viên nêu vấn đề :

+ Ta phải thực hiện mối nối dây dẫn điện trong trường hợp nào ?

+ Chất lượng của một mối nối có quan trọng hay không ?

tại sao ? + Nếu một mối nối lỏng sẽ xảy ra sự cố nào ?

* * Giáo viên nhận xét và kết

luận

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh quan sát tranh hình 5.1sách giáo khoa, các mẫu mốinối và hỏi :

+ Hình 5.1a là mối nối gì ?

Công dụng của mối nối này

?

+ Hình 5.1b là mối nối gì ?

?

+ Hình 5.1c là mối nối gì ?

?

+ Hình 5.1d là mối nối gì ?

?

+ Hình 5.1e là mối nối gì ?

* Học sinh quan sát thảo luận trả

Trang 22

+ Có độ bền cơ học cao

+ An toàn điện

+ Đảm bảo về mặt mĩ thuật

?

* * Giáo viên tiếp tục nêuvấn đề :

+ Qua hình 5.1, em hãy

cho biết có bao nhiêu loại mối

nối dây dẫn điện ? Kể tên ?

luận

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh nhận xét các mối nốimẫu để rút ra kết luận theonội dung sau :

+ Em hãy cho biết yêu cầu

kĩ thuật của các mối nối như thế nào ?

* Giáo viên nhận xét và kếtluận

lời

II Nội dung và trình tự

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh tìm hiểu qui trình chungnối dây dẫn điện theo nộidung câu hỏi sau :

+ Để thực hiện một mối nối, em phải thực hiện theo các

bước nào ? kể tên các bước?

Trang 23

a Bước 1 : Bóc vỏ cách điện

+ Bóc cắt vát

+ Bóc phân đoạn

b Bước 2 : làm sạch lõi

+Em hãy nêu qui trình chung nối dây dẫn điện ? +Có thể đảo thứ tự các bước trong qui trình này được không ? Tại sao ?

luận

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh quan sát hình 5.2, hình5.3 trang 24, 25 và hỏi :

+ Trong qui trình chung nối dây dẫn điện, em hãy cho biết bước 1 là bước gì ? + Những dụng cụ nào dùng để bóc vỏ cách điện ? + Chú ý điều gì khi bóc vỏ cách điện ?

+ Độ dài lớp vỏ cách điệncần bóc như thế nào ? + Có bao nhiêu bóc vỏ cách điện ?Kể tên ? + Em hãy trình bày cách bóc cắt vát ?

+ Em hãy trình bày cách bóc phân đoạn ?

+ Với dây có tiết diện nhỏ thì nên dùng dụng cụ nào để bóc vỏ cách điện ?

Trang 24

* * Giáo viên thao tác mẫuvà hướng dẫn ban đầu chohọc sinh bước 1

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh quan sát hình 5.4 trang

25 và hỏi :

+ Trong qui trình chung nối dây dẫn điện, em hãy cho biết sau bước 1 là bước gì ? + Những vật liệu gìï để làm sạch lõi dây dẫn điện ? + Để mối nối tiếp xúc tốt, dùng giấy ráp làm sạch lõi đến

khi nào ?

* * Giáo viên thao tác mẫuvà hướng dẫn ban đầu chohọc sinh bước 2

* * Giáo viên nêu vấn đề đểchuyển tiếp sang hoạt độngkhác

Trong qui trình nối dây dẫn điện, sau khi làm sạch lõi thì chúng ta tiếp tục thực hiện bước thú 3 là bước nối dây Trong bước này, chúng ta lần lượt tìm hiể và thực hành các dạng mối nối

thực hành :

2 Qui trình chung nối dây

dẫn điện

Hoạt động 4 : Nối dây dẫn theo đường thẳng

Trang 25

c Bước 3 : Nối dây dẫn theo

đường thẳng

** Nối dây dẫn lõi một sợi

+ Uốn gập lõi

+ Vặn xoắn

+ Kiểm tra mối nối

** Nối dây dẫn lõi nhiều sợi

+ Bóc vỏ cách điện và

làm sạch lõi

+ Lồng lõi

+ Vặn xoắn

lõi một sợi ?

