Bài thi Em yêu lịch sử xứ Thanh

Mặc dầu đã lên ngôi vua, và cũng đã bước sang giai đoạn tứ tuần, Lê Hoàn phải mang mũ áo: hoàng bào, long cổn, phải giữ một vẻ bề ngoài trịnh trọng như những con người đứng tuổi, nhưng p

CÂU HỎI:

Câu 1: Người xưa có câu: “Vua xứ Thanh, thần xứ Nghệ” Vùng Ái Châu (tức

Thanh Hóa ngày nay) được xem là cái nôi sản sinh ra vua chúa Việt Bằngnhững kiến thức lịch sử đã học, em hãy trình bày hiểu biết của mình về mộttrong các vị vua, chúa xứ Thanh mà em yêu thích nhất

Câu 2: Học giả người Pháp L.Bơdatxie nhận xét: “Công trình này là một trong

những tác phẩm đẹp nhất của nền kiến trúc Việt Nam” (Phan Đại Doãn: Nhữngbàn tay tài hoa của cha ông - NXB Giáo dục 1988) Ngày 27 - 06 - 2011, Tổchức UNESCO đã chính thức công nhận công trình này là Di sản văn hóa thếgiới Đó là công trình nào? Em hãy đóng vai một hướng dẫn viên du lịch để giúpcộng đồng hiểu biết về công trình này

Câu 3: Triệu Thị Trinh có một câu nói nổi tiếng: “Tôi muốn cưỡi cơn giómạnh, đạp luồng sóng dữ, chém cá Kình ở Biển Đông, đánh đuổi quân Ngô,giành lại giang sơn, cởi ách nô lệ chứ không chịu khom lưng làm tì thiếp ngườita” Bằng kiến thức lịch sử đã học, em hãy làm rõ truyền thống anh hùng bấtkhuất chống giặc ngoại xâm của con người xứ Thanh

Câu 4: Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa được thành lập như thế nào? Hãy nêu

những hiểu biết của em về một người Cộng sản Thanh Hóa mà em ấn tượngnhất?

Câu 5: Ngày 20/2/1947, Bác Hồ vào thăm Thanh Hóa đã căn dặn:

“Thanh Hóa phải trở nên một tỉnh kiểu mẫu phải làm sao cho mọi mặt chính trị, kinh tế, quân sự phải là tỉnh kiểu mẫu, làm hậu phương vững chắc cho cuộc kháng chiến” Thực hiện lời căn dặn của Bác, sau 30 năm đổi mới (1986-2016)

Đảng bộ, quân và dân Thanh Hóa đã phấn đấu đạt được nhiều thành tựu quan trọng trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội Em hãy nêu một thành tựu nổi bật nhất góp phần đưa Thanh Hóa từng bước trở thành tỉnh kiểu mẫu Liên hệ trách nhiệm bản thân

TRẢ LỜI:

Câu 1: Người xưa có câu: “Vua xứ Thanh, thần xứ Nghệ” Vùng Ái Châu (tức

Thanh Hóa ngày nay) được xem là cái nôi sản sinh ra vua chúa Việt Bằngnhững kiến thức lịch sử đã học, em hãy trình bày hiểu biết của mình về mộttrong các vị vua, chúa xứ Thanh mà em yêu thích nhất

Trong lịch sử dân tộc Việt Nam nói chung và lịch sử Thanh Hóa nóiriêng, có rất nhiều vị vua nổi tiếng đã có đóng góp to lớn đối với non sông đấtnước Một trong số các vị vua anh minh đó là Lê Hoàn

Lê Hoàn sinh ngày rằm tháng 7 năm 941, có cha là Lê Mịch, mẹ là họ Đặng, quê

ở Xuân Lập, Thọ Xuân, Thanh Hóa Khi sinh ra ông, mẹ ông dự đoán ông có tiền đồ lớn, nhưng bà sẽ không được hưởng Được vài năm, cha mẹ qua đời, Lê Hoàn một mình sống trong cảnh nghèo khổ

Ông được viên Quan Sát họ Lê trong thôn quý mến nhận làm con nuôi, chăm sóc dạy dỗ, không khác gì con đẻ

Lớn lên Lê Hoàn theo giúp Nam Việt Vương Đinh Liễn, tính tình phóng

khoáng, có chí lớn Vua Đinh Tiên Hoàng khen là người trí dũng, chắc thế nào cũng làm được việc, bèn giao cho cai quản 1 nghìn quân sĩ

