Giáo án địa lí cơ bản lớp 7 full

Giáo án Địa Lý 7 Trường THCS Trọng Điểm - Biết được sự phân bố dân cư không đồng đều và những vùng đông dân trên thế giới.. Kĩ năng: - Nhận biết một số cách thể hiện mật độ dân số, phân

Trang 1

Ngày soạn:14/8/2014

HỌC KÌ I

Phần I: THÀNH PHẦN NHÂN VĂN CỦA MÔI TRƯỜNG

Tiết 1 Bài 1: DÂN SỐ

I MỤC TIÊU: Sau bài học, HS cần:

1 Về kiến thức

- Hiểu và nắm vững về dân số, mật độ dân số, tháp tuổi, nguồn lao động của 1 địa phương

- Tình hình và nguyên nhân của sự gia tăng dân số

- Hậu quả của bùng nổ dân số đối với các nước đang phát triển

- Có ý thức tìm hiểu về tình hình dân số ở Việt Nam

II CHUẨN BỊ CỦA GV – HS:

1 Giáo viên: Hình 1.1, 1.2 phóng to Bài giảng điện tử.

2 Học sinh: SGK, vở ghi, vở bài tập.

III PHƯƠNG PHÁP:

- Đàm thoại, giảng giải Hoạt động nhóm

IV TIẾN TRÌNH GIỜ DẠY:

1 Ổn định tổ chức:

Ngày dạy Lớp Sĩ số Tên HS vắng

7A 7B 7C 7D 7E

2 Kiểm tra bài cũ (không)

3 Bài mới:

Trang 2

Giáo án Địa Lý 7 Trường THCS Trọng Điểm

Các em có biết hiện nay trên Trái Đất có bao nhiêu người sinh sống? Trong đó có bao nhiêu nam, nữ, già, trẻ không? Bài học hôm nay phần nào giúp chúng ta trả lời được các câu hỏi này:

Hoạt động 1: Tìm hiểu dân số và nguồn

→ Làm thế nào để biết được số dân,

nguồn lao động ở 1 vùng, 1 quốc gia?

Đó là công việc của người điều tra dân

số

+ Đọc sgk/3 cho biết: các cuộc điều tra

dân số cho ta biết những gì?

+ Quan sát H1.1sgk/4 cho biết:

Trẻ em từ 0 – 4 tuổi ở mỗi tháp có bao

nhiêu bé trai, bao nhiêu bé gái?

( Tháp 1 có khoảng 5,5 triệu bé trai; 5,5

triệu bé gái Tháp 2 có khoảng 4,5 triệu

bé trai; gần 5 triệu bé gái)

So sánh số người trong độ tuổi lao

Hoạt động 2: Tìm hiểu về dân số thế

giới tăng nhanh trong TK XIX và XX.

- GV Y/c HS: + Đọc thuật ngữ “Gia

1 Dân số, nguồn lao động.

- Các cuộc điều tra dân số cho biết tình hình dân số, nguồn lao động của 1 địa phương, 1 quốc gia

- Dân số được biểu hiện cụ thể bằng 1 tháp tuổi

- Tháp tuổi cho biết tổng số nam và nữ phân theo đọ tuổi, nguồn lao động hiện tại

và tương lai của mỗi địa phương

- Hình dạng tháp tuổi cho biết dân số già hay trẻ

2 Dân số thế giới tăng nhanh trong thế

kỉ XIX và thế kỉ XX

Trang 3

tử” Sgk/186.

+ Quan sát hình 1.2 sgk/4 nhận xét tình

hình tăng dân số TG từ đầu TK XIX đến

cuối TK XX? ( tăng nhanh, chậm, vọt).

+ Nguyên nhân nào làm cho dân số thế

giới tăng như vậy?

- HS tìm hiểu, trao đổi, trả lời

- GV nhận xét, chuẩn kiến thức

Hoạt động 3: Tìm hiểu về sự bùng nổ

dân số.

- GV: Dựa vào thông tin Sgk và hiểu

biết của bản thân, hãy cho biết sự bùng

nổ dân số thế giới diễn ra ntn?

+ Các nước trên thế giới có chính sách

gì để giảm sự gia tăng dân số?

- HS trao đổi, trả lời

- Nhiều nước có các chính sách dân số và phát triển KT – XH góp phần hạ thấp TLGT dân số

Trang 4

- Biết được sự phân bố dân cư không đồng đều và những vùng đông dân trên thế giới

- Nhận biết sự khác nhau và sự phân bố của 3 chủng tộc chính trên thế giới

2 Kỹ năng:

- Rèn luyện kĩ năng đọc bản đồ phân bố dân cư

- Nhận biết được 3 chủng tộc trên thế giới qua ảnh và trên thực tế

3 Thái độ:

- Có ý thức tìm hiểu về con người VN

II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:

1 Giáo viên: Bản đồ phân bố dân cư thế giới, Bài giảng điện tử, Bản đồ tự nhiên, tranh

ảnh về các chủng tộc trên thế giới

2 Học sinh: sgk, vở ghi, vở bài tập, đồ dùng học tập.

III PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC

Giảng giải, đàm thoại, khai thác kiến thức từ bản đồ, hoạt động nhóm

IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1 Ổn định lớp :

7A 7B 7C 7D 7E

2 Kiểm tra bài cũ:

? Tháp tuổi cho ta biết nhưng đặc điểm gì của dân số?

? Bùng nổ dân số xảy ra khi nào? Nguyên nhân, hậu quả và hướng giải quyết?

3 Bài mới:

Trang 5

Loài người xuất hiện trên Trái Đất cách đây hàng triệu năm Ngày nay con người sống hầu khắp nơi trên Trái Đất, có nơi rất đông cũng có nơi thưa thớt, để hiểu tại sao như vậy bài học hôm nay cho các em thấy được điều đó

Hoạt động 1: Tìm hiểu sự phân bố dân cư

- GV cho HS đọc thuật ngữ “ Mật độ dân số”

sgk/187

+ Nêu công thức khái quát tính MĐ DS?

Mật độ dân số (người/km2) = Dân số (người):Diện

tích (km2)

+ Áp dụng làm bài tập 2 sgk/9?

+ HS quan sát lược đồ 2.1 và giới thiệu cách thể

hiện trên lược đồ (chú giải).

? Hãy đọc trên lược đồ những khu vực đông dân

nhất trên thế giới? (đọc từ phải qua trái).

