Nghiên cứu đề xuất giải pháp quản lý nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường tại khu du lịch bãi cháy, thành phố hạ long, tỉnh quảng ninh

chính là nh ng nguyên nhân làm ô nhi m môi tr ng bi n.

L I C M N

Qua th i gian h c t p tr ng i h c Th y l i, tác gi mu n g i l i c m n sâu s c đ n t t c các th y/cô trong tr ng đã truy n đ t cho tôi nh ng ki n th c b ích v khoa h c công ngh , k thu t và xã h i

Tác gi xin chân thành c m n các th y cô trong khoa Kinh t và Qu n lý đã truy n đ t cho tôi nh ng ki n th c chuyên sâu v chuyên ngành và giúp đ tác gi

t n tình trong su t th i gian theo h c c ng nh th i gian làm lu n v n

c bi t, tác gi xin g i l i c m n chân thành đ n PGS.TS.Nguy n Tr ng Hoan – gi ng viên khoa Kinh t và Qu n lý Tr ng i h c Th y l i đã t n tình giúp đ và h ng d n tác gi trong su t quá trình th c hi n lu n v n

Cu i cùng, tôi xin đ c g i l i c m n trân tr ng t i Phòng TNMT thành ph

H Long, khu du l ch Bãi Cháy đã cung c p nh ng t li u và h tr tác gi hoàn thành lu n v n này

M t l n n a tôi xin chân thành c m n!

Hà N i, ngày 03 tháng 03 n m 2016

Tác gi lu n v n

Ph m Thùy Linh

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan lu n v n th c s đ tài: “Nghiên c u đ xu t gi i pháp qu n

lý nh m gi m thi u ô nhi m môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy, thành ph H Long, t nh Qu ng Ninh” là k t qu nghiên c u c a riêng tôi, không sao chép c a

ai N i dung lu n v n có tham kh o và s d ng các tài li u, thông tin đ c đ ng t i trên các tác ph m, t p chí theo danh m c tài li u c a lu n v n

Hà N i, ngày 03 tháng 03 n m 2016

Tác gi lu n v n

Ph m Thùy Linh

M C L C

L I C M N I

L I CAM OAN II DANH M C CH VI T T T VI DANH M C HÌNH V VII DANH M C B NG BI U VIII

PH N M U IX

CH NG 1: T NG QUAN V MÔI TR NG VÀ QU N LÝ MÔI

TR NG 1

1.1 Môi tr ng và qu n lý môi tr ng 1

1.1.1 Khái ni m môi tr ng 1

1.1.2 Khái ni m môi tr ng du l ch và môi tr ng du l ch t nhiên 1

1.1.3 Khái ni m môi tr ng các khu du l ch ven bi n 2

1.1.4 Khái ni m qu n lý môi tr ng 2

1.2 Du l ch ven bi n 3

1.2.1 Khái ni m du l ch và du l ch ven bi n 3

1.2.2 L ch s hình thành và phát tri n 3

1.2.3 c đi m 4

1.2.4 Xu th , tri n v ng 4

1.2.5 Tác đ ng c a du l ch ven bi n t i môi tr ng 6

1.3.B o v môi tr ng và phát tri n du l ch b n v ng 9

1.3.1 B o v môi tr ng 9

1.3.2 Phát tri n du l ch b n v ng 10

1.4.Công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n 12

1.4.1 S c n thi t c a công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n 12

1.4.2 N i dung c a công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng t i các khu du

l ch ven bi n 13

1.4.3 Các nhân t nh h ng đ n công tác qu n lý môi tr ng t i các khu du

l ch ven bi n 14

1.5 Nh ng bài h c kinh nghi m v qu n lý môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n 24

1.5.1 Các công c qu n lý môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n 24

1.5.2 L i ích kinh t thu đ c t c i thi n môi tr ng bi n t i các khu du l ch ven bi n ………25

1.5.3 Bài h c qu n lý môi tr ng t i khu du l ch, ngh d ng Vinpearl Land (Hòn Tre) 26

1.6 Nh ng công trình nghiên c u có liên quan đ n đ tài 27

K T LU N CH NG 1 29

CH NG 2: ÁNH GIÁ HI N TR NG CÔNG TÁC QU N LÝ MÔI TR NG T I KHU DU L CH BÃI CHÁY, THÀNH PH H LONG, T NH QU NG NINH 30

2.1 Gi i thi u khái quát v khu du l ch Bãi Cháy 30

2.1.1 Các đi u ki n t nhiên, xã h i thành ph H Long 30

2.1.2 Các đi u ki n t nhiên và tài nguyên thiên nhiên khu du l ch Bãi Cháy 33 2.1.3 Các đi u ki n kinh t - xã h i c a Bãi Cháy 33

2.2 Th c tr ng phát tri n du l ch Bãi Cháy, thành ph H Long, t nh Qu ng Ninh 34

2.2.1 S l ng khách du l ch đ n khu du l ch Bãi Cháy 34

2.2.2 C s h t ng và c s v t ch t k thu t ph c v du l ch 35

2.3 Các y u t tác đ ng t i môi tr ng khu du l ch Bãi Cháy, thành ph H Long, t nh Qu ng Ninh 36

2.4 Hi n tr ng môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy, thành ph H Long, t nh Qu ng Ninh 46

2.4.1 V trí quan tr c và các ch tiêu quan tr c môi tr ng khu du l ch Bãi Cháy 46

2.4.2 K t qu quan tr c môi tr ng 47

2.5 Th c tr ng công tác qu n lý môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy 50

2.5.1 Mô hình t ch c qu n lý 50

2.5.2 Công tác qu n lý môi tr ng 52

2.6 ÁNH GIÁ CHUNG V CÔNG TÁC QU N LÝ MÔI TR NG T I KHU DU L CH BÃI CHÁY 58

2.6.1 Nh ng k t qu đ t đ c trong công tác qu n lý môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy 58

2.6.2 Nh ng t n t i trong công tác qu n lý môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy 64

K T LU N CH NG 2 71

CH NG 3: XU T M T S GI I PHÁP QU N LÝ NH M GI M THI U Ô NHI M MÔI TR NG T I KHU DU L CH BÃI CHÁY, THÀNH PH H LONG, T NH QU NG NINH 72

3.1 C s đ xu t gi i pháp 72

3.2 M c tiêu, ph ng h ng phát tri n du l ch t i khu du l ch Bãi Cháy, thành ph H Long, t nh Qu ng Ninh 72

3.2.1 Các m c tiêu c th 73

3.2.2 Ph ng h ng phát tri n 73

3.3 M c tiêu, ph ng h ng quy ho ch môi tr ng t nh Qu ng Ninh 74

3.4 M t s gi i pháp qu n lý nh m gi m thi u ô nhi m môi tr ng 76

3.4.1 Gi i pháp v c ch chính sách 76

3.4.2 Gi i pháp v t ch c qu n lý 76

3.4.3 Gi i pháp v tuyên truy n giáo d c 78

3.4.4 Gi i pháp v khoa h c, công ngh 80

3.4.5 Gi i pháp v ki m tra, giám sát 82

3.4.6 Gi i pháp v công c kinh t đ x lý vi ph m 83

K T LU N CH NG 3 92

K T LU N VÀ KI N NGH 93 DANH M C TÀI LI U THAM KH O

DANH M C CH VI T T T

Ký hi u vi t t t Ngh a đ y đ

3R: Gi m thi u, tái ch , tái s d ng

AFEC: H i ngh chuyên viên tài chính

BOD: Biochemical Oxygen Demand: nhu c u oxy sinh hoá

NTB: Nam Trung B

ODA: Vi n tr không hoàn l i

pH: axit hay đ chua c a n c

TNCSHCM: Thanh niên C ng s n H Chí Minh

DANH M C HÌNH V

Hình 2.1: B n đ t nh Qu ng Ninh 30 Hình 2.2: Hình nh c u Bãi Cháy 33 Hình 2.3: S đ C c u t ch c qu n lý môi tr ng khu du l ch Bãi Cháy 50

DANH M C B NG BI U

B ng 2.1: Ch tiêu thu gom rác th i sinh ho t các đô th 42

B ng 2.2: K t qu quan tr c ch t l ng không khí Bãi Cháy 47

B ng 2.3: K t qu quan tr c ch t l ng n c bi n Bãi Cháy 48

B ng 2.4: K t qu quan tr c ch t l ng đ t khu du l ch Bãi Cháy 49

PH N M U

1 Tính c p thi t c a đ tài

Vi t Nam có đ ng b bi n dài h n 3.260km, v i 125 bãi t m l n, nh , kho ng 2.273 đ o ven b , 44 v ng-v nh nh , 1.120 r n san hô, 252.500 ha r ng ng p

m n và các th m c bi n phân b t B c đ n Nam ây là ti m n ng quan tr ng cho

vi c phát tri n du l ch bi n Th c t là trong th i gian g n đây ,du l ch bi n n c ta phát tri n khá m nh v i l ng khách và doanh thu t ng liên t c hàng n m N m

