Giáo án Tin 6.2 cột 2 trang

- Biết máy tính là công cụ hỗ trợ con người trong các hoạt động thông tin- Có khái niệm ban đầu về tin học và nhiệm vụ chính của tin học.. VD: Ta không thể nhìn được quá xa, hay những vậ

Trang 1

A/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

- HS biết được khái niệm thông tin và hoạt động thông tin của con người

B/ CHUẨN BỊ:

- GV: Soạn bài, 1 số tranh ảnh minh hoạ về thông tin

- HS: Chuẩn bị bài mới

C/ CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

I/ Ổn định, tổ chức: 1 phút

Kiểm tra sĩ số: Lớp 6A: Lớp 6B:

II/ Kiểm tra bài cũ

III/ Bài mới: 40 phút

GV giới thiệu: Chương trình tin học lớp 6 giúp chúng ta hiểu biết cơ bản về công

nghệ thông tin và vai trò của nó trong xã hội hiện đại Bước đầu các em được làm quen với phương pháp giải quyết vấn đề theo quy trình công nghệ và kĩ năng sử dụng máy tính phục vụ học tập và cuộc sống Tin học có ý nghĩa to lớn đối với sự phát triển trí

tuệ, tư duy thuật toán, góp phần hình thành học vấn phổ thông cho học sinh Tin học (Tiếng Anh: Computer Science) là ngành khoa học nghiên cứu các phương pháp, công

nghệ và các kĩ thuật xử lí thông tin một cách tự động Trước khi học chi tiết về máy tính, chúng ta cần hiểu và nắm vững 1 số khái niệm cơ bản

Hoạt động của thầy và trò Nội dung chính

*)Hoạt động 1: KN thông tin: 20 phút

- GV: Thông tin là 1 khái niệm trừu tượng

1/ Thông tin là gì?

Trang 2

mô tả những gì đem lại hiểu biết, nhận

thức cho con người cũng như các sinh vật

khác Thông tin tồn tại khách quan Thông

tin có thể tạo ra, phát sinh, truyền đi, lưu

trữ, chọn lọc TT cũng có thể bị méo mó,

sai lệch đi do nhiều tác động hay do người

xuyên tạc Hằng ngày chúng ta tiếp nhận

được nhiều thông tin từ nhiều nguồn khác

nhau ví dụ: các bài báo, bản tin trên truyền

hình hay đài phát thanh cho chúng ta biết

tin tức về tình hình thời sự trong nước và

trên TG

- Hãy lấy 1 số ví dụ về thông tin mà em

tiếp nhận được?

- HS: có thể lấy VD về biển chỉ đường, tín

hiệu xanh đỏ của đèn tín hiệu giao thông,

trống trường…

- GV: lấy thêm 1 số ví dụ khác:

- GV: Kết hợp với tư liệu từ các lĩnh vực

khác nhau như các biển báo giao thông,

hình ảnh động thực vật, các tư liệu lịch sử,

địa lí hoặc hình ảnh sinh hoạt hằng ngày…

để giới thiệu cho HS hiểu rõ hơn về khái

niệm thông tin

- Qua các VD trên em hiểu thông tin là gì?

và về chính con người

2/ Hoạt động thông tin của con người.

Trang 3

trong cuộc sống của con người Chúng ta

không chỉ tiếp nhận mà còn lưu trữ, trao

đổi và xử lí thông tin Những việc đó ta gọi

chung là hoạt động thông tin

- Phương tiện phổ biến nhất để chúng ta

lưu trữ và tiếp nhận thông tin là gì?

- HS trả lời (sách vở)

- GV: Đối với mỗi người, hoạt động thông

tin diễn ra như là 1 nhu cầu thường xuyên

và tất yếu

- GV: Trong hoạt động TT, xử lí TT đóng

vai trò quan trọng nhất Mục đích chính

của xử lí thông tin là đem lại sự hiểu biết

cho con người, trên cơ sở đó mà có những

kết luận và quyết định cần thiết

Việc lưu trữ, truyền thông tin làm cho

thông tin và những hiểu biết được tích luỹ

và nhân rộng

- HS lấy VD về quá trình xử lí thông tin?

