Điều kiện x∈ℝ.. Nhận xét Do đó bất phương trình ban đầu nghiệm đúng với x≤0... Điều kiện x∈ℝ.. Giải các bất phương trình sau.
Trang 1Ví dụ 1: [ĐVH] Giải bất p ươn trìn 2 ( )
2x + 5x+ +6 7x+ <11 4x+9 x∈ℝ
Lời giải
Điều kiện 6
5
x≥ −
Bất phương trình đã cho tương đương với
2
2
2
x x
x x
3
x
1 ⇔x − − < ⇔x 2 0 x+1 x− < ⇔ − < <2 0 1 x 2 Kết luận nghiệm 1− < <x 2
Ví dụ 2: [ĐVH] Giải bất p ươn trìn 2 3 2 ( 2 ) ( )
Lời giải
Điều kiện x≥ −2
Nhận xét x= −2thỏa mãn bất phương trình đã cho
Xét trường hợp x> −2thì bất phương trình đã cho tương đương
( )
2
2
2
2
2
0
2 2
2 2
x x
x x
x
x x
x x
+ −
+ + +
+ + +
2 2
x
x x
+ + +
Ví dụ 3: [ĐVH] Giải bất p ươn trìn ( )3 2 ( )
3x+1 >2x +5x+1 x∈ℝ
Lời giải
Điều kiện 1
3
x≥ −
Bất phương trình đã cho tương đương với
12 BẤT PHƯƠNG TRÌNH VÔ TỈ – P3
Thầy Đặng Việt Hùng [ĐVH]
Trang 2( ) ( ) ( )
2
2
3
x+ + + > ∀ ≥ −x x nên
( )1 ( 3 1 2 ) ( 1) 0 ( 3 1 2 ) ( 1) 0 2( )
x x x x
x x x x
x x
Xét hai trường hợp xảy ra
0
x
x x
x
>
− > ⇔
<
thì ( )
2
0
0 0
x
x x
x
<
<
≥
≤ <
− − <
• Với x x( − < ⇔ < <1) 0 0 x 1thì ( ) 2
x
x x
< <
− − >
3
2x +19x +63x+76>3 3x+ +9 2x+5 x+2 x∈ℝ
Lời giải
Điều kiện x≥ −2
Bất phương trình đã cho tương đương với
2
2
x
+
Để ý rằng
2
x
(1) nghiệm đúng Kết luận x≥ −2
Lời giải
Điều kiện x≤6
2 x − + − =x 6 1 x + −x 1 + − >5 1 5 1− >0 nên bất phương trình đã cho trở thành
2
2
x x
2
6− + ≤x x 2 6− +x x [2]
6 0
x
x x
≥
+ − =
Vậy bất phương trình đã cho có nghiệm duy nhất x=2
Trang 3Ví dụ 6: [ĐVH] Giải bất phương trình 2 2 ( )
2x − + +x 1 2x + + ≥x 1 2x x∈ℝ
Lời giải
Điều kiện x∈ℝ Nhận xét
Do đó bất phương trình ban đầu nghiệm đúng với x≤0
Xét trường hợp x>0⇒ 2x2+ + >x 1 2x2− +x 1, bất phương trình đã cho trở thành
2
x
ℝ
Kết hợp hai trường hợp ta có tập nghiệm x∈ℝ
Ví dụ 7: [ĐVH] Giải bất phương trình 2 ( 3 5 4 3) ( )
15 5 2 9
2 9 3
x
Lời giải
Điều kiện 5
3
x≥ Lúc này bất phương trình đã cho tương đương với
2
5
3
x
3≤ <x
Ví dụ 8: [ĐVH] Giải bất phương trình 3 2
2x− −3 3x+ ≥2 x − −x 3
Lời giải
Điều kiện: 3
2
x≥
2x− − + −3 1 2 3x+ ≥2 x − −x 2
2
3
− +
Ta có:
3 2
x
Nên (2)⇔ − ≤ ⇔ ≤x 2 0 x 2
Trang 4Kết hợp điều kiện ta được 3; 2
2
S
là tập nghiệm của bất phương trình
Ví dụ 9: [ĐVH] Giải bất phương trình ( ) ( )2 ( )2 ( )
x− x− + x ≥ −x x∈ℝ
Lời giải
Điều kiện 1
2
x≥
Nhận xét x=1không thỏa mãn bài toán, do đó 2x− ≠1 x
Bất phương trình đã cho tương đương với
2
2
2 2
1
x
−
− +
2
x≥ +
Ví dụ 10: [ĐVH] Giải bất phương trình 2 2 ( )
4x + + +x 1 4x + ≥1 x x∈ℝ
Lời giải
Điều kiện x∈ℝ
Nhận xét 4x2+ + +x 1 4x2+ > ∀ ∈1 0, x ℝ nên bất phương trình nghiệm đúng trong trường hợp x≤0 Xét khả năng x>0⇒ 4x2+ + >x 1 4x2+1, bất phương trình đã cho trở thành
2
x
ℝ
Vậy bất phương trình đã cho có nghiệm x∈ℝ
BÀI TẬP LUYỆN TẬP Bài 1: [ĐVH] Giải bất phương trình x+ −4 2x+ ≤ −3 x 1 (x∈ℝ )
Bài 2: [ĐVH] Giải bất phương trình
2
2
6
2 1 1
x
x
Bài 3: [ĐVH] Giải bất phương trình x≤ 3x+ −1 x+1 (x∈ℝ )
Bài 4: [ĐVH] Giải bất phương trình 3 3 3 4 ( )
x x
Bài 5: [ĐVH] Giải bất phương trình 2 1 4 1 11
4
x − + x− ≥
Bài 6: [ĐVH] Giải bất phương trình x3− −4 3 2 5− x ≤4
Bài 7: [ĐVH] Giải bất phương trình 2x+10+ x+ ≤ +6 x 4
Bài 8: [ĐVH] Giải các bất phương trình sau
Trang 5a)
2
(1 1 ) > −
x
x
2 2
2
21
x
x x
Bài 9: [ĐVH] Giải các bất phương trình sau
2
2
4(x+1) ≤(3x+7) 1− 3 x + 4
Bài 10: [ĐVH] Giải các bất phương trình sau
a)
2
2
4
x
x x
+ −
x
x x