2014 du l ch bi n thu hút 22 tri u l t khách qu c t , 58 tri u l t khách n i đ a; t ng thu t du l ch bi n đ t trên 200.000 t đ ng, t ng đ ng 10 t USD; t o ra 600.000

vi c làm tr c ti p và 1,1 tri u vi c làm gián ti p T ng nhu c u v n đ u t phát tri n

du l ch bi n đ n n m 2015 là h n 114.000 t đ ng, t ng đ ng 5,57 t USD; đ n

n m 2020 là 145.000 t đ ng, t ng đ ng 7,08 t USD Trong đó du l ch bi n thu hút kho ng 80% l ng khách đ n Vi t Nam và chi m kho ng trên70% doanh thu t

du l ch c a c n c

Qu ng Ninh là m t tr ng đi m kinh t , m t đ u tàu c a vùng kinh t tr ng

đi m phía B c đ ng th i là m t trong b n trung tâm du l ch l n c a Vi t Nam v i di

s n thiên nhiên th gi i v nh H Long đã hai l n đ c UNESCO công nh n v giá tr

th m m và đ a ch t, đ a m o c xác đ nh là 1 đi m c a vành đai kinh t V nh B c

B , là c a ngõ quan tr ng c a hành lang kinh t Nam Ninh - Hà N i - H i Phòng -

Qu ng Ninh Có h th ng c ng bi n, c ng n c sâu có n ng l c b c x p cho tàu hàng

v n t n t o ra nhi u thu n l i cho ngành v n t i đ ng bi n gi a n c ta v i các

n c trên th gi i

B c tranh t ng th v du l ch bi n, đ o khu du l ch Bãi Cháy nói riêng và

Qu ng Ninh nói chung trong nh ng n m qua có nhi u kh i s c, ngày càng kh ng

đ nh du l ch ven bi n là m t trong nh ng ngành kinh t giàu ti m n ng, mang l i l i ích v nhi u m t và tr thành s l a ch n c a đông đ o du khách trong và ngoài

n c Th nh ng, th i gian qua, du l ch ven bi n c ng b c l nhi u h n ch Trong

đó, v n đ đ t lên hàng đ u là s báo đ ng v ô nhi m môi tr ng Công tác v sinh

môi tr ng đ u ch a đ c quan tâm th ng xuyên N u quan sát, chúng ta d dàng

nh n th y, vi c qu n lý các d ch v du l ch trên b bi n không th c s ch t ch Rác

th i t đây ch a đ c thu gom, x lý tri t đ Có không ít hàng quán nh ch nhác,

t m b đ c d ng lên san sát Nh ng quán hàng này thu hút đông du khách vào mùa cao đi m nh ng đây c ng là nguyên nhân gây nên ô nhi m môi tr ng b i h

th ng x lý n c th i, thu gom rác không đ c đ u t hoàn ch nh

Nh n th c đ c các lí do nêu trên, tác gi ch n đ tài lu n v n “Nghiên

c u đ xu t gi i pháp qu n lý nh m gi m thi u ô nhi m môi tr ng t i khu du

l ch Bãi Cháy, thành ph H Long, t nh Qu ng Ninh”

2 M c đích nghiên c u c a đ tài

M c đích nghiên c u là đ xu t các gi i pháp qu n lý nh m gi m thi u ô nhi m môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy, thành ph H Long, t nh Qu ng Ninh

+ V n i dung: Nghiên c u phân tích, đánh giá th c tr ng ô nhi m môi tr ng, đ

xu t gi i pháp qu n lý nhà n c v môi tr ng nh m kh c ph c, c i thiên môi

tr ng khu du l ch Bãi Cháy

+ V không gian: tài t p trung nghiên c u, thu th p s li u c a th c tr ng phát tri n du l ch và th c tr ng ô nhi m môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy

+ V th i gian: S li u th ng kê và các v n đ liên quan đ c s d ng t n m 2010

đ n 2014, và đ xu t gi i pháp cho các n m 2015-2020

4 Ph ng pháp nghiên c u

đ m b o hoàn thành các n i dung và gi i quy t các v n đ nghiên c u

c a đ tài, tác g a đ xu t s d ng các ph ng pháp nghiên c u sau đây:

- Ph ng pháp k th a có ch n l c

Thu th p các tài li u, s li u có liên quan t các c quan, s ban ngành c ng

nh các báo cáo hi n tr ng môi tr ng, các công trình nghiên c u, v n b n quy

ph m pháp lu t có liên quan nh m thu đ c hi u bi t chung v các v n đ quan tâm

S d ng trong quá trình hoàn thành chuyên đ K t qu t các mô hình x lý d li u

s đ c di n gi i, phân tích nh m nêu lên th c tr ng ô nhi m Các bi n pháp và qui trình qu n lý c ng s đ c đ xu t d a trên nh ng k t qu phân tích và t ng h p

5 Ý ngh a khoa h c và th c ti n

- Ý ngh a khoa h c

H th ng hóa v m t lý lu n, đ xu t các gi i pháp có c s khoa h c c a đ tài mang ý ngh a quan tr ng trong vi c b sung, c p nh t nh ng ki n th c v th c

tr ng ô nhi m môi tr ng, ngu n phát sinh, cách nh n bi t và gi i pháp qu n lý môi

tr ng nh m gi m thi u ô nhi m t i các khu du l ch ven bi n trên c n c

ánh giá hi n tr ng ho t đ ng du l ch và nh ng tác đ ng t i môi tr ng t nhiên trong khu v c nh m c nh báo cho các c p qu n lý c ng nh các doanh nghi p

Ch ng 1: T ng quan v môi tr ng và qu n lý môi tr ng

Ch ng 2: ánh giá hi n tr ng công tác qu n lý môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy, Thành ph H Long, T nh Qu ng Ninh

Ch ng 3: xu t m t s gi i pháp qu n lý nh m gi m thi u ô nhi m môi

tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy, Thành ph H Long, T nh Qu ng Ninh

Ch ng 1: T NG QUAN V MÔI TR NG VÀ QU N LÝ MÔI TR NG

1.1 Môi tr ng và qu n lý môi tr ng

1.1.1 Khái ni m môi tr ng

Môi tr ng bao g m các y u t v t ch t t nhiên và nhân t o có tác đ ng đ i

v i s t n t i và phát tri n c a con ng i và sinh v t (Kho n 1 i u 3 Lu t b o v môi tr ng n m 2014)

Môi tr ng theo ngh a r ng là t t c các nhân t t nhiên và xã h i c n thi t cho

s sinh s ng, s n xu t c a con ng i nh tài nguyên thiên nhiên, không khí, đ t,

n c, ánh sáng, c nh quan, quan h xã h i…

Môi tr ng theo ngh a h p không xét đ n tài nguyên thiên nhiên, mà ch bao

g m các nhân t t nhiên và xã h i tr c ti p liên quan đ n ch t l ng cu c s ng c a con ng i

Tùy theo m c đích và n i dung nghiên c u, môi tr ng s ng c a con ng i

đ c phân thành môi tr ng t nhiên, môi tr ng xã h i và môi tr ng nhân t o Tóm l i môi tr ng là t t c nh ng gì bao quanh chúng ta cho ta c s s ng và phát tri n

1.1.2 Khái ni m môi tr ng du l ch và môi tr ng du l ch t nhiên

Môi tr ng du l ch đ c hi u là các đi u ki n, các y u t t nhiên, kinh t - xã

l ch khu v c đó H n n a môi tr ng du l ch còn có m i quan h m t thi t đ n ngu n tài nguyên và các ho t đ ng c a du l ch, góp ph n chi ph i đ n đ i s ng c a

ng i dân đ a ph ng c ng nh s c h p d n du l ch khu v c

Môi tr ng du l ch theo khái ni m trên có liên quan m t thi t đ n tài nguyên du

l ch Vi c khai thác h p lý, ph c h i, c i t o và tái t o các tài nguyên du l ch s làm

t t lên ch t l ng môi tr ng du l ch, làm t ng s c h p d n du l ch t i các đi m du

l ch, các khu du l ch Ng c l i, vi c khai thác không đ ng b , không có các bi n pháp ph c h i, tái t o tài nguyên du l ch s d n đ n phá v cân b ng sinh thái c a khu v c, gi m sút ch t l ng môi tr ng và t đó suy gi m s c hút du l ch

1.1.3 Khái ni m môi tr ng các khu du l ch ven bi n

Môi tr ng các khu du l ch ven bi n là t t c các y u t v t ch t t nhiên, nhân

v ng kinh t xã h i qu c gia

Các m c tiêu ch y u c a công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng bao g m:

• Kh c ph c và phòng ch ng suy thoái, ô nhi m môi tr ng phát sinh trong

ho t đ ng s ng c a con ng i

• Phát tri n b n v ng kinh t và xã h i qu c gia theo 9 nguyên t c c a m t xã

h i b n v ng do h i ngh Rio-92 đ xu t Các khía c nh c a phát tri n b n v ng bao

g m: Phát tri n b n v ng kinh t , b o v các ngu n tài nguyên thiên nhiên, không

t o ra ô nhi m và suy thoái ch t lu ng môi tr ng s ng, nâng cao s v n minh và công b ng xã h i

