28. SA tim chan doan u tim. 2013

Chẩn đoán phân biệtnhĩ phải Van Thebesius Van Eustachi Mạng Chiari Phì đại Crista terminalis nhĩ trái Huyết khối Túi phình ĐMC chèn ép vào NT Thoát vị khe Vách liên nhĩ Phình vách liên n

Siªu ©m doppler tim

ChÈn ®o¸n khèi u tim

PGS.TS ®inh thu h ¬ng

Tr êng §¹i häc Y Hµ néi ViÖn Tim m¹ch Quèc gia

 HuyÕt khèi trong buång tim

Siªu ©m doppler tim ChÈn ®o¸n u tim

 U tim tiên phát hiếm gặp: 0,002 – 0,3 % 0,3 %

- U lành 75 - 80%: u nhầy chiếm gần 50%

- U tim tiên phát dạng sarcom chiếm đa số

 U tim thứ phát (do di căn) nhiều gấp 20 lần u tiên phát, có thể ở cả màng ngoài tim, cơ tim, nội mạc tim

đại c ơng

- NhiÒu gain qu¸  (+) gi¶

- Ýt gain qu¸  (-) gi¶

3 Siªu ©m 2D ph¸t hiÖn khèi u, vÞ trÝ, kÝch th íc,

sù liªn quan víi c¸c tæ chøc l©n cËn

4 Khi nghi ngê  siªu ©m tim qua thùc qu¶n,

siªu ©m tim c¶n ©m

Kü THUËT SI£U ¢M

1 Khẳng định/loại trừ chẩn đoán u tim

2 Vị trí của khối u tim

3 Kích th ớc, số l ợng khối u

4 Độ di động của u

5 Sự liên quan với các tổ chức lân cận

6 ảnh h ởng của khối u tới huyết động

Mục tiêu

Chẩn đoán phân biệt

nhĩ phải Van Thebesius Van Eustachi

Mạng Chiari Phì đại Crista terminalis

nhĩ trái Huyết khối Túi phình ĐMC chèn ép vào NT

Thoát vị khe Vách liên nhĩ Phình vách liên nhĩ Phì đại dạng mỡ của VLN

Thất trái Cơ nhú

Thất phải Dải điều hoà

Trong buồng tim

Huyết khối Sùi nội mạc

Sa van Vôi hoá vòng van

Đám đậm âm của chỉ khâu sau phẫu thuật Cơ tim Phì đại vách không đồng tâm BCT phì đại

Màng ngoài tim/

Ngoài tim

Thâm nhiễm mỡ màng ngoài tim Thoát vị khe

NT bị chèn ép bởi ĐMC U máu màng ngoài tim

U nhÇy nhÜ tr¸i 1

U nhÇy nhÜ tr¸i 1 (tiÕp)

U nhÇy nhÜ tr¸i 2

U nhÇy nhÜ tr¸i 2 (tiÕp)

U nhÇy nhÜ tr¸i 2 (tiÕp)

U nhÇy nhÜ ph¶i

Siªu ©m qua thùc qu¶n

A : Khèi u cã cuèng b¸m vµo thµnh

bªn NP

B : Vïng dÞch nhÇy trong lßng khèi u

C: Khèi u tôt qua van ba l¸

TT NT

A

C B

 Các u tim lành tính khác: Khá hiếm gặp

 Xơ chun cơ nhú:

Th ờng phát hiện tình cờ ở ng ời có tuổi

Khối u th ờng bám trên lá van ĐMC, cũng có thể là VHL nh ng hiếm

Điển hình: hình tròn, nhỏ, đồng nhất, tăng đậm độ Echo, di động theo di

động van.

 U cơ tim:

Th ờng gặp ở trẻ em bị bệnh xơ cứng có nốt Bourneville

Điển hình: có 1 hoặc nhiều u, dạng nốt, kích th ớc khác nhau, trong cơ thất d

ới nội mạc, th ờng ở VLT và vùng mỏm, đậm âm Echo.

 U mỡ, phì đại dạng mỡ của VLT: th ờng ở ng ời có tuổi

 U xơ: th ờng ở trẻ em, vị trí hay ở VLT, VLN hoặc cơ thất trái

U lành tính khác của tim

U lµnh tÝnh kh¸c cña tim

X¬ chun c¬ nhó U c¬ tim

Phì đại dạng mỡ vách liên nhĩ

NT

NP TT

NT

TP NP

Feigenbaum’s ECHOCARDIOGRAPHY

 U tim tiên phát ác tính:

- Chỉ chiếm 20 – 25 % u tim, th ờng ở ng ời lớn, hay gặp nhất là sarcom

- Sarcom xâm lấn cơ tim rất nhanh, lan ra màng ngoài tim, phổi, ĐM lớn 80% chẩn đoán muộn khi đã có di căn