- GV: Khi TT, dữ liệu còn ít, con người có

thể tự mình xử lí và họ cảm thấy không có

vấn đề gì Song ngày nay, với sự phát triển

của xã hội, TT ngày càng nhiều, nhiều vô

kể và con người lúng túng, thậm chí nhiều

lúc không xử lí nổi Máy tính điện tử ra đời

đã giúp con người xử lí TT 1 cách tự động

và hợp lí, điều đó đã tiết kiệm thời gian và

công sức của con người rất nhiều Ví dụ tại

Việc tiếp nhận, xử lí, lưu trữ và truyền (trao đổi) thông tin được gọi chung là hoạt động thông tin

Có thể nói, mỗi hành động, việc làm của con người đều gắn liền với 1 hoạt động thông tin cụ thể

Thông tin trước xử lí được gọi

là thông tin vào, còn thông tin nhận được sau xử lí được gọi là thông tin ra Việc tiếp nhận thông tin chính là để tạo ra thông tin vào cho quá trình xử

lí Mô hình quá trình xử lí thông tin

TTin vào Xử lí TTin ra

VD: Việc học tập của chúng ta cũng là 1 quá trình xử lí thông tin.GV ra 1 bài tập đó là (TT vào) qua quá trình xử lí HS đưa

ra được kết quả (TT ra)

Trang 4

ngân hàng có hàng nghìn, hàng chục nghìn

khách hàng Đối với mỗi khách hàng dữ

liệu không có nhiều lắm Song với ngân

hàng, nhân viên phải biết rõ hiện trạng, có

bao nhiêu tiền, ai vay, ai nợ, lỗ - lãi ra sao

Thật là kinh khủng nếu hàng tháng nhân

viên phải tổng hợp số liệu bằng tay từ hàng

nghìn tài khoản Máy tính có thể giúp ta

trong phút chốc với độ chính xác tuyệt đối

- Học bài cũ và chuẩn bị nội dung tiết học

RÚT KINH NGHIỆM SAU TIẾT HỌC

Trang 5

- Biết máy tính là công cụ hỗ trợ con người trong các hoạt động thông tin

- Có khái niệm ban đầu về tin học và nhiệm vụ chính của tin học

Kiểm tra sĩ số: Lớp 6A: Lớp 6B:

II/ Kiểm tra bài cũ: 5 phút

- Thông tin là gì?

- Lấy ví dụ về thông tin và quy trình xử lí thông tin đó

*) Hoạt động 1: 27 phút

- GV: Hoạt động thông tin của con người

được tiến hành là nhờ bộ phận nào?

- GV: Các giác quan giúp con người

trong việc tiếp nhận thông tin Bộ não

thực hiện việc xử lí, biến đổi, đồng thời

là nơi để lưu trữ thông tin thu nhận được

Với sự phát triển nhanh chóng trong

những năm gần đây, công nghệ thông tin

3/ Hoạt động thông tin và tin học.

- Hoạt động thông tin của con người được tiến hành trước hết là nhờ các giác quan và bộ não

- Công nghệ thông tin gắn liền với hoạt động thông tin của con người, nó tạo ra các công cụ hỗ trợ để tự động hoá việc thực hiện

Trang 6

cứu và ứng dụng quan trọng nhất Vậy vì

sao ngành khoa học mới hình thành này

có tốc độ phát triển mạnh mẽ và có vai

trò quan trọng như hiện nay? Chúng ta

có thể thấy không ít ngành khoa học

khác, có ngành có lịch sử hình thành và

phát triển hàng trăm năm, với những

thành tựu và kết quả nghiên cứu rất cơ

bản và đồ sộ Tại sao công nghệ thông

tin có thể sánh vai, thậm chí vượt lên

trên các ngành đó về tầm quan trọng và

khả năng ứng dụng 1 cách có hiệu quả

trong cuộc sống ngày nay?

- HS: Trật tự, lắng nghe và suy nghĩ trả

lời câu hỏi

- GV: Hoạt động thông tin của con người

có hạn chế nào không?

- GV: Hãy lấy VD về những công cụ và

phương tiện giúp con người vượt qua

hạn chế của các giác quan và bộ não

- Tuy nhiên, khả năng của các giác quan

và bộ não con người trong các hoạt động

thông tin chỉ có hạn VD: Ta không thể

nhìn được quá xa, hay những vật quá bé,

ta cũng không thể tính nhẩm nhanh với

những con số rất lớn… Chính vì vậy, con

người không ngừng sáng tạo các công cụ

và phương tiện giúp mình vượt qua

động thông tin lại là nhu cầu hằng ngày, thậm chí hằng giờ của con người Sự phát triển của công nghệ thông tin xuất phát từ chính nhu cầu khai thác và xử lí thông tin của con người

