Đặc điểm truyện ngắn Đỗ Bích Thúy

Tìm hiểu đặc điểm nghệ thuật truyện ngắn Đỗ Bích Thúy: Nghệ thuật tổ chức cốt truyện; nghệ thuật xây dựng nhân vật và nghệ thuật miêu tả tâm lý... Chị từng giành giải nhất trong cuộc th

Đặc điểm truyện ngắn Đỗ Bích Thúy

Nguyễn Xuân Thủy

Trường Đại học KHXH&NV Luận văn ThS Chuyên ngành: Lí luận văn học; Mã số: 60 22 32

Người hướng dẫn: PGS.TS Đoàn Đức Phương

Năm bảo vệ: 2013

Abstract: Trình bày truyện ngắn Đỗ Bích Thúy trong dòng truyện ngắn đương đại: Phác

thảo về truyện ngắn đương đại Việt Nam; Đỗ Bích Thúy trong dòng văn học trẻ Nghiên cứu đặc điểm nội dung truyện ngắn Đỗ Bích Thủy qua: Phong cảnh thiên nhiên miền núi; cuộc sống và văn hóa miền núi; con người miền núi Tìm hiểu đặc điểm nghệ thuật truyện ngắn Đỗ Bích Thúy: Nghệ thuật tổ chức cốt truyện; nghệ thuật xây dựng nhân vật

và nghệ thuật miêu tả tâm lý

Keywords: Đỗ, Bích Thúy, 1975-, Lý luận văn học; Truyện ngắn; Văn học Việt Nam

Content

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: TRUYỆN NGẮN ĐỖ BÍCH THÚY TRONG DÒNG TRUYỆN NGẮN ĐƯƠNG ĐẠI 9

1.1.Phác thảo về truyện ngắn đương đại Việt Nam 9

1.1.1 Những chuyển biến về nội dung, khuynh hướng phản ánh 9

1.1.2 Sự đổi mới, phong phú về nghệ thuật biểu hiện 14

1.2 Đỗ Bích Thúy trong dòng văn học trẻ 17

1.2.1 Hành trình sáng tác của Đỗ Bích Thúy 17

1.2.2 Truyện ngắn Đỗ Bích Thúy trong dòng truyện văn học trẻ 18

Chương 2: ĐẶC ĐIỂM NỘI DUNG TRUYỆN NGẮN ĐỖ BÍCH THÚY 20

2.1 Phong cảnh thiên nhiên miền núi 20

2.2.1 Thiên nhiên hùng vĩ, hoang sơ 21

2.2.2 Thiên nhiên thơ mộng giàu tính nhạc và họa 23

2.2.Cuộc sống và văn hóa miền núi 28

2.2.1 Cuộc sống, sinh hoạt 28

2.2.2.Đặc trưng văn hóa 30

2.3 Con người miền núi 37

2.3.1 Người phụ nữ 37

2.3.1.1.Người phụ nữ suốt đời chịu thương chịu khó 38

2.3.1.2 Người phụ nữ chịu nhiều thiệt thòi, bất công trong xã hội và mất mát trong tình yêu 40

2.3.1.3.Người phụ nữ bao dung, nhân hậu, thủy chung 44

2.3.2 Những nhân vật khác 47

2.3.2.1 Những người đàn ông 47

2.3.2.2 Những đứa trẻ 49

Chương 3: ĐẶC ĐIỂM NGHỆ THUẬT TRUYỆN NGẮN ĐỖ BÍCH THÚY 50 3.1 Nghệ thuật tổ chức cốt truyện 50

