văn 7 tuần 1-4

-Hiểu được giá trị của những hình thức biểu cảm chủ yếu trong một văn bản nhật dụng.. hiểu chung.8pGiáo viên hướng dẫn cách đọc văn bản: Đọc rõ ràng, diễn cảm để thấy được tâm trạng của

Tuần 1

Tiết 1 đến tiết 4

-Cổng trường mở ra -Mẹ tôi;

-Từ ghép -Liên kết trong văn bản

Ngày dạy:2328/8/2010 Ngày soạn:16/8/2010

Tiết 1.CỔNG TRƯỜNG MỞ RA

( Lí Lan)

I.Mức độ cần đạt:

-Thấy được tình cảm sâu sắc của người mẹ đối với con thể hiện trong một

tình huống đặc biệt:đêm trước ngày khai trường

-Hiểu được những tình cảm cao quý,ý thức trách nhiệm của gia đình đối với

trẻ em tương lai nhân loại

-Hiểu được giá trị của những hình thức biểu cảm chủ yếu trong một văn bản

nhật dụng

II.Trọng tâm kiến thức,kĩ năng.

1.Kiến thức:

-Cảm nhận và hiểu được tình cảm thiêng liêng của cha mẹ đối với con cái

-Thấy được ý nghĩa to lớn của nhà trường đối với cuộc đời mỗi con người

Đặc biệt là tuổi trẻ, từ đó các em có ý thức hơn trong học tập, tu dưỡng khi

còn ngồi trên ghế nhà trường, có thái độ kính yêu và biết ơn cha mẹ

3.Bài mới:1p.Giới thiệu bài:giáo viên giới

thiệu chung về ngày khai trường

Hoạt động 1.Hướng dẫn học sinh tìm

-Học sinh nhắc lại kiến thức cũ

A.Tìm hiểu chung.

hiểu chung.8p

Giáo viên hướng dẫn cách đọc văn bản:

Đọc rõ ràng, diễn cảm để thấy được tâm

trạng của người mẹ

- Giáo viên đọc mẫu

- Nhận xét cách đọc

-Theo em văn bản này thuộc văn bản gì ?

Giáo viên chốt ý :Văn bản nhật dụng là

văn bản đề cập đến những nội dung có

tính cập nhật, đề tài có tính thời sự, đồng

thời là những vấn đề xã hội có ý nghĩa lâu

dài

-Gọi học sinh giải thích một số chú thích

từ:Nhạy cảm,háo hức ,bận tâm…

-Phân chia bố cục văn bản này và nêu nội

dung mỗi đoạn?

Giáo viên chốt ý :2đoạn

Đoạn 1:Đầu …ngày đầu năm

học’’:Tâm trạng của hai mẹ con trong buổi

tối trước ngày khai giảng

Đoạn 2:ấn tượng tuổi thơ và liên tưởng

của mẹ

-Em hãy tóm tắt đại ý của bài này ?

Hoạt động 2.Hướng dẫn học sinh đọc

hiểu văn bản 23p

-Hoàn cảnh nào nảy sinh tâm trạng của

mẹ?

-Tìm những chi tiết biểu hiện tâm trạng

của hai mẹ con trong văn bản?

Giao1 viên chốt ý,giảng:Con: gương mặt

thanh thoát, ngủ say như uống ly sữa, ăn

cái kẹo, tựa ngiêng trên gối mềm, đôi môi

hé mở thỉnh thoảng chúm lại

Mẹ: Lẽ ra làm việc nhưng hôm nay không

tập trung được vào việc gì cả, lên giường

-Học sinh phát biểu tự do

Bài văn viết về tâm trạng của người mẹ trong đêm không ngủ trước ngày khai giảng đầu tiên của con

Vào đêm trước ngày khai trường vào lớp Một của con, mẹ không ngủ được

-Học sinh trình bày

-Tác giả: Lí LanVăn bản được in trên báo “yêu trẻ” số 166 ngày 1/9/2000 ở thành phố Hồ Chí Minh

-Thể loại:Văn bản nhật dụng

B.Đọc hiểu văn bản I.Nội dung:

1.Diễn biến tâm trạng của mẹ.

-Hôm nay, mẹ không tập trung vào việc gì cả.-Mẹ lên giường và trằn trọc, không ngủ được

nằm trằn trọc.

-Tâm trạng của mẹ và con có gì khác

nhau?

-Tại sao mẹ không ngủ được?(Mẹ không

ngủ được có phải vì lo lắng cho con hay vì

người mẹ đang nôn nao nghĩ về ngày khai

trường năm xưa, lí do nào khác nữa.)

-Chi tiết nào chứng tỏ ngày khai trường đã

để lại dấu ấn sâu đậm trong tâm hồn người

mẹ?

-Tại sao ngày khai trường vào lớp 1 đã để

lại ấn tượng sâu đậm trong tâm hồn người

mẹ như vậy ?

Giáo viên giảng:Có thể là lần đầu tiên mẹ

được đến trường, được bà dắt đi học Mẹ

nôn nao hồi hộp cảm nhận về một ngôi

trường hoàn toàn mới mà trong đó có cả

một thế giới kì diệu

-Từ dấu ấn sâu đậm của ngày khai trường

điều mà mẹ mong muốn cho con ở đây là

gì?

-Từ sự suy nghĩ trăn trở đến mong

muốn của mẹ em thấy mẹ là người như

thế nào ?

-Trong văn bản này, người mẹ đang tâm

sự với ai?

-Cách viết này có tác dụng gì?

-Những câu văn nào nói về vai trò và tầm

quan trọng của nhà trường đối với thế hệ

trẻ

Mẹ: Không ngủ, suy nghĩ miên man

Con: Thanh thản, nhẹ nhàng, vô tư

-Học sinh trình bày

Cứ nhắm mắt lại hẹp; Cái ấn tượng

bước vào

-Học sinh suy nghĩ trình bày

Mẹ muốn nhẹ nhàng cẩn thận ghi vào lòng con những kỉ niệm đẹp

-Học sinh trả lời

 Mẹ không trực tiếp nói với con và cũng không trực tiếp nói với ai Mẹ nhìn con ngủ như đang tâm sự với con nhưng thực ra đang nói với chính mình

Làm nổi bật tâm trạng, khắc hoạ được tâm tư tình cảm, những điều sâu kín khó nói

2.Suy nghĩ của mẹ về ngày mai

-“Đi đi con, hãy can

-Kết thúc bài văn người mẹ nói: “ Bước

qua cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ

mở ra.” Em hiểu thế giới kì diệu ấy là gì?

