giáo án khối 11

• Cài đặt được một số chương trình đơn giản có sử dụng xâu.. Chuẩn bị : • Giáo viên: giáo án bài học, dụng cụ giảng dạy, các hình mẫu minh họa trực quan.. * Các phương pháp sử dụng trong

Trang 1

chương IV: KIỂU DỮ LIỆU CÓ CẤU TRÚC

Số tiết: 02



I Mục tiêu :

a Về kiến thức:

• Biết xâu là một dãy kí tự (có thể coi xâu là mảng một chiều)

• Biết cách khai báo xâu, truy cập phần tử của xâu

• Sử dụng được một số thủ tục, hàm thông dụng về xâu

• Cài đặt được một số chương trình đơn giản có sử dụng xâu

b Về kỹ năng:

• Khai báo kiểu xâu

• So sánh hai xâu

• Nhận biết và bước đầu sử dụng được các hàm, thủ tục chuẩn nói trên

II Chuẩn bị :

• Giáo viên: giáo án bài học, dụng cụ giảng dạy, các hình mẫu minh họa trực quan.

• Học sinh: Học bài cũ, xem và chuẩn bị bài mới.

* Các phương pháp sử dụng trong bài:

• Gv sử dụng phương pháp thuyết trình kết hợp với vấn đáp gợi mở để học sinh tham gia tích cực vào việc học

III Tiến trình thực hiện giờ dạy:

- Ổn định lớp

- Kiểm tra bài cũ: (không)

- Tiến trình dạy học:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung T.gian

Hoạt động 1: Đặt vấn đề:

- Gv: Dữ liệu trong các bài toán ngoài

kiểu số, ta còn có kiểu phi số Kiểu phi

số là dạng các kí tự Để lưu trữ và xử lí

một dãy các kí tự, ta sử dụng kiểu dữ

liệu đó là kiểu xâu Ta vào bài 12: Kiểu

xâu

2 phút

Tiết 1

Họat động 2: Vào nội dung bài

- Gv: Các kí tự trong xâu là những kí tự

trong bộ mã nào?

- Hs: Trả lời

- Gv: Mỗi kí tự sẽ được coi là một phần

tử của xâu

- Gv: Trong một xâu có bao nhiêu kí tự

thì sẽ biết được?

- Hs: Trả lời

- Gv: Xâu có độ dài bằng 0 gọi là xâu

Bài 12: KIỂU XÂU

* Một số khái niệm:

- Xâu là dãy các kí tự trong bộ mã ASCII

- Mỗi kí tự được gọi là một phần tử của xâu

- Số lượng kí tự trong một xâu được gọi là

độ dài của xâu

- Xâu có độ dài bằng 0 gọi là xâu rỗng

- Để tham chiếu tới phần tử của xâu được xác định bởi: <tên biến xâu>[chỉ số]

10 phút

Trang 2

- Hs: Trả lời

- Gv: Để tham chiếu tới phần tử của xâu

ta sẽ xác định bằng cách nào?

- Hs: Trả lời

- Gv: Để khai báo kiểu dữ liệu xâu ta sử

dụng từ khóa nào?

- Hs: Trả lời

- Gv: Cú pháp để khai báo kiểu xâu là

gì?

- Hs: Trả lời

- Gv: Có thể bỏ qua phần khai báo độ

dài được không?

- Hs: Trả lời

- Gv: Lúc đó độ dài lớn nhất của xâu sẽ

nhận giá trị ngầm định là bao nhiêu?

- Hs: Trả lời

- Gv: Để xử lí xâu, ta có một số thao tác

như ghép xâu, so sánh,…

- Gv: Để ghép xâu ta sẽ sử dụng phép

ghép xâu, đó là phép nào?

- Hs: Trả lời

- Gv: Cho ví dụ sau đó gọi học sinh đưa

ra thêm một số ví dụ

- Hs: Trả lời

- Gv: Các phép so sánh gồm những

phép nào?

- Hs: Trả lời

- Gv: Các phép so sánh có thứ tự ưu tiên

như thế nào so với phép ghép xâu

- Hs: Trả lời

- Gv: Để so sánh hai xâu ta sẽ thực hiện

theo các quy tắc nào?

- Hs: Trả lời

- Gv: Giải thích từng quy tắc, cho ví dụ

cho học sinh hiểu Sau đó đưa ví dụ và

cho học sinh xét để đưa ra kết quả

- Hs: Trả lời

1 Khai báo:

- Biến kiểu xâu có thể khai báo như sau:

Var <tên biến>: string [độ dài lớn nhất

của xâu];

Ví dụ: var Hoten: string [26];

- Trong khai báo biến kiểu xâu có thể bỏ qua phần khai báo độ dài, khi đó độ dài lớn nhất của xâu sẽ nhận giá trị ngầm định

là 255

Ví dụ: var khachhang: string;

2 Các thao tác xử lí xâu:

a/ Phép ghép xâu: (+)

ví dụ: ‘Vung’ +’Tau’ + ’-’ + ‘Viet Nam’

kết quả là: ‘Vung Tau- Viet Nam’

b/ Các phép so sánh (=, <>, <, >, >=,

<=) có thứ tự ưu tiên thực hiện thấp hơn

phép ghép xâu và thực hiện việc so sánh hai xâu theo các quy tắc sau:

•Xâu A Là lớn hơn xâu B nếu như kí

tự đầu tiên khác nhau giữa chúng kể

từ trái sang trong xâu A có mã ASCII lớn hơn

Ví dụ: A= ‘Anh Hai’

B= ‘Anh Ba’