3.1.1 Khái lược về cốt truyện 50

3.1.2 Các kiểu cốt truyện trong truyện ngắn Đỗ Bích Thúy 50

3.1.2.1 Cốt truyện truyền thống 51

3.1.2.2 Cốt truyện đan xen nhiều mạch truyện 54

3.1.2.3 Cốt truyện có kết thúc bỏ ngỏ, kết thúc bất ngờ 59

3.1.3 Tổ chức các thành phần cốt truyện 62

3.2 Nghệ thuật xây dựng nhân vật 69

3.2.1 Khái lược về nhân vật và nhân vật trong truyện ngắn 69

3.2.2 Nghệ thuật miêu tả ngoại hình và hành động trong sáng tác của Đỗ Bích Thúy 70

3.3 Nghệ thuật miêu tả tâm lý 70

3.3.1 Miêu tả tâm lý nhân vật thông qua hành động nhân vật 70

3.3.2 Sử dụng thủ pháp đối thoại, độc thoại nội tâm 72

3.3.2.1 Đối thoại 72

3.3.2.2 Độc thoại nội tâm 74

3.4.1 Ngôn ngữ 75

3.4.1.1.Ngôn ngữ của người miền núi 75

3.4.1.2 Ngôn ngữ giàu hình ảnh, chất thơ 82

3.4.2 Giọng điệu 85

3.4.2.1 Giọng điệu trữ tình, mộc mạc 85

3.4.2.2 giọng điệu cảm thương, xót xa 90

3.4.2.3 Giọng điệu triết lý, sâu lắng 92

KẾT LUẬN 95 TÀI LIỆU THAM KHẢO

MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Đỗ Bích Thúy là một nhà văn nữ đương đại có nhiều triển vọng Chị từng giành giải nhất trong cuộc thi sáng tác truyện ngắn

do tạp chí Văn nghệ quân đội tổ chức năm 1998 -1999 với chùm

tác phẩm: Mùa ngải đắng trên núi, Đêm cá nổi, Sau những mùa

trăng.Đặc biệt là truyện ngắn Tiếng đàn môi sau bờ rào đá của

chị đã được đạo diễn Ngô Quang Hải chuyển thể thành kịch bản

phim Chuyện của Pao Bộ phim này đã đoạt giải Cánh diều vàng

năm 2005 của hội điện ảnh Việt Nam

2 Lịch sử vấn đề

Đỗ Bích Thúy đến với văn chương từ khi 19 tuổi với tác phẩm đầu tay là Chuỗi hạt cườm màu xám đăng trên báo Tiền Phong Chị đoạt giải nhất cuộc thi sáng tác truyện ngắn do Tạp chí Văn nghệ Quân đội tổ chức năm 1998-1999 Sau đó, những thành công khác liên tiếp đến với chị, và ngày càng nhiều độc giả biết đến chị Hiện tại, chị đang giữ chức vụ Phó tổng biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội Có rất nhiều bài báo kể cả báo viết, báo mạng viết

về chị và truyện ngắn của chị như: Đọc truyện ngắn Đỗ Bích Thúy

in trên báo Văn nghệ số 5, ra ngày 3/2/2007 của nhà văn Trung Trung Đỉnh Từ truyện ngắn của một người viết trẻ đăng trên báo

Văn nghệ trẻ số 31 (31/7/2005) Đôi điều tâm đắc về cuộc thi

truyện ngắn VNQĐ 1998- 1999 của tác giả Khuất Quang Thụy…

Ngoài ra còn có một số công trình nghiên cứu về tác phẩm của chị như: Luận văn thạc sĩ của Nguyễn Minh Trường với đề tài

Truyện ngắn về đề tài dân tộc miền núi phía bắc qua tác phẩm của Cao Duy Sơn, Đỗ Bích Thúy, Nguyễn Huy Thiệp (2009) Luận văn

thạc sĩ của Nguyễn Thanh Hồng về đề tài tìm hiểu một số cách tân

nghệ thuật trong truyện ngắn một số cây bút nữ thời kỳ 1986 -2006 (Nguyễn Thị Thu Huệ, Nguyễn Ngọc Tư, Đỗ Bích Thúy) (2009) Luận

văn thạc sĩ của Ngô Thị Yên với đề tài Nghệ thuật trần thuật trong

truyện ngắn Đỗ Bích Thúy (2011) Để có cái nhìn rõ hơn về đặc

điểm truyện ngắn của nhà văn trẻ này, chúng tôi mạnh dạn áp dụng các lí thuyết thực tiễn của thể loại truyện ngắn để tìm hiểu về những đóng góp với thể loại mà nhà văn triển vọng này đã làm được

3 Đối tượng, phạm vi, mục đích nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu mà chúng tôi hướng tới trong khuôn khổ của luận văn là đặc điểm truyện ngắn Đỗ Bích Thúy qua các

tập truyện ngắn: Sau những mùa trăng (2001), Những buổi

chiều ngang qua cuộc đời (2003), Ký ức đôi guốc đỏ (2004), Tiếng đàn môi sau bờ rào đá (2006), Người đàn bà miền núi