Giáo viên giảng:Nhà trường đã mang lại

cho em những gì về tri thức, tình cảm tư

tưởng, đạo lý, tình bạn, tình thầy trò

Thế giới của những niềm vui, hi vọng

nhưng cũng không ít nỗi buồn và những

vấp ngã khiến ta phải nhớ suốt đời Nhà

trường là tất cả tuổi trẻ của mỗi con

người-Cố gắng học hơn nữa

-Em hãy cho biết nghệ thuật sử dụng trong

văn bản?

Giáo viên nhận xét ,chốt ý ,ghi bảng

-Từ việc phân tích trên hãy cho biết ý nghĩ

của văn bản?

Giáo viên chốt ý ,ghi bảng

Hoạt động 3 Hướng dẫn tự học.3p

4 Củng cố :3p

-Nêu nội dung bài cổng trường mở ra

-Qua bài văn này em cảm nhận gì về hình

ảnh người mẹ trong bài ?

5.Dặn dò :1p

-Học bài

-Đọc lại văn bản

-Soạn bài :Mẹ tôi

+Đọc trước văn bản này

+Qua văn bản “Mẹ tôi” tác giả

muốn nhắc nhở, khuyên nhủ em điều gì?

-Tại sao người bố không trực tiếp

nói với En-ri-Cô mà lại viết thư?

-Học sinh suy nghĩ trình bày

-Học sinh thảo luận nhóm

Vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống của mỗi con người

II.Nghệ thuật:

-Lựa chọn hình thức tự bạch như những dòng nhật kí của người mẹ nói với con

-Sử dụng ngôn ngữ biểu cảm

III.Ý nghĩa văn bản:

Văn bản thể hiện tấm lòng,tình cảm của người

mẹ đối với con,đồng thời nêu lên vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống của mỗi con người

C.Hướng dẫn tự học:

-Viết một đoạn văn ghi lại suy nghĩ của bản thân về ngày khai trường đầu tiên

-Sưu tầm và đọc một số văn bản về ngày khai trường

Tiết 2 MẸ TÔI

( Ét-môn-đô-đơ-A-mi-Xi)

I.Mức độ cần đạ t

Qua bức thư của một người cha gửi cho đứa con mắc lỗi với mẹ,hiểu được

tình yêu thương,kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng đối với mỗi

người

II.Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng.

1 Kiến thức :

-Sơ giản về tác giả Ét môn đô đơ Amixi

-Cách giáo dục vừa nghiêm khắc vừa tế nhị ,có lí và có tình của người cha

khi con mắc lỗi

-Nghệ thuật biểu cảm trực tiếp

2 Kĩ năng:

-Đọc –hiểu một văn bản viết dưới hình thức một bức thư

-Phân tích một số chi tiết liên quan đến hình ảnh người cha và người mẹ

2 Kiểm tra bài cũ: 5p

-Em hiểu câu ‘’Bước qua cánh cổng

trường là một thế giới diêu kì sẻ mở

ra’’như thế nào ?

-Nêu nội dung và nghệ thuật của bài ?

3.Bài mới :

Giới thiệu bài:1p.Giáo viên giới thiệu về

hình ảnh người mẹ,yêu thương

con…-dẫn vào bài mới

Họat động 1: Tìm hiểu chung 8p

-Giáo viên hướng dẫn cách đọc: đọc rõ

ràng, diễn cảm thể hiện tâm tư tình cảm

đau buồn của người cha trước lỗi lầm

của con và sự trân trọng của ông đối với

Ét-môn-đô-đơ-A Văn bản gồm 2 phần,phần

1 là lời kể của Enri cô,phần

-Văn bản được viết theo thể văn gì?

-Giải thích một số từ ngữ:Khổ hình

,vong ân bội nghĩa,bội bạc…

Hoạt động 2 :Đọc hiểu văn bản 24p

-Vì sao người bố viết thư gửi cho

En-ri-Cô

-Qua bài văn em thấy thái độ của người

bố đối với En-ri-Cô như thế nào?

-Thái độ đó được thể hiện rõ qua lời lẽ

mà ông viết trong bức thư gửi En-ri-Cô

Em hãy tìm những từ ngữ, hình ảnh, chi

tiết thể hiện thái độ của người bố?

Giáo viên chốt:+ “Sự hỗn láo của con

như một nhát dao đâm vào tim bố

vậy”.người bố buồn bã, đau đớn

+Nhớ tới điều ấy , bố không thể nén

được cơn tức giận  người bố tức

giận

+“Con phải xin lỗi mẹ”, “Con đừng

hôn bố bố sẽ của con được” 

người bố nghiêm khắc với En-ri-Cô

-Tìm những chi tiết trong bài văn cho

thấy tình cảm của người mẹ dành cho

En-ri-Cô?

-Qua đó em hiểu được mẹ của En-ri-Cô

là người như thế nào?

-Khi đọc bức thư của bố, thái độ của

En-ri-Cô như thế nào?

- En-ri-Cô xúc động vì những lí do nào?

-Tại sao người bố không trực tiếp nói với

Hình thức một bức thư

-Học sinh dựa vào chú thích trình bày

Bố muốn cảnh cáo vì hành động thiếu lễ độ của En-ri-Cô đối với mẹ

-Học sinh tìm hiểu trả lời

-Học sinh tìm đọc

Mẹ đã thức suốt đêm, quằn quại vì lo sợ, khóc nức nở, bỏ hết một năm hạnh phúc cứu sống con

Cảnh cáo nghiêm khắc đối với con

2.Gợi lại hình ảnh người mẹ

Bà là người mẹ hết lòng yêu thương con

3.Thái độ của En-ri-Cô

-En-ri-Cô vô cùng xúc động khi đọc thư bố vì:+Bố gợi lại những kỉ niệm giữa mẹ và En-ri-Cô

En-ri-Cô mà lại viết thư?

