C- Chuẩn bị của thầy và trò : Sách giáo khoa, các biểu bảng minh họa, máy tính bỏ túi.. Ôn tập về hàm số 1- Khái niệm hàm số : Hoạt động 1 : Dẫn dắt khái niệm Hoạt động của học sinh
Trang 1Tiết 9 : Hàm số
A- Mục tiêu : Nắm được k/n hàm số , cách cho hàm số, đồ thị của hàm số áp dụng được vào làm bài
tập
B- Nội dung và mức độ : k/n và định nghĩa hàm số Ba cách cho hàm số Bài tập chọn ở
(SGK-Tr.38,39)
C- Chuẩn bị của thầy và trò : Sách giáo khoa, các biểu bảng minh họa, máy tính bỏ túi
D- Tiến trình tổ chức bài học :
• ổn định lớp : - Sỹ số lớp :
- Nắm tình hình chuẩn bị bài của học sinh
• Kiểm tra bài cũ : - Gọi học sinh lên bảng chữa bài tập ra về nhà
• Nội dung bài giảng :
I Ôn tập về hàm số
1- Khái niệm hàm số :
Hoạt động 1 : ( Dẫn dắt khái niệm )
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Nhận xét và nhận biết được các tập giá trị của x,
y cho trong bảng
- Với mỗi giá trị x ∈ D = { 1, 2, , 12 } có một
giá trị duy nhất y ∈ R
- Giới thiệu ví dụ của sách giáo khoa thông qua bảng đã chuẩn bị sẵn
- Phát vấn : Tìm tập các giá trị của x, của y, có nhận xét gì về các giá trị của y ?
- Dẫn dắt đến khái niệm hàm số : Nêu định nghĩa hàm số của sách giáo khoa
Hoạt động 2 : ( Củng cố khái niệm )
Hãy nêu một ví dụ thực tế về hàm số ?
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Cho hàm số dưới dạng bảng hoặc dưới dạng công
thức đã gặp trong vật lý
- Nêu được tập xác định, tập giá trị của hàm số mà
mình đưa ra
- Nhận xét các ví dụ mà học sinh đưa ra
- Phát vấn : Để cho hàm số, có những cách nào ?
- Thuyết trình các cách cho hàm số
2- Cách cho hàm số :
a- Hàm số cho bằng bảng :
Trang 2Hoạt động 3 :
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Tìm tập xác định của hàm
- Phân biệt được bảng biểu diễn hàm
- Giới thiệu cách cho hàm số bằng bảng
- Cho học sinh tìm tập xác định của hàm
b- Hàm số cho bằng biểu đồ :
( Cho học sinh nghiên cứu ví dụ của sách giáo khoa , giáo viên thuyết trình phát vấn về tập xác định, tập giá trị của hàm số )
c- Hàm số cho bằng công thức :
Hoạt động 4 : ( Dẫn dắt khái niệm )
Hãy kể các hàm số đã học ở trung học cơ sở ?
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Nêu các hàm số : y = f ( x ) = ax + b
y = g( x ) = ax2
- Thuyết trình cách cho hàm số bằng công thức
- Thuyết trình về tập xác định của hàm số trong trường hợp hàm cho bằng công thức
3 - Đồ thị của hàm số :
Hoạt động 5 ( Dẫn dắt khái niệm )
Cho hàm số :
2
2
a- Tìm tập xác định D Và tập giá trị F của hàm số ?
b- Biểu diễn các cặp số ( x ; f ( x ) ) trên một mặt phẳng toạ độ ?
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Tìm tập xác định D = { -1, 0,
2
1
, 1,
2
3
, 2, 3 }, tập giá trị
F ={ 3, 2, -1, 2, 4, 0, 1 }
- Hướng dẫn học sinh tìm tập xác định D, tập giá trị F trong trường hợp hàm số cho bằng bảng
- Tìm các cặp số ( x ; f ( x ) ) tương ứng ?
- Nêu định nghĩa đồ thị của hàm số : Đồ thị của
Trang 3- Dựng các cặp số ( -1; 3 ) ; ( 0; 2 ) ;
(
2
1
; -1 ), ( 1; 2 ), (
2
3
; 4 ), ( 2; 0 ),( 3; 1 )
lên mặt phẳng toạ độ Oxy
hàm số f : D → R là tập hợp tất cả các điểm M ( x ; f ( x ) ) trên mặt phẳng tọa độ với mọi x∈ D
- Đặt vấn đề : khi tập xác định D của hàm số f ( x ) là một khoảng ta không thể xác định được tất cả các điểm M ( x; y )
Để vẽ được đồ thị của hàm số ta làm như thế nào
?