* * Giáo viên thao tác mẫuvà hướng dẫn ban đầu chohọc sinh

26 và hỏi :

+ Em hãy trình bày các bước thực hiện nối dây dẫn lõi

nhiều sợi ?

sung ý kiến

thực hành :

2 Qui trình chung nối

Hoạt động 5 : Nối rẽ ( Nối phân nhánh )

Trang 26

dây dẫn điện

c Bước 3 : Nối phân nhánh

** Nối dây dẫn lõi một sợi

+ Uốn gập lõi

+ Vặn xoắn

** Nối dây dẫn lõi nhiều sợi

+ Bóc vỏ cách điện và làm

sạch lõi

+ Nối dây

+ Khi nào thực hiện nối rẽ ( nối phân nhánh ) ? + Tên gọi của đường dây rẽ?

+ Tên gọi chỗ nối giữa đường dây trục chính và dây nhánh ?

26 và hỏi :

+ Em hãy trình bày các bước thực hiện nối dây dẫn lõi

một sợi ?

27 và hỏi :

+ Em hãy trình bày các bước thực hiện nối dây dẫn lõi nhiều sợi ?

* Học sinh thảo luận

và trả lời

* Học sinh quan sát,

thảo luận và trả lời

* Học sinh bổ sung ý

kiến

II Nội dung và trình tự Hoạt động 6 : Nối dây dẫn dùng phụ kiện

Trang 27

thực hành :

c Bước 3 : Nối dây dùng

phụ kiện

** Nối bằng vít

+ Làm đầu nối : làm khuyên

kín và làm khuyên hở

+ Nối dây

** Nối bằng đai ốc nối dây

+ Làm đầu nối thẳng

+ Nối dây dẫn

+ Các mối nối hình 5.9 được sử dụng khi nào ?

27 và hỏi :

+ Em hãy trình bày các bước thực hiện nối bằng vít ?

28 và hỏi :

+ Em hãy trình bày các bước thực hiện nối bằng đai ốc

nối dây ?

* Học sinh thảo luận

và trả lời

kiến

thực hành :

Hoạt động 7 : Hàn mối nối

PHƯƠNG PHÁP TRỰC QUAN PHƯƠNG PHÁP VẤN ĐÁP

* Học sinh thảo

Trang 28

c Bước 4 : hàn mối

nối

Các bước hàn được tiến

hành

+ Làm sạch mối nối

+ Láng nhựa thông

+ Hàn thiếc mối nối

PHƯƠNG PHÁP GIẢNG GIẢI

* * Giáo viên nêu vấn đề :+ Tại sao người ta phảihàn mối nối ?

28 và hỏi :

+ Em hãy trình bày cácbước hàn được tiến hành ?

luận và trả lời

thực hành :

2 Qui trình chung nối dây

dẫn điện

d Bước 5 : Cách điện mối

nối Quấn băng cách điện

Hoạt động 8 : Cách điện mối nối

* * Giáo viên nêu vấn đề :+ Tại sao người ta phải cách điện mối nối ?

28 và hỏi :

+ Em hãy cho biết hình5.12 nói lên điều gì ?

29 và hỏi :

+ Em hãy cho biết hình

* Học sinh thảo luận và trả lời

Trang 29

5.13 nói lên điều gì ?

và hướng dẫn ban đầu cho

học sinh

* * Giáo viên giao dụng cụ,

vật liệu thực hành cho mỗi

nhóm

* * Giáo viên giao nhiệm vụ

thực hành

+ Nối dây dẫn theo đường

thẳng : lõi một sợi, lõi nhiều

sợi

+ Nối phân nhánh : lõi

một sợi, lõi nhiều sợi

+ Nối dây dùng phụ kiện

+ Hàn và cách điện mối

nối

* * Giáo viên phân các

nhóm về vị trí làm việc

* * Chuẩn bị chỗ làm việc,

bố

trí vật liệu, dụng cụ

* * Giáo viên thường xuyên

theo dõi kiểm tra, uốn nắn

những sai sót của học sinh

trong quá trình thực hành

* Học sinh thực hành

Hoạt động 10: Báo cáo thực hành

* * Giáo viên hướng dẫn học

sinh thực hiện bài thực hành :

dán sản phẩm lên bản báo

* Học sinh thực hiện dán sản phẩm lên bản báo

Trang 30

cáo cáo

III Nhận xét và đánh

* * Giáo viên nhận xét bài thực hành :