Giáo viên nhận xét ,chốt ý:Tình cảm sâu

sắc thường tế nhị và kín đáo nhiều khi

không nói trực tiếp được Viết thư là chỉ

nói riêng cho người mắc lỗi biết, vừa giữ

được sự kín đáo, tế nhị, vừa không làm

người mắc lỗi mất lòng tự trọng  Đây

là bài học về cách ứng xử trong gia đình,

ở trường và ngoài xã hội

-Tại sao tác giả lấy nhan đề là “Mẹ tôi”?

Giáo viên giảng: Người bố viết thư chính

là để giáo dục con có thái độ và tình cảm

kính yêu, biết ơn đối với mẹ

-Nghệ thuật nào được sử dụng trong bài?

Giáo viên nhận xét ,chốt ý ,ghi bảng

-Qua bức thư này người bố đã khuyên

con điều gì?

Giáo viên nhận xét ,ghi bảng

Giáo viên liên hệ giáo dục học

sinh:Cha ,mẹ là người thương yêu con

cái,lo lắng…phải yêu thương kính

trọng,nghe lời và cố gắng học đáp lại

-Học sinh trình bày những hiểu biết

-Học sinh trình bày vấn đề

-Dựa vào vấn đề phân tích học sinh trình bày

-Lựa chọn hình thức biểu cảm trực tiếp có ý nghĩa giáo dục,thể hiện thái độ nghiêm khắc của người cha đối với con

III.Ý nghĩa văn bản :

-Người mẹ có vai trò vô cùng quan trọng trong gia đình

-Tình thương yêu kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng nhất đối với mỗi con người

C.Hướng dẫn học sinh tự học:

Sưu tầm những bày ca dao,thơ nói về tình cảm của cha mẹ dành cho con

và tình cảm của con đối với cha mẹ

-Học sinh đọc thêm văn bản thư gửi mẹ

5.Dặn dò :1p

-Về học bài,xem lại nội dung bài học.-Soạn bài: “Cuộc chia tay của những con búp bê”

+Đọc trước văn bản này

+Truyện viết về ai ?Ai là nhân vật chính ?

+Tâm trạngThành và Thủy như thế nào khi mẹ giục chia đồ chơi

+Chi tiết nào trong truyện làm em cảm động nhất ?Vì sao?

Tiết 3.TỪ GHÉP

I.Mức độ cần đạt.

-Nhận diện được hai loại từ ghép:Từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập.-Hiểu được tính chất phân nghĩa của từ ghép chính phụ và hợp nghĩa của từ ghép đẳng lập

-Có ý thức trau dồi vốn từ và biết biết sử dụng từ ghép một cách hợp lí

II.Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng.

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung chính

1 Ổn định lớp : Nắm sĩ số lớp ,vệ

sinh lớp 1p

2 Kiểm tra bài cũ:4p

Kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh

3.Bài mới :

Giới thiệu bài :1p.Từ ghép là gì?có những

loại từ ghép nào?Nghĩa của từ ghép?-Tìm

hiểu bài mới

Hoạt động 1:Tìm hiểu chung 23p

Ôn tập kiến thức lớp 6.3p

Học sinh nhắc lại từ đơn ,từ ghép ,từ

láy đã đươc học ở lớp 6 và cho ví dụ minh

họa

Hướng dẫn học sinh tìm hiểu các loại từ

ghép.

-Gọi học sinh đọc mục I 1 và trả lời câu

hỏi:Xác định tiếng chính và tiếng phụ trong

Gọi học sinh đọc mục I2 và trả lời câu hỏi:

-Các tiếng trong hai từ ghép “quần áo”,

“trầm bổng” ở ví dụ trên có phân ra tiếng

chính, tiếng phụ không?

-Hãy nêu cấu tạo của từ ghép đẳng lập?

-Thế nào là từ ghép chính phụ và từ ghép

đẳng lập ?

Giáo viên chốt ý ,ghi bảng

Hướng dẫn học sinh tìm hiểu nghĩa của

-Học sinh đọc mục I 1

Từ ghép chính phụ

Có tiếng chính và tiếng phụ bổ sung nghĩa cho tiếng chính

Tiếng chính đứng trước, tiếng phụ đứng sau

-Học sinh trình bày

-Học sinh đọc-Học sinh trình bày

Từ ghép chính phụ: Tiếng chính đứng trước, tiếng phụ đứng sau

b.Quần áo ,trầm bổng:Không phân biệt tiếng chính tiếng phụ

Từ ghép đẳng lập: mỗi tiếng đều có nghĩa bình đẳng về mặt ngữ pháp

II.Nghĩa của từ ghép.

*.Ví dụ

a.-Bà ngoại với bà Giống :chỉ người phụ nữ lớn tuổi

Khác :bà ngoại :chỉ người phụ nữ sinh ra me.Bà :Chỉ người phụ nữ sinh ra cha ,mẹ

-Thơm phức và thơm:

Tiết 4.LIÊN KẾT TRONG VĂN BẢN

I.Mức độ cần đạt

-Hiểu rõ liên kết là một trong những đặc tính quan trọng nhất của văn bản

-Biết vận dụng những hiểu biết vào liên kết vào việc đọc –hiểu và tạo lập

văn bản

II.Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng.

1.Kiến thức:

-Khái niệm liên kết trong văn bản

-Yêu cầu về liên kết trong văn bản

2.Kĩ năng:

-Nhân biết và phân tích tính liên kết của các văn bản

-Viết các đoạn văn,bài văn có tính liên kết

III.Hướng dẫn thực hiện.