? Hai khu vực nào có mật độ dân số cao nhất ?

? Những khu vực nào thưa dân ?

?Cho biết sự phân bố dân cư trên thế giới như thế

+ Y/c HS đọc mục 2 sgk/8 cho biết:

?Làm thế nào để phân biệt được các chủng tộc ?

+ Chia nhóm: 3 nhóm, mỗi nhóm thảo luận 1 chủng

tộc về: đặc điểm hình thái bên ngoài, địa bàn sinh

sống chủ yếu

1 Sự phân bố dân cư

- Dân cư phân bố không đồng đều trên thế giới

+ Đông ở những nơi có giao thông thuận tiện, khí hậu ôn hoà: Những thung lũng và đồng bằng sông lớn: sông Hoàng Hà, sông Ấn - Hằng, sông Nin, Lưỡng Hà Những khu vực có nền kinh tế phát triển của các châu: Tây Âu và Trung Âu, Đông Bắc Hoa Kì, Đông Nam

Braxin, Tây Phi

+ Thưa thớt ở các hoang mạc, các vùng cực và gần cực, các vùng núi cao, các vùng sâu trong nội địa

- Số liệu về mật độ dân số cho chúng ta biết tình hình phân bố dân cư của một địa phương, một nước …

2 Các chủng tộc

- Dân cư thế giới thuộc ba chủng tộc chính là : Môngôlôit, Nêgrôit và Ơrôpêôit

- Dân cư châu Á chủ yếu thuộc chủng tộc Môngôlôit, ở châu

Trang 6

- HS: thảo luận, đại diện trình bày

- GV nhận xét, kết luận

Phi thuộc chủng tộc Nêgrôit, còn ở châu Âu thuộc chủng tộc Ơrôpêôit

4 Củng cố

1 Dân cư trên thế giới sinh sống chủ yếu ở những khu vực nào ?

TL: Đồng bằng, ven biển

2 Căn cứ vào đâu mà người ta chia dân cư trên thế giới thành các chủng tộc?

TL: Căn cứ vào đặc điểm hình thái bên ngoài.

5 Hướng dẫn về nhà.

- Về nhà học bài, làm bài tập và chuẩn bị bài 3

V RÚT KINH NGHIỆM

- Thời gian:

- Nội dung:

- Phương pháp:

Trang 7

Ngày soạn: 23/8/2014

Tiết 3 Bài 3: QUẦN CƯ ĐÔ THỊ HOÁ

I MỤC TIÊU BÀI HỌC: Sau bài học, HS cần:

1 Kiến thức

- Nắm được những đặc điểm cơ bản của quần cư nông thôn & quần cư đô thị

- Biết được vài nét về lịch sử phát triển đô thị và sự hình thành các siêu đô thị

1 Giáo viên: BĐ dân cư thế giới có thể hiện các đô thị, Ảnh các đô thị ở Việt Nam hoặc

trên thế giới, bài giảng điện tử

2 Học sinh: sgk, vở ghi, cở bài tập và đồ dùng.

- Đàm thoại, giảng giải

- Khai thác kiến thức bằng phương tiện trực quan, làm việc theo nhóm

IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1 Ổn định lớp:

7A 7B 7C 7D 7E

- Trình bày tình hình phân bố dân cư trên thế giới? Giải thích về sự phân bố đó?

Trang 8

- Căn cứ vào đâu để chia dân cư TG thành các chủng tộc VN thuộc chủng tộc nào?

3 Bài mới:

Từ xưa, con người đã biết sống quây quần biết nhau để tạo nên sức mạnh nhằm

khai thác và chế ngự thiên nhiên Các làng mạc và đô thị dần hình thành trên bề mặt Trái Đất.

Hoạt động 1: Tìm hiểu Quần cư nông

thôn và quần cư đô thị

- GV Y/c HS đọc thuật ngữ " Quần cư

" sgk/187?

+ Dựa vào mục 1sgk/10 và quan sát

hình 3.1, 3.2 cho biết sự khác nhau

giữa 2 kiểu quần cư?

Chia lớp thành 2 nhóm:

Nhóm 1: quần cư nông thôn

Nhóm 2: quần cư đô thị

(cách tổ chức sinh sống, mật độ, lối

sống, hoạt động)

+ Liên hệ nơi em đang sống?

- HS trao đổi, đại diện trình bày

+ HS xem lược đồ 3.3 và trả lời

?Có bao nhiêu siêu đô thị trên thế giới

(từ 8 triệu dân trở lên)? (23)

1 Quần cư nông thôn và quần cư đô thị

- Có hai kiểu quần cư chính là quần cư nông thôn và quần cư thành thị

- Quần cư nông thôn: mật độ dân số thấp, hoạt động kinh tế chủ yếu là nông, lâm hay ngư nghiệp; nhà cửa tập trung thành làng mạc, thôn xóm thường phân tán gắn với đất canh tác, đồng cỏ, đất rừng hay mặt nước

- Quần cư đô thị: mật độ dân số rất cao, hoạt động kinh tế chủ yếu là công nghiệp

và dịch vụ

- Lối sống nông thôn và lối sống đô thị

có nhiều điểm khác biệt

2 Đô thị hoá Các siêu đô thị

- ĐTH là xu thế tất yếu của TG

- Ngày nay, số người sống trên các đô thị đã chiếm khoảng một nửa dân số thế giới và có xu thế ngày càng tăng

- Đô thị xuất hiện sớm và phát triển mạnh nhất ở TK XIX là lúc công nghiệp phát triển

- Nhiều đô thị phát triển nhanh chóng trở thành siêu đô thị

+ Châu Á: Bắc Kinh, Tô ki o, Thượng

Trang 9

Hoạt động của GV – HS Nội dung chính

?Châu nào có siêu đô thị nhất? Có

mấy siêu đô thị? Kể tên? (Châu Á có

12 siêu đô thị)

- HS trả lời

- GV nhận xét, chuẩn KT

Hải, Xơ un, Niu Đê li, Gia các ta

+ Châu Âu: Pari, Luân Đôn, Matxcova

+ Châu Phi: Cai ro, La gốt + Châu Mĩ : Niu Iooc, Mêhicô, Ri o đê Gianêrô

4 Củng cố

- Hãy đọc tên và chỉ trên bản đồ các siêu đô thị châu Á ?