• Xây d ng các công c có hi u l c qu n lý môi tr ng qu c gia và các vùng lãnh th Các công c trên ph i thích h p cho t ng ngành, t ng đ a ph ng và c ng

đ ng dân c

1.2 Du l ch ven bi n

1.2.1 Khái ni m du l ch và du l ch ven bi n

Lu t Du l ch Vi t Nam đ c Qu c h i thông qua t i k h p th 7, Khóa XI

n m 2005 đã nêu khái ni m v du l ch nh sau: Du l ch là các ho t đ ng có liên quan đ n chuy n đi c a con ng i ngoài n i c trú th ng xuyên c a mình nh m đáp ng nhu c u tham quan, tìm hi u, gi i trí, ngh d ng trong m t kho ng th i gian nh t đ nh

Du l ch ven bi n là m t d ng ho t đ ng c a dân c vào nh ng th i đi m có đi u

ki n th i ti t thu n l i, các vùng bi n, nh m m c đích ngh ng i, gi i trí, ph c h i

s c kh e.Du l ch bi n bao g m ho t đ ng du l ch trên bãi bi n ho c t i các đ o ngoài bi n, do đó còn có th g i là du l ch bi n - đ o

1.2.2 L ch s hình thành và phát tri n

Du l ch ven bi n là lo i hình du l ch ra đ i s m và là m t trong hai trào l u du

l ch n i b t th k XVIII, d n đ n s phát tri n t giai đo n sau đó.Ngay trong

th i k c đ i, đã có nh ng ghi chép liên quan đ n ho t đ ng du l ch các bãi bi n

mi n Tây n c Ý c a c dân Roma, mà tiêu bi u là v nh Naples Nh ng DL bi n phát tri n m nh m nh t sau th i k Cách m ng Công nghi p, đ c bi t trong th k XIX

M t s nhà nghiên c u cho r ng du l ch ven bi n thu hút khách du l ch tr c h t

m t l a ch n lý t ng cho nhu c u gi i trí, th giãn, v i nh ng nghiên c u v du

l ch c trong đ a lý du l ch Du l ch t phát tri n mà đi m đ n đ u tiên là du l ch các bãi bi n Vì v y, m t s ng i đánh đ ng du l ch bi n v i nh ng chuy n ngh

hè dài ngày “Du l ch ven bi n là m t d ng ho t đ ng c a du l ch dài ngày th ng

đ c t ch c vào mùa hè” Ngày nay, ho t đ ng du l ch ven bi n đã và đang đ c

đa d ng hóa, phù h p v i nhi u nhu c u khác nhau c a khách du l ch T du l ch ngh d ng, t m bi n, nghiên c u, ti m hi u tài nguyên bi n cho đ n nh ng lo i hình th thao bi n nh kayking, canoing, scuba driving…

1.2.3 c đi m

Do tài nguyên du l ch bi n ph thu c r t l n vào y u t t nhiên đ c bi t là y u

t khí h u nên nhìn chung du l ch ven bi n có tính mùa v rõ nét h n h n so v i các

lo i hình du l ch khác (t p trung vào m t kho ng th i gian nh t đ nh và l p đi l p l i hàng n m, c ng đ l n) Du l ch ven bi n th ng di n ra m nh m nh t vào nh ng tháng hè Nhìn chung, du l ch bi n th ng t n t i v i nhi u hình th c k t h p

M t khác, ph n l n dân c và thành ph c a th gi i đ u n m khu v c ven

bi n, t c đ phát tri n kinh t các vùng này nói chung đ u m nh h n so v i các

n i khác Trên th c t , t t c các d án phát tri n kinh t , k c các d án phát tri n

du l ch t i vùng ven bi n đ u tác đ ng sâu s c đ n các ngu n tài nguyên thiên nhiên Do đó c n quy ho ch k l ng đ h n ch ho c lo i tr nh ng tác đ ng tiêu

c c

1.2.4 Xu th , tri n v ng

Vi t Nam có khí h u gió mùa r t đúng mùa, đúng l ch Ti m n ng bi n c a

Vi t Nam đã đ c th gi i công nh n nh : V nh H Long, Vân Phong, Nha Trang, Cam Ranh,… riêng b bi n à N ng đ c t p chí Forbes (M ) b u ch n là m t trong 6 bãi bi n quy n r nh t hành tinh; Bãi Dài c a đào Phú Qu c đ ng đ u trong danh sách các “Hidden Beaches” t m d ch là bãi bi n ti m n… ánh giá c a Conde Nast Traveller – t p chí du l ch n i ti ng dành cho gi i th ng l u trên th

gi i thì Vi t Nam đang đ ng th 18/20 qu c gia có l i th đ c bi t v s c m nh

ti m n ng t kinh t du l ch, trong đó đ c bi t là du l ch bi n

Cho đ n nay, du l ch ven bi n v n là m t trong nh ng đi m du l ch thu hút

l ng khách đông nh t trên quy mô toàn th gi i (trên 70%) và c ng là m t trong

nh ng lo i hình đem l i t l doanh thu cao nh t trong toàn ngành Du l ch ven bi n

là th m nh phát tri n c a nhi u qu c gia có bi n, trong đó có Vi t Nam.Theo Boris Fabres, c v n cao c p c a Trung tâm B o t n sinh v t bi n và Phát tri n C ng

đ ng, Hi p h i V n qu c gia và Khu b o t n thiên nhiên Vi t Nam thì có 80% du khách ch n bi n làm n i ngh ng i, h n 70% đi m đ n trong n c là bi n, k ho ch

c a Vi t Nam là t i n m 2020 khu v c bi n s đóng góp 50% GDP qu c gia T đó

có th th y đ c r ng l i ích c a du l ch bi n là r t l n

Vi c nâng cao hi u qu khai thác các s n ph m du l ch ven bi n đã t n d ng

đ c ti m n ng tài nguyên bi n ph c v đ i s ng c ng đ ng đ a ph ng Du l ch ven bi n mang l i giá tr kinh t l n v i vi c thu hút l ng khách du l ch qu c t đáng k , đem l i ngu n thu cho ngành du l ch các t nh ven bi n Phát tri n du l ch ven bi n còn đ ng ngh a v i vi c t o đ c nhi u c h i vi c làm, thu nh p n đ nh

và nâng cao m c s ng cho c ng đ ng dân c ven bi n

i v i các doanh nghi p, đó còn là c h i kinh doanh du l ch thu l i nhu n, bên c nh đó là vi c đ y m nh thu hút đ u t t các t p đoàn l n cho các d án phát tri n c s h t ng, ph c v cho ho t đ ng du l ch ti n xa h n n a

Không ch có v y, m t ph n ngu n thu t du l ch ven bi n có th đ c đ u t

đ nâng c p cho các s n ph m du l ch, góp ph n vào vi c tôn t o nh ng giá tr v n hóa, các làng ngh truy n th ng, th công m ngh và các ho t đ ng ngh thu t khác t i các d i không gian ven bi n

H n th n a, giá tr kinh t do du l ch ven bi n mang l i s góp ph n khuy n khích dân c đ a ph ng gi gìn, sáng t o nh ng ho t đ ng v n hóa và s n ph m du

l ch mang b n s c riêng cho đ a ph ng mình nh m đem l i l i ích cho t nh mình

c ng nh cho ngành kinh doanh d ch v c a c n c

1.2.5 Tác đ ng c a du l ch ven bi n t i môi tr ng

Tác đ ng môi tr ng là nh ng nh h ng (x u hay t t) do ho t đ ng phát tri n

du l ch gây ra cho môi tr ng Tác đ ng c a du l ch lên các y u t sinh thái t nhiên

có th là tác đ ng tích c c ho c tiêu c c

1.2.5.1 Các tác đ ng tích c c

• B o t n thiên nhiên: Du l ch góp ph n kh ng đ nh giá tr và góp ph n vào

vi c b o t n các di n tích t nhiên quan tr ng, phát tri n các Khu B o t n và V n

Qu c gia

• T ng c ng ch t l ng môi tr ng: Du l ch có th cung c p nh ng sáng

ki n cho vi c làm s ch môi tr ng thông qua ki m soát ch t l ng không khí, n c,

đ t, ô nhi m ti ng n, th i rác và các v n đ môi tr ng khác thông qua các ch ng trình quy ho ch c nh quan, thi t k xây d ng và duy tu b o d ng các công trình

ki n trúc

• cao môi tr ng: Vi c phát tri n các c s du l ch đ c thi t k t t có th

đ cao giá tr các c nh quan

• C i thi n h t ng c s : Các c s h t ng c a đ a ph ng nh sân bay,

đ ng sá, h th ng c p thoát n c, x lý ch t th i, thông tin liên l c có th đ c c i thi n thông qua ho t đ ng du l ch