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Nội dung bài học

1.Ổn định lớp : Nắm sĩ số học sinh,vệ

sinh 1p

2.Kiểm tra bài cũ: 5p

Kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh

3.Bài mới

Giới thiệu bài:1p.Giáo giới thiệu về tính liên

kết trong một văn bản-Dẫn vào bài mới

Hoạt động 1 : Tìm hiểu chung 20p

-Giáo viên treo bảng phụ có ghi đoạn văn ở

mục 1 SGK/ 17 “Trước mặt hôn bố”

-Cho biết nếu En-ri-Cô chỉ viết những câu đó

thôi thì En-ri-Cô có thể hiểu điều bố muốn

nói chưa?

-Vì những lí do nào sau đây khiến En-ri- Cô

chưa hiểu ý bố?

(-Câu chưa đúng ngữ pháp

-Câu có nội dung chưa thật rõ ràng

-Các câu chưa có sự liên kết.)

( Liên: liền; Kết: nối, buộc  liên kết: nối

liền nhau, gắn bó nhau)

-Muốn cho đoạn văn có thể hiểu được thì nó

Chưa hiểu

Các câu chưa có sự liên kết

Có tính liên kết

-Học sinh trinh bày

A.Tìm hiểu chung.

I Liên kết và phương tiện liên kết trong văn bản.

1.Tính liên kết của văn bản.

Liên kết là một trong những tính chất quan trọng của văn bản làm cho văn bản trở nên có nghĩa, dễ hiểu

2.Phương tiện liên kết

-Hãy cho biết đoạn văn thiếu ý gì mà nó trở

nên khó hiểu? Hãy sửa lại để En-ri-Cô hiểu

được ý bố?

-Tính liên kết đầu tiên cần có là gì?

-Nhưng chỉ có sự liên kết về nội dung ý nghĩa

không thì đã đủ chưa?

-Vì sao đoạn văn rời rạc ý?

Giáo viên chốt ý:Thiếu từ ngữ, dùng từ chưa

thích hợp

-Như vậy bên cạnh sự liên kết về nội dung ý

nghĩa, văn bản cần phải có sự liên kết nào

nữa?

-Để văn bản có tính liên kết người viết cần

phải đảm bảo đủ các điều kiện nào?

Hoạt động 2.Hướng dẫn học sinh luyện

tập

.10p

- Đoạn văn ở bài tập 1 có mấy câu?

-Hãy sắp xếp lại các câu trong đoạn văn trên

theo thứ tự hợp lí để tạo thành đoạn văn có

-Chuẩn bị bài Bố cục trong văn bản

+Đọc đoạn văn trong SGK và trả lời câu hỏi

bên dưới

-Học sinh đọc đoạn văn “Trước mặt

con đừng hôn bố”

So với nguyên bản thì câu 2 thiếu cụm từ:còn bây giờ;Câu 3 chép sai từ con thành

từ đứa trẻ

Liên kết về nội dung ý nghĩa

-Học sinh trả lời

Liên kết về phương diện hình thức ngôn ngữ

-Học sinh trình bày

5 câu

-Học sinh sắp xếp

-Học sinh đọc yêu cầu bài tập 2

-Học sinh đọc bài tập 3

B Luyện tập:

1.Các câu được xếp theo thứ tự hợp lí: 1, 4, 2, 5, 32.Các câu trên chưa có tính liên kết vì nội dung chưa thống nhất, các câu chưa gắn bó chặt chẽ với nhau

3 Điền các từ:

Bà, bà, cháu, bà, bà, cháu, thế là

C.Hướng dẫn tự học.

-Làm lại các bài tập-Đọc thêm các bài đọc thêm/19

-Tìm hiểu và phân tích tính liên kết trong một văn bản đã học

Tiết 5 CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ

( Khánh Hoài )

I.Mức độ cần đạt.

-Hiểu được hoàn cảnh éo le và tình cảm, tâm trạng của các nhân vật trong truyện

-Nhận ra cách kể chuyện của tác giả trong văn bản

II.Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng.

2 Kiểm tra bài cũ:6p

-Nêu nội dung và nghệ thuật của bài?

-Hãy nêu lại một câu nói thật hay ,thấm

thía về lòng hiếu thảo và đạo làm người

của bố En ri cô?

3 Bài mới:

Giới thiệu bài:1p.Giáo viên giới thiệu

về tổ ấm gia đình là quan trọng nhất

trong cuộc sống mỗi con người-Dẫn

học sinh tìm hiểu bài mới

Hoạt động 1.Hướng dẫn học sinh tìm

-Học sinh trả bài

A.Tìm hiểu chung.

-Truyện viết về ai? về việc gì? Ai là

nhân vật chính trong truyện?

-Thái độ và tâm trạng của Thủy và

Thành như thế nào khi mẹ giục chia đồ

chơi ?

Giáo viên chốt ý ,ghi bảng

-Tại sao Thành và Thủy lại có những

tâm trạng như vậy ?

-Với tâm trạng như vậy ta thấy được

điều gì ở hai anh em ?Chi tiết nào làm

em cảm động nhất ?

Giáo viên chốt ý,giảng :Hai anh em rất

thương yêu nhau

‘’Anh cõi áo em vá cho

Lại trời đây chỉ là một giấc mơ một giấc

mơ thôi.’’

-Học sinh chú ý đọc tiếp

-Học sinh tóm tắt văn bản

-Học sinh dựa chú thích trình bày

-Học sinh dựa chú thích trình bày

Truyện viết về việc chia tay giữa hai anh

em Thành-Thủy

Nhân vật chính là Thành và Thủy

-Học sinh trình bày

Vì chia đồ chơi là giờ chia tay giửa hai anh em đã đến Thành ,Thủy rất yêu thương nhau không hề muốn

xa nhau-đối với họ điều này thật khủng khiếp nên họ có thái

độ như vậy

-Học sinh tìm trong văn bản và trả lời

-Tác giả:Khánh Hoài.-Tác phẩm:

Tác phẩm được giải nhì trong cuộc thi thơ văn viết

về quyền trẻ em do viện khoa học giáo dục và tổ chức cứu trợ trẻ em

“Thụy Điển” năm 1992 tổ chức

B.Đọc -hiểu văn bản I.Nội dung.