(20080, Mèo đen (2011)

Mục đích của chúng tôi khi nghiên cứu vấn đề này là làm rõ đặc điểm truyện ngắn Đỗ Bích Thúy Góp phần vào việc đánh giá những đóng góp của tác giả đối với dòng truyện ngắn trẻ đương đại

4 Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau: Phương pháp tiếp cận thi pháp học, phương pháp lịch sử - xã hội, phương pháp tiểu sử, phương pháp cấu trúc, phương pháp so sánh

Ngoài ra, chúng tôi sử dụng những thao tác khoa học: Phân tích, trích dẫn tác phẩm để chứng minh cho từng luận điểm thuộc phạm vi đề tài Tiếp đó là thao tác thống kê, tổng hợp, so sánh, đối chiếu, để làm rõ dụng ý của nhà văn trong các tác phẩm của mình

từ đó tìm ra đặc điểm chung trong sáng tác của nhà văn

5 Cấu trúc của luận văn

Ngoài phần Mở đầu và Kết luận, phụ lục, nội dung luận văn gồm có ba chương:

Chương 1: Truyện ngắn Đỗ Bích Thúy trong dòng truyện ngắn đương đại

Chương 2: Đặc điểm nội dung truyện ngắn Đỗ Bích Thúy

Chương 3: Đặc điểm nghệ thuật truyện ngắn Đỗ Bích Thúy

Chương 1 TRUYỆN NGẮN ĐỖ BÍCH THÚY TRONG DÒNG TRUYỆN NGẮN ĐƯƠNG ĐẠI

1.1.Phác thảo về truyện ngắn đương đại Việt Nam

1.1.1 Những chuyển biến về nội dung, khuynh hướng phản ánh

Từ sau 1986 văn xuôi nói chung, truyện ngắn nói riêng chiếm một ưu thế lớn Chúng ta có thể khẳng định điều này qua việc nhìn vào sáng tác văn học trên các tờ báo, tạp chí chuyên ngành văn học, ở các Nhà xuất bản uy tín, các cuộc thi lớn và các giải thưởng văn học

Thời kỳ này, từ sự đổi mới trong tư duy nghệ thuật, sự mở rộng về phạm trù thẩm mỹ trong văn học khiến truyện ngắn không những đa dạng về đề tài, phong phú về nội dung mà còn có nhiều thể nghiệm, cách tân về thi pháp Các sáng tác thời kỳ này đã nhạt dần chất sử thi, bớt đi không khí hào sảng, anh hùng, thay vào đó

là giọng điệu sâu lắng và đậm chất đời thường Cảm hứng của các cây bút cũng có bước thay đổi từ vĩ mô đến vi mô, từ cao xuống thấp, từ số phận- vận mệnh chung của đất nước, dân tộc đến số phận riêng của mỗi con người Tâm thế đối thoại xuất hiện dày đặc trong các tác phẩm, điều này chứng tỏ sự xuất hiện của những quan niệm, tiêu chuẩn, thang bậc giá trị mới, khác hoàn toàn trước

đó Các vấn đề mới được đề cập đến trong tác phẩm như: Con người cá nhân, nhận thức lại thực tại, tinh thần sám hối, viết về nông thôn với cảm hứng phê phán … Nhu cầu cá nhân được thức

tỉnh một cách mạnh mẽ đã tác động trực tiếp đến truyện ngắn và trở thành chất liệu trong sáng tác của các tác giả

1.1.2 Sự đổi mới, phong phú về nghệ thuật biểu hiện

Truyện ngắn hiện đại thiên về miêu tả những chuyện đời thường, xoay quanh số phận của những con người cụ thể Nhân vật trong những truyện ngắn hiện đại là những con người dũng cảm, dám nhìn thẳng vào bản chất của mình cả ở điểm mạnh lẫn điểm yếu, đây chính là điểm thu hút độc giả trên hành trình khám phá sự mới mẻ về con người hiện đại

