Bài luận xã hội hóa y tế

Kinh phí do ngân sách nhà nước cấp, gồm: a Kinh phí bảo đảm hoạt động thường xuyên thực hiện chức năng, nhiệm vụ đối với đơn vị tự bảo đảm một phần chi phí hoạt động sau khi đã cân đối n

ĐẠI HỌC QUỐC GIA TP HỒ CHÍ MINH

KHOA Y

BÀI THU HOẠCH MODULE QUẢN LÝ BỆNH VIỆN

VÀ KINH TẾ Y TẾ

XÃ HỘI HÓA Y TẾ Ở VIỆT NAM:

NHỮNG VƯỚNG MẮC VÀ GIẢI PHÁP THÁO GỠ

LÊ THANH NGHỊ MSSV: 125272067

Tp HCM, 07/2017

LỜI CẢM ƠN

Đầu tiên em xin chân thành gửi lời cảm ơn sâu sắc đến quý thầy, cô trong moduleQuản lý bệnh viện và Kinh tế y tế Khoa Y - Đại học quốc gia TP.Hồ Chí Minh Trong gầnmột tháng của module, chúng em đã nhận được rất nhiều kiến thức mới, những bài giảnghay và thực tế về những vấn đề của y tế trong nước nói riêng và thế giới nói chung Đi từnhững kinh nghiệm quý giá qua nhiều năm làm việc, các thầy cô đã giúp chúng em hiểuthêm về những thành công và khó khăn trong quản lý bệnh viện và kinh tế y tế hiện nayđồng thời đưa ra hướng giải quyết cho những vấn đề đó Các thầy, cô đã truyền thêm lửa

và động lực để chúng em phấn đấu hết mình vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe, xây dựng vàbảo vệ đất nước ngày càng tốt đẹp hơn

Qua đây, em cũng xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến thầy Nguyễn Thế Dũng, chủnhiệm bộ môn, là người thầy thuốc luôn hết lòng vì NB, người thầy giáo hết lòng tận tìnhkhông tiếc thời gian, công sức để giảng dạy cho sinh viên chúng em, luôn làm mọi thứ đểchúng em có được những bài học hay, bổ ích và chia sẻ những điều tốt đẹp nhất trongcuộc đời hành nghề y

Em xin được chân thành cảm ơn Ban Giám Đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới đã tạođiều kiện, hỗ trợ hết mức cho chúng em nơi học tập trong module này cũng là nơi thực tậpcủa module trước

Cuối cùng em xin gửi lời cảm ơn đến Ban Chủ nhiệm Khoa Y - Đại học quốc giaTP.Hồ Chí Minh và Ban điều phối module đã thiết kế và lên kế hoạch cho chương trìnhcủa môn học này Những kiến thức trong module này sẽ là hành trang giúp chúng em họctập và làm việc góp phần vào công cuộc chăm sóc sức khỏe cho nhân dân sau này

Với vốn kiến thức bản thân còn hạn chế và hiểu biết chưa đạt đến mức độ nhấtđịnh, chắc chắn khó tránh khỏi những thiếu sót trong quá trình làm bài thu hoạch này.Kính mong nhận được sự cảm thông cùng những ý kiến đóng góp quý báu từ các thầy, cô

Trân trọng

Tp HCM, ngày 01 tháng 08 năm 2017

LÊ THANH NGHỊ

2.1/ Khái niệm XHH và XHH y tế: 3

2.3/ Quy định quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập theo Nghị định số 43/2006/NĐ-CP: 4

2.3.1/ Đối với đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm chi phí hoạt động và đơn

vị sự nghiệp tự bảo đảm một phần chi phí hoạt động: 4

2.3.2/ Đối với đơn vị sự nghiệp do ngân sách nhà nước bảo đảm toàn bộ

2.4/ Quy định về các hoạt động liên doanh, liên kết, dịch vụ đối với các

cơ sở khám bệnh, chữa bệnh công lập theo Nghị định số 83/2012/NĐ-CP: 9

3.1/ Thực trạng công tác XHH y tế nước ta hiện nay: 10

3.2/ Hướng đi mới của tình hình XHH y tế nước ta hiện nay: 13

Tài liệu tham khảo 18

DANH SÁCH HÌNH VẼ

Danh sách hình vẽ

Hình ảnh 01 Kết quả tìm kiếm qua website

www.google.com.vn với từ khóa “bất cập của

DANH SÁCH CÁC THUẬT NGỮ VIẾT TẮT

CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU

Trong vài thập niên trở lại đây, trên thế giới đã xuất hiện hai quan điểm địnhhướng cơ bản cho sự nghiệp phát triển y tế Quan điểm thứ nhất là giải quyết tính côngbằng trong chăm sóc y tế Quan điểm này được thể hiện trong Tuyên ngôn Alma Ata,tuyên ngôn về CSSKBĐ, với lời kêu gọi “ sức khỏe cho mọi người ở thế kỷ 21” Quanđiểm thứ hai là giải quyết tính hiệu quả trong chăm sóc y tế Quan điểm này thể hiệntrong việc thu phí tại các bệnh viện (BV) công và phát triển hệ thống y tế tư nhân(YTTN)[1] Từ hai quan điểm đó các quốc gia phải đưa ra lựa chọn cho sự nghiệp pháttriển y tế hoặc là giải quyết tính công bằng hoặc là ưu tiên giải quyết tính hiệu quả Vềcông bằng mà nói, lựa chọn cách này hay cách khác đều có cái lợi cái hại, cái được cáimất Tuy nhiên không phải không có cách để dung hòa cả hai mục tiêu trên nếu chúng