- Khả năng của các giác quan và

bộ não của con người trong các hoạt động thông tin chỉ có giới hạn Máy tính ra đời giống như 1 công cụ hỗ trợ, giống như nhiều công cụ hỗ trợ khác mà con người

đã phát minh và sáng chế ra (VD

xe có động cơ để đi nhanh hơn, cần cẩu để nâng được những vật nặng hơn…)

- Với sự ra đời của máy tính, ngành tin học ngày càng phát triển mạnh mẽ Một trong những

Trang 7

những giới hạn ấy: Kính thiên văn để

nhìn thấy những vì sao xa xôi; Kính

thiên văn để quan sát những vật thể nhỏ

bé…Máy tính điện tử được làm ra ban

đầu chính là để hỗ trợ cho công việc tính

toán của con người

- GV: y/c HS đọc phần ghi nhớ (SGK)

- 1 HS đọc

nhiệm vụ chính của tin học là nghiên cứu việc thực hiện các hoạt động thông tin một cách tự động trên cơ sở sử dụng máy tính điện tử

- Nhờ sự phát triển của tin học, máy tính không chỉ là công cụ trợ giúp tính toán thuần tuý mà còn

có thể hỗ trợ con người trong nhiều lĩnh vực khác nhau của cuộc sống

Ghi nhớ (SGK – 5)

IV/ Củng cố: 10 phút

- HS đọc bài đọc thêm 1: Sự phong phú của thông tin (SGK – 6)

- HS trả lời 5 câu hỏi cuối bài (SGK – 5)

V/ Hướng dẫn học ở nhà:1 phút

- Nắm chắc được hoạt động thông tin và tin học

- Trả lời 5 câu hỏi (SGK – 5)

Ngày soạn:

Tiết 3:

Trang 8

Bài 2: THÔNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THÔNG TIN

A/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

- HS phân biệt được các dạng thông tin cơ bản

- Biết khái niệm biểu diễn thông tin

- Hãy nêu 1 số ví dụ minh hoạ về hoạt động thông tin của con người

- Nêu 1 số ví dụ về những công cụ và phương tiện giúp con người vượt qua hạn chế của các giác quan và bộ não

*)Hoạt động 1: 15 phút

- GV: Nêu những dạng thông tin mà em

biết?

- HS: Trả lời

- GV: Trong bài 1 chúng ta đã được làm

quen với khái niệm thông tin Thông tin

quanh chúng ta hết sức phong phú và đa

dạng Tuy nhiên, ở đây ta chỉ quan tâm tới

3 dạng thông tin cơ bản và cũng là 3 dạng

thông tin chính trong tin học: Dạng văn

bản, dạng hình ảnh và dạng âm thanh

- HS: Lấy ví dụ cụ thể cho các dạng thông

tin đó?

1/ Các dạng thông tin cơ bản.

3 dạng thông tin cơ bản:

*) Dạng văn bản: Những gì được ghi lại bằng chữ viết hay

kí hiệu trong sách vở, báo chí…

*) Dạng hình ảnh: Những hình

Trang 9

- GV: Ngoài ra có các dạng thông tin kết

hợp cho những cảm nhận và hiểu biết

chính xác hơn, ví dụ như hình ảnh động,

hình ảnh động kết hợp âm thanh (Phim

ảnh) Trong cuộc sống con người còn

thường thu nhận thông tin dưới dạng khác

nhau: mùi, vị, cảm giác (nóng lạnh, vui

buồn…) Nhưng hiện tại 3 dạng thông tin

nói trên là những dạng thông tin cơ bản

mà máy tính có thể xử lí được Con người

luôn nghiên cứu các khả năng để có thể xử

lí các dạng thông tin khác

- GV: Nêu 1 số ví dụ về cách biểu diễn

thông tin như: Mỗi dân tộc có hệ thống

các chữ cái của riêng mình để biểu diễn

thông tin dưới dạng văn bản; Để tính toán,

chúng ta biểu diễn thông tin dưới dạng các

con số và kí hiệu toán học; Để mô tả một

hiện tượng vật lí, các nhà khoa học có thể

- GV: Bản thân thông tin là 1 khái niệm

phi vật chất Chúng ta thường tiếp xúc với

thông tin qua các dạng biểu diễn thông tin

vẽ minh hoạ trong sách báo, chú chuột Micky trong phim hoạt hình, tấm ảnh chụp người bạn…