*.Thành và Thủy và những cuộc chia tay

-Khi mẹ giục chia đồ chơi:

+Thủy:kinh hoàng sợ hãi,đau đớn ,rung lên bần bật,nức nở suốt đêm

+Thành:Cố nén mình nhưng nước mắt cứ tuôn trào như suối ,ướt đầm cả gối và hai cánh tay áo

Hai anh em Thành và Thủy yêu thương nhau không muốn xa nhau

-Ngoài việc nói về tâm trạng của hai

anh em mà tác giả còn tả cảnh thiên

nhiên sinh hoạt buổi sáng tươi vui như

thế nhằm mục đích gì ?Tìm câu văn

chứng minh vấn đề đó ?

Giáo viên giảng :khắc sâu thêm hoàn

cảnh bất thường,trớ triêu đáng thương

cảm của hai đứa trẻ.Đây chính là tâm

trạng thật của hai anh em

Giáo viên khái quát nội dung tiết 1 sang

tiết 2

Tiết 6

Gọi học sinh đọc đoạn :’’Đồ

chơi nước mắt đã ứa ra’’

-Lời nói và hành động của Thủy thấy

anh chia hai con búp bê vệ sĩ và em nhỏ

ra hai bên có gì mâu thuẫn ? Theo em

có cách nào để giải quyết được mâu

thuẫn ấy không?

-Kết thúc truyện Thủy đã lựa chọn cách

giải quyết như thế nào? Chi tiết nào gợi

lên trong em những suy nghĩ và tình

cảm gì?

Giáo viên chốt ý :Thủy quyết định để

lại cho Em Nhỏ bên cạnh con Vệ Sĩ để

chúng không bao giờ chia cách Chi tiết

này nói lên trong lòng người đọc lòng

thương cảm với Thủy, một em gái giàu

lòng vị tha, nhân hậu, trong sáng, vừa

thương anh thương cả những con búp

bê, thà mình chịu thiệt thòi chứ không

để búp bê phải chia tay, để anh có con

Vệ Sĩ gác khi ngủ  Sự chia tay của

hai em nhỏ là vô lý không nên có

-Thủy là người như thế nào?

-Chi tiết nào trong cuộc chia tay của

Thủy với lớp khiến cô giáo bàng hoàng,

và chi tiết nào khiến cho em cảm động

Cảnh vật vẫn như hôm qua ,hôm kia thôi mà tai họa giáng xuống đầu anh em tôi nặng nề thế này

-Học sinh đọc

Thủy giận dữ khi chia rẽ hai con búp bê nhưng lại rất thương anh

Nếu búp bê chia tay thì “lấy ai gác đêm cho anh”

-Học sinh trình bày

 Thủy là một đứa

em gái giàu lòng vị tha, nhân hậu

-Học sinh trình bày

Tiết 6

Thủy là một đứa em gái giàu lòng vị tha, nhân hậu

nhất Vì sao?

GV.Cô giáo tặng cho Thủy quyển vở và

cây bút máy nắp vàng Sau khi nghe

Thủy nghỉ học cô thốt lên: “Trời ơi! Cô

giáo tái mặt và nước mắt giàn giụa”

 Đây là chi tiết khiến người đọc cảm

động nhất vì đã có những người đồng

cảm sâu sắc với nỗi bất hạnh của Thủy

(Cô giáo, các bạn)

-Vì sao khi dắt Thủy ra khỏi trường,

tâm trạng của Thành lại “kinh ngạc thấy

mọi người vẫn đi lại bình thường và

nắng vẫn vàng ươm trùm lên cảnh vật”?

Giáo viên nhận xét ,chốt ý:Thành

thấy kinh ngạc là vì trong khi mọi việc

đều diễn ra rất bình thường, cảnh vật

vẫn rất đẹp, cuộc đời vẫn bình yên

Vậy mà Thành và Thủy lại phải chịu

đựng sự mất mát và đổ vỡ qúa lớn Em

ngạc nhiên vì trong tâm hồn của mình

đang nổi dông nổi bão khi sắp phải chia

tay với đứa em gái bé nhỏ, thân thiết thế

mà bên ngoài mọi người và đất trời vẫn

ở trạng thái “bình thường” Đây là một

diễn biến tâm lí được tác giả miêu tả rất

chính xác Nó làm tăng thêm nỗi buồn

sâu thẳm, trạng thái thất vọng, bơ vơ

của nhân vật trong truyện

-Đặc sắc nghệ thuật ở đây là gì ?Chứng

minh?

Giáo viên nhận xét ,chốt ý ,ghi bảng

-Qua câu chuyện, theo em tác giả muốn

-Học sinh đọc đoạn:

“Tôi dắt em ra khỏi lớp trùm lên cảnh vật”

-Học sinh phân nhóm thảo luận 2p

-Đại diện nhóm trình bày

Kể chuyện xem miêu tả và biểu cảm-Đối thoại linh hoạt-Kể chuyện theo ngôi thứ nhất…

-Học sinh trình bày tự

-Thủy đến trường chia tay

cô cùng các bạn trước sự ngỡ ngàn,súc động của cô

và các bạn

II.Nghệ thuật kể chuyện

-Xây dựng tình huống tâm lí

-Lựa chọn ngôi thứ nhất

để kể

-Khắc họa hình tượng nhân vật trẻ nhỏ

-Lời kể tự nhiên theo trình

tự sự việc

nhắn gửi đến mọi người điều gì?

-Tại sao tên truyện là “Cuộc chia tay

của những con búp bê” tên truyện có

liên quan gì đến ý nghĩa truyện?Những

con búp bê gợi cho em suy nghĩ gì?

Trong truyện chúng có chia tay thật

không? Chúng đã mắc lỗi gì? Vì sao

chúng phải chia tay?

Giáo viên giảng:Tên truyện liên quan

chặt chẽ đến ý nghĩa truyện Búp bê vốn

là đồ chơi của tuổi nhỏ, gợi lên thế giới

trẻ em với sự ngộ nghĩnh trong sáng,

ngây thơ vô tội Những con búp bê

trong truyện như hai anh em

Thành-Thủy ngây thơ, trong sáng vô tư không

có lỗi gì cả, thế mà phải chia tay nhau

Giáo viên liên hệ GDHS môi trường

gia đình và sự ảnh hưởng đến trẻ em

Hoạt động 3.Hướng dẫn tự học 2p

4.Củng cố :3p

-Lời nhắn gửi từ câu chuyện là gì?