ta có một kế hoạch thông minh, cơ chế hợp lý Việt Nam và nhiều quốc gia khác đã vàđang thực hiện cả hai mục tiêu đó Câu trả lời chắc chắn không thể khác dành cho sựnghiệp phát triển đó là “ xã hội hóa y tế”

Quốc gia muốn phát triển thì phải có hệ thống y tế đủ mạnh, tiên tiến để chăm sócsức khỏe cho người dân Thành quả của y tế là điều kiện, là động lực cho sự phát triểncon người, kinh tế xã hội của đất nước Chính vì lẽ đó, Chính phủ Việt Nam luôn quantâm chỉ đạo sâu sắc sự nghiệp phát triển y tế nước nhà

Đứng trước sự phát triển nhanh chóng về kinh tế xã hội, thiếu nguồn lực là vấn đềkhông chỉ riêng của ngành y tế Khu vực y tế nhà nước ngày càng bộc lộ những bất cậptrong việc đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh (KCB) của nhân dân cả về số lượng lẫnchất lượng Cùng với sự gia tăng dân số nhanh chóng và thu nhập người dân ngày càngnâng cao đòi hỏi nhu cầu tất yếu được chăm sóc sức khỏe ( CSSK) cũng tăng theo cả

về số lượng và chất lượng Trước những đòi hỏi đó, ngành y tế đã huy động mọi tiềmnăng trí tuệ và vật chất trong nhân dân, huy động toàn xã hội chăm lo sự nghiệp pháttriển y tế Sự nghiệp phát triển y tế không chỉ của riêng ngành y tế mà là của toàn bộnhân dân chung sức xây dựng nền y tế đảm bảo công tác chăm sóc sức khỏe toàn diện

Để đáp ứng nhu cầu to lớn về chăm sóc y tế, Nghị quyết 4 Ban chấp hành TWĐảng khóa VII ban hành ngày 14-01-1993 đã lần đầu tiên đề cập tới vấn đề xã hội hóa(XHH) công tác y tế Qua đó mở ra hướng đi mới cho định hướng sự nghiệp phát triển

y tế Các văn bản pháp luật được lần lượt đưa ra nhằm thể chế hóa hoạt động XHH y tế

và hướng dẫn cụ thể các nội dung XHH với mục đích làm sao để mọi người dân, nhất

là đối tượng chính sách, người nghèo, người có BHYT được thụ hưởng các dịch vụ kỹthuật cao ngay tại cơ sở, giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước… dần dần tiến tớiđảm bảo công bằng trong CSSK

Nhìn lại chặng đường hơn 20 năm thực hiện đến thời điểm hiện tại đã cho thấy cónhiều chuyển biến sâu sắc Tình hình sức khỏe của người dân tiếp tục được cải thiện

thông qua các chỉ số sức khỏe cơ bản đều được nâng lên Trong báo cáo tổng kết năm

2016 và Phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu năm 2017[2] ngành y tế đã hoànthành vượt 2 chỉ tiêu được Quốc hội và Chính phủ giao là: (1) Số giường bệnh trên10.000 dân (không kể trạm y tế xã): giao 24,5, đạt 25,0 (tăng 0,5 giường); (2) Tỷ lệ dân

số tham gia bảo hiểm y tế (BHYT): giao 76%3, đạt 81,7% (vượt 5,7%), vượt mục tiêuThủ tướng Chính phủ giao (79%) là 2,7%, đã đạt được mốc >80% dân số tham giaBHYT vào năm 2020 Ngoài các kết quả đạt được, những khó khăn cũng không ít.Cũng theo báo cáo nêu trên những tồn tại và thách thức được nêu ra:

- Hệ thống các cơ sở y tế chưa đáp ứng được nhu cầu bảo vệ, chăm sóc và nâng cao

sức khỏe nhân dân trong điều kiện kinh tế xã hội ngày càng phát triển, nhu cầucủa người dân ngày càng tăng, cơ cấu bệnh tật thay đổi, biến đổi khí hậu, già hóadân số: Thiếu các cơ sở chăm sóc sức khỏe người già, các bệnh không lây nhiễm,các cơ sở nghiên cứu y sinh học…

- Vẫn còn có sự chênh lệch lớn về chất lượng dịch vụ y tế và các chỉ số về sức khỏecủa người dân giữa các vùng, miền