Năm 968, vua Đinh Tiên Hoàng lên ngôi, đặt quốc hiệu là Đại Cồ Việt Năm

971 vua Đinh Tiên Hoàng bắt đầu quy định cấp bậc văn võ, tăng đạo Lấy

Nguyễn Bặc làm Định quốc công, Lưu cơ làm Đô hộ phủ sĩ sư, Lê Hoàn làm Thập đạo tướng quân, Tăng Thống, Ngô Chân Lưu được ban hiệu là Khuông Việt đại sư, Trương Ma Ni làm Tăng lục, Đạo sĩ Đặng Huyền Quang được trao chức Sùng chân uy nghi

Tháng 10, năm 979 Chi hậu nội nhân Đỗ Thích giết vua Đinh Tiên Hoàng, Nam Việt Vương Đinh Liễn ở sân cung Định quốc công Nguyễn Bặc, Ngoại giáp Đinh Điền, cùng Lê Hoàn rước Vệ Vương Toàn lên ngôi Hoàng đế, tôn gọi vua

là Tiên Hoàng Đế, tôn mẹ là Dương Thị làm Hoàng thái hậu

Vệ Vương Đinh Toàn lên ngôi khi mới 6 tuổi; Lê Hoàn làm nhiếp chính, công việc như Chu Công, xưng là Phó Vương Định quốc công Nguyễn Bặc, ngoại giáp Đinh Điền, Phạm Hạp nghi ngờ Hoàn sẽ làm điều bất lợi cho vua nhỏ, bèn dấy binh, chia hai đường thủy bộ, muốn tiến về kinh đô giết Lê Hoàn

Lê Hoàn chỉnh đốn quân lữ, đánh nhau với Đinh Điền, Nguyễn Bặc ở Tây Đô, Đinh Điền, Nguyễn Bặc bỏ chạy, đem quân thủy ra đánh Lê Hoàn nhân chiều gió phóng lửa đốt thuyền chiến, chém Đinh Điền, bắt Nguyễn Bặc đóng cũi đưa

về kinh sư, sau đem chém Phạm Hạp được tin, mất khí thế, chạy về làng Cát Lợi ở Bắc Giang Lê Hoàn đuổi theo, bắt sống Phạm Hạp mang về kinh sư

Năm 980, vào tháng 6, Tri Ung Châu của nhà Tống là Thái thường bác sĩ Hầu Nhân Bảo dâng thư khuyên vua Tông nên lựa thời cơ nước Nam rối ren, vua cònnhỏ, đem quân chinh phạt Vua nước Tống nghe theo.

Tháng 7, năm 980 nhà Tống lấy Hầu Nhân Bảo làm Giao châu lục lộ thủy lộ chuyển vận sứ, Lan Lãng đoàn luyện sứ Tôn Toàn Hưng,Bất tác sứ Hác Thủ Tuấn, Yên bi khổ sứ Tràn Khâm Tộ, Tả giám môn tướng quân Thôi Lượng làm Ung Châu Lộ binh mã bộ thư, Ninh Châu thứ sử Lưu Trừng, Quân khi khố phó

sứ Giả Thực, Cung phụng quan cáp môn chi hậu Vương Soạn làm Quảng Châu

Lộ binh mã đô bộ thư, họp quân cả bốn hướng, hẹn ngày cùng sang chinh phạt nước Nam

Thái hậu sai Lê Hoàn chọn dũng sĩ đi đánh giặc, lấy người Nam Sách Giang là Phạm Cự Lạng làm đại tướng quân Khi triều đình đang bàn kế hoạch xuất quân.Phạm Cự Lạng cùng các tướng quân khác đều mặc áo trận đi thẳng vào Nội phủ,

nói với mọi người: Thưởng người có công, giết kẻ trái lệnh là phép sáng để thi hành việc quân Nay chúa thượng còn trẻ thơ, chúng ta dẫu hết sức liều chết để chặn giặc ngoài, may có chút công lao, thì có ai biết cho ? Chi bằng trước hãy tôn lâp ông Thập đạo làm Thiên tử, sau đó sẽ xuất quân thì hơn Quân sĩ đều

hô vạn tuế.Thái hậu thấy mọi người vui lòng quy phục bèn sai lấy áo long cổn

khoác lên người Lê Hoàn, mời lên ngôi Hoàng đế Từ đó Hoàn lên ngôi Hoàng

đế, đổi niên hiệu là Thiên Phúc năm đầu (980), giáng phòng vua làm Vệ Vương.Truy phong cha của vua làm Trường Hưng Vương, mẹ họ Đặng làm Hoàng thái hậu