Chú ý : Cách vẽ đồ thị của hàm số một cách gần đúng khi biết dạng đồ thị của nó
( giáo viên thuyết trình theo hình vẽ SGK )
Hoạt động 6 : ( Củng cố khái niệm )
Vẽ đồ thị của hàm số y = f ( x ) = 2x + 4 , y = g ( x ) = x2
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Vẽ đồ thị bằng cách dựng các điểm đặc biệt - Nêu đồ thị của các hàm số đã cho là cách vẽ
gần đúng Cách vẽ đó hình thành do đã biết dạng
đồ thị của hàm số
Hoạt động 7: ( Củng cố khái niệm )
Tìm tập xác định của các hàm số sau :
a- y = 1 − x
b- y =
1 3 2
2 2
+
x x x
c- y =
<
−
≥
2 1
2
3 2
x x
x x
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- a / x phải thoả mãn : 1−x≥0 cho x ≤ 1
nên tập xác định là ( - ∞ ; 1 ]
- b / x phải thoả mãn : 2x2 - 3x + 1 ≠ 0 cho
x ≠ 1 ; x ≠
2
1
nên tập xác định
l R \ { 1, 2 }
- Hướng dẫn học sinh tìm tập xác định của hàm
số
- Ôn tập cách tìm giao các tập số thực
Trang 4- c / Tập xác định là tập R
• Bài tập về nhà : 1, 2,3 (SGK-Tr.38,39)
• Dặn dò : Xem lại lý thuyết về hàm số ( Định nghĩa, kí hiệu hàm số )
• Điều chỉnh với từng lớp ( nếu có )
Trang 5
A- Mục tiêu : Nắm được k/n chiều biến thiên của hàm số, hàm số chẵn, lẻ Vận dụng được vào bài
tập
B- Nội dung và mức độ : Chiều biến thiên của hàm số
C- Chuẩn bị của thầy và trò : Sách giáo khoa, các biểu bảng minh họa, máy tính bỏ túi
D- Tiến trình tổ chức bài học :
• ổn định lớp : - Sỹ số lớp :
- Nắm tình hình chuẩn bị bài của học sinh
• Kiểm tra bài cũ : - Gọi học sinh lên bảng chữa bài tập ra về nhà
• Nội dung bài giảng :
II - Sự biến thiên của hàm số :
1.Ôn tập :
Hoạt động 1 : ( Dẫn dắt khái niệm )
Nhận xét về dáng điệu của các đồ thị vẽ được trong hoạt động 6 ?
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Nhận xét về dáng điệu " đi lên " , "đi xuống"
của các đồ thị ứng với các khoảng x tương ứng
- Với x1 < x2 so sánh được
f ( x1 ) với f ( x2 )
- Dùng bảng đã vẽ sẵn hai đồ thị ở hoạt động 2 ( Giấy khổ to ) cho học sinh nhận xét về dáng điệu của đồ thị
- Dẫn dắt đến khái niệm đồng biến, nghịch biến của hàm số
2 Bảng biến thiên
Hoạt động 2 : Lập bảng biến thiên của hàm số y x = 2
III- Tính chẵn lẻ của hàm số:
1 Hàm số chẵn, hàm số lẻ :
Dẫn dắt k/n từ đồ thị hai hàm số học sinh đã quen thuộc là : y x = 2 và y = x;
Hoạt động 3 :
Xét tính chẵn, lẻ của các hàm số sau :
a) y = 3 x2− 2 b) y 1
x
= c) y = x
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
Trang 6a) y x ( ) 3( ) − = − x2− = 2 3 x2− = 2 y x ( ) chứng tỏ
hàm số đã cho là hàm số chẵn
b) y x ( ) 1 y x ( )
x
hàm số lẻ
c) Ta có : TXĐ: D = [0;+∞)
Lấy 2 ∈ D , nhưng – 2 ∉ D Vậy hàm số đã cho
không chẵn, không lẻ
- HD học sinh
• Bài tập về nhà : 4 (SGK- Tr.39)
• Dặn dò : - Xem lại lý thuyết về hàm số ( Cách vẽ đồ thị , tìm chiều biến thiên )
- Đọc trước bài Hàm số y = ax + b (SGK-Tr.39)
Điều chỉnh với từng lớp ( nếu có )