5 Hướng dẫn về nhà - Về nhà học bài, nhận xét bài tập 2 trang 12, chuẩn bị trả lời câu hỏi bài thưc hành V RÚT KINH NGHIỆM - Thời gian:

- Nội dung:

- Phương pháp:

Trang 10

Ngày soạn:24/8/2014

Tiết 4 Bài 4: THỰC HÀNH:

PHÂN TÍCH LƯỢC ĐỒ DÂN SỐ VÀ THÁP TUỔI.

I MỤC TIÊU BÀI HỌC: Sau bài học, củng cố cho HS:

1 Kiến thức:

- Khái niệm mật độ dân số và sự phân bố dân cư không đồng đều trên thế giới

- Các khái niệm đô thị, siêu đô thị và sự phân bố các siêu đô thị ở châu á

2 Kĩ năng:

- Nhận biết một số cách thể hiện mật độ dân số, phân bố dân cư và các đô thị trên bản đồ phân bố dân cư và đô thị

- Đọc và khai thác các thông tin trên bản đồ dân số

- Đọc sự biến đổi kết cấu dân số theo độ tuổi một địa phương qua tháp tuổi Nhận dạng tháp tuổi

- Vận dụng để tìm hiểu thực tế dân số châu Á, dân số một địa phương

- KNS: tư duy ( HĐ 1, 2), giao tiếp (HĐ 2)

II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC

1 Giáo viên: Bản đồ phân bố dân cư và đô thị châu Á Bản đồ tự nhiên châu Á.

2 Học sinh: SGK, vở ghi, vở bài tập, Tập bản đồ, dụng cụ cần thiết.

- Đàm thoại, giảng giải, hướng dẫn HS khai thác kiến thức từ lược đồ

IV HOẠT ĐỘNG TRÊN LỚP

1 Ổn định lớp:

7A 7B

Trang 11

7C 7D 7E

2 Kiểm tra bài cũ

- Nêu sự khác nhau cơ bản giữa quần cư nông thôn và quần cư đô thị?

- Kể tên các siêu đô thị trên thế giới? Châu lục nào có nhiều siêu đô thị nhất?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Xác định yêu cầu bài thực hành.

- GV y/c HS nghiên cứu nội dung SGK và xác định

nội dung bài thực hành?

GV – giảm tải bài tập 1

- HS trả lời

Hoạt động 2: Thực hành

- GV: Quan sát tháp tuổi TP HCM qua các cuộc

điều tra sau 10 năm cho biết :

? Hình dáng của tháp tuổi có gì thay đổi?

(chân tháp có xu hướng thu hẹp, thân tháp phình ra)

? Nhóm tuổi nào tăng về tỉ lệ? Nhóm tuổi nào giảm

về tỉ lệ?

(Tăng: trong độ tuổi lao động,

Giảm: dưới độ tuổi lao động)

+ GV y/c HS quan sát H4.4 cho biết :

? Trên lược đồ phân bố dân cư châu Á những khu

vực nào đông dân ở phía (hướng) nào ?

? Các đô thị lớn của châu Á thường phân bố ở đâu?

- HS tìm hiểu, trả lời

I Yêu cầu

- Gồm 2 phần tương ứng với 2 bài 2

và 3

II Nội dung thực hành

1 Tháp tuổi TP Hồ Chí Minh sau

10 năm (1989 - 1999):

- Hình dáng tháp tuổi 1999 thay đổi:

+ Chân tháp hẹp + Thân tháp phình ra

⇒ Số người trong độ tuổi lao động nhiều ⇒ Dân số già

+ Nhóm tuổi dưới tuổi lao động giảm về tỉ lệ

+ Nhóm tuổi trong tuổi lao động tăng về tỉ lệ

2 Sự phân bố dân cư châu Á

- Những khu vực tập trung đông dân

ở phía Đông, Nam và Đông Nam

- Các đô thị lớn ở châu Á thường phân bố ở ven biển, đồng bằng nơi

có điều kiện sinh sống, giao thông

Trang 12

- GV nhận xét, chuẩn kiến thức

GV nói thêm ở vùng núi, vùng sâu, xa, biên giới,

hải đảo … cuộc sống và đi lại khó khăn ⇒ dân

cư ít

GV: Cho HS luyện tập bài tập trong Tập bản đồ.

thuận tiện và có khí hậu ấm áp …

4 Củng cố

- Quan sát 2 tháp tuổi ở thành phố Hồ Chí Minh từ năm 1989 đến năm 1999, tỉ lệ trẻ em diễn biến theo chiều:

a Tăng lên b Giảm xuống

c Bằng nhau

* Nhận xét bài thực hành:

GV nhận xét ưu, khuyết điểm giờ thực hành, khen ngợi và ghi điểm đối với một số HS hoạt động tích cực và giải tốt bài tập

5 Hướng dẫn về nhà

- Làm bài tập vở bài tập

- Ôn tập lại các đới khí hậu trên trái đất, ranh giới và đặc điểm của các đới

- Chuẩn bị bài 5 “Đới nóng Môi trường xích đạo ẩm”, trả lời các CH

- Thời gian:

- Nội dung:

- Phương pháp:

Trang 13

Ngày soạn: 2/9/2014

Phần hai : CÁC MÔI TRƯỜNG ĐỊA LÍChương I: MÔI TRƯỜNG ĐỚI NÓNG.

HOẠT ĐỘNG KINH TẾ CỦA CON NGƯỜI Ở ĐỚI NÓNG

Tiết 5 Bài 5: ĐỚI NÓNG MÔI TRƯỜNG XÍCH ĐẠO ẨM

I MỤC TIÊU BÀI HỌC: Sau bài học, HS cần:

2 Kĩ năng:

- Đọc được biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa của môi trường xích đạo ẩm và sơ đồ lát cắt rừng rậm xích đạo xanh quanh năm

- Nhận biết được môi trường xích đạo ẩm qua một đoạn văn và qua ảnh chụp

- KNS: Tìm kiếm và xử lí thông tin (HĐ 1); giao tiếp: phản hồi/ lắng nghe tích cực (HĐ

2); tự nhận thức: tự tin khi trình bày 1 phút (HĐ 2)

Trang 14

1 Giáo viên: Bản đồ khí hậu thế giới hay bản đồ các miền tự nhiên thế giới Tranh ảnh

rừng rậm xanh quanh năm và rừng sác (rừng ngập mặn) Phóng to các biểu đồ, lược đồ

trong SGK Bài giảng điện tử

2 Học sinh: sgk, vở ghi, vở bài tập

- Thảo luận theo nhóm nhỏ; đàm thoại gợi mở; trình bày 1 phút; thuyết giảng tích cực

- Khai thác kiến thức từ lược đồ

IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1.Ổn định lớp :

7A 7B 7C 7D 7E

? Kể tên các khu vực đông dân, các đô thị lớn ở châu Á?