+ Sự chuẩn bị của học sinh+ Quá trình thực hành + Thái độ học tập + Sản phẩm

* * Giáo viên thu sản phẩmthực hành

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh tự nhận xét _ đánh giáchéo giữa các nhóm kết quảthực hành theo các tiêu chí + Có thực hiện đúng qui trìnhkhông ?

+Thời gian hoàn thành bao nhiêu phút ?

+ Các mối nối có đạt tiêuchuẩn kĩ thuật không ?

+Thái độ tham gia thựchành như thế nào ?

+ Có đảm bảo an toàn laođộng và vệ sinh nơi làm việc

4 Củng cố bài

· Tổng kết, nhận xét quá trình học tập của các nhóm và từng học sinh

· Học sinh trả lời 4 câu hỏi sau :

+ Mối nối dây dẫn điện có những yêu cầu gì ? Những yêu cầu đó thể hiện trong các

bước của qui trình nối dây như thế nào ?

+ Khi bóc vỏ cách điện, nếu lưởi dao cắt vào lõi dây thì đoạn lõi đó có sử dụng được

không ? tại sao ?

Trang 31

+ Tại sao nên hàn mối nối trước khi bọc cách điện ?

+ Tại sao lại dùng giấy ráp mà không nên dùng lưởi dao để làm sạch lõi dây điện ?

+ Học sinh đọc trước bài 6 “ Thực hành : Lắp mạch điện bảng điện “

Ngµy d¹y:

TiÕt: 10 + 11 + 12+13

Bµi 6 Thùc hµnhLẮP MẠCH ĐIỆN BẢNG ĐIỆN

Trang 32

Vẽ được sơ đồ lắp đặt mạch điện bảng điện

Hiểu được qui trình lắp đặt mạch điện bảng điện

Lắp đặt được bảng điện gồm 2 cầu chì, 1 ổ cắm điện, 1 công tắc điều khiển 1bóng đèn đúng qui trình và yêu cầu kĩ thuật

Làm việc nghiêm túc, cẩn thận, khoa học và đảm bảo an toàn điện

- Giúp cho học sinh có được những kiến thức, kĩ năng cơ bản ban đầu về qui trình xây dựng sơ đồ lắp đặt mạch điện, qui trình lắp đặt một mạch điện cụ thể

- HS lắp thành công mạch điện bảng điện

1 Chuẩn bị của giáo viên :

Tranh vẽ hình 6.1, 6.2 sách giáo khoa

Vật liệu : bảng điện, dây dẫn điện, giấy ráp, băng dính cách điện, 1 bóng đèn

Dụng cụ : kìm cắt dây, kìm tuốt dây, dao nhỏ, tua vít, bút thử điện, khoan

điện cầm tay, khoan tay, mũi khoan Þ2mm, mũi khoan Þ5mm, thước kẻ, bútchì

Thiết bị : 2 cầu chì, 1 ổ cắm điện, 1 công tắc điện, 1 đui đèn

2 Chuẩn bị của học sinh :

· Xem trước bài học trong SGK

· Học sinh chuẩn bị trước bảng báo cáo thực hành

· Học sinh chuẩn bị các vật liệu và thiết bị

· Mối nối dây dẫn điện có những yêu cầu gì ? Những yêu cầu đó thể hiện trong

các bước của qui trình nối dây như thế nào ?

· Khi bóc vỏ cách điện, nếu lưởi dao cắt vào lõi dây thì đoạn lõi đó có sử dụng

được không ? tại sao ?