Mặc dầu đã lên ngôi vua, và cũng đã bước sang giai đoạn tứ tuần, Lê Hoàn phải mang mũ áo: hoàng bào, long cổn, phải giữ một vẻ bề ngoài trịnh trọng như những con người đứng tuổi, nhưng phong thái của con người thanh niên trong ông, vẫn giữ nguyên giá trị Ông luôn luôn tỏ ra linh hoạt, vui vẻ hòa mình với mọi người

Không những quí trọng lớp trí thức là những nhà sư, Lê Hoàn cũng có con mắt biệt đãi đối với những con người tài năng khác, kể cả những người nước ngoài, không có tư tưởng kỳ thị

Ông vẫn đóng đô ở Hoa Lư như vua Đinh trước kia Ông cho xây dựng nhiều cung thất Tất nhiên việc xây dựng này đã phải chi phí rất nhiều tiền của, có phần xa xỉ, nhưng mặt khác cũng phải thấy là Lê Hoàn rất muốn cho kinh đô và cho nơi vua ở, phải được bề thế, trang trọng, khiến cho nhân dân và khách nước ngoài phải trầm trồ, thán phục, do đó mà tôn vinh uy thế của vương triều ông Điều đặc biệt là Lê Hoàn rất chú trọng đến việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Bởi vì ông từ nhân dân mà ra, ông đã cố gắng giữ gìn lấy những khuynh hướng tâm linh, khuynh hướng thẩm mỹ mà người nước Việt bảo lưu sâu sắc Ông là một trong những nhà vua đầu tiên, lấy lễ để thờ Phù Đổng thiên vương, muốn bắt chước truyền thuyết các vua Hùng Vương đề cao anh hùng dântộc

Không có một tài liệu nào viết một cách rõ ràng và cụ thể về đời sống tình duyên của Lê Hoàn như thế nào Ta chỉ biết Lê Hoàn cũng như vua Đinh, có rất nhiều vợ, đều được phong làm Hoàng hậu, trong đó có bà Đại Thắng Hoàng hậu, tức là Dương Hậu, vợ cũ của Đinh Bộ Lĩnh Vua Đinh mất, Dương Hậu có cảm tình với Lê Hoàn, đã khoác áo hoàng bào lên vai ông để dựng vương triều nhà Lê

Năm Ất Tị (1005) vua Lê Hoàn mất thọ 65 tuổi, làm vua được 24 năm

Câu 2: Học giả người Pháp L.Bơdatxie nhận xét: “Công trình này là một trong

những tác phẩm đẹp nhất của nền kiến trúc Việt Nam” (Phan Đại Doãn: Nhữngbàn tay tài hoa của cha ông - NXB Giáo dục 1988) Ngày 27 - 06 - 2011, Tổchức UNESCO đã chính thức công nhận công trình này là Di sản văn hóa thếgiới Đó là công trình nào? Em hãy đóng vai một hướng dẫn viên du lịch để giúpcộng đồng hiểu biết về công trình này

Câu nói của học giả người Pháp nhắc đến thành Nhà Hồ ở Thanh Hóa Tronglịch sử các kinh đô của Việt Nam, mỗi kinh thành đều được định vị và xây dựngtrong từng bối cảnh địa – văn hóa cụ thể và đều có vị trí, vai trò và đặc điểmriêng, tạo nên một bộ phận vô giá của di sản lịch sử và văn hóa dân tộc Thànhnhà Hồ là một kinh thành tuy thời gian tồn tại không dài nhưng có nhiều đặcđiểm và giá trị văn hóa độc đáo không chỉ của Việt Nam mà của cả khu vựcĐông Á và Đông Nam Á.Thành bắt đầu xây dựng vào mùa xuân tháng Giêngnăm Đinh Sửu niên hiệu Quang Thái thứ 10 đời vua Thuận Tông của vươngtriều Trần Người quyết định chủ trương xây dựng là Hồ Quý Ly