Truyện ngắn Việt Nam đương đại gặt hái thành công trên nhiều phương diện, trong đó không thể không kể đến ngôn ngữ trần thuật Ngôn ngữ là ngôn ngữ thường ngày dễ hiểu, sử dụng khẩu ngữ trong những truyện ngắn của Phan Thị Vàng Anh, là ngôn ngữ vỉa hè trong các tác phẩm của Phạm Thị Hoài, là lời trần thuật dân dã trong truyện ngắn Sương Nguyệt Minh, là những tiếng lóng, những câu chửi thề, những từ ngữ tục, là ngôn ngữ trần trụi,không gọt dũa của thứ ngôn ngữ “chợ búa” ở tác phẩm của Tạ Nguyên Thọ, Nguyễn Huy Thiệp Việc vận dụng thích hợp mảng ngôn từ ít có giá trị thẩm mỹ tự thân này một cách thích hợp cũng đem lại hiệu quả nhất định cho việc trần thuật

Tính chất đa thanh trong ngôn ngữ trần thuật hôm nay xuất phát từ việc tổ chức đồng thời những tiếng nói khác nhau Sự xen lẫn của lời thoại nhân vật vào lời kể và đặc biệt là hình thức lời nửa trực tiếp đã góp phần làm mới nghệ thuật kể chuyện, cho thấy

ý thức sử dụng ngôn ngữ có chủ ý của các cây bút truyện ngắn

đương đại Trong những nỗ lực cách tân, việc đổi mới ngôn ngữ trần thuật là một thành công không thể phủ nhận của truyện ngắn Việt Nam từ sau 1986

Những năm cuối thế kỷ XX xuất hiện cả loại “truyện ngắn mini” hàm súc, cô đọng cả về nội dung lẫn ngôn ngữ… Về hình thức, truyện ngắn khá đa dạng với cốt truyện đan xen nhiều mạch truyện, giàu chi tiết sự kiện

1.2 Vị trí truyện ngắn Đỗ Bích Thúy trong dòng truyện

ngắn trẻ đương đại

1.2.1 Hành trình sáng tác của Đỗ Bích Thúy

Đỗ Bích Thúy sinh năm 1975, bước vào làng văn từ khi 19 tuổi với truyện ngắn đầu tay Chuỗi hạt cườm màu xám đăng trên báo Tiền Phong Sau đó, chị đoạt giải nhất cuộc thi sáng tác truyện ngắn năm 1998-1999 do Tạp chí Văn nghệ quân đội tổ chức với tác phẩm: Sau những mùa trăng, Đêm cá nổi, Ngải đắng trên núi Tiếp đó, tác phẩm Tiếng đàn môi sau bờ rào đá của chị được đạo diễn Ngô Quang Hải chuyển thể thành phim Chuyện của Pao và đoạt giải Cánh diều vàng của hội điện ảnh Việt Nam năm 2005 Chị đã định hình một cách viết không ồn ào, hoa mĩ, không gây ra những cú sốc mạnh như những người bạn viết cùng trang lứa

Đỗ Bích Thúy đã xuất bản các tập truyện ngắn Sau những

mùa trăng (2001), Những buổi chiều ngang qua cuộc đời

(2003), Ký ức đôi guốc đỏ (2004), Tiếng đàn môi sau bờ rào đá (2006), Người đàn bà miền núi (2008), Mèo đen (2011) Mới đây

nhất chị vừa xuất bản tập truyện ngắn Em béo và hội cầu vồng

(2012) viết về về đề tài thiếu nhi

1.2.2 Vị trí truyện ngắn Đỗ Bích Thúy trong dòng truyện ngắn trẻ đương đại

Đỗ Bích thúy sáng tác chủ yếu về đề tài cuộc sống của người dân tộc miền núi Tây Bắc Trong sáng tác của chị, miền Tây Bắc trở nên thơ mộng, gần gũi, quen thuộc Lối kể chuyện tự sự giàu chất trữ tình kết hợp với hệ thống hình ảnh, ngôn ngữ đặc trưng cho văn hóa vùng miền đã làm nên sức cuốn hút trong tác phẩm của chị.Truyện ngắn của chị đã góp phần trong việc đưa văn hóa vùng miền đến với đông đảo độc giả Chị là một nhà văn trẻ triển vọng

và có nhiều đóng góp trong dòng văn học trẻ đương đại, đặc biệt là truyện ngắn về mảng đề tài dân tộc miền núi

Chương 2 ĐẶC ĐIỂM NỘI DUNG TRUYỆN NGẮN ĐỖ BÍCH THÚY 2.1 Phong cảnh thiên nhiên miền núi