- Kiểm tra vở bài tập của 1 số HS

3 Bài mới

- Trên Trái Đất người ta chia thành: đới nóng, đới ôn hoà và đới lạnh Môi trường xích

đạo ẩm là môi trường thuộc đới nóng, có khí hậu nóng quanh năm và lượng mưa dồi dào Thiên nhiên ở đây tạo điều kiện thuận lợi cho sự sống phát triển phong phú và đa dạng Đây là nơi có diện tích rừng rậm xanh quanh năm rộng nhất thế giới Bài học

hôm nay giúp các em hiểu được điều đó

Hoạt động 1 : Tìm hiểu đới nóng.

- GV cho HS quan sát lược đồ 5.1 để xác định vị

trí đới nóng

Dựa vào hai đường vĩ tuyến 30oB và 30oN

(đới nóng nằm giữa hai chí tuyến nên gọi là đới

I Đới nóng

- Đới nóng trải dài giữa hai chí tuyến Bắc và Nam thành một vành đai liên tục bao quanh Trái Đất, chiếm 1 phần khá lớn diện tích đất

Trang 15

Hoạt động của GV - HS Nội dung chính

nóng nội chí tuyến)

? Hãy so sánh tỉ lệ diện tích đới nóng với diện

tích đất nổi trên Trái Đất?

? Hãy kể tên 4 đới môi trường đới nóng?

GV nói thêm môi trường hoang mạc có cả ở đới

tìm ra những điểm đặc trưng của khí hậu xích

đạo ẩm qua nhiệt độ và lượng mưa

Tập cho HS đọc biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa

Chia lớp 2 nhóm: một nhóm tìm hiểu về nhiệt

độ, một nhóm tìm hiểu về lượng mưa:

? Đường biểu diễn nhiệt độ trung bình các tháng

trong năm cho thấy nhiệt độ Xingapo có đặc

điểm gì?

(Đường nhiệt độ ít dao động và ở mức cao trên

25oC ⇒ nóng quanh năm, nhiệt độ trung bình

năm từ 25oC - 28oC, biên độ nhiệt mùa hạ và mùa

đông thấp khoảng 3oC )

? Lượng mưa cả năm khoảng bao nhiêu? Sự

phân bố lượng mưa trong năm ra sao? Sự chênh

lệch giữa tháng thấp nhất và cao nhất là bao

nhiêu mm?

(trung bình từ 1.500mm - 2.500mm/năm, mưa

nhiều quanh năm, tháng thấp nhất và cao nhất

hơn nhau 80mm)

GV nói thêm nhiệt độ ngày đêm chênh nhau hơn

nổi trên Trái Đất

- Gồm có bốn kiểu môi trường: môi trường xích đạo ẩm, môi trường nhiệt đới, môi trường nhiệt đới gió mùa, và môi trường hoang mạc

II Môi trường xích đạo ẩm

2 Rừng rậm xanh quanh năm:

- Độ ẩm và nhiệt độ cao tạo điều kiện thuận lợi cho rừng rậm xanh quanh năm phát triển

- Trong rừng có nhiều loài cây, mọc thành nhiều tầng rậm rạp, nhiều dây leo, xanh tốt quanh năm

và có nhiều loài chim thú sinh sống

Trang 16

10 o , mưa vào chiều tối kèm theo sấm chớp, độ

ẩm không khí trên 80%

Môi trường xích đạo ẩm⇒ nóng ẩm quanh năm.

GV cho HS quan sát hình 5.3 và 5.4 , nhận xét :

?Rừng có mấy tầng?

(tầng cây vượt tán, tầng cây gỗ cao, tầng cây gỗ

cao TB, tầng cây gỗ cao trung bình, tầng cây bụi,

tầng cỏ quyết)

? Tại sao ở đây rừng có nhiều tầng?

(nhiệt độ và độ ẩm cao).

- HS: tìm hiểu, trả lời

- GV: nhận xét và chuẩn kiến thức

4 Củng cố:

- Môi trường đới nóng phân bố chủ yếu trong giới hạn của các vĩ tuyến nào? Nêu tên các kiểu môi trường của đới nóng?

- Môi trường xích đạo ẩm có những đặc điểm gì?

- Về nhà học bài, làm bài tập trong vở bài tập (không làm bài 4) và chuẩn bị bài 6

V RÚT KINH NGHIỆM - Thời gian:

- Nội dung:

- Phương pháp:

Trang 17

Ngày soạn: 8/9/2014

Tiết 6 Bài 6: MÔI TRƯỜNG NHIỆT ĐỚI

I MỤC TIÊU: Sau bài học, H/S nắm được:

- Nắm được đặc điểm của MT nhiệt đới (nóng quanh năm và có thời kì khô hạn), khí hậu nhiệt đới (nóng quanh năm và lượng mưa thay đổi, càng về gần chí tuyến càng giảm

và số tháng khô hạn càng kéo dài)

- Nhận biết được cảnh quan đặc trưng của MT nhiệt đới là Xavan hay đồng cỏ cao nhiệt đới

2 Kỹ năng

- Củng cố và rèn luyện KN đọc BĐ nhiệt độ và lượng mưa cho HS

- Củng cố KN nhận biết MT Địa Lí cho HS qua ảnh chụp, tranh vẽ

3 Thái độ

GD bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học

1 Giáo viên: Bản đồ khí hậu thế giới Biểu đồ nhiệt độ, LM của MT nhiệt đới Tranh,

ảnh rừng nhiệt đới, xavan, 1 số động thực vật quý hiếm Châu Phi

2 Học sinh: sgk, vở bài tập, vở ghi.

- Thảo luận theo nhóm nhỏ; đàm thoại, gợi mở; trình bày 1 phút; thuyết giảng tích cực

Trang 18

- Khai thác kiến thức từ các phương tiện trực quan

1 Ổn định lớp

7A 7B 7C 7D 7E

- Xác định vị trí của đới nóng? Đới nóng có đặc điểm gì và có mấy kiểu môi trường chính?