Vua Hồ Quý Ly

Hồ Quý Ly xây thành mới ở động An Tôn (nay thuộc địa phận các xã VĩnhLong, Vĩnh Tiến, huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa), làm kinh đô mới với tên

Tây Đô, nhằm buộc triều Trần dời đô vào đấy trong mục tiêu chuẩn bị phế bỏvương triều Trần Tháng 3 năm Canh Thân (26-3 đến 24-4-1400), vương triều

Hồ thành lập (1400- 1407) và Tây Đô là kinh thành của vương triều mới, thànhThăng Long đổi tên là Đông Đô vẫn giữ vai trò quan trọng của đất nước Vì vậythành Tây Đô được dân gian quen gọi là Thành nhà Hồ

Thành nhà Hồ được xây dựng và tồn tại trong những biến động cuối thế kỷ XIVđầu thê kỷ XV, gắn liền với sự nghiệp của nhà cải cách lớn Hồ Quý Ly vàvương triều Hồ.Theo chính sử, thành được xây dựng rất khẩn trương, chỉ trong 3tháng Đối chiếu với qui mô to lớn của tòa thành thì đây là một đặc điểm quantrọng, có thể là một kỷ lục trong lịch sử kinh thành của Việt Nam Dĩ nhiên, có

lẽ đó là thời gian tập trung hoàn tất những công trình chủ yếu, quan trọng bậcnhất là tòa thành đá giữ vai trò như Hoàng Thành, còn các cung điện, rồi LaThành phòng vệ bên ngoài, đàn Nam Giao… còn được tiếp tục cho đến năm

1402 Vì vậy năm 1398, Hồ Quý Ly cho xây cung Bảo Thanh (hay Ly Cung ở

xã Hà Đông, huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa) để vua Trần Thuận Tông ở vàngày 15 tháng 3 năm Mậu Dần (ngày 2-4-1398) nhà vua bị ép nhường ngôi choThái tử An (Thiếu đế) cũng tại đây, rồi sau nhà vua mới về ngự điện

ở Tây Đô.Kết quả điều tra khảo sát và đo đạc của các nhà khảo cổ học cho biết thành Tây Đô qui mô lớn, riêng Hoàng Thành hình gần vuông, mỗi cạnh trên

dưới 800m và chu vi trên 3,5km Thành phía ngoài xây bằng đá, bên trong xây bằng đất đầm nện chắc, mở bốn cửa theo bôn hướng Nam, Bắc, Đông, Tây Tường thành đá bên ngoài xây bằng những khôi đá nặng trung bình 10-16 tấn,

có khối nặng đến trên 26 tấn, được đẽo gọt khá vuông vắn và lắp ghép theo hình chữ công “X” tạo nên sự liên kết kiên cố Đất đắp bên trong thoai thoải dần Thành qua thời gian trên 6 thế kỷ đã bị bào mòn và có chỗ bị sạt lở, nhưng di tích còn lại vẫn dày khoảng 4-6m, chân thành rộng khoảng trên 20km Bốn cửa thành xây theo kiểu vòm cuốn, bằng đá, riêng cửa Nam là cửa chính có ba cổng

ra vào, dài trên 34m, cao hơn 10m Theo các nhà khảo cổ, khối lượng đá xây dựng ước tính trên 25.000m3, khối lượng đất đắp trên 100.000m3 Đó là chưa nóiđến hào bao quanh thành cho đến nay vẫn còn có đoạn rộng khoảng 10-20m và

La thành bảo vệ vòng ngoài Theo sử liệu, trên thành còn xây tường bằng gạch

mà khảo cổ học đã phát hiện khá nhiều, trên nhiều viên gạch còn khắc tên đơn vịcác làng xã được điều động về xây thành Ngoài ra còn nhiều kiến trúc khác, trong đó đàn Nam Giao xây trên sườn phía Tây Nam núi Đốn Sơn bằng đá qui

mô khá lớn

Thành nhà Hồ là một kiến trúc kinh thành qui mô lớn, đặc biệt Hoàng thành, đànNam Giao xây bằng đá rất bền vững và kiên cố Giá trị độc đáo bậc nhất của Thành nhà Hồ là tòa kinh thành xây bằng đá Biết bao vấn đề đặt ra cần lời giải đáp như nguồn đá (có thể khai thác tại các núi đá gần đó), cách thức đẽo gọt theo kích thước được tính toán phù hợp với cấu trúc và thiết kế tòa thành,