- Về khám, chữa bệnh: tình trạng quá tải ở một số BV trung ương và tuyến cuối đãbước đầu được cải thiện nhưng chưa bền vững do năng lực, chất lượng dịch vụ y

tế ở các cơ sở y tế tuyến dưới vẫn chưa được cải thiện căn bản, chưa lấy lại đượcniềm tin của người dân nên người dân vẫn có tâm lý muốn KCB ở tuyến trên…

Đó là một số khó khăn tồn tại sau khi thực hiện chính sách XHH y tế Xin khẳngđịnh rẳng vẫn còn nhiều bất cập và thách thức đối với ngành y tế hiện nay Vậy do đâunhững thực trạng trên vẫn chưa thể giải quyết, vẫn chưa thể đạt được mục tiêu đề ra,phải chăng chúng ta chưa thực hiện triệt để, đồng bộ các cấp chính quyền từ trungương đến địa phương, chưa quán triệt tư tưởng về định hướng XHH y tế hay còn nhữngtrở ngại nào khác làm cho việc thực hiện chủ trương này chưa như mong đợi Bài viếtdưới đây sẽ nêu lên một số quan điểm bàn luận về những bất cập và khó khăn tồn tạicũng như đề xuất một số giải pháp cho vấn đề XHH y tế nước ta hiện nay

3 Thủ tướng Chính phủ giao chỉ tiêu tham gia bảo hiểm y tế là 76% tại Quyết định số 2313/QĐ-TTg ngày 18/12/2015, sau điều chỉnh chỉ tiêu thành 79% theo Quyết định số 1167/QĐ-TTg ngày 28/6/2016

CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN LÝ THUYẾT

2.1/ Khái niệm XHH và XHH y tế:

Theo Nghị định số 73/1999/NĐ-CP ngày 19 tháng 8 năm 1999[3] của Chính phủ

về chính sách khuyến khích xã hội hoá đối với các hoạt động trong lĩnh vực giáo dục, y

tế, văn hóa, thể thao, “Xã hội hoá các hoạt động giáo dục, y tế, văn hoá, thể thao là vậnđộng và tổ chức sự tham gia rộng rãi của nhân dân, của toàn xã hội vào sự phát triển các

sự nghiệp đó nhằm từng bước nâng cao mức hưởng thụ về giáo dục, y tế, văn hoá, thểthao trong sự phát triển về vật chất và tinh thần của nhân dân” Bản chất của chủ trương

xã hội hoá là huy động các tiềm năng về nhân lực, vật lực, tài lực của toàn xã hội, trên cơ

sở đổi mới cơ chế quản lý, đa dạng hoá các hình thức hoạt động và các nguồn đầu tư, đổimới vai trò và trách nhiệm của Nhà nước, xây dựng cộng đồng trách nhiệm của các tổchức Đảng, Nhà nước, các đoàn thể nhân dân, các tổ chức kinh tế, xã hội và nghề nghiệp

2.2/ Nội dung của XHH y tế:

Để chỉ đạo thực hiện chủ trương XHH, Chính phủ đã ban hành nhiều văn bản quantrọng,4 khẳng định hai mục tiêu lớn của XHH là (1) huy động các nguồn lực của xã hội, đồng thời (2) tạo điều kiện để toàn xã hội được thụ hưởng thành quả giáo dục, y tế, văn hoá, thể dục thể thao ở mức độ ngày càng cao Theo Nghị quyết số 05/2005/NQ-CP ban hành ngày 18-04-2005[4], xã hội hóa trong lĩnh vực y tế bao gồm những nội dung chủ yếu như sau:

(1) Nhà nước tiếp tục tăng đầu tư cho y tế, trong đó bảo đảm ngân sách cho y tế công cộng, chăm sóc sức khoẻ cơ bản cho các đối tượng chính sách, người nghèo và trẻ em dưới 6 tuổi Ưu tiên đầu tư cho hệ thống y tế dự phòng, y tế cơ sở, đặc biệt là ở vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn, các bệnh viện nhi, khoa nhi, các chuyên khoa ít có khả năng thu hút đầu tư Triển khai đề án đào tạo bác sĩ, dược sĩ đại học cho vùng núi phía Bắc, miền Trung, Tây Nguyên và đồng bằng sông Cửu Long Ưu tiên đầu tư phát triển nguồn

nguyên liệu dược và sản xuất thuốc trong nước

(2) Tăng cường các hoạt động chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ nhân dân Vận động mọi người tham gia chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ cho bản thân, gia đình và cộng đồng

Khuyến khích các cá nhân, tổ chức trong nước và nước ngoài hoạt động từ thiện, cung cấp, hỗ trợ các thiết bị y tế và hỗ trợ khám chữa bệnh

4 Nghị quyết 90/CP, ngày 21-8-1997, Nghị định 73/1999/NĐ-CP; Nghị quyết 05/2005/NQ-CP, ngày 18-4-2005, “Về đẩy mạnh

xã hội hoá các hoạt động giáo dục, y tế, văn hoá và thể dục thể thao” Một nội dung quan trọng của việc thực hiện xã hội hoá còn

được nêu trong Nghị định 10/2002/NĐ-CP ngày 16-01-2002 và Nghị định 43/2006/NĐ-CP, ngày 25-4-2006, của Chính phủ về

việc quy định quyền tự chủ cho các đơn vị sự nghiệp công lập.