*) Dạng âm thanh: Tiếng đàn, tiếng chim, tiếng còi ôtô…

2/ Biểu diễn thông tin

a) Khái niệm

Biểu diễn thông tin là cách thể hiện thông tin dưới dạng cụ thể nào đó

Trang 10

trên các vật mang thông tin cụ thể 3 dạng

thông tin cơ bản đã đề cập ở trên, về thực

chất, chỉ là các cách biểu diễn thông tin

mà thôi

- Cùng 1 thông tin có thể có nhiều cách

biểu diễn khác nhau như: để diễn tả cùng

1 buổi sáng đẹp trời, hoạ sĩ có thể vẽ bức

tranh, nhạc sĩ lại diễn đạt cảm xúc dưới

dạng bản nhạc, nhà thơ có thể sáng tác 1

bài thơ Hoặc cùng 1 con số có thể biểu

diễn dưới dạng bảng hay đồ thị…

- GV: Biểu diễn thông tin có vai trò như

thế nào?

- HS: Suy nghĩ và dựa vào SGK trả lời câu

hỏi

- HS: Lấy ví dụ về vai trò của biểu diễn

TT với việc truyền và tiếp nhận thông tin?

- GV: Lấy VD: Các hình vẽ của người xưa

khắc hằn trong hang động cho ta biết được

phần nào về con người thời cổ đại…

- GV: Chính vì những vai trò trên mà con

người đã không ngừng cải tiến, hoàn thiện

và tìm kiếm các phương tiện, công cụ biểu

diễn thông tin mới

b) Vai trò

- Biểu diễn thông tin có vai trò quan trọng đối với việc truyền

và tiếp nhận thông tin

- Biểu diễn thông tin cho phép lưu giữ và chuyển giao thông tin thu nhận được không chỉ cho những người đương thời mà cho

cả thế hệ tương lai

- Biểu diễn thông tin còn có vai trò quyết định đối với mọi hoạt động thông tin nói chung và quá trình xử lí thông tin nói riêng

- Nêu các dạng thông tin cơ bản?

- Biểu diễn thông tin là gì? Nó có vai trò như thế nào?

V/ Hướng dẫn học ở nhà: 1 phút

- Nắm chắc được 3 dạng thông tin cơ bản và biểu diễn thông tin

Trang 11

- Trả lời câu 1, câu 2 (SGK – 9).

- Chuẩn bị nội dung tiết sau: biểu diễn thông tin trong máy tính

Trang 12

- Ngoài 3 dạng thông tin cơ bản nêu trong bài học, hãy tìm xem còn có dạng thông tin nào khác không?

III/ Bài mới:

*) Hoạt động 1:

GV: Thông tin có thể được biểu diễn

bằng nhiều cách khác nhau Do vậy,

việc lựa chọn dạng biểu diễn thông

tin tuỳ theo mục đích và đối tượng

dùng tin có vai trò rất quan trọng, ví

dụ với người khiếm thính thì không

thể dùng âm thanh, với người khiếm

thị thì không thể dùng hình ảnh

Để máy tính có thể trợ giúp con

người trong hoạt động thông tin,

3/ Biểu diễn thông tin trong máy tính

Thông tin có thể được biểu diễn bằng nhiều cách khác nhau Để máy tính

có thể trợ giúp con người trong hoạt động thông tin dưới dạng phù hợp

Đối với máy tính các máy tính thông dụng hiện nay, dạng biểu diễn ấy là dãy bit (còn gọi là dãy nhị phân) chỉ bao gồm 2 kí hiệu 0 và 1 Để máy

Trang 13

thông tin cần được biểu diễn dưới

dạng phù hợp Thuật ngữ bit được sử

dụng trong định nghĩa của nhiều khái

niệm khác nhau: đơn vị đo thông tin,

vị trí lưu trữ thông tin, các số nhị

phân… Có thể hiểu nôm na rằng bit

là đơn vị (vật lí) có thể có 1 trong 2

trạng thái có hoặc không

Hai kí hiệu 1 và 0 có thể cho tương

ứng với 2 trạng thái có hay không có

tín hiệu hoặc đóng hay ngắt mạch

điện Do vậy, với các kĩ sư, cách biểu

diễn thông tin chỉ bằng 2 kí hiệu 1 và

0 rất hấp dẫn vì sự giản đơn trong kĩ

thuật thực hiện

Với vai trò như là công cụ trợ giúp

con người trong hoạt động thông tin,

máy tính cần có những bộ phận đảm

bảo việc thực hiện 2 quá trình sau:

+ Biến đổi thông tin đưa vào máy

Khái niệm dữ liệu theo nghĩa đời

thường còn được hiểu là số liệu

“thô”, thông tin “thô” Người ta

tính có thể xử lí, các thông tin cần được biến đổi thành các dãy bit

Trong tin học, thông tin lưu trữ trong máy tính còn được gọi là dữ liệu

- Thông tin trong máy tính được biểu diễn bằng các dãy bit vì máy tính có thể lưu giữ và xử lí được các dãy bit

Thông tin được biểu diễn dưới dạng các dãy bit và dùng các dãy bit ta có thể biểu diễn được tất cả các dạng thông tin cơ bản trong máy tính

Trang 14

thường nói “kết xuất thông tin” nghĩa

là xử lí dữ liệu nhận được thông tin

có ích, thông tin dễ hiểu và dễ thu

nhận Trong tin học chúng ta lại hiểu

rằng dữ liệu là dạng biểu diễn của

thông tin và được lưu giữ trong bộ

nhớ của máy tính

- HS đọc phần ghi nhớ (SGK – 9)

*) Ghi nhớ: SGK – 9

IV/ Củng cố:

- HS đứng tại chỗ trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa

1 Ngoài 3 dạng thông tin cơ bản, trong cuộc sống con người thường thu nhận thông tin dưới dạng khác nhau: mùi, vị, cảm giác (nóng, lạnh, vui buồn…)

2 VD: Mỗi dân tộc có những chữ cái riêng, Toán học biểu diễn thông tin bằng các con số và kí hiệu toán học…

3 Thông tin trong máy tính được biểu diễn dưới dạng bit vì máy tính có thể lưu giữ

và xử lí được các dãy bit Vì các linh kiện và vật liệu điện tử dùng để chế tạo máy tính, để chế tạo bộ nhớ….đều chỉ có cách thể hiện bằng 2 trạng thái: đóng -

hở mạch điện (ON - OFF) tương ứng với 0 và 1.Người ta sử dụng 2 trạng thái của 1 cái công tắc là bật - tắt, hoặc 2 trạng thái thông - hở của đèn điện tử, của đèn bán dẫn

V/ Hướng dẫn học ở nhà: 1 phút

- Học bài cũ và chuẩn bị bài mới

Trang 15

- GV nêu câu hỏi – HS lên bảng trả lời

- Nêu các dạng thông tin cơ bản và cách biểu diễn thông tin trong máy tính?

- GV: Nhận xét, cho điểm

- GV: Theo em, máy tính có những khả

năng gì?

- HS suy nghĩ trả lời

- GV: Hãy so sánh khả năng của máy tính

với khả năng sinh học của con người?

- HS: Thảo luận theo bàn và trả lời

1/ Một số khả năng của máy tính

Trang 16

- GV: Để thực hiện bằng tay phép nhân 2

số có một trăm chữ số với nhau ta phải

mất hàng giờ Chỉ riêng việc viết 1 số có

100 chữ số ra giấy đã có thể phải mất

hàng phút Chúng ta có thể sử dụng

chương trình Microsoft Excel hay

Calculator trong Windows quan sát ngay

được kết quả và tính toán với độ chính

xác cao VD: Số Pi là 1 hằng số được định

nghĩa như là tỉ số giữa chu vị vòng tròn

bất kì và đường kính của nó Đây là 1 con

số đặc biệt và hấp dẫn tới mức, để ghi

nhận sự kiện vào năm 1609 Ludolph Von

Ceulen tính được số Pi với 34 chữ số sau

dấu chấm thập phân Nhưng nhờ sự trợ

giúp của máy tính điện tử, tháng 2/1999,

Collin Percival đã tính được số Pi với 40

000 tỉ c/s sau dấu chấm thập phân và

- GV: Bộ nhớ của 1 máy tính cá nhân

thông dụng có thể cho phép lưu trữ vài

chục triệu trang sách, tương đương với

khoảng 100 000 cuốn sách khác nhau

Máy tính lưu trữ vào ổ đĩa cứng và ổ đĩa

*) Khả năng tính toán nhanh:

Các máy tính ngày nay có thể thực hiện hàng tỉ phép tính trong một giây, do vậy có thể cho kết quả phép tính chỉ trong chốc lát

*) Tính toán với độ chính xác cao.

*) Khả năng lưu trữ lớn.