phương tiện vận chuyển, phương pháp lắp ghép và xây dựng… Tất cả nói lên một kỳ tích của con người, tài năng tổ chức, điều hành của công trình sư và lao động sáng tạo của các lớp dân phu, thợ thủ công các nghề làm đá, nung gạch ngói, xây dựng và trang trí… Trên lãnh thổ Việt Nam và phương Đông có nhiều kiến trúc bằng đá, nhất là các pháo đài, đền miếu, tượng đài, lăng mộ… nhưng Thành nhà Hồ là kinh đô duy nhất xây dựng chủ yếu bằng đá lớn rất hiếm trên thế giới

Ngày 27 tháng 6 năm 2011, thành Nhà Hồ đã được tổ chức Văn hóa khoa học vàgiáo dục Liên Hiệp Quốc (UNESCO) công nhận là di sản văn hóa thế giới và đã được nhà nước Việt Nam xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt.Ngày 16 tháng 6 năm 2012, Ủy ban nhân dân Tỉnh Thanh Hóa đã tổ chức trọng thể Lễ đón bằng công nhận Di sản văn hóa thế giới Thành Nhà Hồ

Lễ đón bằng công nhận di sản văn hóa thế giới Thành Nhà Hồ

Câu 3: Triệu Thị Trinh có một câu nói nổi tiếng: “Tôi muốn cưỡi cơn giómạnh, đạp luồng sóng dữ, chém cá Kình ở Biển Đông, đánh đuổi quân Ngô,giành lại giang sơn, cởi ách nô lệ chứ không chịu khom lưng làm tì thiếp ngườita” Bằng kiến thức lịch sử đã học, em hãy làm rõ truyền thống anh hùng bấtkhuất chống giặc ngoại xâm của con người xứ Thanh

Truyền thống chống ngoại xâm là một vốn quý vô giá của dân tộc, là nguồn động viên tinh thần lớn lao, có tác dụng duy trì tư tưởng chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu đối với nhân dân ta Việc đánh giặc cứu nước là rất quan trọng nhưng cũng rất bình thường đối với mọi người dân Nhân dân ta nhận thức sâu sắc rằng: nước mất thì nhà tan, do đó, muốn bảo vệ quyền lợi cá nhân thì không có cách nào khác là phải đấu tranh bảo vệ quyền lợi của dân tộc Đấu tranh vì quyền lợi cá nhân nhưng không chỉ vì quyền lợi cá nhân mà còn vì nghĩa cả của dân tộc Từ xưa, truyền thống yêu nước chống giặc ngoại xâm đã trở thành truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam nói chung và của tỉnh Thanh Hóa nóiriêng Tiêu biểu cho phong trào đấu tranh chóng giặc ngoại xâm trong lịch sử Thanh Hóa là cuộc khởi nghĩa Bà Triệu, là phong trào Cần Vương và 2 cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc: chống pháp và chống Mĩ xâm lược.

1 Khởi nghĩa bà Triệu (248)

Triệu Thị Trinh sinh ra trong một gia đình yêu nước, có thế lực ở quận Cửu Chân Bà là người giỏi võ nghệ, giàu mưu trí và có chí lớn Nhân dân còn

truyền tụng các câu nói đầy khí phách của bà: “Tôi muốn cưỡi cơn gió mạnh, đạp luồng sóng dữ, chém cá kình ở biển Đông, đánh đuổi quân Ngô giành lại giang sơn, cởi ách nô lệ, chứ không chịu khom lưng làm tỳ thiếp người!”

Năm 248, Bà Triệu phất cờ khởi nghĩa ở vùng núi Nưa (Triệu Sơn, Thanh Hóa) Đông đảo nhân dân khắp hai quận Cửu Chân, Giao Chỉ (Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ) nổi dậy hưởng ứng Bà Triệu đã chỉ huy nghĩa quân đánh thắng nhiều trận, quân Ngô tan rã.Bọn quan lại thống trị từ Thứ sử Giao Châu trở xuống đến các huyện lệnh đều bị giết hoặc chạy trốn Cả Giao Châu chấn động

