Bài 10. Amino axit

Công thức Tên thay thế Tên bán hệ Kí hiệu CH3 CH COOH NH2 CH2 COOH NH2 NH2 CH3 CH3 NH2 [CH2]4 H2N CH CH2 COOH HOOC NH2 CH2 Axit 2-aminoetanoic Axit 2-aminopropanoic Axit 2-amino-3-metylb

CH3 CH COOH

NH2

HOOC

NH2

CH2

COOH

NH2

[CH2]4 CH COOH

NH2

NH2

C«ng thøc tæng

qu¸t:

1.

Công thức Tên thay thế Tên bán hệ

Kí hiệu

CH3 CH COOH

NH2

CH2 COOH

NH2

NH2

CH3

CH3

NH2

[CH2]4

H2N

CH CH2 COOH

HOOC

NH2

CH2

Axit 2-aminoetanoic

Axit 2-aminopropanoic

Axit 2-amino-3-metylbutanoic

Axit α -aminopropionic

Axit aminoaxetic

Axit α -aminoisovaleric

Alanin Ala

Glyxin Gly

Valin Val

Lysin Lys

Axit glutamic Glu

Axit 2,6-điaminohexanoic

Axit α , ε -điaminocaproic

Axit 2-aminopentanđioic

Axit α -aminoglutaric

R – CH – COO

NH2

H

TÝnh axit

TÝnh baz¬

H

3

–

+

D¹ng ion lưìng cùc

–

R – CH – COO

NH +3

D¹ng ion lưìng cùc (ë tr¹ng th¸i tinh thÓ)

(Trong dung

dÞch)

R – CH –

COOH NH

2

D¹ng ph©n tö

Phiếu học tập

Câu 1 Nhúng quỳ tím vào dung dịch của các aminoaxit ở cột A thì xảy ra

các hiện tượng ở cột B Hãy nối các chất ở cột A với các hiện tượng ở cột

B sao cho phù hợp Giải thích?

Lysin

Glyxin Axit glutamic

Quỳ tím đổi thành màu vàng Quỳ tím không đổi màu

Quỳ tím đổi thành màu đỏ Quỳ tím đổi thành màu xanh

Câu 3 Hoàn thành sơ đồ hóa học sau, ghi rõ điều kiện phản ứng nếu có

H2N-CH2-COOH + C2H5OH → ? + ?

Câu 2 Hãy hoàn thành các sơ đồ hóa học sau đây:

HOOC-CH2-NH2 + HCl →

H2N-CH2-COOH + NaOH →

Dung

dÞch

Glyxin

Dung dÞch axit Glutamic

Dung dÞch Lysin

1 Tính axit-bazo của dung dịch amino axit

Tæng qu¸t: amino axit (NH 2 ) x R (COOH) y

+ NÕu x>y :

+ NÕu x<y :

+ NÕu

x=y :

dd amino axit có môi trường kiềm ,quỳ tím chuyển màu xanh

dd amino axit có môi trường axit ,quỳ tím chuyển màu đỏ

dd amino axit có môi trường trung tính, quỳ tím không chuyển màu

2.Tính chất lưỡng tính

-Tác dụng với axit mạnh

H 2 N -CH 2 -COOH

Hoặc H 3 N + -CH 2

-COO

-HCl

- T¸c dông víi baz¬

m¹nh

H 2 N-CH 2 - COOH + NaOH H 2 N-CH 2 COONa + H 2 O

Hoặc H 3 N + -CH 2 – COO - + NaOH H 2 N-CH 2 COONa + H 2 O

3 Phản ứng este hóa: phản ứng riêng của nhóm COOH.

H 2 N-CH 2 -COOH + C 2 H 5 OH HCl khÝ H 2 N-CH 2 -COOC 2 H 5 +H 2 O

(Cl - H 3 N+-CH 2 -COOC 2 H 5 )

+ H –NH –CH[ ]2 5 –CO– OH + H –NH – CH[ ]2 5 – CO – OH +

0

t

→ –NH –CH[ ]2 5 –CO– NH – CH[ ]2 5 – CO – +nH 2 O

nH2N –CH [ ]2 5 – COOH  –HN –CH t o ( [ ]2 5 – CO– +nH)n 2O

Hay viết gọn

Axit - ε - aminocaproic policaproamit

Phản ứng trùng ngưng là quá trình kết hợp nhiều phân tử nhỏ

(monome) thành phân tử lớn (polime) đồng thời giải phóng ra phân

tử nhỏ khác( thí dụ H 2 O).

Aminoaxit là hợp chất cơ sở kiến tạo nên các protein của cơ thể sống

Mì

chính

Quần áo làm

từ tơ poliamit Vải dệt lót lốp ôtô làm bằng poliamit L ới đánh cá làm bằng poliamit

Một số loại thuốc bổ và thuốc hỗ trợ thần kinh

Theo nghiên cứu mới của Nhật và Trung Quốc,

bí đỏ giúp chống căng

thẳng thần kinh, váng đầu, đau đầu

Axit glutamic tự nhiên trong loại quả này giúp thải chất cặn bã của quá trình hoạt động não bộ

Nó có tác dụng chữa suy nhược thần kinh, hay

quên, khó ngủ, nhức đầu, tăng trí nhớ và sự phấn

chấn.

(N H

2

) R x (C

O O

H ) y

NH 3 +

−

−

R

Bài 1 Có ba chất : H 2 N-CH 2 -COOH, CH 3 -CH 2 -COOH, CH 3 -[CH 2 ] 3 -NH 2.

Để nhận ra d.dịch của các chất trên, chỉ cần dùng thuốc thử nào sau đây?

-CH(NH2)-COOH ?

A Axit 2-aminopropanoic B Axit α -aminopropionic

C Anilin D Alanin

CñNG Cè

C CH3OH/ HCl D Quỳ tím

(có mặt khí HCl) Số trường hợp xảy ra phản ứng hoá học là:

Bài 4 Viết phương trình hoá học biểu diễn phản ứng trùng ngưng các aminoaxit sau:

• axit 7- aminoheptanoic

• axit 2- aminopropanoic

Củng cố

bằng: 40,45%; 7,86%; 15,73%, còn lại là O Mặt khác X có công thức phân

tử trùng với công thức đơn giản nhất Xác định công thức cấu tạo và gọi tên X

Dặn dò

• Các bài tập trong SGK và trong SBT

• BT làm thêm:

- Tự soạn 5 câu hỏi trắc nghiệm về tính chất hoá học của các

aminoaxit

-Tự soạn 2 câu hỏi trắc nghiệm về khái niệm và tên gọi của các

aminoaxit.

-Chúng ta có thể khai thác amino axit tự nhiên từ các nguồn nguyên liệu nào?