Giáo án tự chon văn 9 hay

Em hiểu t/n là khoá + 8 câu cuối: tâm trạng đau buồn, âu lo của Kiều thể hiện qua cách nhìn cảnh vật.. - Thời gian, KG ngoại cảnh đợc nhìn qua tâm trạng cô đơn, buồn tủi của con ngời nt

Khơi dậy niềm kính phục, lòng yêu mến, tự hào về vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc.

II/ Chuẩn bị :

GV : Soạn bài

HS : Học bài, làm bài tập

III/ Hoạt động của thầy và trò :

- Trái với nhiều lãnh tụ châu á

khác, CT HCM đã đi vào cuộc

đời chính trị bằng con đờng tự

đào tạo và trởng thành ở châu

Âu, nhất là những năm tháng ở

Pháp

- Là sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống và hiện đại, dân tộc và nhân loại, giữa vẻ đẹp cao cả và sự giản dị

- 3 cơ sở chính :+ CT HCM là ngời đã từng

đặt chân đến nhiều vùng đát khác nhau (ghé nhiều cảng, thăm nhiều nớc châu Phi, châu Mĩ , sống dài ngày ở…Pháp, Anh)

Quá trình hoạt động đã giúp Ngời nhìn thế giới bằng chính

đôi mắt mình Hơn nữa, Ngời làm nhiều việc khác nhau để sống, đó là vốn thực tiễn hết sức quan trọng mà Ngời đã

tích luỹ đợc

I/ Nội dung :

1/ Vẻ đẹp trong phong cách HCM :

- Sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống và hiện đại, dân tộc và nhân loại, giữa vẻ đẹp cao cả và sự giản dị

? Thái độ của Bác khi tiếp thu

? Việc liên hệ c/s của Bác với

c/s của Nguyễn Trãi, Nguyễn

đến mức uyên thâm Đây chính là mức độ, chiều sâu tiếp thu văn hoá nhân loại của Ngời

- Tiếp thu tinh hoa, phê phán những tiêu cực của CNTB, chủ động trong tiếp thu văn hoá

- Tiếp thu văn hoá nhân loại nhng không làm mất bản sắc văn hoá dân tộc, kết hợp, nhào nặn tinh hoa văn hoá ph-

ơng Đông + phơng Tây, tạo thành lối sống độc đáo, là phong cách rất VN, phơng

Đông nhng mới, hiện đại

- D/c : Ngôi nhà sàn nhỏ với

ao cá, vài căn phòng vừa là nơi tiếp khách, họp chính trị,

đồ đạc đơn sơ trang phục…giản dị : áo bà ba, áo trấn thủ, dép lốp, ăn uống đạm bạc với những món ăn đậm hơng vị quê hơng

Hệ thống dẫn chứng nhiều, tiêu biểu, toàn diện, thuyết phục ngời đọc, kết hợp khéo léo giữa trình bày d/c + bình luận nhng không khô khan,

kể lể dài dòng

- Liên hệ hợp lí, 3 nhân cách lớn, 3 nhà văn hoá có lối sống thanh cao, giản dị Dẫn thơ

NBKcàng chỉ rõ sự giản dị

Việc so sánh Bác với các vị hiền triết cho thấy bác rất ph-

ơng Đông, gắn bó său sắc vẻ

? Tìm những biện pháp nghệ

thuật chủ yếu mà tác giả sd

trong bài viết ?

đẹp truyền thống dân tộc, đó

là 1 quan niệm thẩm mĩ, 1 di dỡng t tởng rất đẹp

- Kết hợp hài hoà kể + bình luận (lối bình luận mang tính khái quát cao)

- D/c chọn lọc tiêu biểu, toàn diện

- So sánh, sd thơ hợp lí

- Sd thành công các biện pháp

đối lập nhằm nổi bật vẻ đẹp phong cách văn hoá HCM

II/ Nghệ thuật :

- Kết hợp hài hoà kể + bình luận

- D/c chọn lọc tiêu biểu, toàn diện

- So sánh, sd thơ hợp lí

- Sd thành công các biện pháp đối lập nhằm nổi bật vẻ đẹp phong cách văn hoá HCM

II/ Chuẩn bị :

GV : Soạn bài

HS : Học bài, làm bài tập

III/ Hoạt động của thầy và trò :

khuy áo, làm gáo, làm muôi

Vỏ dừa bện dây rất tốt với

ng-ời đánh cá vì nó mềm, dẻo dai

chịu ma, chịu nắng Cây dừa

hoặc so sánh diễn đạt câu cuối

của đoạn văn để thể hiện sự

sinh động gắn bó của cây dừa

đ/v đ/s của con ngời ?