Bà Triệu phất cờ khởi nghĩa

Nhà Ngô phải cử danh tướng Lục Dận đem quân sang đàn áp cuộc khởi nghĩa Nghĩa quân đã chiến đấu anh dũng, kiên cường nhưng vì lực lượng quân sự còn yếu nên đã thất bại Bà Triệu Thị Trinh hy sinh trên núi Tùng (Hậu Lộc, Thanh Hóa).Trên núi Tùng hiện có mộ Bà Triệu và dưới chân núi Tùng là Đền thờ chính của Bà Triệu, cạnh quốc lộ số 1, thuộc Phú Điền, Hậu Lộc, Thanh Hóa Hội đền hằng năm vào ngày 21 tháng hai âm lịch .Cuộc khởi nghĩa Bà Triệu là một cuộc khởi nghĩa lớn, có thanh thế vang dội, là đỉnh cao của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc thế kỷ II, III

Cho đến nay, nhân dân cả nước còn lưu truyền hình ảnh Bà Triệu và hoạt động của quân khởi nghĩa

Khởi nghĩa Bà Triệu thất bại, nhưng hình ảnh người con gái kiên trinh bất khuất,người nữ anh hùng dân tộc siêu việt quyết nối chí Bà Trưng "giành lại giang san,cởi ách nô lệ" muôn thuở không mờ trong tâm trí phụ nữ và dân tộc Việt Nam

Đền thờ bà Triệu dưới chân núi Tùng

2 Khởi nghĩa Ba Đình và Phong trào Cân Vương:

Vào những thập kỷ cuối của thế kỷ XIX thời kỳ thực dân Pháp xâm lược nước

ta, triều đình nhà Nguyễn đã phân hóa sâu sắc, những người chủ chiến đã nổidậy ngay tại kinh thành Huế Cuộc nổi dậy không thành, Tôn Thất Thuyết cùngvua Hàm Nghi rời kinh thành ra đi, kêu gọi nhân dân phò vua, cứu nước VuaHàm Nghi ban chiếu Cần Vương Hưởng ứng chiếu Cần Vương, phong trào CầnVương đánh Pháp do các văn thân, sỹ phu yêu nước lãnh đạo phát triển mạnh

mẽ, được nhân dân trên khắp cả nước hưởng ứng

Trong cao trào yêu nước chống xâm lược Pháp của nhân dân ta cuối thế kỷ XIX,nhân dân Thanh Hóa đã có sự đóng góp to lớn, tô thắm thêm truyền thống yêunước, chống giặc ngoại xâm anh dũng, quật cường của nhân dân ta Những cuộcnổi dậy chống Pháp hưởng ứng chiếu Cần Vương nhất tề đứng lên đánh đuổigiặc Tây, thể hiện lòng yêu nước, khí thế đánh giặc sục sôi, bừng bừng nghĩakhí,

Cuộc khởi nghĩa Ba Đình năm 1886-1887 là đỉnh cao của phong trào CầnVương chống thực dân Pháp xâm lược ở Thanh Hóa

Khởi nghĩa Ba Đình là sự liên kết, phối hợp của nhiều vùng, nhiều địa bàn dưới

sự lãnh đạo của các sĩ phu yêu nước Gần với Ba Đình có Nguyễn Kiên đóng ở

Bồ Giông, Mậu Yên, Trường Phi Lai; Tống Duy Tân đóng ở Bồng Trung; CaoĐiển đóng ở Sơn Thôn; Bang Hiền và Nghĩa quân đóng ở núi Gây Từ Ba Đìnhnghĩa quân tỏa đi các nơi, chặn đánh các đoàn xe vận tải của địch và tập kích cáctoán lính hành quân

Không chỉ có người Kinh đứng lên chống Pháp, đồng bào các dân tộc miền núicũng hăng hái hưởng ứng phong trào Cần Vương, theo Cầm Bá Thước, Hà VănMao và đoàn quân nghĩa đánh Tây:

Dưới sự chỉ huy của các lãnh tụ Ba Đình, nghĩa quân chiến đấu anh dũng, lậpnhiều chiến công: Thanh thế của phong trào Cần Vương chống Pháp dâng cao,khiến cho giặc chịu thất bại nặng nề và hoang mang lo sợ Để cứu nguy, giặcPháp huy động mọi binh lực hòng tiêu diệt căn cứ chiến đấu Ba Đình Trướctình hình trên, để tránh khỏi bị tiêu diệt hoàn toàn, dành sức cho cuộc chiến đấulâu dài, Phạm Bành và Đinh Công Tráng quyết định rút quân khỏi căn cứ BaĐình