Bước chân vào thế giới nghệ thuật của Đỗ Bích Thúy, người đọc được sống trong môi trường đậm chất miền núi, là thế giới sinh động những tên đất, tên bản, tên núi, tên sông…làm “chất nền” cho những câu chuyện kể của ch: Xà Tùng Chứ, Chín Chải, Tây Côn Lĩnh, Cao Bành, Thượng Sơn, Lũng Pục, Cao Mã Pờ, Pải Lủng, Vần Chải, Lao Chải, Sán Chải, Xán Díu,…

2.2.1 Thiên nhiên hùng vĩ, hoang sơ

Không gian núi rừng với những đặc trưng của nó được mở ra trước mắt độc giả thật kỳ vĩ, hoang sơ và bí hiểm qua sáng tác của

Đỗ Bích Thúy Thể hiện trong các tác phẩm: Cạnh bếp có cái muôi

gỗ, Hẻm núi, Cột đá treo người, Mần tang mọc trong thung lũng, Ngải đắng ở trên núi

2.2.2 Thiên nhiên thơ mộng giàu tính nhạc và họa

Đến với đại ngàn Tây Bắc qua trang văn của Đỗ Bích Thúy, người đọc như hòa mình vào không gian bất tận của xứ sở lâm tuyền thơ mộng để cùng tạo nên bức họa, bản nhạc rừng đầy sức sống, say đắm lòng người Đó là vạn vật của non ngàn với sức sống mãnh liệt và màu sức rực rỡ khi xuân sang, với những màu sắc rất đỗi đặc trưng của mùa xuân miền sơn cước Là sức sống, là hơi thở mùa xuân đến trong từng làn gió, từng cánh đồng hoa, trong các

tác phẩm: Cạnh bếp có cái muôi gỗ, Mặt trời lên quả còn rơi

xuống, Ngải đắng ở trên núi…

2.2.Cuộc sống và văn hóa miền núi

2.2.1 Cuộc sống, sinh hoạt

Đỗ Bích thúy có khả năng viết truyện về cảnh sinh hoạt truyền thống của người vùng cao một cách tài tình Không truyện nào là không kể về cách sống, lối sinh hoạt, nết ăn ở và cả cảnh sinh hoạt lễ hội, phong tục tập quán Truyện nào cũng hay cũng mới, cũng lạ, mặc dù tác giả không hề cố ý đưa vào những chi tiết

lạ Nhưng đọc đến đâu người đọc cũng sững sờ và bị cuốn hút với những chi tiết rất đặc sắc mà chỉ người vùng cao mới có Cảnh sinh hoạt truyền thống tiêu biểu của người vùng cao được thể hiện rõ

nét trong các truyện ngắn: Mần tang mọc trong thung lũng, Đêm

cá nổi, Mặt trời lên quả còn rơi xuống, Gió không ngừng thổi, Ngựa ngã núi, Cột đá treo người, Thị trấn,…

2.2.2 Đặc trưng văn hóa

Qua tác phẩm của chị, những phong tục tập quán vốn đã từng được biết đến như lễ hội lồng tồng (xuống đồng), hội mùa xuân ném còn, tục làm ma tươi, ma khô của người dân tộc cũng như những phong tục lần đầu tiên người đọc được biết đến đều được miêu tả rất sinh động và khéo léo, khiến những điều đã biết càng trở nên thân thuộc, và những điều chưa biết thì tạo ngay được sức hút làm mê đắm người đọc.Bên cạnh đó, chị cũng ghi nhận những nét văn hóa mới hình thành trong đời sống của họ, những nét văn hóa này phát triển cùng với phát triển chung của xã

hội Có thể nhận thấy qua các truyện ngắn Mặt trời lên quả còn

rơi xuống, Như một con chim nhỏ, Thị trấn, Váy ướt quấn vào bắp chân, Con dê bốn mắt, Mèo đen

2.3 Con người miền núi

2.3.1 Người phụ nữ

2.3.1.1.Người phụ nữ suốt đời chịu thương chịu khó

Nhân vật để lại nhiều ám ảnh nhất trong tác phẩm của Đỗ Bích Thúy là hình ảnh người phụ nữ mọi lứa tuổi Dẫu miêu tả họ trong hoàn cảnh nào thì điều đầu tiên mà độc giả cảm nhận được