(Khoảng giữa hai chí tuyến, kéo thành một dải liên tục bao quanh Trái Đất.

Có 4 kiểu môi trường: )

- Xác định vị trí của môi trường xích đạo ẩm? Nêu đặc điểm của môi trường?

(Nằm khoảng 5 0 B đến 5 0 N.

Khí hậu: nắng nóng và mưa nhiều quanh năm

Rừng rậm xanh quanh năm phát triển, )

3 Bài mới

Trong môi trường đới nóng, khu vực chuyển tiếp giữa môi trưòng xích đạo ẩm đến vĩ tuyến 30 0 ở cả 2 bán cầu là môi trường nhiệt đới Môi trường này có đặc điểm khí hậu, thiên nhiên như thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu những vấn đề trên qua nôi dung bài 6.

Hoạt động 1 : Tìm hiểu khí hậu

- GV treo Lược đồ các kiểu môi trường trong đới

nóng và yêu cầu HS quan sát:

? Chỉ và nêu vị trí của môi trường nhiệt đới trên

bản đồ?

(Ranh giới môi trường nhiệt đới không hoàn toàn

trùng khớp với những vĩ độ trên mà có sự xê

dịch).

?Xác định 2 địa điểm Malacan (90B) Giamena

1 Khí hậu

- Vị trí: Từ vĩ tuyến 50B và 50N đến chí tuyến ở 2 bán cầu

- Đặc điểm khí hậu:

Trang 19

(120B ) trên H5.1/ SGK/16?

(Đây là 2 địa điểm trong cùng môi trường nhiệt

đới nhưng nó chênh nhau 3 vĩ độ bắc Vậy điều

này có ảnh hưởng như thế nào đến sự phân hoá

khí hậu ở 2 vĩ độ)

GV chia lớp làm 2 nhóm: quan sát H6.1 và H6.2

sgk/20 :

- Nhóm1: Quan sát cho nhận xét về sự phân bố

nhiệt độ ở 2 biểu đồ, kết luận sự thay đổi nhiệt độ

- Nhóm2: Cho nhận xét về sự phân bố lượng

mưa của 2 biểu đồ

Số tháng

có mưa

Số tháng không mưa

Lượng trong năm

220C 7 thángt5 - t9

5 thángt1-2-3-11-12

Giảm từ

260->

220C

Giảm từ 9 -> 7Tg

- Nóng quanh năm, có thời kì khô hạn, càng gần chí tuyến thời kì khô hạn càng dài, biên độ nhiệt trong năm lớn dần, lượng mưa trung bình giảm dần

Trang 20

- Trong năm 2 lần T0 tăng cao

Hoạt động 2: Tìm hiểu Các đặc điểm khác của

môi trường

- GV treo ảnh cảnh quan xavan y/c hs cho nhận

xét sự giống và khác nhau của 2 Xavan? Tại sao?

GV kết luận: ở môi trường nhiệt đới, lượng mưa

và thời gian khô hạn có ảnh hưởng đến thực vật,

con người và thiên nhiên Xavan hay đồng cỏ cao

nhiệt đới là thảm thực vật tiêu biểu của môi

trường nhiệt đới.

? Sự thay đổi lượng mưa ảnh hưởng tới thiên

nhiên ra sao?

+ Thực vật?

+ Mực nước sông thay đổi ntn?

+ Đất đai ntn khi mưa tập trung vào một mùa?

GV yêu cầu học sinh đọc thuật ngữ “ đất feralit

” SGK/187

? Tại sao khu vực khí hậu nhiệt đới lại là khu vực

đông dân nhất thế giới?(khí hậu thích hợp với

nhiều loại cây lương thực)

? Xu thế phát triển của cảnh quan này ra sao? Vì

sao có sự thay đổi đó?(Diện tích xavan ngày càng

- Thực vật thay đổi theo vĩ độ: Từ xích đạo càng về chí tuyến thực vật càng nghèo nàn chuyển từ: Rừng thưa -> đồng cỏ cao -> cỏ mọc thưa thớt -> cây bụi gai bán hoang mạc

- Sông có 2 mùa: lũ vào mùa mưa, cạn vào mùa khô

- Vùng nhiệt đới có đất và khí hậu thích hợp với nhiều loại cây lương thực và cây công nghiệp

4 Củng Cố

? Phân biệt môi trừơng nhiệt đới với môi trường xích đạo ẩm?

- Làm các bài tập ở Vở BT và , đọc trước bài 7

- GV: Hướng dẫn HS làm bài tập 4/sgk/22 vào VBT:

Trang 21

+ Biểu đồ có đường biểu diễn t o với 2 lần tăng cao/năm, t o quanh năm >20 0 C, có 1 thời kì khô hạn (hoặc tập trung vào 1 mùa) là những đặc điểm của khí hậu t o đới Bắc bán cầu (biểu đồ trái)

+ Biểu đồ bên phải có t 0 cả năm >20 0 C, biên độ t o năm tới >15 0 C, có 1 thời kì khô hạn kéo dài 6 tháng là những đặc điểm của khí hậu t o đới Nam bán cầu

-> Chỉ có mùa mưa trái ngược nhau.

- Thời gian:

- Nội dung:

- Phương pháp:

Ngày soạn: 9/9/2014

Tiết 7 Bài 7: MÔI TRƯỜNG NHIỆT ĐỚI GIÓ MÙA

- Nắm được sơ bộ nguyên nhân hình thành gió mùa ở đới nóng và đặc điểm của gió mùa mùa hạ, gió mùa mùa đông

- Nắm được 2 đặc điểm cơ bản của môi trường nhiệt đới gió mùa Đặc điểm này chi phối thiên nhiên và hoạt động của con người theo nhịp điệu của gió mùa

- Hiểu được môi trường nhiệt đới gió mùa là môi trường đặc sắc và đa dạng ở đới nóng

2 Kỹ năng

- Rèn luyện cho HS kĩ năng đọc bản đồ, ảnh địa lý, biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa

- Nhận biết môi trường nhiệt đới gió mùa qua biểu đồ

3 Thái độ

- Yêu thiên nhiên, yêu đất nước à GD ý thức bảo vệ MT

Trang 22

1 Giáo viên: BĐ Khí hậu Việt Nam, BĐ Khí hậu Châu Á hoặc TG Các tranh ảnh về

các loại cảnh quan nhiệt đới gió mùa, rừng ngập mặn, rừng thông,…

2 Học sinh: Sgk, vở ghi, vở bài tập.

? Xác định vị trí môi trường nhiệt đới? Nêu đặc điểm khí hậu nhiệt đới?