(3) Đẩy nhanh tiến độ phát triển và nâng cao chất lượng bảo hiểm y tế; củng cố và mở rộng bảo hiểm y tế bắt buộc theo hướng đa dạng hoá các loại hình bảo hiểm y tế đáp ứng nhu cầu của nhân dân; phát triển mạnh bảo hiểm y tế cộng đồng dựa chủ yếu vào sự đóng góp của người tham gia bảo hiểm, có sự trợ giúp của Nhà nước và các nguồn tài trợ khác; khuyến khích các loại hình bảo hiểm y tế tự nguyện Mở rộng diện các cơ sở y tế đăng ký khám chữa bệnh theo bảo hiểm y tế Từng bước thực hiện người đóng bảo hiểm y tế tự lựa chọn cơ sở khám chữa bệnh phù hợp Nhà nước quy định chế độ thanh toán bảo hiểm

y tế, đồng thời có chính sách ưu đãi đối với các đối tượng chính sách, trẻ em dưới 6 tuổi, trợ giúp người nghèo, đồng bào dân tộc ít người, vùng khó khăn

(4) Đổi mới chế độ viện phí trên cơ sở từng bước tính đúng, tính đủ các chi phí trực tiếp phục vụ BN Từng bước chuyển đổi việc cấp kinh phí hoạt động thường xuyên cho các cơ sở khám chữa bệnh sang cấp trực tiếp cho đối tượng thụ hưởng dịch vụ y tế do Nhànước cung cấp thông qua hình thức bảo hiểm y tế

(5) Khuyến khích mở bệnh viện, phòng khám tư nhân, bác sĩ gia đình

(6) Ngăn chặn, xoá bỏ độc quyền trong xuất nhập khẩu, sản xuất và cung ứng thuốc chữa bệnh

(7) Chỉ tiêu định hướng đến năm 2010:

- Thực hiện bảo hiểm y tế toàn dân

- Chuyển hầu hết các bệnh viện công lập sang hoạt động theo cơ chế cung ứng dịch vụ; hoàn thành việc chuyển các cơ sở y tế bán công sang dân lập hoặc tư nhân

- Các tỉnh, thành phố có điều kiện kinh tế phát triển đều có bệnh viện ngoài công lập

2.3/ Quy định quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập theo Nghị định số 43/2006/NĐ-CP[5]:

2.3.1/ Đối với đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm chi phí hoạt động và đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm một phần chi phí hoạt động:

2.3.1.1/ Nguồn tài chính:

1 Kinh phí do ngân sách nhà nước cấp, gồm:

a) Kinh phí bảo đảm hoạt động thường xuyên thực hiện chức năng, nhiệm vụ đối với đơn

vị tự bảo đảm một phần chi phí hoạt động (sau khi đã cân đối nguồn thu sự nghiệp); được

cơ quan quản lý cấp trên trực tiếp giao, trong phạm vi dự toán được cấp có thẩm quyềngiao;

b) Kinh phí thực hiện các nhiệm vụ khoa học và công nghệ (đối với đơn vị không phải là

tổ chức khoa học và công nghệ);

c) Kinh phí thực hiện chương trình đào tạo bồi dưỡng cán bộ, viên chức;

d) Kinh phí thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia;

đ) Kinh phí thực hiện các nhiệm vụ do cơ quan nhà nước có thẩm quyền đặt hàng (điềutra, quy hoạch, khảo sát, nhiệm vụ khác);

e) Kinh phí thực hiện nhiệm vụ đột xuất được cấp có thẩm quyền giao;

g) Kinh phí thực hiện chính sách tinh giản biên chế theo chế độ do nhà nước quy định(nếu có);

h) Vốn đầu tư xây dựng cơ bản, kinh phí mua sắm trang thiết bị, sửa chữa lớn tài sản cốđịnh phục vụ hoạt động sự nghiệp theo dự án được cấp có thẩm quyền phê duyệt trongphạm vi dự toán được giao hàng năm;

i) Vốn đối ứng thực hiện các dự án có nguồn vốn nước ngoài được cấp có thẩm quyền phêduyệt;

k) Kinh phí khác (nếu có)

2 Nguồn thu từ hoạt động sự nghiệp, gồm:

a) Phần được để lại từ số thu phí, lệ phí thuộc ngân sách nhà nước theo quy định của phápluật;

b) Thu từ hoạt động dịch vụ;

c) Thu từ hoạt động sự nghiệp khác (nếu có);

d) Lãi được chia từ các hoạt động liên doanh, liên kết, lãi tiền gửi ngân hàng

3 Nguồn viện trợ, tài trợ, quà biếu, tặng, cho theo quy định của pháp luật

2.3.1.2/ Nội dung chi

1 Chi thường xuyên; gồm:

a) Chi hoạt động theo chức năng, nhiệm vụ được cấp có thẩm quyền giao;

b) Chi phục vụ cho việc thực hiện công việc, dịch vụ thu phí, lệ phí;

c) Chi cho các hoạt động dịch vụ (kể cả chi thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước,trích khấu hao tài sản cố định theo quy định, chi trả vốn, trả lãi tiền vay theo quy định củapháp luật)