-Vì 1 hoàn cảnh nào đó cha mẹ phải xa

nhau như trường hợp của Thanh và

Thuỷ sẽ dẫn đến cuộc sống như thế

III.Ý nghĩa văn bản.

Là câu chuyện của những đứa con nhưng lại gợi cho những người làm cha,mẹ phải suy nghĩ.Trẻ em cần được sống trong mái ấm gia đình.Mỗi người cần phải biết giữ gìn gia đình hạnh phúc

C.Hướng dẫn tự học.

-Đặc nhân vật Thủy vào ngôi thứ nhất để kể tóm tắt câu chuyện

-Tìm các chi tiết của truyện thể hiện tình cảm gắn bó của hai anh ,em Thành và Thủy

Tiết 6.BỐ CỤC TRONG VĂN BẢN

I.Mức độ cần đạt

-Hiểu tầm quan trọng và yêu cầu của bố cục trong văn bản.Trên cơ sở đó,có

ý thức xây dựng bố cục khi tạo lập văn bản

-Bước đầu xây dựng những bố cục rành mạch,hợp lí cho các bài văn

II.Trọng tâm kiến thức

1 Kiến thức:Tác dụng của việc xây dựng bố cục.

2.Kĩ năng:

-Nhận biết ,phân tích bố cục trong văn bản

-Vận dụng kiến thức về bố cục cho việc đọc –hiểu văn bản,xây dựng bố cục

cho một văn bản nói (Viết )cụ thể

III.Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng

dẫn các em tìm hiểu bài hôm nay

Hoạt động 1: Tìm hiểu chung 22p

-Em muốn viết một lá đơn xin gia

nhập Đội, hãy cho biết trong lá đơn

ấy, em phải ghi những nội dung gì?

-Những nội dung trên cần được sắp

xếp theo trật tự như thế nào?

-Em có thể tùy thích ghi nội dung nào

trước được không? Ví dụ ghi lí do

muốn vào Đội rồi sau đó mới viết họ

và tên được không?

Giáo viên nhận xét:Văn bản không

-Học sinh lên trả bài

Học sinh đọc mục 1

Tên, tuổi, địa chỉ, nghề nghiệp, yêu cầu nguyện vọng, lời hứa, quốc hiệu

Sắp xếp theo trật tự hợp lí: Quốc hiệu, tên đơn, nơi gửi đơn, người viết đơn,ngày tháng năm sinh, học sinh lớp, trường-địa chỉ, lí do xin gia nhập Đội, lời hứa khi trở thành đội viên, lời cảm ơn, nơi viết ngày tháng năm, kí tên ghi rõ

A.Tìm hiểu chung.

được viết tùy tiện-khó tiếp nhận.

-Vậy bố cục là gì? Vì sao khi xây

dựng văn bản cần phải quan tâm tới bố

cục?

-Yêu cầu học sinh đọc câu chuyện 2

SGK

-Văn bản trên gồm mấy đoạn văn?

-Nội dung của mỗi đoạn văn có thống

nhất như văn bản kể trong SGK ngữ

văn 6 không?

Giáo viên chốt :(Đoạn đầu: nói đến

việc một anh hay khoe của đang muốn

khoe mà chưa được khoe; Đoạn sau:

anh ta đã khoe được.)

-Vậy kể theo cách này có quá thiếu

rành mạch không?

-Nhưng cách kể ấy có nêu bật được ý

nghĩa phê phán và làm cho ta buồn

cười như SGK ngữ văn 6 không Vì

sao?

Giáo viên chốt :Sự sắp xếp các câu,

các đoạn, các ý ở ví dụ trên có sự thay

đổi Đoạn 2 thay đổi về trình tự các sự

việc ,làm mất đi yếu tố bất ngờ, người

đọc không bật mạnh tiếng cười và câu

chuyện, không tập trung vào phê phán

- Thân bài: diễn biến và phát triển của

sự việc, câu chuyện

- Kết bài: kết thúc câu chuyện

-Học sinh trình bày

Nội dung, trình tự các phần, các đoạn phải thống nhất chặt chẽ

-Học sinh nhắc lại nhiêm vụ của văn bản tự

sự ,miêu tả đã được học

ở lớp 6

-Bố cục là sự bố trí sắp xếp các phần, các đoạn theo một trình tự rành mạch, hợp lí

2 Những yêu cầu về bố cục trong văn bản

-Nội dung các phần ,các đoạn trong văn bản phải thống nhất và phân biệt rạch ròi

-Bố cục phải hợp lí giúp văn bản đát mức cao nhất về giao tiếp

- Mở bài: tả khái quát

- Thân bài: tả chi tiết

- Kết bài: Tóm tắt về đối tượng và

phát biểu cảm nghĩ

-Văn bản nào bất kì cũng đảm bảo bố

cục với những phần bắt buộc nào?

Hoạt động 2: Hướng dẫn học sinh

luyện tập.10p

-Giáo viên hướng dẫn học sinh làm bài

tập 1 và trả lời câu hỏi SGK

-Giáo viên hướng dẫn học sinh làm bài

-Xem lại nội dung bài học

-Chuẩn bị bài: “Mạch lạc trong văn

bản” SGK/ 31

+Đọc lại văn bản’’Cuộc chia tay của

những con búp bê’’và cho biết toàn bộ

sự việc trong văn bản quanh những sự

việc chính nào?Sự chia tay của

bnhu7ng4 con búp bê đóng vai trò gì

trong truyện?

Văn bản nào bất kì cũng đảm bảo bố cục

mở bài ,thân bài ,kết bài

-Đọc yêu cầu bài tập 1

- Đọc yêu cầu bài tập 2

-Học sinh trình bày

B/ Luyện tập.