(Nằm khoảng từ 5 0 đến 30 0 cả hai bán cầu.

Khí hậu: nóng quanh năm, T 0 TB trên 20 0 C )

? Trình bày các đặc điểm khác của môi trường?

(Thực vật thay đổi theo vĩ độ

Hoạt động 1 : Tìm hiểu khí hậu

- GV treo lược đồ các môi trường địa lí và

yêu cầu HS quan sát, kết hợp với sgk

H5.1/16

1 Khí hậu

Trang 23

? Xác định vị trí của môi trường nhiệt đới

gió mùa trên BĐ?

Toàn bộ môi trường nhiệt đới gió mùa

của đới nóng nằm trong 2 khu vực Nam Á

và Đông Nam Á Việt Nam là quốc gia

nằm trong khu vực gió mùa điển hình này

+ GV treo lược đồ H7.1, H7.2 giới thiệu

và yêu cầu HS quan sát, đọc kĩ phần chú

giải (Chú ý màu sắc và hướng các mũi

tên)

? Nhận xét hướng gió thổi vào mùa hạ và

mùa đông ở các khu vực Nam Á, Đông

Nam Á Giải thích tại sao lượng mưa ở

các khu vực này lại có sự chênh lệch rất

lớn giữa mùa hạ và mùa đông?

GV: Chia lớp thành hai nhóm, thảo luận:

Nhóm 1: Phân tích biểu đồ nhiệt độ và

lượng mưa của Hà Nội?

Nhóm 2: Phân tích biểu đồ khí hậu của

Mum- Bai?

? Qua phân tích H7.3;7.4, cho biết yếu tố

nào chi phối ảnh hưởng rất sâu sắc tới

nhiệt độ và lượng mưa của khí hậu nhiệt

đới gió mùa?

? Qua đó, em hiểu gì về đặc điểm khí hậu

của môi trường nhiệt đới gió mùa?

? Khí hậu môi trường nhiệt đới gió mùa

có gì khác với khí hậu môi trường nhiệt

đới?

Liên hệ: Việt Nam thuộc môi trường nào?

Đặc điểm khí hậu của VN ra sao?

Tại sao có thể nói khí hậu ở MT nhiệt đới

- Đông Nam Á và Nam Á là các khu vực điển hình của môi trường nhiệt đới gió mùa hoạt động

- Đặc điểm cơ bản: Nhiệt độ và lượng mưa thay đổi theo mùa gió;

- Nhiệt độ trung bình năm > 200C

- Biên Độ T0 : 80C

Trang 24

gió mùa có những biến đổi thất thường?

Lấy ví dụ ở nước ta?

(Nói khí hậu ở MT nhiệt đới gió mùa

có những biến đổi thất thường vì :

có những năm, những thời điểm khí hậu

không theo quy luật, gây khó khăn

cho sản xuất và đời sống Ví dụ : Ở nước

ta, có năm mùa mưa đến sớm, có năm đến

muộn và lượng mưa có năm ít, có năm

nhiều nên dễ gây hạn hán, lũ lụt.)

- HS trao đổi, trả lời

- GV: nhận xét và chuẩn kiến thức

Hoạt động 2: Tìm hiểu Các đặc điểm

khác của môi trường

- GV treo H7.5, H7.6, y/c HS quan sát:

? Nhận xét sự thay đổi cảnh sắc thiên

nhiên?

? Qua tranh ảnh và dựa vào thiên nhiên

Việt Nam, hãy nêu đặc điểm của môi

trường nhiệt đới gió mùa?

? Khí hậu và thiên nhiên nhiệt đới gió

mùa có thuận lợi và khó khăn gì?

- HS trả lời

- GV nhận xét và chuẩn kiến thức

- Lượng mưa Tb >1500mm

- Thời tiết diễn biến thất thường

2 Các đặc điểm khác của môi trường.

- Gió mùa có ảnh hưởng tới cảnh sắc thiên nhiên và con người

- Là môi trường đa dạng, phong phú nhất đới nóng

- Nam Á và Đông Nam Á là những khu vực thích hợp cho việc trồng cây lương thực và cây công nghiệp

- Đây là nơi sớm tập trung đông dân trên thế giới

4 Củng cố

- Cho HS so sánh khí hậu môi trường xích đạo ẩm, môi trường nhiệt đới và môi trường nhiệt đới gió mùa qua bảng sau:

Trang 25

-Về nhà làm bài tập

- Sưu tầm tranh hoạt động nông nghiệp ở đới nóng ( Nương rẫy, làm lúa nước )

- Chuẩn bị bài mới với nội dung sau: Ở đới nóng có các hình thức canh tác nào? Nêu ưu nhược điểm của từng hình thức canh tác?

- Thời gian:

- Nội dung:

- Phương pháp:

Ngày soạn: 10/9/2014

Tiết 8 Bài 9: HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP Ở ĐỚI NÓNG

I MỤC TIÊU: Sau bài học,HS cần:

Các Đặc điểm khác

Môi trường xích đạo ẩm

Môi trường nhiệt đới

Môi trường nhiệt đới gió mùa

Trang 26

- Rèn luyện khái niệm phán đoán Địa Lý cho HS ở mức độ cao hơn về mối quan hệ giữa Khí hậu với Nông nghiệp và đất trồng, giữa khai thác và bảo vệ đất trồng

- Luyện tập cách tả môi trường qua tranh liên hoàn và củng cố thêm kĩ năng đọc ảnh địa

lí cho học sinh

- KNS: Tìm kiếm và xử lí thông tin; phản hồi/ lắng nghe tích cực (HĐ 1&2; giao tiếp

khi làm việc nhóm; tự tin khi trình bày một phút (HĐ 1)

3 Thái độ

GD bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học Hình thành ý thức bảo vệ môi trường

1 Giáo viên: Ảnh về xói mòn đất đai trên các sườn núi Các hình SGK hình 9.1, 9.2

Bản đồ tự nhiên thế giới

2 Học sinh: Sgk, vở ghi, đồ dùng.

- Hướng dẫn HS khai thác kiến thức từ bản đồ

- Đàm thoại gợi mở, giảng giải tích cực

? Trình bày đặc điểm nổi bật của môi trường nhiệt đới gió mùa?