• T ng c ng hi u bi t v môi tr ng c a c ng đ ng đ a ph ng thông qua

vi c trao đ i và h c t p v i du khách

1.2.5.2 Các tác đ ng tiêu c c

• Tác đ ng đ n môi tr ng n c

Du l ch là ngành công nghi p tiêu th n c nhi u, đ c bi t là các trung tâm du

l ch, góp ph n làm t ng nguy c ô nhi m môi tr ng n c Cùng v i vi c t ng s

l ng khách, nhu c u n c cho sinh ho t c a c a khách du l ch t ng nhanh trung bình t i thi u kho ng 100 - 150 lít/ngày đ i v i khách du l ch n i đ a, 200 – 250 lít/ngày đ i v i khách qu c t so v i 80 lít/ngày đ i v i nhu c u sinh ho t c a ng i dân b n đ a i u này s làm t ng m c đ suy thoái và ô nhi m các ngu n n c

ng m hi n đang khai thác, đ c bi t vùng ven bi n do kh n ng ng p m n cao khi

áp l c các b ch a gi m m nh vì b khai thác quá m c cho phép Kh n ng cung

c p n c s ch cho sinh ho t, x lý n c th i không t ng x ng v i kh n ng đ ng hóa ô nhi m c a môi tr ng n c t i ch

Vi c gi i phóng m t b ng và san đ t đ xây d ng các c s h t ng ph c v du l ch

có th s gây ra xói mòn và s t l đ t, có th làm thay đ i l u l ng và ch t l ng ngu n n c Quá trình xây d ng v i các v t li u ph th i, n c th i và l ng x ng

d u nh t đ nh trong quá trình v n hành t các thi t b xây d ng không đ c x lý có

th s gây ô nhi m ngu n n c

Du khách trong hành trình du l ch x th i b a bãi s gây ô nhi m tr c ti p ho c gián ti p khi t ng đ t m t b r a trôi d n đ n ô nhi m ngu n n c N u nh không

có h th ng thu gom n c th i cho khách s n, nhà hàng thì n c th i s ng m

xu ng b n n c ng m ho c các thu v c lân c n (sông, h , bi n) làm lan truy n nhi u lo i d ch b nh nh giun sán, đ ng ru t, b nh ngoài da, b nh m t ho c làm ô nhi m các thu v c gây h i cho c nh quan và nuôi tr ng th y s n

tr ng Ngoài ra l ng khí CFCs th i ra t các thi t b đi u hòa nhi t đ c a h

th ng khách s n c ng có tác đ ng không nh đ n môi tr ng không khí

Ô nhi m không khí còn do khí th i t các lo i máy xây d ng c s h t ng ph c v

Vi c thay đ i m c đích s d ng đ t đ xây d ng khách s n và các công trình

d ch v du l ch s nh h ng đ n c nh quan thiên nhiên và c c u s d ng đ t, làm

đ t xói mòn, s t l L ng du khách quá đông đ n th m các danh lam th ng c nh và

h ng tr c ti p đ n các h sinh thái, đ c bi t là các h sinh thái d i n c

Trong các khu b o t n t nhiên, rác th i không đ c thu gom k p th i gây khó

kh n cho công tác b o t n vì ngoài vi c gây ô nhi m đ n các thành ph n môi tr ng khác, các ch t ph th i s thu hút các loài đ ng v t nh linh c u, k n k n, cò, kh

đ u chó… Thêm n a, rác th i là nguy c làm lây lan b nh d ch, nh h ng x u đ n

s c kho c a nhi u loài đ ng v t đ c b o t n, c a nhân viên khu b o t n và c du khách

Các ho t đ ng du l ch t i các khu v c có m t n c (nh đi thuy n máy tham quan, đua mô tô n c…) đ u có kh n ng hu ho i các loài th y sinh

Vi c phát tri n ho t đ ng du l ch s n b n n u không đ c qu n lý ch t ch c ng

có th là nguyên nhân làm gi m đi nhi u lo i sinh v t đang b đe d a di t vong

Vi c s d ng đ t không h p lý cho phát tri n du l ch, đ c bi t là trong các khu

b o t n có th nh h ng x u đ n môi tr ng s ng c a nhi u loài đ ng v t và th c

v t do nhi u loài r t nh y c m v i các bi n đ ng môi tr ng khi b xâm l n ho c

tr ng thái n ào, ô nhi m môi tr ng thành ph n , vì v y các loài đ ng v t s thay

đ i t p tính trong quá trình sinh tr ng, và nhi u loài đ ng v t nh có nguy c b

đè, gi m c bi t các h sinh thái và môi tr ng bi n, đ o r t nh y c m và d b

t n th ng do s c ép c a phát tri n du l ch Tài nguyên thiên nhiên nh r n san hô,

th m c bi n, r ng ng p m n, ngh cá và cá ngh sinh s ng khác trên đ o có th

bi n đ i theo chi u h ng x u đi do phát tri n du l ch không h p lý Nhi u c nh quan đ c s c, h sinh thái nh y c m đ c bi t vùng ven bi n và h i đ o b thay đ i

ho c suy gi m cùng v i vi c phát tri n khu du l ch m i

Nh ng ho t đ ng c a khách du l ch nh gi m đ p lên c , hái hoa qu b a bãi, ch t cây l y c i đ t l a tr i, leo núi t làm cho nhi u th c v t b m t d n

1.3 B o v môi tr ng và phát tri n du l ch b n v ng

1.3.1 B o v môi tr ng

B o v môi tr ng là nh ng ho t đ ng gi cho môi tr ng trong lành, s ch đ p,

c i thi n môi tr ng, đ m b o cân b ng sinh thái, ng n ch n, kh c ph c h u qu

x u do cong ng i và thiên nhiên gây ra cho môi tr ng, khai thác, s d ng h p lý

và ti t ki m tài nguyên thiên nhiên

BVMT chính là đ giúp cho s phát tri n kinh t c ng nh xã h i đ c b n

v ng KT-XH phát tri n giúp chúng ta có đ đi u ki n đ đ m b o an ninh qu c phòng, gi v ng đ c l p ch quy n c a dân t c i u đó l i t o đi u ki n n đ nh chính tr xã h i đ KT-XH phát tri n BVMT là vi c làm không ch có ý ngh a hi n

t i, mà quan tr ng h n, cao c h n là nó có ý ngh a cho t ng lai Nh n th c rõ đi u

đó, trong b i c nh chúng ta b c vào th i k công nghi p hóa, hi n đ i hóa đ t

n c, B Chính tr Ban Ch p hành Trung ng ng c ng s n Vi t Nam đã ra Ch

th s 36-CT/TW ngày 25 tháng 6 n m 1998 v “T ng c ng công tác BVMT trong

th i k công nghi p hóa, hi n đ i hóa đ t n c” Ngay nh ng dòng đ u tiên, Ch th

đã nêu rõ: “BVMT là m t v n đ s ng còn c a đ t n c, c a nhân lo i; là nhi m v

có tính xã h i sâu s c, g n li n v i cu c đ u tranh xóa đói gi m nghèo m i n c,

v i cu c đ u tranh vì hòa bình và ti n b trên ph m vi toàn th gi i” Nh v y BVMT có ý ngh a h t s c l n lao đ i v i s nghi p phát tri n c a đ t n c M c tiêu “dân giàu, n c m nh, xã h i công b ng, dân ch , v n minh” không th th c

tr ng h n, s phát tri n b n v ng v n đ ng tr c nh ng thách th c l n lao i u này đòi h i m i ng i, m i nhà, m i đ a ph ng trong c n c ph i th ng xuyên cùng nhau n l c gi i quy t, th c hi n nghiêm ch nh Lu t BVMT Có nh v y chúng ta m i có th hy v ng vào m t t ng lai v i môi tr ng s ng ngày càng trong lành h n

1.3.2 Phát tri n du l ch b n v ng

Theo đ nh ngh a c a T ch c Du l ch Th gi i - UNWTO đ a ra t i H i ngh v Môi tr ng và Phát tri n c a Liên h p qu c t i Rio de Janeiro n m 1992 “Du l ch

th ng h tr cho cu c s ng c a con ng i”

c các giai đo n c a vi c l p k ho ch, phát tri n và giám sát, giáo d c các bên liên quan v vai trò c a h

• Có kinh t , nó đóng góp v m t kinh t cho c ng đ ng và t o ra nh ng thu

nh p công b ng và n đ nh cho c ng đ ng đ a ph ng c ng nh càng nhi u bên liên quan khác càng t t Nó mang l i ích cho ng i ch , cho nhân viên và c ng i

xung quanh Nó không b t đ u m t cách đ n gi n đ sau đó s p đ nhanh do các

ho t đ ng kinh doanh nghèo nàn

M c tiêu c a Du l ch b n v ng là:

• Phát tri n, gia t ng s đóng góp c a du l ch vào kinh t và môi tr ng

• C i thi n tính công b ng xã h i trong phát tri n

• C i thi n ch t l ng cu c s ng c a c ng đ ng b n đ a

• áp ng cao đ nhu c u c a du khách

Không ph i đ n th i đi m này, tính b n v ng trong du l ch m i đ c đ c p

t i, mà m i lo ng i này đã đ c đ c p t lâu, nh ng ch a nh n đ c s quan tâm

c a đa s , c ng nh ch a có nh ng gi i pháp quy t li t nào đ i phó v i ô nhi m môi tr ng, ti n t i phát tri n du l ch theo h ng b n v ng