2 Chi không thường xuyên; gồm:

a) Chi thực hiện các nhiệm vụ khoa học và công nghệ;

b) Chi thực hiện chương trình đào tạo bồi dưỡng cán bộ, viên chức;

c) Chi thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia;

d) Chi thực hiện các nhiệm vụ do nhà nước đặt hàng (điều tra, quy hoạch, khảo sát, nhiệm vụkhác) theo giá hoặc khung giá do nhà nước quy định;

đ) Chi vốn đối ứng thực hiện các dự án có nguồn vốn nước ngoài theo quy định;

e) Chi thực hiện các nhiệm vụ đột xuất được cấp có thẩm quyền giao;

g) Chi thực hiện tinh giản biên chế theo chế độ do nhà nước quy định (nếu có);

h) Chi đầu tư xây dựng cơ bản, mua sắm trang thiết bị, sửa chữa lớn tài sản cố định thựchiện các dự án được cấp có thẩm quyền phê duyệt;

i) Chi thực hiện các dự án từ nguồn vốn viện trợ nước ngoài;

k) Chi cho các hoạt động liên doanh, liên kết;

l) Các khoản chi khác theo quy định (nếu có)

2.3.1.3/ Tự chủ về các khoản thu, mức thu

1 Đơn vị sự nghiệp được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giao thu phí, lệ phí phải thựchiện thu đúng, thu đủ theo mức thu và đối tượng thu do cơ quan nhà nước có thẩm quyềnquy định

Trường hợp nhà nước có thẩm quyền quy định khung mức thu, đơn vị căn cứ nhu cầu chiphục vụ cho hoạt động, khả năng đóng góp của xã hội để quyết định mức thu cụ thể chophù hợp với từng loại hoạt động, từng đối tượng, nhưng không được vượt quá khung mứcthu do cơ quan có thẩm quyền quy định

Đơn vị thực hiện chế độ miễn, giảm cho các đối tượng chính sách - xã hội theo quy địnhcủa nhà nước

2 Đối với sản phẩm hàng hoá, dịch vụ được cơ quan nhà nước đặt hàng thì mức thu theođơn giá do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định; trường hợp sản phẩm chưa được

cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định giá, thì mức thu được xác định trên cơ sở dựtoán chi phí được cơ quan tài chính cùng cấp thẩm định chấp thuận

3 Đối với những hoạt động dịch vụ theo hợp đồng với các tổ chức, cá nhân trong vàngoài nước, các hoạt động liên doanh, liên kết, đơn vị được quyết định các khoản thu,mức thu cụ thể theo nguyên tắc bảo đảm đủ bù đắp chi phí và có tích luỹ

2.3.1.4/ Tự chủ về sử dụng nguồn tài chính

1 Căn cứ vào nhiệm vụ được giao và khả năng nguồn tài chính, đối với các khoản chithường xuyên quy định tại khoản 1 Điều 15 Nghị định này, Thủ trưởng đơn vị được quyếtđịnh một số mức chi quản lý, chi hoạt động nghiệp vụ cao hoặc thấp hơn mức chi do cơquan nhà nước có thẩm quyền quy định

2 Căn cứ tính chất công việc, thủ trưởng đơn vị được quyết định phương thức khoán chiphí cho từng bộ phận, đơn vị trực thuộc

3 Quyết định đầu tư xây dựng, mua sắm mới và sửa chữa lớn tài sản thực hiện theo quy

định của pháp luật và quy định tại Nghị định này

2.3.2/ Đối với đơn vị sự nghiệp do ngân sách nhà nước bảo đảm toàn bộ kinh phí hoạt động:

2.3.2.1/ Nguồn tài chính

1 Kinh phí do ngân sách nhà nước cấp; gồm:

a) Kinh phí bảo đảm hoạt động thường xuyên thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao;được cơ quan quản lý cấp trên trực tiếp giao, trong phạm vi dự toán được cấp có thẩmquyền giao;

b) Kinh phí thực hiện các nhiệm vụ khoa học và công nghệ (đối với đơn vị không phải là

tổ chức khoa học và công nghệ);

c) Kinh phí thực hiện chương trình đào tạo bồi dưỡng cán bộ, viên chức;

d) Kinh phí thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia;

đ) Kinh phí thực hiện nhiệm vụ đột xuất được cấp có thẩm quyền giao;

e) Kinh phí thực hiện chính sách tinh giản biên chế theo chế độ do nhà nước quy định(nếu có);

g) Vốn đầu tư xây dựng cơ bản, kinh phí mua sắm trang, thiết bị, sửa chữa lớn tài sản cốđịnh phục vụ hoạt động sự nghiệp theo dự án được cấp có thẩm quyền phê duyệt trongphạm vi dự toán được giao hàng năm;

h) Vốn đối ứng thực hiện dự án có nguồn vốn nước ngoài được cấp có thẩm quyền phêduyệt;

i) Kinh phí khác (nếu có)