Trang 33

· Tại sao nên hàn mối nối trước khi bọc cách điện ?

· Tại sao lại dùng giấy ráp mà không nên dùng lưởi dao để làm sạch lõi dây điện

* Vật liệu : bảng điện, dây

dẫn điện, giấy ráp, băng dính

cách điện,1bóng đèn

* Dụng cụ : kìm cắt dây, kìm

tuốt dây, dao nhỏ, tua vít, bút

thử điện, khoan điện cầm tay,

khoan tay, mũi khoan Þ2mm,

mũi khoan Þ5mm, thước kẻ,

bút chì

 Thiết bị : 2 cầu chì, 1 ổ

cắm điện, 1 công tắc điện,

1 đui đèn

· Học sinh chuẩn bị trước bảng

báo cáo thực hành

* * Giáo viên nêu nội qui thựchành

* * Giáo viên giới thiệu bài thực hành

* * Giáo viên nêu mục tiêu,yêu cầu bài thực hành và nộâiqui thực hành

* * Giáo viên giới thiệu cácmẫu mối nối

* * Giáo viên chia nhóm vàyêu cầu của các nhóm kiểmtra việc chuẩn bị thực hànhcủa từng thành viên

* * Giáo viên nêu rõ nhữngtiêu chí đánh giá kết quả thựchành của các nhóm

TIẾT 10

Trang 34

tự thực hành :

1 Tìm hiểu chức năng

bảng điện

+ Trên bảng điện thường lắp

những thiết bị đóng cắt, bảo

vệ và lấy điện của mạng điện

+ Có 2 loại bảng điện : bảng

điện chính và bảng điện

nhánh

+ Bảng điện chính có nhiệm

vụ cung cấp điện cho toàn bộ

hệ thống điện trong nhà trên

bảng điện chính có lắp cầu

dao, cầu chì ( hoặc aptomat

tổng )

+ Bảng điện nhánh có nhiệm

Hoạt động 2 : Tìm hiểu chức năng bảng điện

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh quan sát tranh hình 6.1trang 30 sách giáo khoa vàhỏi:

+ Những thiết bị nào được lắp đặt trên bảng điện ? Kể tên?

+ Trình bày chức năng của các thiết bị đó trong mạch điện?

+ Mạng điện trong nhà thường có bao nhiêu bảng điện? Kể tên ?

+ Nhiệm vụ của bảng điện chính như thế nào?

+ Trên bảng điện chính thường lắp thiết bị nào ?

+ Nhiệm vụ của bảng điện nhánh như thế nào?

+ Trên bảng điện nhánh thường lắp thiết bị nào ?

+ Kích thước của bảng điện như thế nào ?

Trang 35

vụ cung cấp điện tới đồ dùng

điện Trên bảng điện nhánh

có lắp công tắc (hoặc

aptomat ), ổ cắm điện, hộp

quạt số, …

+ Kích thước của bảng điện

phụ thuộc số lượng và kích

thước của các thiết bị lắp trên

+ Hãy mô tả cấu tạo của một bảng điện nhánh của mạng điện nhà em ?

* * Giáo viên gọi 1 học sinhđại diện nhóm rút ra kết luậnvề vai trò, chức năng của bảng điện trong mạng điệntrong nhà

* Học sinh thảo luận trả lời

* Học sinh nghe

* Học sinh phát biểu kết luận

thực hành :

2 Vẽ sơ đồ lắp đặt mạch

điện

a Tìm hiểu sơ đồ nguyên lí

Hoạt động 3 : Vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh quan sát tranh hình 6.2sách giáo khoa và hỏi :

+ Hình 6.2 là sơ đồ gì ?