Ngày nay v i s phát tri n v t b c c a công ngh thông tin hi n đ i, kèm theo đó là ý th c con ng i c ng d n đ c nâng cao đ nh n th c sâu s c h n r ng môi tr ng s ng đang b đe d a, ô nhi m n ng n h n, nh ng th m h a do bi n đ i khí h u gia t ng, và c n có nh ng bi n pháp hi u qu h n, d t khoát h n, nh m b o

v thành qu kinh t đ t đ c, phát tri n xã h i, và b n v ng v môi tr ng

Quan tâm đ n y u t môi tr ng còn làm t ng kh n ng c nh tr nh cho d ch

v du l ch, t ng kh n ng thu hút du khách qu c t B i l m c s ng c a ng i dân

n c ngoài t ng cao, tiêu chu n đ i v i d ch v du l ch t t c ng m c cao d n H

đã hình thành nh ng ch ng trình du l ch xanh, khách s n thân thi n v i môi

tr ng, hàng lo t các ho t đ ng qu ng bá thành ph b n v ng v môi tr ng Khi các đi m du l ch bi n n i ti ng th gi i nh đ o Penang, Langkawi, (Malaysia), đ o Bali (Indonesia), các đ o c a Singapore đã có nh ng h ng d n du khách ho t

đ ng thân thi n v i môi tr ng, du l ch n c ta c n h c t p và đ ra nh ng ph ng

án hành đ ng c th đ b t k p tiêu chu n th gi i

T nh ng phân tích trên đây, có th nh n th y r ng du l ch bi n Qu ng Ninh nói chung và du l ch bi n Bãi Cháy nói riêng c n đ c đ u t phát tri n h n n a đ

x ng đáng v i ti m n ng du l ch đ c tr ng ven bi n mà thiên nhiên đã ban t ng

ng th i, c ng không th b qua vai trò c a môi tr ng trong s phát tri n c a du

l ch bi n, khi mà y u t môi tr ng và du l ch có tác đ ng b sung h tr nhau N u

có đ c s quan tâm đúng m c, dung hòa gi a phát tri n du l ch bi n và môi tr ng

bi n, t ng lai h a h n s đ t đ c nh ng thành t u đáng tuyên d ng, khích l , không ch cho du l ch bi n Qu ng Ninh nói riêng mà còn cho các qu c gia trên th

Vi t Nam là m t n c đang trên con đ ng xây d ng phát tri n, đòi h i s

d ng ngày càng nhi u tài nguyên thiên nhiên, các ch t th i trong s n xu t c ng ngày càng t ng lên, đã đang và s làm nhi m b n môi tr ng, là m i đe do đ i v i tài nguyên sinh v t các vùng lân c n

Ô nhi m c c b các khu công nghi p và các đô th đã th hi n rõ, nh t là ô nhi m ngu n n c và ô nhi m môi tr ng do đ t xói mòn và đó là v n đ mà hi n nay n c ta đang ph i đ ng đ u

- Th hai : Qu n lý nh m s d ng t t h n tài nguyên môi tr ng

C n ph i nh n th c r ng, v n đ b o v môi tru ng Vi t Nam th c ch t là

v n đ và khoa h c các ngu n tài nguyên - thiên nhiên, các đi u ki n t nhiên và

ti m n ng lao đ ng g n bó m t cách ch t ch và ch đ ng ngay trong m i quá trình xây d ng k ho ch phát tri n kinh t - xã h i ó là m t trong nh ng đ ng l i có tính chi n l c

- Th ba : S gia t ng dân s đ t ra v n đ qu n lý môi tr ng

M c t ng dân s là m i đe do môi tr ng l n nh t n c ta M t đ dân s trung bình c a n c ta là 200ng i/km2, thu c lo i cao trên th gi i T c đ t ng dân s nhanh, trong khi di n tích đ t canh tác không t ng, làm cho bình quân di n

tích đ t canh tác theo đ u ng i r t th p (th p nh t khu v c ông Nam Á) và l i xu

h ng gi m d n Di n tích r ng phá hàng n m (20 v n ha) làm cho di n tích r ng càng gi m Tàn phá th m th c v t r ng còn phá hu c các ngu n gen quý giá c a các đ ng v t hoang dã, phá hu đ t r ng, làm c n ngu n n c ng m và n c m t làm cho nhi u vùng tr thành hoang m c

Tuy nhiên phát tri n kinh t bi n nói chung và du l ch bi n nói riêng hi n đang

đ ng tr c nh ng v n đ l n v môi tr ng, trong đó có v n đ ô nhi m, tai bi n và

s c môi tr ng bi n, và v n đ m c n c bi n dâng, nh h ng đ n phát tri n

b n v ng M t trái c a phát tri n du l ch bi n chính là ch t l ng môi tr ng t i các khu du l ch gi m rõ r t Môi tr ng đ t, n c, không khí ngày càng ô nhi m, h sinh thái ven bi n và đa d ng sinh h c đang b đe d a Vi c xây d ng các công trình

du l ch hi n đ i và k t c u h t ng thi u quy ho ch t và ph n đa t phát, rác th i,

ý th c ch a cao c a du khách và các h gia đình, doanh nghi p kinh doanh, chính

là nh ng nguyên nhân làm ô nhi m môi tr ng bi n N u không đ c qu n lý m t cách ch t ch thì ch c ch n bi n Vi t Nam s không còn là đi m đ n an toàn, h p

d n c a du khách trong n c và trên th gi i ó không ch là t n th t c a ngành du

l ch mà còn là t n th t c a toàn b n n kinh t Vì v y đ phát tri n du l ch bi n m t cách b n v ng, đ bi n Vi t Nam luôn x ng đáng v i 4S: Sea - Sand - Sunny & Smile chính là: bi n đ p, cát tr ng, n ng vàng và n c i thân thi n thì r t c n có s

qu n lý nhà n c v môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n

1.4.2 N i dung c a công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng t i các khu du

Trong đi u ki n du l ch bi n đang phát tri n m nh nh hi n nay, s qu n lý, tác

đ ng có t ch c và đi u ch nh b ng quy n l c c a Nhà n c đ i v i môi tr ng

bi n nói chung và môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n nói riêng là h t s c c n thi t

N i dung công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng c a Vi t Nam đ c th hi n trong Ði u 37, Lu t B o v Môi tr ng, g m các đi m:

- Ban hành và t ch c vi c th c hi n các v n b n pháp quy v b o v môi

tr ng, ban hành h th ng tiêu chu n môi tr ng

- Xây d ng, ch đ o th c hi n chi n l c, chính sách b o v môi tr ng, k

ho ch phòng ch ng, kh c ph c suy thoái môi tr ng, ô nhi m môi tr ng, s c môi tr ng

- Xây d ng, qu n lý các công trình b o v môi tr ng, các công trình có liên quan đ n b o v môi tr ng

- T ch c, xây d ng, qu n lý h th ng quan tr c, đ nh k đánh giá hi n tr ng môi tr ng, d báo di n bi n môi tr ng

- Th m đ nh các báo cáo đánh giá tác đ ng môi tr ng c a các d án và các

c s s n xu t kinh doanh

- C p và thu h i gi y ch ng nh n đ t tiêu chu n môi tr ng

- Giám sát, thanh tra, ki m tra vi c ch p hành pháp lu t v b o v môi tr ng,

gi i quy t các khi u n i, t cáo, tranh ch p v b o v môi tr ng, x lý vi ph m pháp lu t v b o v môi tr ng

- Ðào t o cán b v khoa h c và qu n lý môi tr ng

- T ch c nghiên c u, áp d ng ti n b khoa h c k thu t trong l nh v c b o v môi tr ng

- Thi t l p quan h qu c t trong l nh v c b o v môi tr ng

1.4.3 Các nhân t nh h ng đ n công tác qu n lý môi tr ng t i các khu du

l ch ven bi n

1.4.3.1 Ngu n phát sinh ch t th i ô nhi m môi tr ng

Ch t l ng môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n đang ngày càng th p nguyên nhân ch y u đ n t ch t th i do phát tri n du l ch Mà ngu n phát sinh c a

ch t th i y là t :

- Các nhà hàng, khách s n, nhà ngh

- Các d ch v đô th du l ch: các c s ch m sóc s c kh e, d ch v y t , v n hóa th thao,…

- Các khu dân c trong và ven khu du l ch

1.4.3.2 Vai trò c a các bên liên quan tham gia qu n lý môi tr ng

Môi tr ng và các ho t đ ng v môi tr ng t nó đã mang tính xã h i cao, vì

v y xã h i hóa công tác b o v môi tr ng là vi c làm phù h p và c n thi t Tuy nhiên đ xã h i hóa công tác b o v môi tr ng thì c n có các c ch , chính sách c

th trong các khâu huy đ ng l c l ng, tài chính,… đ i v i c ng đ ng, chính sách khuy n khích tham gia đ u t vào l nh v c môi tr ng đ i v i t nhân, h p tác xã, huy đ ng các t ch c chính tr xã h i chuyên ngành tham gia