2 Nguồn thu từ hoạt động sự nghiệp (đối với các đơn vị có nguồn thu thấp), gồm:

a) Phần được để lại từ số thu phí, lệ phí cho đơn vị sử dụng theo quy định của Nhà nước; b) Thu từ hoạt động dịch vụ;

c) Thu khác (nếu có)

3 Nguồn viện trợ, tài trợ, quà biếu, tặng, cho (nếu có) theo quy định của pháp luật

4 Nguồn khác theo quy định của pháp luật (nếu có)

2.3.2.2/ Nội dung chi

1 Chi thường xuyên, gồm:

a) Chi hoạt động theo chức năng, nhiệm vụ được cấp có thẩm quyền giao;

b) Chi hoạt động phục vụ cho thực hiện công việc, dịch vụ thu phí, lệ phí;

c) Chi cho các hoạt động dịch vụ (kể cả các khoản chi thực hiện nghĩa vụ với ngân sáchnhà nước, trích khấu hao tài sản cố định theo quy định, chi trả vốn, trả lãi tiền vay theoquy định của pháp luật).

2 Chi không thường xuyên:

a) Chi thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và công nghệ;

b) Chi thực hiện chương trình đào tạo bồi dưỡng cán bộ, viên chức;

c) Chi thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia;

d) Chi vốn đối ứng thực hiện các dự án có vốn nước ngoài;

đ) Chi thực hiện các nhiệm vụ đột xuất được cấp có thẩm quyền giao;

e) Chi thực hiện tinh giản biên chế theo chế độ do nhà nước quy định (nếu có);

g) Chi đầu tư xây dựng cơ bản, mua sắm trang thiết bị, sửa chữa lớn tài sản cố định thựchiện các dự án được cấp có thẩm quyền phê duyệt;

h) Chi thực hiện các dự án từ nguồn viện trợ ngoài nước;

i) Các khoản chi khác theo quy định của pháp luật (nếu có)

2.3.2.3/ Tự chủ về các khoản thu, mức thu (đối với đơn vị có nguồn thu thấp)

1 Đơn vị sự nghiệp được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giao thu phí, lệ phí phải thựchiện thu đúng, thu đủ theo mức thu, đối tượng thu do cơ quan nhà nước có thẩm quyềnquy định

Trường hợp cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định khung mức thu phí, đơn vị căn cứnhu cầu chi phục vụ cho hoạt động, khả năng đóng góp của xã hội để quyết định mức thu

cụ thể cho phù hợp với từng loại hoạt động, từng đối tượng, nhưng không được vượt quákhung mức thu do cơ quan có thẩm quyền quy định

Đơn vị thực hiện chế độ miễn giảm mức thu cho các đối tượng chính sách xã hội theo quyđịnh của nhà nước

2 Đối với những hoạt động dịch vụ theo hợp đồng với các tổ chức và cá nhân trong vàngoài nước, đơn vị được quyết định các khoản thu, mức thu cụ thể, theo nguyên tắc bảođảm đủ bù đắp chi phí và có tích luỹ

2.3.2.4/ Tự chủ về sử dụng nguồn tài chính

1 Căn cứ vào nhiệm vụ được giao và khả năng nguồn tài chính, đối với các khoản chithường xuyên quy định tại khoản 1 Điều 22 Nghị định này, Thủ trưởng đơn vị được quyếtđịnh một số mức chi quản lý, chi hoạt động nghiệp vụ, nhưng tối đa không vượt quá mứcchi do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định

2 Căn cứ tính chất công việc, Thủ trưởng đơn vị được quyết định phương thức khoán chiphí cho từng bộ phận, đơn vị trực thuộc

3 Quyết định đầu tư xây dựng, mua sắm mới và sửa chữa lớn tài sản thực hiện theo quyđịnh của pháp luật và quy định tại Nghị định này.

2.4/ Quy định về các hoạt động liên doanh, liên kết, dịch vụ đối với các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh công lập theo Nghị định số 85/2012/NĐ-CP[6]:

1 Đơn vị được góp vốn, huy động vốn, liên doanh, liên kết theo quy định của pháp luật

để mở rộng cơ sở, phát triển các dịch vụ, kỹ thuật; triển khai các kỹ thuật ngoài danh mục

kỹ thuật và nhiệm vụ chuyên môn được giao; tổ chức các hoạt động dịch vụ để đáp ứngnhu cầu của xã hội nhưng phải phù hợp với lĩnh vực chuyên môn, khả năng của đơn vị vàđúng với quy định của pháp luật Việc góp vốn, huy động vốn, liên doanh, liên kết phảiđược hạch toán theo dõi riêng hoặc thành lập cơ sở hạch toán độc lập