? Đọc lại đoạn văn khi đã diễn

đạt lại câu cuối ? Nêu NX

? Viết một đoạn văn về đá và

n-ớc trong hang động ở vịnh Hạ

Long hoặc nơi nào em đã đợc

tham quan ? (Có thể dựa vào

văn bản Động Phong Nha –

Ngữ văn 6, tập II)

- Đọc đoạn văn tiêu biểu

? Với đề bài thuyết minh về cây

lúa, em sẽ sd yếu tố miêu tả ntn

? Trình bày dàn ý của bài văn?

- Đọc đoạn văn

- Giới thiệu, PT

- Giúp ngời đọc hiểu rõ công dụng của các bộ phận trên cây dừa Sự gắn bó của cây dừa với con ngời trong c/s hàng ngày

- Cây dừa đã hết mình trong c/s hàng ngày nh thế đấy…

- Viết

- MB : giới thiệu cây lúa

- TB : + Khắp dải đất hình chữ S là những cánh đồng lúa thẳng cánh cò bay : “VN đất nớc ta

1/ Bài tập 1 :

2/ Bài tập 2 :

ơi – Mênh mông biển lúa

đâu trời đẹp hơn”

+ Lúa thuộc họ thân cỏ, dễ tính, chỉ cần ruộng đất không khô quá, không chua mặn quá, chăm bón kịp thời, đã có thể trả công ngời …

+ Sự sinh trởng của lúa : MT

và kết hợp 1 vài biện pháp nghệ thuật về hình dáng cây lúa theo quá trình sinh trởng

(VD tả hoa lúa : Hai vỏ trấu mỏng màu xanh ngọc khẽ hé

mở để lộ 1 nhị hoa nhỏ xíu màu trắng ngà ngơ ngác trớc gió)

+ Sự đa dạng phong phú của giống lúa …

+ Giá trị của cây lúa …

- KB : K/đ tầm quan trọng của cây lúa , ý nghĩa của cây lúa trong đ/s con ngời

Phơng châm lịch sự liên quan đến quan hệ của những ngời tham gia hội thoại.Các phơng châm còn lại liên quan đến nội dung hội thoại

II/ Chuẩn bị :

GV : Soạn bài.

HS : Học bài, làm bài tập

III/ Hoạt động của thầy và trò :

? Có mấy phơng châm hội thoại

? Nêu nội dung của các phơng

châm hội thoại ?

- Trả lời

I/ Hệ thống kiến thức về các phơng châm hội thoại :

? Kể câu chuyện “Giấu đầu hở

đuôi” Câu cuối trong truyện có

quan đến nhau không ? Theo

em, 2 ngời đối thoại trên có

- Trả lời

II/ Luyện tập :

ngành; dây cà ra dây muống;

ăn không nên đọi, nói không

nên lời; hỏi gà đáp vịt; cú nói

có, vọ nói không; nói bóng

nói gió; nói cạnh nói khoé;

nửa úp nửa mở liên quan đến

những phơng châm hội thoại

nào?

? Kể chuyện “Trả lời vắn tắt”

Trong cuộc hội thoại đó, phơng

châm hoọi thoại nào bị vi

châm hội thoại trong giao tiếp

để đạt hiệu quả giao tiếp cao

III/ Hoạt động của thầy và trò :

* ổn định : 1’

* HĐ1 : Kiểm tra : 5’

? Trình bày hiểu biết về

Nguyễn Dữ và tác phẩm - Trả lời.

Chuyện ngời con gái Nam

- Viết = chữ Hán

- Tác phẩm gồm 20 truyện (viết = tản văn xen lẫn biền văn và thơ ca, cuối mỗi truyện thờng có lời bình của tác giả, hoặc của 1 ngời cùng quan

điểm của tác giả)

I/ Tác giả - tác phẩm:

1/ Tác giả :

- Tên :

- Năm sinh – mất : (? - ? )

- Quê : huyện Trờng Tân (nay là huyện Thanh Miện – Hải Dơng)

- Đặc điểm về c/đ : sống ở thế kỉ XVI – thời kì triều đình nhà

Lê đã bắt đầu khủng hoảng, các tập đoàn phong kiến Lê, Mạc, trịnh tranh giành quyền bính, gây ra những cuộc nội chiến kéo dài Học rộng, tài cao, làm quan có 1 năm xin nghỉ về nhà

về cảm hứng nhân văn Thông qua tác phẩm NDữ thể hiện cảm thông sâu sắc với số phận bất hạnh

II/ Giá trị nội dung nghệ thuật :

–

1/ Nội dung :

2/ Nghệ thuật:

* Củng cố HDVN:–

III/ Hoạt động của thầy và trò :

định bất biến không? Vì sao?