Trong tr ng h p các cá nhân, t ch c có hành vi phá ho i môi tr ng, vi ph m

lu t và các quy đ nh v BVMT thì c n có ch tài nghiêm kh c, c ng ch thi hành

b ng các bi n pháp hành chính và x ph t vi ph m theo các quy đ nh c a pháp lu t Các c quan, đ n v , t ch c qu n lý nhà n c liên quan đ n qu n lý môi

tr ng trong l nh v c du l ch là:

- C p trung ng: B Tài nguyên và Môi tr ng, T ng c c Du l ch

- C p t nh, thành ph và đ a ph ng: Các U ban Nhân dân các c p, các S

Du l ch, S Tài nguyên và Môi tr ng các n i có các khu phát tri n du l ch, các ban ban qu n lý các khu du l ch, khu b o t n thiên nhiên, v n qu c gia,…

- Các c quan hành chính s nghi p, công s , tr ng h c

- Các doanh nghi p kinh doanh d ch v du l ch, t ch c xã h i đ a ph ng trong khu v c phát tri n du l ch nh : H i các doanh nghi p ngành du l ch, H i các

n ch doanh nghi p du l ch, oàn TNCSHCM, H i ph n , H i c u chi n binh,

H i nông dân, … có vai trò quan tr ng trong qu n lý môi tr ng du l ch

- Các cá nhân tham gia kinh doanh, cung c p d ch v du l ch

- Khách du l ch và các công ty du l ch n i khác đ a đón khách đ n đi m du

l ch

- Quy n đi đôi v i trách nhi m c a các c quan, đ n v , t ch c xã h i và cá nhân

- Có ngh a v tuân th pháp lu t v b o v môi tr ng, h tr các c quan Nhà

n c trong vi c phòng ch ng, kh c ph c suy thoái môi tr ng, ô nhi m môi

tr ng…

- Khi u n i và t cáo các hành vi vi ph m pháp lu t v b o v môi tr ng

- Ki n ngh , góp ý vi c xây d ng các bi n pháp b o v môi tr ng đ a

ph ng

- Có quy n đ c h ng b i th ng thi t h i đ ng th i có ngh a v b i th ng thi t h i do hành vi gây tác h i đ n môi tr ng

- T o đi u ki n cho các đoàn thanh tra ho c thanh tra viên b o v môi tr ng thi hành nhi m v Có nhi m v ch p hành quy t đ nh c a c quan Nhà n c có

th m quy n k t lu n nh ng v n đ môi tr ng

1.4.3.3 Chính sách qu n lý môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n

a Nghiên c u b sung và hoàn thi n d n các chính sách và ch tài th c hi n

- Chính sách u tiên mi n gi m ho c không thu thu trong th i gian đ u v i các ho t đ ng đ u t cho b o v môi tr ng t i khu du l ch nh m thu hút v n

- u tiên cho các d án du l ch có gi i pháp c th v qu n lý và gi m thi u ô nhi m, thu h i, tái s d ng và tái ch ch t th i

- Chính sách u đãi cho ho t đ ng nghiên c u khoa h c và ng d ng công ngh m i trong phát tri n du l ch g n v i b o v môi tr ng và phát tri n b n v ng

- Khuy n khích phát tri n các lo i hình du l ch có trách nhi m v i môi tr ng

nh du l ch sinh thái, du l ch v n hóa,…

- T o c ch kinh t - tài chính thông thoáng, thu n l i cho m i thành ph n kinh t đ u t vào phát tri n du l ch b n v ng

- Thi t l p các ch tài, lu t l m t cách ch t ch nghiêm túc và hi u qu C n

x ph t nghiêm minh các t ch c, cá nhân vì m c tiêu l i nhu n mà b t ch p gây ô nhi m môi tr ng M c ph t không nên ch mang tính hình th c, hành chính, xét theo m c đ nghiêm tr ng có th t c gi y phép kinh doanh v i các c s kinh doanh và truy c u trách nhi m hình s v i các cá nhân

b T ng c ng hi u l c qu n lý nhà n c v môi tr ng các khu du l ch

Các ch đ u t khi mu n xây d ng c s l u trú du l ch c n ph i l p báo cáo đánh giá tác đ ng môi tr ng C quan qu n lý du l ch đ a ph ng ph i là m t thành viên tham gia giám sát các d án này

i v i các c s l u trú đang ho t đ ng c n giám sát theo m t s n i dung sau:

- Tiêu th n ng l ng

- Tiêu th n c

- Ngu n phát sinh, kh i l ng, thành ph n, tính ch t ch t th i r n, n c th i

- Chính sách mua s m/s d ng s n ph m đ b o v môi tr ng

- Thông tin ph n h i c khách hàng v môi tr ng c a c s

- M c đ hòa h p v i môi tr ng v n hóa, xã h i c a c s l u trú

T t c các tiêu chu n v ch t l ng n c, đ ô nhi m môi tr ng không khí, x

lý n c th i, rác th i, ti ng n đ c th c hi n theo quy đ nh c a pháp lu t hi n hành

B Tài nguyên và Môi tr ng đã ban hành Quy t đ nh s 02/2003 v Quy ch

B o v môi tr ng trong l nh v c du l ch nh m b o v môi tr ng du l ch, ng n

ng a và gi m thi u các tác đ ng tiêu c c đ n môi tr ng trong quá trình ti n hành các ho t đ ng du l ch, b o đ m phát tri n du l ch m t cách b n v ng, góp ph n b o

v môi tr ng đ t n c Quy ch này đi u ch nh các ho t đ ng liên quan tr c ti p

đ n môi tr ng du l ch trên ph m vi lãnh th n c Vi t Nam và áp d ng đ i v i các

t ch c, cá nhân ho t đ ng t i các khu, đi m du l ch M t s n i dung c b n c a Quy ch nh sau:

c i thi n đi u ki n môi tr ng t i các c s l u trú du l ch;

3 Tuyên truy n, ph bi n, nâng cao ý th c trách nhi m v b o v môi tr ng cho cán b , nhân viên trong c s l u trú;

4 B o đ m các đi u ki n v sinh môi tr ng và v sinh an toàn th c ph m khi cung c p cho khách các d ch v l u trú, n u ng và các d ch v khác trong c s l u trú theo quy đ nh c a pháp lu t;

5 t các thùng thu gom rác h p v sinh, đ m b o m quan trong khuôn viên

c s l u trú; thu gom toàn b rác trong c s l u trú và phân lo i rác đ x lý t i

ch ho c v n chuy n đ n n i quy đ nh; các ch t th i nguy h i ph i đ c phân lo i riêng đ x lý theo quy đ nh c a pháp lu t v x lý ch t th i nguy h i;

6 X lý n c th i trong c s l u trú phù h p v i tiêu chu n Vi t Nam (TCVN) v môi tr ng hi n hành;

10 B trí cán b (chuyên trách ho c kiêm nhi m) có ki n th c, nghi p v v

b o v môi tr ng theo dõi công tác b o v môi tr ng trong c s l u trú du l ch;

11 Tham gia tích c c vào vi c kh c ph c ô nhi m môi tr ng, suy thoái môi

tr ng và các phong trào b o v môi tr ng do đ a ph ng và ngành du l ch phát

đ ng;

12 Th c hi n qu n lý, theo dõi, đánh giá đ nh k v tình hình môi tr ng t i c

s l u trú và các s li u v tiêu th n ng l ng, n c, v rác th i, n c th i; thu

th p thông tin ph n h i c a khách v môi tr ng t i c s l u trú đ không ng ng

c i thi n và nâng cao ch t l ng môi tr ng;

13 Báo cáo đ nh k hàng n m v công tác b o v môi tr ng c a c s l u trú

du l ch cho S qu n lý v du l ch trên đ a bàn tr c ngày 15 tháng 2 c a n m sau

i u 8 Trách nhi m b o v môi tr ng c a các doanh nghi p kinh doanh l hành

1 Tuân th các yêu c u v b o v môi tr ng khi xây d ng ch ng trình du

l ch, không t ch c các lo i hình du l ch gây t n h i đ n môi tr ng;

2 a n i dung b o v môi tr ng vào tài li u h ng d n du l ch, thông báo,

nh c nh , ch d n khách du l ch tuân th các quy đ nh v b o v môi tr ng n i đ n

du l ch; không đ c phép đ a khách vào nh ng n i không đ c phép ho t đ ng du

l ch t i các V n qu c gia, Khu b o t n thiên nhiên và các khu v c c m khác;

3 Th ng xuyên c p nh t thông tin v tình hình môi tr ng, không đ a khách

đ n các vùng b ô nhi m n ng, vùng đang x y ra s c môi tr ng, đ m b o an toàn cao nh t v s c kh e, tính m ng cho du khách;

4 Trang b ki n th c v b o v môi tr ng, các bi n pháp ng c u trong tr ng

h p x y ra s c môi tr ng cho các h ng d n viên du l ch;