2 Trường hợp thành lập cơ sở hạch toán độc lập trong khuôn viên hiện có của đơn vị:Đơn vị phải xây dựng Đề án báo cáo cơ quan quản lý cấp trên phê duyệt; cơ sở hạch toánđộc lập phải là đơn vị kế toán cấp dưới của đơn vị, do đơn vị trực tiếp quản lý, điều hành,hoạt động theo nguyên tắc tự bảo đảm toàn bộ kinh phí hoạt động thường xuyên và kinhphí đầu tư và được giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ chuyênmôn, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính theo quy định hiện hành

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG

3.1/ Thực trạng công tác XHH y tế nước ta hiện nay:

Phải thừa nhận rằng công tác XHH y tế nước ta hiện nay vẫn chưa được đẩy mạnh.Thật không khó để tìm kiếm những thông tin trái chiều, những phản ánh bất cập trong chủtrương XHH của Đảng và Nhà nước đồng thời nảy sinh nhiều yếu tố cả khách quan lẫnchủ quan làm cho công tác này chậm đẩy mạnh Với từ khóa “ bất cập của XHH y tế”được tìm kiếm trên trang www.google.com.vn chúng ta có thể tìm được khoảng 130.000kết quả chỉ sau 0,64 giây, quả thật có rất nhiều bất cập

Hình ảnh 01: Kết quả tìm kiếm qua website www.google.com.vn với

từ khóa “bất cập của XHH y tế”.

Nhận xét về tình hình hiện nay, Báo Đầu thầu có bài viết ngày 30-12-2016 dẫn lờiPhó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam chỉ ra một trong những vấn đề gây nhiều bức xúctrong lĩnh vực y tế là hệ lụy từ đầu tư xã hội hóa. Theo Phó Thủ tướng, khi chuyển từ thời

kỳ bao cấp sang cơ chế mới, lúc đó khó quá buộc phải nghĩ tới XHH, bản chất là tư nhânđầu tư len lỏi vào khắp hệ thống y tế, nhất là tuyến trên Thấy rõ nhất, dễ nhất là giườngdịch vụ, tiêu cực nhất là các chẩn đoán, KCB, đặt máy, giữa công và tư rất bức xúc

Thật vậy, giá cả cho nhu cầu KCB dịch vụ luôn là cao hơn so với KCB thường Đó

có phải hệ lụy của XHH hay là tính cạnh tranh giữa các BV vì mục đích phục vụ tốt nhấtcho BN Phương châm lấy NB làm trung tâm buộc các BV phải có chính sách đầu tư đểthu hút khách hàng NB KCB dịch vụ sẽ được đáp ứng nhu cầu nhanh phù hợp với số tiền

bỏ ra để có chất lượng phục vụ tốt đồng nghĩa với giá cả phải cao hơn Tuy nhiên điều đócũng không đồng nghĩa với việc NB KCB không phải dịch vụ sẽ không được phục vụ tốtnhất, hiệu quả nhất KCB không dịch vụ cũng sẽ được cung cấp dịch vụ phù hợp nhưngđạt hiệu quả tốt nhất, chất lượng tương ứng với số tiền họ đã chi trả Đồng ý tăng giá dịch

vụ KCB sẽ đưa đến những vấn đề như: người không có thẻ BHYT khi KCB sẽ trả tiền caohơn so với người có BHYT, các phòng khám tư nhân cũng sẽ tăng giá KCB và cuối cùngphát sinh nhiều tiêu cực nhưng nhìn tổng thể mà nói thì tất cả chỉ để NB hưởng lợi từnhững dịch vụ y tế tốt nhất Vì chưa có sự thống nhất về giá KCB nên tình trạng nâng giávẫn tăng lên do đó yêu cầu cần có sự phối hợp giữa BYT và Bộ Tài chính để có mức giáhợp lý hơn, không nên nhìn XHH dưới góc độ tiêu cực như vậy

Ngoài tăng giá dịch vụ KCB, sự minh bạch công –tư trong XHH y tế vẫn chưađược giải quyết cũng đang làm ảnh hưởng đến ý nghĩa và hiệu quả của chủ trương này “Phải rành mạch công tư trong xã hội hóa y tế” là bài viết mới đây trên trang Báo Mới số

ra ngày 20-05-2017 Bài viết dẫn lời Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ: “hiện nay, việc tựchủ về tài chính và thực hiện xã hội hóa các dịch vụ y tế đang diễn ra mạnh tại tuyếntrung ương Nhờ đó đã tạo nên sự cạnh tranh giữa các cơ sở y tế để nâng cao chất lượngnhưng còn tình trạng lẫn lộn công tư Trong khi đó, tại y tế tuyến dưới lại thiếu sự đầu tư

về trang thiết bị và nhân lực nên thiếu sự cạnh tranh và vắng BN.”