Các thiết bị của máy tính có thể trở thành 1 kho lưu trữ thông tin khổng lồ

Trang 17

- GV: Không phải thiết bị hay công cụ lao

động nào của con người cũng có thể làm

việc liên tục không mệt mỏi trong 1 thời

gian dài nhưng máy tính thì có thể

Ngoài các khả năng nói trên, máy tính

ngày nay, nhất là máy tính cá nhân, có

hình thức ngày càng gọn nhẹ, giá thành

ngày càng hạ Những yếu tố ấy làm cho

việc sử dụng máy tính ngày càng trở nên

phổ biến

- Qua thực tế sử dụng máy tính và suy

nghĩ của mình em hay nêu những ứng

dụng của máy tính?

- GV: Việc giải quyết các bài toán kinh tế

và KH - KT ngày nay đòi hỏi những khối

lượng tính toán vô cùng lớn, tron nhiều

trường hợp con người không có khả năng

thực hiện Máy tính chính là công cụ giúp

giảm bớt đáng kể gánh nặng tính toán cho

con người

- Có thể dùng máy tính để soạn thảo,

trình bày và in ấn văn bản như các công

văn, thư, bài viết, thiếp mời Máy tính

còn có thể dùng để thuyết trình trong các

hội nghị hay lập lịch làm việc

*) Khả năng "làm việc" không mệt mỏi:

Máy tính có thể làm việc không nghỉ trong 1 thời gian dài

Trang 18

- Các thông tin liên quan tới con người,

tài sản, kết quả sản xuất kinh doanh,

thành tích học tập được tập hợp và tổ

chức thành các cơ sở dữ liệu lưu trữ trong

máy tính để có thể dễ dàng sử dụng phục

vụ nhu cầu quản lí và ra quyết định VD:

quản lí số lượng, chất lượng của HS

- Có thể dùng máy tính để học ngoại ngữ,

tin học, làm toán, các thí nghiệm lí, hoá

và cũng có thể nghe nhạc, xem phim,

chơi trò chơi, vẽ tranh

- Máy tính có thể điều khiển tự động các

dây chuyền sản xuất và lắp đặt bên trong

các robot để có thể làm thay con người

nhiều công việc nặng nhọc, độc hại

- Chúng ta cũng có thể trao đổi với bạn bè

ở xa, tìm kiếm thông tin, và mua bán trực

tuyến với quy mô toàn cầu như mạng

Internet

- GV: Những điều nêu trên cho ta thấy

máy tính là công cụ tuyệt vời Tuy nhiên,

tất cả sức mạnh của máy tính đều phụ

thuộc vào con người và do những hiểu

biết của con người quyết định Có nhiều

việc hiện tại máy tính vẫn chưa thể làm

được, đặc biệt là năng lực tư duy như con

người Chặng đường phía trước đang còn

- Hỗ trợ công tác quản lí

- Công cụ học tập và giải trí

- Điều khiển tự động và rôbốt

- Liên lạc, tra cứu, mua bán trực tuyến

3/ Máy tính và điều chưa thể.

Trang 19

rất dài và biết đâu, trong tương lai, chính

em sẽ là người góp phần sáng tạo ra

những thế hệ máy tính mới giúp con

người hiểu rõ tất cả về chính mình, "giải

mã" toàn bộ cái khả năng kì diệu - Năng

lực tư duy, điều làm cho con người trở

- Học bài cũ và chuẩn bị bài mới: Máy tính và phần mềm máy tính

Trang 20

- GV: Nêu câu hỏi – HS lên bảng trả lời

- GV: Những khả năng to lớn nào đã làm cho máy tính trở thành một công cụ xử lí thông tin hữu hiệu?

- GV: Nhận xét, cho điểm

bước như thế nào?

1/ Mô hình quá trình ba bước.

- Quá trình 3 bước:

Nhập XỬ LÍ Xuất (InPut) (OutPut)VD:

+ Giặt quần áo: Quần áo bẩn, xà phòng, nước (INPUT); vò quần áo

Trang 21

- HS: Nêu các bước để nấu cơm.

- GV: Dẫn dắt đưa đến mô hình quá

trình 3 bước

- Nêu 3 bước của quá trình giặt quần

áo, pha trà và giải toán?

bước, và với mô hình hoạt động

thông tin của con người hãy cho biết

mô hình xử lí thông tin có phải là 1

mô hình 3 bước không?