? Vì sao lại có sự PT của TV?

Nêu các cách PT từ vựng?

? Nêu ý nghĩa của cách PT từ

vựng đó?

- Không mang tính ổn định bất biến vì ngôn ngữ là 1 hiện tợng XH, mà XH luôn biến

đổi và PT không ngừng – ngôn ngữ cũng biến đổi, PT

- Trả lời

- Làm phong phú vốn từ ngữ

I/ Hệ thống kiến thức:

? Nghĩa thứ 2 của từ mặt trời

đ-ợc PT theo cách nào: Ngày

ngày rất đỏ?…

? Từ mặt trời ở đây có nghĩa là

II/ Luyện tập:

gì? Đây có phải là nghĩa

+ Hiện nay, trong tầng lớp

thanh thiếu niên có cách dùng

từ ngữ rất mới VD: ai đó muốn

thể hiện sự hơn ngời: tinh vi, vi

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng

? Nêu những GT nội dung –

Nt của Truyện Kiều?

- Giá trị nhân đạo:

+ Lên án chế độ PK vô nhân

đạo

+ Cảm thơng trớc số phận bi kịch con ngời

+ K/đ, đề cao tài năng, ớc mơ

khát vọng chân chính của con ngời

- Giá trị hiện thực:

+ Bức tranh hiện thực XHPK bất công, tàn bạo chà đạp quyền sống con ngời, số phận bất hạnh của ngời PN tài hoa trong XHPK

- Kết tinh thành tựu văn dân tộc ở các phơng diện: ngôn ngữ và thể loại

+ Ngôn ngữ: làm TV trở nên giàu đẹp

+ Thể loại: thể thơ lục bát đạt tới đỉnh cao rực rỡ

II/ Giá trị nội dung nghệ thuật :

–

1/ Nội dung :

2/ Nghệ thuật:

III/ Hoạt động của thầy và trò :

để thực hiện âm mu mới đê tiện hơn

1/ Vị trí đoạn trích:

- Nằm ở phần 2 TP: Gia biến và lu lạc

? Đoạn trích có thể chia làm

mấy phần? Nd của từng phần?

- Đọc 6 câu thơ đầu

? Câu thơ đầu tiên cho ta hiểu

điều gì? Em hiểu t/n là khoá

+ 8 câu cuối: tâm trạng đau buồn, âu lo của Kiều thể hiện qua cách nhìn cảnh vật

- Đọc

- Khoá xuân: chỉ ngời con gái con nhà quyền quý trong cung cấm Câu thơ mang ý mỉa mai bởi K ở lầu NB thực chất là bị giam lỏng để Tú Bà thực hiện

âm mu đê tiện hơn

- Cảnh TN vắng lặng, heo hút không 1 bóng ngời

- non xa, trăng gần, cát vàng, bụi hồng.

- Chữ nào cũng gợi lên sự rợn ngợp của 1 KG mênh mông, hoang vắng, h/ả lầu NB nhchơi vơi giữa mênh mang trời nớc

- Từ lầu cao ngớc mắt xa trông chỉ thấy dáng núi xa, mảnh trăng gần, nhìn xuống mặt đất cảnh vật 4 bề bát ngát chỉ thấy những cồn cát nhấp nhô, những bụi hồng trải khắp dặm xa gợi lên sự mênh mông, vắng lặng, rợn ngợp

đến lạnh ngời

- Tâm trạng cô đơn, buồn tủi, dày vò, chia xé tâm can

- Thời gian tuần hoàn khép kín giam hãm con ngời thui thủi 1 thân, nàng chỉ còn biết

2/ Cấu trúc văn bản:

- 3 phần

3/ Nội dung văn bản:

a/ Hoàn cảnh cô

đơn tội nghiệp của Kiều:

- Bị giam lỏng ở lầu NB

- Khung cảnh: mênh mông, vắng lặng, rợn ngợp, không 1 bóng ng-ời

- Tâm trạng cô

đơn, buồn tủi

son gột rửa bao giờ cho phai

Em hiểu gì về câu thơ này?

? Sau nỗi nhớ ngời yêu, TK

nhớ đến ai? Cùng với nỗi nhớ

đó là tâm trạng gì? Thể hiện

qua chi tiết nào?