1.Hướng dẫn học sinh về nhà làm

2.Nhận xét và giải thích bố cục của truyện “Cuộc chia tay của những con búp bê”

Bố cục:

-Mở bài: “Mẹ tôi khóc nhiều” -> giới thiệu hoàn cảnh bất hạnh của anh em Thành-Thủy

-Thân bài: “Đêm qua đi thôi con” -> cảnh chia đồ chơi của hai anh em Thành- Thủy và cảnh chia tay của Thủy với lớp học

-Kết bài: “Phần còn lại” : cảnh chia tay đầy xúc động của hai anh em

C.Hướng dẫn tự học.

Xác định bố cục của một văn bản tự chọn và nhận xét

về bố cục của văn bản đó

Tiết 8.MẠCH LẠC TRONG VĂN BẢN

I.Mức độ cần đạt.

-Có những hiểu biết bước đầu về mạch lạc trong văn bản và sự cần thiết phải

làm cho văn bản có tính mạch lạc

-Vận dụng kiến thức về mạch lạc trong văn bản vào đọc hiểu văn bản và

thực tiễn tạo lập văn bản nói ,viết

II.Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng

1.Kiến thức:

-Mạch lạc trong văn bản và sự cần thiết của mạch lạc trong văn bản

-Điều kiện cần thiết để văn bản có tính mạch lạc

2 Kiểm tra bài cũ : 4p

-Bố cục có tầm quan trong như thế

nào trong văn bản?bố cục gồm

những phần nào?

3 Bài mới :

Giới thiệu bài :1p.Mạch lạc là sự tiếp

nối các câu các đoạn theo một trình

tự hợp lí nhất định vậy mạch lạc là gì

?Các điều kiện nào văn bản có tính

mạch- Tìm hiểu bài hôm nay

Hoạt Động 1: Tìm hiểu chung.23p

1.Mạch lạc trong văn bản

Lạc (1)Vui

(2)Mạng lưới:Liên lạc

(3)Rụng ,rơi rớt,nơi ở

Trong đông y mạch lạc được hiểu là

mạch máu trong thân thể

-Mạch lạc trong văn bản có những

tính chất gì trong các tính chất sau

(Trôi chảy thành dòng, thành mạch

Tuần tự đi qua khắp các phần, các

đoạn trong văn bản

Thông suốt, liên tục không đứt

đoạn.)

-Có người cho rằng, trong văn bản,

mạch lạc là sự tiếp nối của các câu,

các ý theo một trình tự hợp lí Em có

tán thành ý kiến đó không, vì sao?

-Vậy em hiểu mạch lạc trong văn bản

là gì?

-Cho học sinh thảo luận văn bản

“Cuộc chia tay của những con búp

bê” với các sự việc:

+Mẹ bắt hai con phải chia đồ chơi

+Hai anh em Thành-Thủy rất thương

yêu nhau

+Chuyện về hai con búp bê

+Thành đưa em đến lớp chào cô giáo

và các bạn,

-Cho biết toàn bộ sự việc trong văn

bản xoay quanh sự việc chính nào?

-“Sự chia tay” và “những con búp

bê” đóng vai trò gì trong truyện? Hai

anh em Thành-Thủy có vai trò gì

trong truyện?

Giáo viên chốt ý :Điều đóng vai trò

chính Vì: Hai anh em Thành-Thủy

buộc phải chia tay nhưng hai con búp

bê của các em, tình anh em của các

em thì không thể chia tay Không bộ

phận nào trong văn bản không liên

quan đến các ý tưởng đau đớn và tha

Mạch lác trong văn bản

có đầy đủ các tính chất trên

Có Vì các câu, các ý thống nhất xung quanh một ý chung

-Học sinh thảo luận văn bản “Cuộc chia tay của những con búp bê”

Sự chia tay

-Điều đóng vai trò chính Vì

-Mạch lạc có đầy đủ các tính chất :

+Trôi chảy thành dòng, thành mạch

+Tuần tự đi qua khắp các phần, các đoạn trong văn bản

+Thông suốt, liên tục không đứt đoạn

-Mạch lạc là sự tiếp nối của các câu, các ý theo một trình tự hợp lí

2.Các điều kiện để văn bản có tính mạch lạc :

-Các phần, các đoạn, các câu trong văn bản đều nói

về một đề tài, biểu hiện một chủ đề chung xuyên suốt

-Các phần các đoạn trong văn bản nối tiếp nhau theo một trình tự rõ ràng hợp lí

thiết đó.

- Đọc mục b và trả lời câu hỏi SGK

Giáo viên :Đúng các từ ngữ: chia tay,

chia đồ chơi, chia ra tạo sự mạch

lạc trong văn bản

Giáo viên giảng :Những mối liên hệ

trên tự nhiên và hợp lí tạo dược sự

mạch lạc trong truyện

-Vậy điều kiện để văn bản có tính

mạch lạc là gì?

Giáo viên chốt ý

Từ thực tế của truyện “Cuộc chia tay

của những con búp bê” em nhận thấy

mạch lạc cần thiết như thế nào cho

-Đọc mục c SGK/ 32

Học sinh trình bày

-Học sinh đọc bài tập và làm

B.Luyện tập:

1.(1)Tính mạch lạc trong văn bản:

a.Văn bản “Mẹ tôi”: Ca ngợi lòng yêu thương và

sự hi sinh của mẹ đối với con Nội dung chính bức thư:

-Bố đau lòng khi con thiếu lễ độ với mẹ

-Bố nói về mẹ: Mẹ lo lắng, sẵn sàng hi sinh hạnh phúc và cả tính mạng vì con, ngày buồn thảm nhất là ngày con mất mẹ

b.“Lão nông và các con”:

Ca ngợi lao động là vàng.Bài thơ được xây dựng theo bố cục 3 phần

Mở bài: Hai dòng đầu.Thân bài: Còn lại

Kết bài: 4 dòng cuối

Bố cục rành mạch và

-Chủ đề xuyên suốt các phần, các

đoạn, các câu trong văn bản có giúp

cho sự thể hiện chủ đề được liên tục

thông suốt và hấp dẫn không?

-Gọi học sinh đọc bài tập 2.và trả lời

câu hỏi :

Hoạt động 3.Hướng dẫn tự học 2p

4.Củng cố:2 p

-Hãy cho biết văn bản có tính mạch

lạc là văn bản như thế nào?