Sự lẫn lộn giữa công –tư ở đây là: lạm dụng dịch vụ để tận thu như tăng chỉ định sửdụng xét nghiệm, kỹ thuật cao, tăng nhập viện điều trị nội trú để tăng thu, sử dụng thuốckhông hợp lý, kéo dài thời gian điều trị Thực tế cho thấy, dịch vụ XHH y tế tại các BVcông lập đang được thực hiện theo hình thức đầu tư “tư trong công” Khởi đầu, chủtrương XHH lĩnh vực y tế đã mở đường cho các dịch vụ YTTN, tạo điều kiện chia sẻgánh nặng cho hệ thống y tế Nhà nước Nhưng dần dần, nhiều “đại gia” thấy được tínhchất “béo bở” của đầu tư y tế, đã đưa XHH y tế vào các BV công, lợi dụng môi trườngcủa BV công lập để đầu tư máy móc, trang thiết bị, cung cấp thuốc, hóa chất Họ đã tựxác định giá dịch vụ y tế XHH sao cho nhanh lấy lại vốn, chi hoa hồng hậu hĩnh chongười giới thiệu dịch vụ XHH Hậu quả là giá dịch vụ y tế XHH trong các BV công đượcđẩy cao không kiểm soát được, tình trạng lạm dụng kỹ thuật xảy ra tràn lan…

Rõ ràng XHH y tế vô hình đã trở thành bàn đạp để lợi dụng, kiếm lời Đơn cử chođiều này là BV Đa khoa Hòa Bình ngay sau khi thực hiện liên kết lắp đặt máy từ tháng03-2016 đã chỉ định hơn 7.000 ca khám BHYT sử dụng dịch vụ chụp CT- scan Việc chụpCT-scan nếu đúng chỉ định thì không có gì bàn cải nhưng chỉ định một cách tràn lan vìnhiều lý do như sợ quy trách nhiệm, sợ không phát hiện được hết bệnh… sẽ làm cho chỉđịnh này tăng lên nhanh chóng Chính vì chỉ định quá nhiều xét nghiệm làm NB trả thêmnhiều tiền cho nhu cầu CSSK của mình và BHYT cũng không ngoại lệ.

Tiếp đến, vấn đề liên doanh cũng nảy sinh khi mà các BV được các đơn vị đầu tưbên ngoài liên kết Xin được trích dẫn hai vụ liên doanh đình đám được đăng trên báoPháp luật Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) với tiêu đề “Xã hội hóa để…tận thu” ngày13-11-2014 dưới đây để cùng bàn luận:

1 Tháng 10-2013, Thanh tra Sở Y tế TP.HCM đã có kết luận về những sai phạm tại

BV Bình Dân Kết luận chỉ rõ việc liên doanh, liên kết đặt máy siêu âm trắng đen từ năm

2006 đến 2011 trị giá 46.000 USD (tương đương 920 triệu đồng) tại BV này khiến BVthất thu khoảng 135 triệu đồng, thất thoát 500 triệu đồng Việc ăn chia đặt máy X-quang

kỹ thuật số (từ tháng 04-2008 đến năm 2013) làm BV thất thoát gần 150 triệu đồng Nhàthuốc BV hợp tác với đối tác trong bốn năm khiến BV thất thu đến hơn… 1,8 tỉ đồng.Như vậy, tổng số tiền chi sai quy định tại BV Bình Dân trong bốn năm (từ 2009 đến 2012)của các lãnh đạo BV này hơn 3 tỉ đồng, trong đó nguyên giám đốc BV bỏ túi hơn 1,1 tỉđồng

Thanh tra Sở Y tế đề nghị truy thu toàn bộ số tiền hơn 3 tỉ đồng mà “nhóm lợi ích” đượchưởng

2 Ngày 21-07-2014, BV Mắt TP.HCM tiếp nhận ba máy Phaco Centurion từ mộtcông ty ở Hà Nội đầu tư mà không có hợp đồng hợp tác Việc lắp đặt cũng chưa được Sở

Y tế TP.HCM cho phép cũng như thẩm định Ngày 4-9, Thanh tra Sở Y tế đã niêm phong

ba máy này để xử lý

Trước đó, BV Mắt TP.HCM cũng có vi phạm trong việc đặt máy mổ Phaco hiệu LenSxLaser System (của hãng Alcon) trị giá hơn 13 tỉ đồng BV này đã ký cam kết mua các sảnphẩm sử dụng trong mổ mắt của hãng này trị giá gần 109 tỉ đồng trong thời gian 60tháng Trong khi theo quy định, việc mua sắm vật tư tiêu hao phải qua đấu thầu và thờihạn chỉ 12 tháng Hiện Thanh tra Sở Y tế TP đang tiến hành kiểm tra việc đặt máy, liêndoanh, liên kết và tài chính tại BV này

Việc đầu tư lắp đặt máy, thiết bị khám chữa tại các BV để nâng cao chất lượng kỹ thuật,nâng cao tay nghề chuyên môn, các bác sĩ, nhân viên y tế sẽ được tiếp cận với nhữngphương tiện kỹ thuật cao, hiện đại sẽ góp phần vào công tác KCB Thế nhưng việc đầu tư

ở đây có lẽ lại được hiểu theo nghĩa khác Các đơn vị đầu tư muốn thu lại vốn và lợinhuận một cách nhanh chóng nên đưa ra một số ràng buộc buộc BV phải thay đổi quy