? Kiều xót thơng cha mẹ vì lẽ

gì? (Tựa cửa hôm mai, em

hiểu cụm từ này ntn?)

- Đọc chú thích 9, 10, 11

? Qua đây em hiểu gì về tấm

lòng của Kiều với cha mẹ? Chỉ

ra nghệ thuật đặc sắc trong

sáng làm bạn với mây, đêm khuya làm bạn với đèn

- Thời gian, KG (ngoại cảnh)

đợc nhìn qua tâm trạng cô

đơn, buồn tủi của con ngời (nthuật tả cảnh ngụ tình đặc sắc của NDu

đáp

- Với cha mẹ: đã yên bề, K đã

báo hiếu (bán mình chuộc cha)

- Nàng tởng tợng cảnh thề nguyền, cảnh trông chờ vô

vọng của chàng Kim Nàng xót xa, ân hận nh 1 kẻ phụ tình, nàng hình dung ra KT ở Liêu Dơng cha biết về bi kịch

đời nàng, vẫn mỏi mòn trong nỗi trông chờ tuyệt vọng

- Càng nhớ ngời yêu càng thấm thía tình cảnh bơ vơ nơi chân trời góc bể của mình, nàng k/đ tấm lòng chung thuỷ sắt son với KT, mối tình đầu trong trắng không bao gìơ

phai nhạt

- Nỗi nhớ cha mẹ

- Nàng xót thơng day dứt không biết lấy ai thay mình phụng dỡng cha mẹ lúc tuổi già đau yếu

- Đọc

- Ngời con hiếu thảo

b/ Nỗi nhớ ngời yêu và nỗi nhớ cha mẹ của Kiều:

* Nỗi nhớ ngời yêu:

- Xót xa, ân hạn

nh 1 kẻ phụ tình

- Tấm lòng thuỷ chung son sắt

* Nỗi nhớ cha mẹ:

- Xót thơng cha mẹ

- Ngời con hiếu thảo

? Mỗi cảnh đều có nét riêng

nhng đồng thời lại mang 1 nét

ngữ buồn trông.

+ Cảnh cửa bể chiều hôm:

thấp thoáng những cánh buồm

xa xa trong buổi chiều tà

+ Cánh hoa trôi man mác cuối dòng

+ Nội cỏ dầu dầu

+ Gió cuốn mặt duyềnh

- Gợi tả tâm trạng

+ Những cánh buồm thấp thoáng xa xa trong buổi chiều

tà gợi lên tâm trạng cô đơn lẻ loi, nỗi da diết nhớ về quê nhà

xa cách

+ 1 cánh hoa trôi giữa dòng

n-ớc mênh mông gợi nỗi buồn

về thân phận lênh đênh vô

định của đời ngời không biết

đi đâu về đâu

+ Nội cỏ dầu dầu giữa chân mây mặt đất – gợi nỗi bi th-

ơng vô vọng kéo dài không biết đến bao giờ

+ Gió cuốn mặt duyềnh: thiên nhiên dữ dội – tâm trạng hãi hùng, sợ hãi trớc những tai hoạ đang đến rất gần đang rình rập, đổ ập xuống đầu nàng K

- NT tả cảnh ngụ tình, mỗi khung cảnh TN là 1 khung cảnh tâm trạng

+ Cảnh từ xa đến gần, từ nhạt

đến đậm, âm thanh từ tĩnh đến

động và tâm trạng từ nỗi buồn man mác đến lo âu kinh sợ và hãi hùng trớc dông bão của số

c/ Tâm trạng đau buồn của Kiều đ-

ợc nhìn qua cảnh vật:

phận sẽ nổi lên xô đẩy, vùi

dập c/đ K Điệp từ buồn

trông tạo âm hởng trầm buồn

và đó cũng chính là điệp khúc của tâm trạng

? Nêu những nét khái quát về

nghệ thuật của đoạn trích?

1/ NT: mtả nội tâm

n/vật, ngôn ngữ

độc thoại, tả cảnh ngụ tình

2/ Nd: Cảnh ngộ

cô đơn, buồn tủi, tấm lòng thuỷ chung hiếu thảo của K

Miêu tả nội tâm trong VBTS

A/ Mục tiêu cần đạt : Giúp HS :

- C/ cố KT về miêu tả nội tâm và mối quan hệ giữa nội tâm với ngoại hình trong khi kể chuyện

- Rèn luyện kỹ năng kết hợp kể chuyện với miêu tả nội tâm nhân vật khi viết bài văn tự sự

B/ Chuẩn bị :

GV : Đọc, nghiên cứu soạn bài

Hớng tích hợp

HS : Đọc trả lời câu hỏi SGK

C/ Hoạt động của thầy và trò :

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng

* HĐ1 : HD c/cố yếu tố miêu

tả nội tâm trong văn bản tự sự

- Nội tâm : ở trong lòng

I/ Miêu tả nội tâm trong văn bản tự

động

? Dấu hiệu nào cho thấy đoạn

đầu là tả cảnh và đoạn sau là

miêu tả nội tâm ?