5.Dặn dò :1p

-Xem lại nội dung bài học

-Soạn bài: Quá trình tạo lập văn bản

- Câu đầu: giới thiệu bao quát về sắc vàng

- Tiếp theo: miêu tả biểu hiện phong phú của sắc vàng

- Cuối cùng: Nhận xét cảm xúc về sắc vàng đó

Mạch văn thông suốt

bố cục mạch lạc

2.Ý tứ chủ đạo của câu chuyện xoay quanh cuộc chia tay của hai đứa trẻ và hai con búp bê-Việc thuật lại…không giữ được sự thống nhất và do đó làm mất sự mạch lạc của câu chuyện

C.Hướng dẫn tự học.

Tìm hiểu tính mạch lạc trong một văn bản đã học:mẹ tôi,cuộc chia tay cũa những con búp bê…

Tuần 3

Tiết 9 đến tiết 12-Những câu hát về tình cảm gia đình;

-Những câu hát về tình yêu quê hương, đất nước, con người;

-Từ láy;

-Quá trình tạo lập văn bản;

-Viết bài Tập làm văn số 1 học sinh làm ở nhà

Ngày soạn:30/8/2010Ngày dạy:6-11/9/2010

Tiết 9 CA DAO-DÂN CA

NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH CẢM GIA ĐÌNH

I.Mức độ cần đạt.

-Hiểu được khái niệm ca dao –dân ca

-Nắm được giá trị tư tưởng,nghệ thuật của những câu ca dao,dân ca về tình cảm gia đình

II.Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng.

1.Kiến thức:

Hiểu được khái niệm của ca dao dân ca Nắm được nội dung ý nghĩa và một

sồ hình thức tiêu biểu về nghệ thuật của những bài ca dao có chủ đề về tình cảm gia đình Liên hệ cho các em sưu tầm ca dao về môi trường

2 Kĩ năng:

-Đọc diễn cảm các bài ca dao về tình cảm gia đình

-Phát hiện và phân tích những hình ảnh so sánh,ẩn dụ ,những mô típ quen thuộc trong các bài ca dao trữ tình về tình cảm gia đình

III.Hướng dẫn thực hiện

Hoạt đông của thầy Hoạt động của trò Nội dung bài học.

1 Ổn định lớp: Nắm sĩ số học sinh

1p

2.Kiểm tra bài cũ:5p

-Nêu nội dung và nghệ thuật của

bài?

-Chi tiết nào trong bài làm em xúc

động nhất ? vì sao?

3.Bài mới

Giới thiệu bài:1p Tình cảm gia đình

là thiêng liêng nồng ấm –Thể hiện

qua những dòng ca dao dân ca ngọt

ngào được thể hiện như thế nào –Tìm

hiểu bài hôm nay

Hoạt Động 1: Hướng dẫn học sinh

vừa tha thiết ân cần

-Em biết gì về dân ca và ca dao?

-Giải nghĩa từ khó: Cù lao chín chữ,

hai thân, cùng thân.nuột lạt…

Hoạt Động 2: Hướng dẫn học sinh

đọc hiểu văn bản 20p

-Xác định lời ru, lời của ai nói với ai

Vì sao em biết?

-Tình cảm mà bài 1 muốn diễn tả là

tình cảm gì Hãy chỉ ra cái hay của

hình ảnh, âm điệu ngôn ngữ?

Giáo viên giảng:Dùng hình ảnh to

Hình ảnh: so sánh ví von

Công cha sánh với núi ngất trời

Nghĩa mẹ sánh với biển đông

A.Tìm hiểu chung.

-Ca dao: là lời thơ của dân ca

-Dân ca: là những sáng tác kết hợp lời và nhạc,tức những câu hát dân gian trong diễn xướng

-Tình cảm gia đình là một trong những chủ đề góp phần thể hiện đời sống tâm hồn,tình cảm của người Việt Nam

B.Đọc -hiểu văn bản I.Nội dung.

*Bài 1:

-Bài ca dao là lời của mẹ

ru con, nói với con

Công lao trời biển của

dạy của cha mẹ Núi ngất trời, biển

rộng mênh mông không thể nào đo

được cũng như công cha nghĩa mẹ

đối với con là như thế

* Âm điệu: lời ru gần gũi,ấm áp,

thiêng liêng  âm điệu tâm tình,

thành kính, sâu lắng

* Ngôn ngữ: giản dị, sâu sắc

-Tìm những câu, bài ca dao nói lên

công cha nghĩa mẹ như thế?

-Đây là lời của ai?

-Bài ca dao thứ hai muốn diễn tả điều

gì?

-Tâm trạng đó là gì?

-Phân tích hình ảnh thời gian, không

gian hành động và nỗi niềm nhân

vật?

Giáo viên nhận xét chốt ý :

* Thời gian: “Chiều chiều” không

phải 1 buổi chiều mà nhiều buổi

chiều, lúc công việc tạm xong, được

sống những giây phút cho riêng

mình, buổi chiều cũng là lúc dễ gợi

buồn, nhớ Ở đây lại là người con gái

lấy chồng xa xứ cho nên nỗi nhớ cha

mẹ, anh em và nỗi thèm khát được

đoàn tụ gia đình càng thêm khắc

khoải

* Không gian: “Ngõ sau” nơi “vắng

lặng, heo hút” đứng thui thủi một

mình, che dấu nỗi niềm riêng

-Hành động và nỗi niềm nhân vật:

Tâm trạng của người phụ nữ lấy chồng xa quê đối với mẹ và quê nhà

Nỗi buồn, xót xa nhớ quê, nhớ mẹ

-Học sinh thảo luận nhóm 3p

-HS trình bày ý kiến của nhóm

cha mẹ đối với con và bổn phận trách nhiệm của người con trước công lao

to lớn ấy

*Bài 2:

- Thời gian: Chiều chiều

- Không gian: ngõ sau,nơi vắng lặng ,heo hút

Tâm trạng, nỗi buồn xót

xa sâu lắng của người con gái lấy chồng xa quê nhớ

mẹ nơi quê nhà