5 Tích c c tham gia ho t đ ng b o v môi tr ng t i các đ a ph ng n i doanh nghi p t ch c các ch ng trình du l ch; tuân th s đi u hành c a c quan có th m quy n v tránh và kh c ph c h u qu do s c môi tr ng gây ra

i u 9 Trách nhi m b o v môi tr ng c a các t ch c, cá nhân kinh doanh

v n chuy n khách du l ch

1 S d ng ph ng ti n v n chuy n khách du l ch ph i đáp ng các yêu c u b o

v môi tr ng theo quy đ nh t i Quy t đ nh s 4134/2001/Q -BGTVT ngày 5/12/2001 c a B tr ng B Giao thông v n t i ban hành tiêu chu n an toàn k thu t và b o v môi tr ng c a ph ng ti n giao thông c gi i đ ng b và các v n

b n pháp lu t có liên quan;

2 H ng d n, nh c nh khách du l ch không x rác b a bãi trên đ ng đi;

3 Thu gom, đ đúng n i quy đ nh rác th i phát sinh trên ph ng ti n trong quá trình v n chuy n khách du l ch;

4 Không th i khói, b i, d u, khí ho c các ch t ch a ch t th i v t tiêu chu n cho phép ra môi tr ng;

5 Không v n chuy n các ch t n , ch t cháy, ch t phóng x i v i các lo i

s n ph m có mùi khó ch u mà đ c phép v n chuy n thì tr c khi đ a lên ph ng

ti n v n chuy n ph i gói b c k , không đ l t mùi ra ngoài, không đ r i vãi trên

ph ng ti n v n chuy n và trên đ ng v n chuy n;

6 Không v n chuy n trái phép các đ ng v t, th c v t quý hi m quy đ nh t i Ngh đ nh s 18/H BT ngày 17/1/1992 c a H i đ ng B tr ng quy đ nh Danh

m c th c v t, đ ng v t r ng quý hi m và ch đ qu n lý, b o v và Ngh đ nh s 48/2002/N -CP ngày 22/4/2002 c a Chính ph v vi c s a đ i , b sung Danh m c

th c v t, đ ng v t hoang dã quý hi m ban hành kèm theo Ngh đ nh s 18/H BT ngày 17/1/1992 c a H i đ ng B tr ng quy đ nh danh m c th c v t r ng, đ ng v t

r ng quý hi m và ch đ qu n lý, b o v

i u 10 Trách nhi m b o v môi tr ng c a Ban qu n lý ho c t ch c, cá nhân

qu n lý khu, đi m du l ch

1 Xây d ng n i quy b o v môi tr ng phù h p v i đ c thù c a khu, đi m du

l ch và niêm y t t i l i vào và nh ng n i d quan sát trong khu, đi m du l ch;

2 t các thùng rác v trí thu n ti n cho khách x rác; th c hi n thu gom

ho c h p đ ng v i các t ch c, cá nhân khác đ thu gom rác trong khu, đi m du

l ch và chuy n đ n n i x lý; xây d ng khu v sinh công c ng t i v trí phù h p,

đ m b o v sinh môi tr ng;

3 B trí cán b (chuyên trách ho c kiêm nghi m) có ki n th c, nghi p v v

b o v môi tr ng theo dõi tình hình môi tr ng và vi c th c hi n các yêu c u b o

v môi tr ng trong khu, đi m du l ch;

4 Ki m tra, h ng d n yêu c u t ch c, cá nhân có ho t đ ng t i khu, đi m du

7 K p th i phát hi n các hi n t ng suy thoái, ô nhi m, s c môi tr ng t i khu, đi m du l ch, thông báo ngay cho các c quan có trách nhi m, đ ng th i áp

d ng các bi n pháp ng n ng a và kh c ph c h u qu trong ph m vi kh n ng;

8 Tr ng h p khu, đi m du l ch n m trong ho c li n k v i các khu v c nh y

c m v môi tr ng thì đ m b o các ho t đ ng t i khu, đi m du l ch không nh

h ng x u đ n môi tr ng các khu v c xung quanh

i u 11 Trách nhi m b o v môi tr ng c a khách du l ch

1 Tuân th các quy đ nh v b o v môi tr ng t i n i đ n du l ch và s ch d n

v b o v môi r ng c a doanh nghi p l hành, c s l u trú du l ch, c a t ch c,

cá nhân v n chuy n khách du l ch và nh ng ng i có th m quy n qu n lý đ n n i

5 Không đ t l a t i các n i d gây cháy r ng ho c h y ho i th m th c v t;

6 Không mang hóa ch t đ c h i, ch t n , ch t d gây cháy đ n n i du l ch;

7 Không mua bán, s d ng đ ng v t, th c v t quý hi m quy đ nh t i Ngh đ nh

s 18/H BT ngày 17/1/1992 c a H i đ ng B tr ng quy đ nh Danh m c th c v t

r ng, đ ng v t r ng quý hi m và ch đ qu n lý, b o v và Ngh đinh s 48/2002/N -CP ngày 22/4/2002 c a Chính ph v vi c s a đ i, b sung Danh m c

th c v t, đ ng v t hoang dã quý hi m ban hành kèm theo Ngh đ nh s 18/H BT ngày 17/1/1992 c a H i đ ng B tr ng quy đ nh Danh m c th c v t r ng, đ ng

v t r ng quý hi m và ch đ qu n lý, b o v và s n ph m c a chúng làm c nh, th c

n, thu c ho c hàng l u ni m

i u 12 Trách nhi m b o v môi tr ng c a các t ch c, cá nhân trong khu,

đi m du l ch

T ch c, cá nhân sinh s ng, ho t đ ng trong các khu, đi m du l ch ho c các khu

v c đã đ c quy ho ch cho phát tri n du l ch không đ c có các ho t đ ng gây tác

đ ng x u đ n c nh quan môi tr ng du l ch; th c hi n thu gom, x lý rác th i và tuân th các quy đ nh v b o v môi tr ng theo h ng d n c a t ch c, cá nhân

tr c ti p qu n lý khu, đi m du l ch; tham gia b o v , tôn t o môi tr ng du l ch, phòng và ch ng ô nhi m, suy thoái, s c môi tr ng trên đ a bàn

i u 13 B o v môi tr ng t i các bãi t m du l ch

1 T ch c, cá nhân không đ c th i ch t th i r n xu ng bãi t m du l ch; các

ch t th i l ng tr c khi đ c th i xu ng khu v c này ph i đ c x lý b o đ m các

ch tiêu ch t th i quy đ nh t i Ph l c III c a quy ch này;

2 T ch c, cá nhân không đ c đánh b t th y s n, neo đ u ph ng ti n đánh

có bi n pháp kh c ph c và b i th ng thi t h i theo quy đ nh c a pháp lu t

Tr ng h p t ch c, cá nhân gây ô nhi m, suy thoái ho c s c môi tr ng mà không có các bi n pháp kh c ph c ho c bi n pháp kh c ph c không đ khôi ph c tình tr ng ban đ u thì ph i ch u trách nhi m thanh toán m i chi phí kh c ph c theo quy t đ nh c a c quan nhà n c có th m quy n

c Nâng cao nh n th c v b o v môi tr ng

- T ch c các “ Tu n l du l ch xanh” t i các tr ng đi m du l ch

- T ch c các l p t p hu n v môi tr ng cho các cán b qu n lý, các doanh nghi p du l ch và c ng đ ng sinh s ng, làm vi c trong các khu du l ch ho c các khu v c quy ho ch cho phát tri n du l ch

d Nghiên c u ng d ng khoa h c công ngh

Khoa h c công ngh có tác d ng to l n không ch giúp gi m s c lao đ ng, nâng cao n ng su t trong công nghi p, nông nghi p mà còn giúp gi m ô nhi m môi

tr ng nâng cao ch t l ng d ch v trong du l ch Tuy nhiên tình , hình khoa h c công ngh Vi t Nam còn khá l c h u nên gi i pháp nghiên c u, l a ch n công ngh tiên ti n phù h p v i đi u ki n Vi t Nam

e T ng c ng công tác đào t o trong ngành du l ch

Hi n nay ki n th c nghi p v và hi u bi t v phát tri n du l ch b n v ng c a

đ i ng cán b ngành du l ch ch a đ c cao i u này không ch có nh h ng r t

x u đ n hình nh du l ch Vi t Nam trong m t b n bè qu c t và du khách trong

n c mà còn nh h ng tr c ti p đ n môi tr ng t i các khu du l ch Gi i pháp

tr c m t là c n t ng c ng nghiên c u, thi t l p m t ch ng trình đào t o toàn

di n v ki n th c nghi p v c ng nh nh n th c v môi tr ng cho toàn b đ i ng cán b ngành du l ch và đ u t cho hi n th c hóa nó

f H p tác và trao đ i kinh nghi m trong và ngoài n c

đ m b o phát tri n du l ch b n v ng và b o v môi tr ng thì nh t thi t ph i

có s ph i h p ch t ch gi a toàn th các bên có liên quan nh m trao đ i và áp d ng kinh nghi m trong phát tri n du l ch và b o v môi tr ng Các kinh nghi m, v n tài tr và h p tác đ u t n c ngoài c ng c n đ c xem xét và áp d ng h p lý