(Nhiệt độ và lượng mưa thay đổi theo mùa gió

Thời tiết diễn biến thất thường )

? Trình bày sự đa dạng của môi trường nhiệt đới gió mùa?

(Là môi trường đa dạng và phong phú của đới nóng: nhịp điệu mùa có ảnh hưởng tới

cảnh sắc thiên nhiên và con người VD: mùa mưa cây cối xanh tốt, mùa khô cây cối bị rụng lá ; các mùa con người có sinh hoạt khác nhau

Trang 27

Thích hợp trồng cây lương thực, )

3 Bài mới

Sự phân hoá đa dạng của môi trường đới nóng biểu hiện rõ nét ở đặc điểm khí hậu,

ở sắc thái tự nhiên, nước làm cho hoạt động nông nghiệp ở mỗi vùng trong đới có những đặc điểm khác nhau, sự khác nhau đó biểu hiện như thế nào là nội dung của bài học hôm nay.

Hoạt động 1: Tìm hiểu đặc điểm sản xuất nông

nghiệp

- GV y/c Hs :

? Nhắc lại ở đới nóng có các kiểu môi trường

nào? (4 kiểu )

? Nhắc lại đặc điểm khí hậu của các môi trường

địa lí đã học trong đới nóng?

(Nhiệt độ cao, lượng mưa lớn quanh năm)

? Các đặc điểm đó có ảnh hưởng gì tới cây trồng

vật nuôi và mùa vụ ở từng môi trường trong đới

nóng? Cho ví dụ ?

(Đa dạng hóa cơ cấu cây trồng, vật nuôi, đa

dạng mùa vụ )

GV y/c Hs đọc mục 1 Sgk/30 – 31, chia lớp làm

2 nhóm thảo luận, đại diện nêu ý kiến:

Nhóm 1: MTXĐ ẩm có thuận lợi và khó khăn gì

đối với SXNN? Cho VD? Biện pháp khắc

phục? Quan sát và phân tích biểu đồ khí hậu của

môi trường xích đạo ẩm H9.1, H9.2/ Sgk?

Nhóm 2: MT nhiệt đới và nhiệt đới gió mùa có

thuận lợi và khó khăn gì đối với SXNN? Cho

VD để thấy ảnh hưởng của khí hậu nhiệt đới và

nhiệt đới gió mùa đến sản xuất nông nghiệp?

1 Đặc điểm sản xuất nông nghiệp

- Việc trồng trọt được tiến hành quanh năm

Trang 28

Biện pháp khắc phục?

Liên hệ: Ở địa phương em hoạt động sản xuất

nông nghiệp diễn ra như thế nào?

- HS : tìm hiểu, đại diện trình bày, nhận xét, bổ

sung chéo cho nhau

- GV đưa bảng chuẩn kiến thức

Thuận

lợi

- Nắng, mưa nhiều quanh năm, thuận lợi cho trồng trọt và chăn nuôi

- Xen canh, gối vụ quanh năm

- Nóng quanh năm, mưa tập trung theo mùa

- Chủ động bố trí mùa vụ và lựa chọn cây trồng, vật nuôi phù hợp

Khó khăn

- Nóng, ẩm nên nấm mốc, côn trùng nhiệt đới gây hại cho cây trồng, vật nuôi

- Chất hữu cơ phân huỷ nhanh nên tầng mùn dễ bị rửa trôi

- Mưa theo mùa dễ gây lũ lụt, làm xói mòn đất

- Mùa khô kéo dài gây hại, hoang mạc dễ phát triển

- Thời tiết thất thường, nhiều thiên tai, bão gió

Biện

pháp

Bảo vệ rừng, trồng rừng, khai thác

có kế hoạch

- Tăng cường bảo vệ sinh thái rừng

- Làm tốt thuỷ lợi, trồng cây che phủ đất

- Tính chất mùa vụ đảm bảo tốt

- Phòng chống thiên tai, dịch bệnh

Hãy nêu những ảnh hưởng của khí hậu nhiệt

đới và khí hậu nhiệt đới gió mùa đến sản xuất

nông nghiệp?

(Lượng mưa tập trung vào một mùa làm tăng

xói mòn đất và gây lũ lụt.

Mùa khô kéo dài, lượng bốc hơi lớn dễ gây hạn

hán…Thường hay xảy ra thiên tai (bão, lốc…))

Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu các sản

phẩm nông nghiệp chủ yếu

- GV: Đọc mục 2 Sgk/31:

? Cho biết cây lương thực và hoa màu nước ta

2 Các sản phẩm nông nghiệp chủ yếu.

- Cây trồng:

Trang 29

gồm những loại cây nào, được trồng ở đâu?

(Khoai, sắn, ngô trồng nhiều ở miền núi Lúa

trồng nhiều ở đồng bằng)

? Tại sao lại có sự phân bố như vậy?

(Các cây trồng phải phù hợp với địa hình đất

trồng, khí hậu)

? Tại sao những vùng trồng lúa nước lại thường

trùng với những vùng đông dân bậc nhất trên

? Đới nóng có các con vật nuôi nào? Chúng

được nuôi ở đâu?

(Dê ,cừu, trâu bò chăn thả vùng khô hạn, đồng

cỏ Lợn và gia cầm nuôi nhiều vùng trồng ngũ

+ Cây công nghiệp: rất phong phú, một số tập trung thành vùng Có giá trị xuất khẩu cao: cà phê, cao su, dừa, bông, mía

- Chăn nuôi: nói chung chưa phát triển bằng trồng trọt: trâu, bò, dê, lợn

4 Củng cố

- Đới nóng có những thuận lợi và khó khăn gì trong sản xuất nông nghiệp?

- Hãy kể tên một số nông sản chính ở các vùng trong đới nóng ?

- Về nhà học bài và trả lời các câu hỏi SGK/32 (câu 3 không làm)

- Sưu tầm tranh hoạt động ở các đô thị lớn hoặc nhà ổ chuột ở đới nóng

Trang 30

- Chuẩn bị bài mới với nội dung sau: Dân số gây sức ép như thế nào tới tài nguyên môi trường? Muốn giảm sức ép đó ta phải làm gì?