Trang 36

+ Trước khi vẽ sơ đồ lắp đặt

mạch điện cần phải nghiên

cứu sơ đồ nguyên lí

b Vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện

Trước khi vẽ sơ đồ lắp đặt

mạch điện cần xác định một

số yếu tố sau :

+ Mục đích sử dụng, vị trí lắp

đặt bảng điện

+ Vị trí, cách lắp đặt các phần

tử của mạch điện

+ Phương pháp lắp đặt dây

dẫn : lắp đặt nổi hay chìm

* Các bước tiến hành khi vẽ

sơ đồ lắp đặt :

+ Vẽ đường dây nguồn

+ Xác định vị trí để bảng

điện, bóng đèn

+ Xác định vị trí các thiết

bị điện trên bảng điện

+ Vẽ đường dây dẫn điện

theo sơ đồ nguyên lí

+Tại sao trước khi vẽ sơ đồ lắp đặt thì phải vẽ sơ đồ nguyên lí ?

+Thế nào là sơ đồ nguyên

lí ?

+Mạch điện bảng điện gồm những phần tử gì ?Chúng được nối với nhau như thế nào?

* * Giáo viên nhận xét và kết luận

* * Giáo viên tiếp tục nêucâu hỏi :

+ Thế nào là sơ đồ lắp đặt mạch điện ?

+Trước khi vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện cần xác định một số yếu tố nào ? Kể ra ?

* * Giáo viên tiếp tục nêu câu hỏi :

+ Em hãy nêu các bước tiến hành khi vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện ?

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh làm bài tập trang 32

* Học sinh thực hiện

Trang 37

sách giáo khoa

thực hành :

3 Lắp đặt mạch điện

bảng điện

Bước 1 : Vạch dấu

Bước 2 : Khoan lỗ bảng điện

Bước 3 : Nối dây thiết bị điện

vào bảng điện

Bước 4 : Lắp thiết bị điện vào

bảng điện

Bước 5 : Kiểm tra

Hoạt động 4 : Lắp đặt mạch điện bảng điện

* * Giáo viên tiếp tục nêucâu hỏi :

+ Em hãy nêu qui trình lắp bảng điện ?

+ Em hãy nêu các bước để tiến hành lắp bảng điện ?.

* * Giáo viên gọi học sinh lần lượt trình bày nội dung các bước

* * Giáo viên thao tác mẫucho học sinh

* Học sinh trình bày nội dung

* Học sinh tự ghi bài

Trang 38

* * Giáo viên giao dụng cụ,vật liệu thực hành cho mỗinhóm

* * Giáo viên giao nhiệm vụthực hành

+ Lắp mạch điện bảng Điện

* * Giáo viên phân các nhómvề vị trí làm việc

* * Chuẩn bị chỗ làm việc, bố trí vật liệu, dụng cụ

* * Giáo viên thường xuyêntheo dõi kiểm tra, uốn nắnnhững sai sót của học sinhtrong quá trình thực hành

* * Giáo viên luôn nhắc nhởhọc sinh về an toàn lao động

Học sinh thực hành

Hoạt động 6 : Báo cáo thực hành

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh thực hiện nộp sản phẩm * Học sinh thực hiện

TIẾT 13

Trang 39

III Nhận xét và đánh giá

Hoạt động 7 : Nhận xét đánh giá

* * Giáo viên nhận xét bàithực hành :

+ Sự chuẩn bị của học sinh+ Quá trình thực hành + Thái độ học tập + Sản phẩm

* * Giáo viên thu sản phẩmthực hành

* * Giáo viên hướng dẫn họcsinh tự nhận xét đánh giá chéo giữa các nhóm kết quảthực hành theo các tiêu chí

+ Chất lượng sản phẩm thực hành ?

+Thực hiện theo qui trình ? + Ý thức học tập, đảm bảo

an toàn lao động và vệ sinh nơi

làm việc

Hoạt động 8 : Củng cố bài

 Tổng kết, nhận xét quá trình học tập của các nhóm và từng học sinh

Trang 40

+ Học sinh đọc trước bài 7 “ Thực hành : Lắp mạch điện đèn ống huỳnh quang “

Tiêu đề	Giới thiệu nghề điện dân dụng
Trường học	Trường Trung Học Phổ Thông XYZ
Chuyên ngành	Công nghệ
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2009 - 2010

Định dạng
Số trang	99
Dung lượng	2,76 MB