- Sarcom mạch th ờng gặp ở NP gây bệnh cảnh STP, khi xâm lấn ra MNT gây TDMNT

 U di căn tim, màng tim:

- Ung th tiên phát hay di căn tim theo thứ tự: K phổi, K vú, U hắc tố, U hạch,

U bạch cầu, K thận, sarcom sụn

- Vị trí di căn:

• Màng ngoài tim: hay gặp nhất, gây TDMNT, có thể q.sát đ ợc u trong MNT

• Xâm lấn cơ tim

• Xâm lấn trong buồng tim: ít gặp nhất, chú ý vị trí VBL, TMC d ới, TM phổi

Khối u ác tính trong buồng tim

Sarcome ® êng ra thÊt ph¶i

NT

NP

TP

Feigenbaum’s ECHOCARDIOGRAPHY

Sarcom m¹ch m¸u trong nhÜ tr¸i

Feigenbaum’s ECHOCARDIOGRAPHY

U mµng ngoµi tim

U nang mµng tim

Siªu ©m qua thùc qu¶n

A : U nang mµng tim trong NT

Mesothelioma trong mµng tim

tt

nt

Feigenbaum’s ECHOCARDIOGRAPHY

 Trung thÊt gi÷a: KÐn mµng phæi, mµng tim, KÐn phÕ qu¶n,

U qu¸i; K h¹ch, K phÕ qu¶n hoÆc h¹ch phæi

 Trung thÊt sau: K h¹ch, Hodgkin, Sarcom

 Mét sè u: U lympho; U m¸u Ýt thÊy ë trung thÊt Nh ng khi

c¸c khèi u nµy lín g©y chÌn Ðp m¹ch m¸u lín trong trung thÊt

U ngoµi tim kh¸c

U phæi c¹nh thÊt tr¸i

U trung thÊt c¹nh §MP

 Phần lớn HK đ ợc chẩn đoán trên siêu âm thực quản

 HK th ờng có đậm độ ECHO đồng đều, sáng hơn tổ chức cơ

tim xung quanh

 Điển hình: HK là những lớp lắng đọng song song xen vào với

nội mạc

 Nhiều khi chỉ là vệt đậm âm ghép vào bề mặt nội mạc một

cách kín đáo  khó phân biệt với cuống khối u lành, hoặc sự xâm nhập cơ tim của khối u ác tính  tế bào học

Huyết khối trong buồng tim

 Th ờng gặp khi có rung nhĩ, giãn NT, HHL, van hai lá nhân tạo

 SA qua thành ngực thấy HK nhĩ trái 33 – 59% (độ đặc hiệu

90%), nh ng chỉ thấy HK tiểu NT 3 – 19%

 Trong NT có âm cuộn  khả năng có HK trong NT hoặc TNT

cao hơn

 SA qua thực quản giúp phát hiện tốt HK tiểu NT do NT gần

t/quản  có thể quan sát tốt HK trong chóp tiểu nhĩ

• Nếu thấy chóp tiểu nhĩ cụt, tù trên mặt cắt trục ngắn  nghi

ngờ có HK

• Trong tiểu nhĩ đậm âm, hoặc âm cuộn tự nhiên  đặt

Doppler xung vào vị trí này thấy tín hiệu yếu/mất  HK

Huyết khối nhĩ trái, tiểu nhĩ trái

HuyÕt khèi nhÜ tr¸i

HuyÕt khèi nhÜ tr¸i

HuyÕt khèi trong tiÓu nhÜ tr¸i

Siªu ©m qua thµnh ngùc

Siªu ©m qua thùc qu¶n

 Th êng gÆp khi cã rèi lo¹n chøc n¨ng thÊt tr¸i HK thÊt tr¸i gÆp

• 5% thÊy HK ë thµnh tù do phÝa sau

HuyÕt khèi TRONG THÊT TR¸I

HuyÕt khèi mám thÊt tr¸i

 HK thất phải th ờng gặp khi có rối loạn chức năng thất phải

nặng (tâm phế mạn, NMCT thất phải rộng, bệnh cơ tim TP)

 Vị trí th ờng ở mỏm thất phải  SA qua thực quản giúp phát

hiện dễ dàng hơn

 HK nhĩ phải: hiếm gặp, th ờng sau đặt máy tạo nhịp, catheter

trung tâm, sau tắc TM sâu chi d ới, K gan…

 Hình ảnh đặc tr ng của HK nhĩ phải sau tắc mạch: đám đậm

âm dài ngoằn nghoèo liên tục di động trong buồng NP

Huyết khối TRONG Tim phải

HuyÕt khèi nhÜ ph¶i

Siªu ©m qua thùc qu¶n

HuyÕt khèi trong nhiÒu buång tim