ở những người phụ nữ này là sự chịu thương chịu khó, cam chịu

thiệt thòi để vun vén cho cuộc sống gia đình Bà Mao trong Tiếng

đàn môi sau bờ rào đá, Nhẻo trong Như một con chim nhỏ,

những đứa con gái trong Những buổi chiều ngang qua cuộc đời

tột cùng đau khổ, những đau khổ dồn nén…Là hình ảnh Vi trong

truyện Giống như cái cối nước, hình ảnh Chía trong Cột đá treo

người, Mai trong Sải cánh trên cao hay Nhẻo trong Như một con chim nhỏ, Mao trong Tiếng đàn môi sau bờ rào đá, Nhi trong

truyện Hẻm núi, hay các nhân vật trong truyện ngắn Mần tang

mọc trong thung lũng…là những nhân vật điển hình

2.3.1.3.Người phụ nữ bao dung, nhân hậu, thủy chung

Đỗ Bích Thúy rất biết kết hợp hài hòa nét đẹp thể chất với nét đẹp có trong đời sống tâm hồn của người phụ nữ vùng cao Văn phong của chị toát lên vẻ đẹp của sự thánh thiện, của đức hy sinh, của tấm lòng nhân hậu, của lòng cao thượng và sự thủy chung vô bờ bến Bất cứ khi nào ta cũng thấy người phụ nữ hiện lên cao cả, nhân hậu cho dù bị đẩy vào hoàn cảnh khắc nghiệt tới

mức nào Mẹ già trong Tiếng đàn môi sau bờ rào đá, bà Kía trong truyện Gió không ngừng thổi, bà Vá trong truyện Tráng A

Khành … là ví dụ

Những người phụ nữ trong truyện của Đỗ Bích Thúy sống bằng một niềm tin rất lớn Trong niềm tin ấy có sự hy sinh, có lòng bao dung, nhân hậu vào sự thủy chung bền bỉ Chỉ có thể là niềm tin mới có thể giúp họ vượt qua những gian lao sóng gió trong cuộc đời, có niềm tin họ mới sẵn sàng tha thứ và hướng đến những điều tốt đẹp Những phẩm chất trên đậm đà tới mức bản năng thì

có lẽ sâu đậm hơn cả ở những người phụ nữ vùng cao trong các tác phẩm của chị

2.3.2 Những nhân vật khác

2.3.2.1 Những người đàn ông

Đỗ Bích Thúy không quên dành những trang viết của mình cho những người đàn ông miền núi Những người đàn ông trong truyện ngắn của Đỗ Bích Thúy được tái hiện với với những đặc điểm :thật thà, chân chất và sự bao dung độ lượng Thào Mí Sùng

trong Gió không ngừng thổi, Ông Chúng – chồng bà Mao trong truyện ngắn Tiếng đàn môi sau bờ rào đá, Phống trong Lặng yên

dưới vực sâu, Sính trong Cái ngưỡng cửa cao,… là những điển

hình

2.3.2.2 Những đứa trẻ

Những đứa trẻ xuất hiện trong tác phẩm của Đỗ Bích Thúy không nhiều, nhưng phần lớn đều hiện lên với vẻ lam lũ, hay lam hay làm, và đặc biệt, chúng rất yêu thương nhau Những đứa trẻ

trong truyện ngắn Những buổi chiều ngang qua cuộc đời hay trong truyện ngắn Váy ướt quấn vào bắp chân là một ví dụ

Ngoài giờ học, chúng đều tranh thủ làm phụ giúp cha mẹ kiếm sống, không chỉ thế, chúng còn biết yêu thương, nhường nhịn lẫn nhau, đến cả tình yêu, rung động đầu đời cũng nhường cho nhau

Ấy là phẩm chất đáng quý của những đứa trẻ nơi đây Và chúng cũng thật đáng thương vì cuộc sống nơi này còn quá nhiều âu lo, vất vả dẫu chỉ xuất hiện vài lần, nhưng hình ảnh những đứa trẻ cũng chính là trăn trở của tác giả về cái nghèo, cái đói vẫn đang hiện diện trên quê hương bản làng nơi đây, là sự chia sẻ, đồng cảm với những lam lũ mà những đứa trẻ nơi đây hàng ngày, hàng giờ vẫn sống