- GV: Ngày nay, máy tính điện tử đã

có mặt ở rất nhiều gia đình, công sở

với nhiều chủng loại đa dạng: máy

tính xách tay, máy tính để bàn, siêu

máy tính… Kích cỡ và hình thức của

chúng rất khác nhau: Máy tính thuộc

các thế hệ đầu tiên có kích cỡ bằng

cả 1 căn nhà trong khi các máy tính

thông dụng hiện nay có thể đặt

khiêm tốn trên 1 góc bàn làm việc,

có cái vừa bằng quyển sách mỏng

hoặc thậm chí nhỏ như bàn tay

bẩn với xà phòng và giũ bằng nước nhiều lần (Xử lí); quần áo sạch (OUTPUT)

+ Giải toán: Các điều kiện đã cho (INPUT); suy nghĩ, tính toán tìm lời giải từ các điều kiện cho trước (Xử lí); đáp số của bài toán (OUTPUT)

- Mô hình xử lí thông tin cũng là 1

mô hình 3 bước Vì vậy, để trở thành công cụ trợ giúp xử lí tự động thông tin, máy tính cần có các bộ phận đảm nhận các chức năng tương ứng, phù hợp với mô hình quá trình 3 bước

2/ Cấu trúc chung của máy tính điện tử.

Tất cả các máy tính đều được xây dựng trên cơ sở 1 cấu trúc cơ bản chung do nhà toán học Von Neumann đưa ra Cấu trúc đó gồm các khối chức năng:

+ Bộ xử lí trung tâm + Thiết bị vào và thiết bị ra (thường

được gọi chung là thiết bị vào/ra)

+ Bộ nhớ.

Các khối chức năng nêu trên hoạt động dưới sự hướng dẫn của các chương trình máy tính do con người

Trang 22

- GV: Sử dụng các thiết bị của máy

tính giới thiệu cho HS

- HS: Quan sát

- GV: Khối tính toán số học và lôgic

thực hiện hầu hết các thao tác, các

phép tính quan trọng của hệ thống,

đó là: Phép tính số học, lôgic, quan

hệ Khối điều khiển quyết định dãy

thao tác cần phải làm đối với hệ

thống bằng cách tạo ra các tín hiệu

điều khiển mọi công việc Các thanh

ghi có làm nhiệm vụ bộ nhớ trung

gian

- GV: Phần chính của bộ nhớ trong là

RAM Khi máy tính tắt, toàn bộ các

thông tin trong Ram sẽ bị mất đi

Thông tin tồn tại trong bộ nhớ ROM

là thường xuyên, ngay cả khi mất

điện hoặc tắt máy Còn việc ghi các

thông tin vào bộ nhớ ROM là công

việc của các chuyên gia kĩ thuật, của

các nhà sản xuất

Đối với cơ thể con người chúng ta có

thể ví: Khối CPU + Bộ nhớ trong =

Bộ não con người Bộ nhớ ngoài có

thể ví là các cuốn sách, các sổ ghi

lập ra Chương trình là tập hợp các câu lệnh, mỗi câu lệnh hướng dẫn 1 thao tác cụ thể cần thực hiện

a) Bộ xử lí trung tâm (CPU)

Được coi là bộ não của máy tính

CPU (Central Processing Unit) thực hiện các phép tính số học và logic, đồng thời điều khiển các quá trình thực hiện các lệnh CPU có 3 bộ phận chính: Khối tính toán số học và logic, khối điều khiển và 1 số thanh ghi

b) Bộ nhớ

Là nơi lưu trữ các chương trình và dữ liệu Gồm bộ nhớ trong và bộ nhớ ngoài

- Đặc điểm của bộ nhớ trong là:

+ Tốc độ trao đổi thông tin với CPU

là rất lớn

+ Dung lượng bộ nhớ không cao

Bộ nhớ trong hiện nay thường được xây dựng với 2 loại cơ bản sau:

+ RAM: Có thể ghi vào và đọc ra 1 cách dễ dàng Nhưng khi mất điện thông tin trong bộ nhớ cũng mất

+ ROM: Là bộ nhớ chỉ đọc thông tin

Trang 23

chép, các băng ghi hình…

Bộ nhớ ngoài điển hình nhất là: Đĩa

mềm, đĩa cứng, băng từ

- GV: Các thiết bị vào ra có thể coi là

bộ phận để trao đổi thông tin giữa

người và máy, máy với máy Một

máy tính có thể đồng thời có nhiều

thiết bị vào cũng như có nhiều thiết

bị ra Giống như con người, bộ não

xử lí các tín hiệu được đưa đến từ

nhiều thiết bị vào là mắt, tai, da, mũi,

lưỡi Bộ não cũng điều khiển nhiều

thiết bị ra: mồm (nói), tay (viết,

ném), chân (đá, đi)…

ra Các dữ liệu trong bộ nhớ ROM do các nhà sản xuất ghi, bản thân máy tính không thể thay đổi nội dung của

c) Thiết bị vào/ra (Input/Output)