 A > B

•Nếu A và B là các xâu có độ dài khác nhau và A là đoạn đầu của B thì A là nhỏ hơn B

Ví dụ: ‘Tin’ < ’Tin Hoc’

•Hai xâu được coi là bằng nhau nếu như chúng giống nhau hoàn toàn

Ví dụ: ‘DA LAT’= ‘DA LAT’

10 phút

25 phút

Trang 3

- Gv: Để xử lí ta có thể sử dụng một số

hàm và thủ tục

- Gv: Giải thích các mục đích của mỗi

thủ tục, sau đó cho ví dụ

- Hs: Lắng nghe

- Gv: Đưa thêm ví dụ và gọi học sinh

làm

c/ Một số hàm và thủ tục chuẩn:

+ Thủ tục Delete(st, vt, n): xóa n kí tự của biến xâu st bắt đầu từ vị trí vt

Ví dụ: st= ‘abcdef’

Delete(st, 5, 2) KQ: ‘abcd’

+ Thủ tục insert(s1, s2, vt): chèn xâu s1 vào xâu s2 bắt đầu ở vị trí vt

Ví dụ:

S1: ‘ PC ’ S2: ‘IBM468’

Insert(s1, s2, 4)  KQ: ‘IBM PC 468’

+ Hàm copy(S, vt, N): tạo xâu gồm N kí

tự liên tiếp bắt đầu từ vị trí vt của xâu S

Ví dụ:

S: ’Bai hoc thu 9’

Copy(S, 9, 5)  KQ: ‘thu 9’

+ Hàm length(s) cho giá trị là độ dài xâu s

Ví dụ:

S: ’500 ki tu’

Length(s)  KQ: 9

+ Hàm Pos(s1, s2): Cho vị trí xuất hiện đầu tiên của xâu s1 trong xâu s2

Ví dụ:

S2: ’abcdef’

Pos(‘cd’, s2)  KQ: 3 + Hàm upcase(ch): cho chữ cái in hoa ứng với chữ cái trong ch

Ví dụ:

Upcase(d) KQ: ‘D’

Tiết 2:

- Gv: Viết đề bài lên bảng, phân tích

cho học sinh hiểu đề bài, sau đó gợi ý

từng câu lệnh, từng bước và gọi học

sinh lên bảng xây dựng chương trình

cho bài toán

- Hs: Lắng nghe, theo dõi và xưng

phong lên bảng

3 Một số ví dụ:

a Ví dụ 1: nhập họ tên của hai người vào

hai biến xâu và đưa ra màn hình xâu dài hơn, nếu bằng nhau thì đưa ra xâu nhập sau

Var a, b: string;

Begin

Write(‘nhap ho ten thư 1: ’); readln(a);

Write(‘nhap ho ten thu 2: ’); readln(b);

If length(a)> length(b) then write(a) Else write(b);

Readln

End.

b Ví dụ 2: nhập hai xâu từ bàn phím và

8 phút

Trang 4

cho bài toán

phong lên bảng

cho bài toán

phong lên bảng

cho bài toán

phong lên bảng

cho bài toán

phong lên bảng

kiểm tra kí tự đầu tiên của xâu thứ nhất có trùng với kí tự cuối cùng của xâu thứ hai không

var x: byte;

a, b: string;

begin

write(‘nhap xau thu 1: ’); readln(a);

write(‘nhap xau thu 2: ’); readln(b);

x: length(b);

if a[1]= b[x] then write (‘trung nhau’) else write(‘khac nhau’);

readln

end.

c Ví dụ 3: nhập một xâu vào từ bàn phím

và đưa ra màn hình xâu đó nhưng được viết theo thứ tự ngược lại

var i, k: byte;

a: string;

begin

write(‘nhap xau: ’); readln(a);

k: length(a);

for i:= k downto 1 do write(a[i]);

readln

end.

d Ví dụ 4: nhập một xâu vào từ bàn phím

và đưa ra màn hình xâu thu được từ nó bởi việc loại bỏ các dấu cách (nếu có)

var i, k: byte;

a, b: string;

begin

write(‘nhap xau: ’); readln(a);

k: length(a);

b:=’’;

for i:= 1 to k do

if a[i]<>’ ’ then b:= b+a[i];

write(‘ket qua: ’,b);

readln

end.

e Ví dụ 5: nhập vào từ bàn phím xâu kí tự

s1, tạo xâu s2 gồm tất cả các chữ số có trong s1 (giữ nguyên thứ tự xuất hiện của chúng) và đưa kết quả ra màn hình

program xulixau;

var i: byte;

s1, s2: string;

begin

write(‘nhap vao xau s1: ’); readln(s1);

s2:=’’;

8 phút

Trang 5

for i:= 1 to length(s1) do

if (‘0’=< s1[i]) and (s1[i]>= ‘9’)

then s2:= s2 + s1[i];

write(‘ket qua: ’,s2);

readln

end.

IV Củng cố- dặn dò : (3 phút) - Để khai báo kiểu xâu, ta khai báo như sau: + Var <tên biến>: string[độ dài lớn nhất của xâu]; + Var <tên biến>: string; - Để xử lí xâu ta có phép ghép xâu, các phép so sánh, một số hàm và thủ tục như: phép cộng, insert, delete, copy, length, pos,… - Các em hãy học bài, ôn lại bài cũ và xem trước bài tập và thực hành 4 V Rút kinh nghiệm sau khi dạy :

-

-Tắc Vân, Ngày 09 Tháng 02 năm 2009 Tuần 23, 24 Kí duyệt

Định dạng
Số trang	5
Dung lượng	119 KB