1.5 Nh ng bài h c kinh nghi m v qu n lý môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n

1.5.1 Các công c qu n lý môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n

Các công c QLMT chính là nh ng ph ng ti n th c hi n công tác QLMT c a Nhà

n c, các t ch c khoa h c và c s s n xu t Chúng có ch c n ng, quy n h n nh t

đ nh, đ c liên k t và h tr l n nhau khi c n thi t Công c qu n lý môi tr ng có

th phân lo i theo b n ch t thành các lo i c b n sau:

• Công c lu t pháp chính sách bao g m các v n b n v lu t qu c t , lu t qu c gia, các v n b n khác d i lu t, các k ho ch và chính sách môi tr ng qu c gia, các ngành kinh t , các đ a ph ng

• Các công c kinh t g m các lo i thu , phí đánh vào thu nh p b ng ti n c a

ho t đ ng s n xu t kinh doanh Các công c này ch áp d ng có hi u qu trong n n kinh t th tr ng

• Các công c k thu t qu n lý th c hi n vai trò ki m soát và giám sát nhà

n c v ch t l ng và thành ph n môi tr ng, v s hình thành và phân b ch t ô nhi m trong môi tr ng Các công c k thu t qu n lý có th g m các đánh giá môi

tr ng, minitoring môi tr ng, x lý ch t th i, tái ch và tái s d ng ch t th i Các công c k thu t qu n lý có th đ c th c hi n thành công trong b t k n n kinh t phát tri n nh th nào

• Công c tuyên truy n, giáo d c nâng cao nh n th c: ây là công c QLMT gián ti p và r t c n thi t nh m nâng cao nh n th c và ý th c môi tr ng c a toàn xã

h i c bi t là các n c đang phát tri n nh Vi t Nam hi n nay, khi ý th c c a

ng i dân v môi tr ng ch a cao thì tuyên truy n, giáo d c nâng cao nh n th c là

đi u không th thi u

• Công c giám sát, thanh tra, ki m tra và x lý vi ph m: G n ch t ch v i t

ch c phòng ng a, ng phó s c môi tr ng trên bi n; phát hi n, x lý nh ng vi c

x th i trái phép; nh t là v n t i bi n, khai thác than đá, du l ch, nhà hàng ven bi n

và trên bi n

• Công c h n h p: Trong th c t , r t hi m khi ch s d ng riêng l các công

c đ th c hi n QLMT Các công c th ng b sung h tr cho nhau

1.5.2 L i ích kinh t thu đ c t c i thi n môi tr ng bi n t i các khu du l ch ven bi n

Du l ch là ngành ph thu c khá nhi u vào thiên nhiên, môi tr ng T o hóa u

ái ban cho Vi t Nam r t nhi u bãi t m, v ng v nh xinh đ p Nh đó ngành công nghi p “không khói” – du l ch ven bi n r t phát tri n Tuy nhiên đi kèm v i s phát tri n y là s đi xu ng c a ch t l ng môi tr ng t i các khu du l ch ven bi n N u

ch t l ng môi tr ng không đ c c i thi n thì ch c ch n l ng khách du l ch trong n c và qu c t s gi m Và ng c l i n u môi tr ng đ c c thiên xanh

s ch đ p thì s l ng khách du l ch t ng t đó t ng l i ích kinh t , t ng thu nh p và

ch t l ng cu c s ng c a ng i dân trong và xung quanh khu du l ch M t ví d

đi n hình vào tháng 6 n m 2014, lãnh đ o UBND t nh Bình nh đã kiên quy t di

d i hàng tr m tàu thuy n, ghe thúng và l ng bè nuôi tr ng th y s n khu v c d c bãi bi n đ ng Xuân Di u, An D ng V ng đ n n i neo đ u m i nh m c i thi n môi tr ng và m ra không gian bãi bi n thông thoáng, s ch đ p h p d n khách du

l ch đ n v i thành ph bi n Quy Nh n T ng kinh phí h tr cho các ch tàu thuy n

di d i và đ u t xây d ng c s h t ng khu neo đ u m i kho ng 23 t đ ng (M c

h tr th p nh t 7 tri u đ ng, nhi u nh t h n 50 tri u đ ng cho m i ch tàu thuy n

ho c l ng, bè) N m 2013, ngành du l ch t nh này đón g n 1,7 tri u l t khách, t ng 16% so v i n m 2012, trong đó du khách qu c t h n 138.000 l t, doanh thu 600

t đ ng D ki n n m 2015 s thu hút kho ng 2,5 tri u l t khách du l ch, đ t doanh thu kho ng 1000 t đ ng

1.5.3 Bài h c qu n lý môi tr ng t i khu du l ch, ngh d ng Vinpearl Land (Hòn Tre)

Tuy Vinpearl n i ti ng là khu du l ch ng d ng ti n nghi và hi n đ i nh ng không h làm m t đi v đ p hoang s mà quy n r c a m t hòn đ o ng c n m gi a vùng v nh bi n đ p vào lo i nh t th gi i

Ngay t khi b t đ u thi công, vi c b o t n cây xanh đã đ c t ch c và m t

v n m đã đ c xây d ng C đã đ c đánh lên và đ a vào tr ng trong m t

v n c t m th i, xoài đ c tr ng d c theo con đ ng và r t nhi u lo i cây l n và cây c nh đ c tr ng trong v n m Chính nh v y mà nh ng khu v n trên đ o

m i phong phú và đa d ng nh ta có th th y hi n nay, không ch t o quang c nh

đ p mà còn giúp c i thi n môi tr ng t i khu du l ch

ng th i, ch đ u t c a d án c ng r t chú tr ng khâu x lý n c th i và đã

đ u t 3 tri u USD cho d án x lý n c th i, ch t th i quy mô và tiên ti n, theo đó

d án đã áp d ng nh ng công ngh tiên ti n nh t nh m tránh ô nhi m Chính h

th ng x lý n c th i mà Vinpearl Nha Trang đ u t xây d ng đã đáp ng đ c 1.000m3-100% l ng n c t i cho b m t cây xanh, th m c t i đây

Vinpearl Nha Trang c ng đã đ a h th ng l c n c bi n thành n c ng t công

su t 1.000 m3/ngày vào ho t đ ng, hoàn t t h ch a n c m a dung tích 1 tri u mét

kh i đ tr n c m a.V y là t h p du l ch và gi i trí Vinpearl Nha Trang trên đ o Hòn Tre s có đ n c ng t ph c v cho các ho t đ ng th ng nh t mà không c n ngu n cung c p t đ t li n Có th nói, Vinpearl Nha Trang đã xây d ng đ c m t quy trình khép kín v ngu n n c v i tiêu chí: hi u qu , ti t ki m, an toàn và b o

v môi tr ng

Vinpearl luôn hào h ng tham gia các ho t đ ng b o v môi tr ng sinh thái,

đ ng th i c ng tham gia các ho t đ ng kêu g i b o v môi tr ng thông qua các

cu c thi s c đ p t m c qu c t Các cu c thi ng i đ p th gi i nh cu c thi Miss Earth 2007, Miss Universal 2008, Hoa h u th gi i ng i Vi t 2010, Hoa h u Trái

đ t 2010… đ u có ho t đ ng tr ng cây, thu d n rác th i, c đ ng b o v môi tr ng

n c c a các ng i đ p, và các ho t đ ng tr ng cây, c đ ng b o v môi tr ng và môi tr ng n c đ u đ c Vinpearl tài tr và t ch c t i Khu công viên gi i trí Vinpearl

Cách qu n lý môi tr ng khéo léo, hi u qu c a khu du l ch, ngh d ng Vinpearl Land là bài h c h u ích cho t t c các khu du l ch trong n c nói chung và Bãi Cháy nói riêng

1.6 Nh ng công trình nghiên c u có liên quan đ n đ tài

ã có r t nhi u nh ng công trình nghiên c u trong và ngoài n c có liên quan

đ n đ tài, trong quá trình hoàn thi n lu n v n Tác gi đã nghiên c u tham kh o Ví

d nh : Lu n v n Th c s “ ánh giá hi n tr ng môi tr ng du l ch v nh H Long và

đ xu t gi i pháp nh m nâng cao ch t l ng môi tr ng cho ngành du l ch t nh

Qu ng Ninh” (2013) c a tác gi Tô H ng Tu n , hay nghiên c u “ ng d ng ki n

th c và k n ng v Qu n lý Du l ch có trách nhi m t i Vi t Nam” (2014) c a

Ch ng trình Phát tri n N ng l c Du l ch có Trách nhi m v i Môi tr ng và Xã h i

do Liên minh Châu Âu tài tr , bài “S d ng công c kinh t b o v môi tr ng

nh m phát tri n du l ch”, T p chí Du l ch Vi t Nam, S 4, tr.32-51(2006) c a

Nguy n Th Chinh

Các công trình nghiên c u trên đã đ c p đ n du l ch và hi n tr ng môi tr ng

du l ch c ng nh công c b o v môi tr ng tuy nhiên ch a phân tích rõ gi i pháp

qu n lý nh m gi m thi u ô nhi m môi tr ng t i khu du l ch Bãi Cháy, thành ph

H Long, t nh Qu ng Ninh