+ Miêu tả cảnh : tả cảnh sắc thiên nhiên, tả vật, tả sự vật,

sự việc, tả ngoại hình nhân vật, những cử chỉ, hành động của nhân vật là những đối t… -ợng có thể nghe, nhìn đ… ợc 1 cách trực tiếp

+ Miêu tả nội tâm : những rung động, những cảm xúc, những ý nghĩ, tâm t, tình cảm của nhân vật không thể quan sát đợc 1 cách trực tiếp, mà phải tởng tợng cảm nhận

(Đoạn thơ tập trung miêu tả

những suy nghĩ của nàng K : nghĩ thầm về thân phận cô

đơn, bơ vơ nơi đất khách, nghĩ về cha mẹ chốn quê nhà

ai chăm sóc, phụng dỡng lúc tuổi già.)

- Miêu tả nội tâm trực tiếp bằng cách diến tả ý nghĩ, tình cảm của nhân vật

nhân vật Ngợc lại từ việc miêu tả tâm trạng, ngời đọc hiểu đợc hình thức bên ngoài.

vật…

? Theo em, các nhân vật trong

truyện dân gian (thần thoại,

truyền thuyết ) có bộc lộ rõ…

miêu tả nội tâm nh các nhân vật

trong các tác phẩm văn học

hiện đại không ?

- Những tác phẩm văn học dân gian nhìn chung không

có miêu tả nội tâm, tâm trạng Nhân vật trong truyện

cổ dân gian chủ yếu tự bộc lộ mình qua hành động, sự việc, ngôn ngữ Tính cách nhân…vật cũng đơn giản, 1 chiều, phần lớn là nhân vật chức năng – loại nhân vật sinh ra chỉ để làm 1 việc, thực hiện 1 chức năng nào đó

* C/ý : Sự phân biệt giữa miêu

tả cảnh sắc thiên nhiên và miêu

tả nội tâm chỉ là tơng đối bởi

trong miêu tả thiên nhiên đã gửi

gắm t/c và trong miêu tả nội

nổi tiếng : Cảnh nào cảnh

chẳng đeo sầu Ng– ời buồn

cảnh có vui đâu bao giờ.

? Nhân vật là yếu tố quan trọng

nhất của tác phẩm tự sự Để xây

dựng nhân vật nhà văn thờng

miêu tả ngoại hình và miêu tả

nội tâm Miêu tả nội tâm nhằm

khắc hoạ chân dung tinh thần

của nhân vật tái hiện lại những

trăn trở, dằn vặt, những rung

động tinh vi trong t/c, t tởng

của nhân vật (những yếu tố này

nhiều khi không thể tái hiện

đ-ợc = miêu tả ngoại hình).Vì thế

miêu tả nội tâm có vai trò, tác

dụng vô cùng to lớn trong việc

- Đoạn trích tả tâm trạng lão Hạc sau khi bán cậu Vàng

khắc hoạ đặc điểm, tính cách

nhân vật

* HĐ2: HD luyện tập.

? Thuật lại đoạn trích Mã Giám

Sinh mua Kiều? Chú ý miêu tả

ngoại hình và hành động của

MGS, tả nội tâm TK?

- Bài 2: đóng vai nàng Kiều viết

lại đoạn văn báo ân báo oán?

- Về nhà: ghi lại tâm trạng của

em sau khi để xảy ra một

chuyên mắc lỗi với bạn.(việc đó

- Các nhóm khác nhận xét,

bổ sung

- Rút kinh nghiêm sau bài viết ( phơng án giải BT ghi trong vở bài tập)

( HD HS lập bảng theo mẫu)

1 Chuyện ngời con gái Nam Xơng

2 Chuyện cũ trong phú chúa Trịnh

8 Mã Giám Sinh mua Kiều

9 Lục Vân Tiên cứu KNN

+ Vũ Nơng: yêu chồng thơng con, chung thuỷ, đảm đang hiếu thảo …

+ Thuý Kiều: tài sắc vẹn toàn: tài đàn, thơ, ca …

2/ Phản ánh XHPK: thối nát, chế độ nam quyền, Xh của đồng tiền …