Thiết bị vào/ra còn có tên gọi là thiết

bị ngoại vi giúp máy tính trao đổi thông tin với bên ngoài, đảm bảo giao tiếp với người sử dụng

+ Thiết bị vào: được dùng để cung cấp dữ liệu cho bộ vi xử lí máy tính

Gồm: bàn phím, chuột, máy quét…

+ Thiết bị ra: Là phần đưa ra kết quả tính toán, đưa ra các thông tin cho con người biết Gồm: Màn hình, máy

- Học kĩ lí thuyết trong bài học

- Trả lời lại các câu hỏi sau bài học

Trang 24

- Chuẩn bị tiết sau thực hành.

Trang 25

- Biết khái niệm phần mềm máy tính và vai trò của phần mềm máy tính.

- Biết được máy tính hoạt động theo chương trình

- GV: Nêu sơ lược cấu trúc chung của máy tính điện tử?

- HS: Lên bảng trả lời

- GV: Nhận xét và cho điểm

- GV: Nhờ có các khối chức năng

chính nêu trên máy tính đã trở thành

1 công cụ xử lí thông tin hữu hiệu

- GV: Yêu cầu HS quan sát mô hình

hoạt động 3 bước của máy tính

(SGK-17)

- Khi KH – KT ngày càng phát triển,

con người ngày càng làm ra nhiều

3/ Máy tính là 1 công cụ xử lí thông tin.

Quá trình xử lí thông tin trong máy tính được tiến hành 1 cách tự động theo sự chỉ dẫn của các chương trình

4/ Phần mềm và phân loại phần mềm

- Để phân biệt với phần cứng là

Trang 26

các công cụ thay sức lao động của

con người như: máy giặt, ti vi, điện

thoai… Khác hẳn với những công cụ

đó máy tính cho nhiều mục đích khác

nhau, sức mạnh của máy tính chính

là ở các phần mềm, con người càng

phát triển thêm nhiều phần mềm mới

máy tính càng được tăng cường sức

mạnh và được sử dụng rộng rãi hơn

- GV: Phần cứng của máy tính chỉ là

vật vô tri, vô giác Nó hoạt động

được là nhờ có phần mềm Chương

trình máy tính sẽ điều khiển các thao

tác của máy tính Khi máy tính được

bật lên, nó luôn luôn ở trong quá

trình thực hiện các lệnh Hay nói

- Phần mềm máy tính có thể chia làm

2 loại chính: phần mềm hệ thống và phần mềm ứng dụng

+ Phần mềm hệ thống là các chương trình tổ chức việc quản lí, điều phối các bộ phận chức năng của máy tính

Phần mềm hệ thống quan trọng nhất

là hệ điều hành

+ Phần mềm ứng dụng: Là chương trình đáp ứng những yêu cầu cụ thể

*) Ghi nhớ: (SGK – 18)

- GV: Hướng dẫn HS trả lời câu hỏi sau bài học:

- GV: y/c HS làm bài tập sau vào phiếu học tập

Khoanh tròn vào phương án em cho là đúng

Bài 1: Các khối chức năng chính của máy tính hoạt động dưới sự hướng dẫn của:

A Các thông tin mà chúng có

B Phần cứng máy tính

C Các chương trình do con người lập ra

D Bộ não máy tính

Trang 27

Bài 2: Khi tắt nguồn điện của máy tính, dữ liệu trên các thiết bị nào dưới đây sẽ bị xoá?

- Học kĩ lí thuyết trong bài học

- Trả lời lại các câu hỏi sau bài học

- Chuẩn bị tiết sau thực hành

Trang 28

- GV: Soạn bài, phòng máy.

- HS: Học bài cũ, chuẩn bị bài mới

C/ CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

I/ Ổn định, tổ chức: 1 phút

- GV: Nêu câu hỏi – HS trả lời

Nêu khái niệm về phần mềm máy tính và vai trò của phần mềm máy tính?

*) Hoạt động 2: Phân biệt các bộ phận của máy tính cá nhân: 20 phút

GV: Sử dụng các thiết bị của máy tính giới thiệu cho học sinh HS lắng nghe và quan sát

Định dạng
Số trang	56
Dung lượng	569 KB

Giáo án Tin 6.2 cột 2 trang

Kiểm tra bài cũ I Bài mới : 85 phút

Kiểm tra bài cũ I Bài mới : 80 phút