- Thời gian:

- Nội dung:

- Phương pháp:

Ngày soạn:17/9/2014

Tiết 9 Bài 10: DÂN SỐ VÀ SỨC ÉP DÂN SỐ TỚI

TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG Ở ĐỚI NÓNG

Trang 31

- Phân tích được mối quan hệ giữa dân số với tài nguyên, môi trường ở đới nóng

- Biết được đới nóng vừa đông dân và có bùng nổ dân số trong khi nền KT còn đang trong quá trình phát triển, chưa đáp ứng được nhu cầu cơ bản của người dân

- Biết được sức ép dân số lên đời sống và biệp pháp của các nước đang phát triển áp dụng để giảm sức ép dân số, bảo vệ tài nguyên và môi trường

2 Kỹ năng

- Luyện tập cách đọc, phân tích biểu đồ về các mối quan hệ và sơ đồ các mối quan hệ

- Bước đầu luyện tập cách phân tích các số liệu thống kê

- KNS: phân tích mối quan hệ (HĐ 2); phản hồi/ lắng nghe tích cực (HĐ 1&2); trình bày

suy nghĩ/ ý tưởng, hợp tác, giao tiếp khi làm việc nhóm (HĐ 2)

3 Thái độ

- GD bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học

- GD ứng phó với những biến đổi của khí hậu qua mối liên hệ giữa sức ép của dân số tới taid nguyên môi trường ở đới nóng

1 Giáo viên: Bản đồ dân số thế giới và sự phân bố dân cư trên thế giới Sơ đồ hình bài

tập 1 SGK trang 35 phóng lớn Biểu đồ gia tăng dân số ở các nước đang phát triển

2 Học sinh: Sgk, vở ghi, vở bài tập.

- Thảo luận theo nhóm nhỏ; đàm thoại gợi mở; thuyết giảng tích cực

2 Kiểm tra 15 ’

ĐỀ KIỂM TRA 15 ’

1 Môi trường nhiệt đới và nhiệt đới gió mùa có những thuận lợi và khó khăn gì trong

nông nghiệp?(6đ)

Trang 32

2 Nêu các biên pháp khắc phục khó khăn? (4đ)

ĐÁP ÁN + BIỂU ĐIỂM1

mùa khô thiếu nước, mùa mưa lũ lụt…

2 Bảo vệ rừng, làm thuỷ lợi, phòng trừ dich bệnh, trồng cây gây rừng…

3 Bài mới:

Là khu vực có nhiều tài nguyên, khí hậu có nhiều thuận lợi đối với SXNN, nguồn nhân lực rất dồi dào, mà kinh tế tới nay còn chậm phát triển, chưa đáp ứng nhu cầu cơ bản của người dân Vậy nguyên nhân nào dẫn tới tình trạng kém phát triển của đới nóng? Sự bùng nổ dân số gây tác động tiêu cực ntn tới việc phát triển KT-XH ta cần tìm câu trả lời ở bài học hôm nay.

Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu dân

số

- GV : Y/c Hs quan sát lược đồ phân bố

dân cư thế giới kết hợp đọc mục 1 Sgk/ 33,

cho biết dân cư tập trung đông nhất ở đới

nào?

? Dân cư đới nóng phân bố tập trung nhất ở

những khu vực nào?

? Với số dân như vậy sẽ có ảnh hưởng như

thế nào tới tài nguyên, môi trường ở đây?

(Tài nguyên thiên nhiên cạn kiệt, chặt phá

- Gia tăng tự nhiên nhanh và bùng nổ dân

số tác động xấu tới tài nguyên và môi trường

Trang 33

chậm phát triển thì 2 đặc điểm trên của

dân số sẽ gây sức ép nặng nề cho việc cải

tạo đời sống người dân và cho tài nguyên

môi trường.

- HS : nghiên cứu, trả lời

- GV : chuẩn kiến thức

Hoạt động 2: Ttìm hiểu sức ép của dân số

tới tài nguyên, môi trường.

Hoạt động nhóm bàn:

- GV cho HS quan sát biểu đồ H10.1, yêu

cầu HS quan sát, kết hợp với mục 2 Sgk/

33, 34

GV giới thiệu biểu đồ 10.1: Có 3 đại lượng

biểu thị 3 mẫu, lấy mốc 1975 = 100% Vì 3

đại lượng có giá trị không đồng nhất.

? Phân tích biểu đồ H10.1?

? Vì sao cả dân số và lương thực đều gia

tăng mà bình quân lương thực theo đầu

người lại giảm xuống?

(Vì lương thực không tăng kịp so với sự gia

tăng dân số)

? Làm thế nào để nâng cao bình quân lương

thực theo đầu người?

(Giảm tốc độ tăng dân số, nâng mức lương

? Nêu vài dẫn chứng để thấy sự rõ sự khai

2 Sức ép của dân số tới tài nguyên môi trường.

* Sức ép:

- Làm cho tài nguyên thiên nhiên bị cạn kiệt, suy giảm, diện tích rừng ngày càng thu hẹp, đất bạc màu, khoáng sản cạn kiệt, thiếu nước sạch

- Chất lượng cuộc sống của người dân

Trang 34

thác rừng quá mức sẽ có tác động xấu tới

?Nhận xét sức ép dân số với tài nguyên môi

trường và XH như thế nào?

?Cần có những biện pháp gì để giải quyết

tình trạng trên?

?Ở nước ta nói chung và địa phương em

nói riêng sức ép của dân số diễn ra ntn và

có những biện pháp gì để giải quyết?

- HS: nghiên cứu, trả lời

4 Củng cố

- Dân số đã tác động như thế nào tới tài nguyên và môi trường? (tài nguyên cạn kiệt,

môi trường bị ô nhiễm )

- Phương pháp:

Ngày soạn: 17/9/2014

Tiết 10 Bài 11:

DI DÂN VÀ SỰ BÙNG NỔ ĐÔ THỊ Ở ĐỚI NÓNG

I MỤC TIÊU: Sau bài học, H/S cần:

Trang 35

- Nắm được nguyên nhân của di dân và đô thị hóa đới nóng

- Biết được nguyên nhân hình thành và những vấn đề đang đặt ra cho các đô thị, siêu đô thị ở đới nóng

2 Kỹ năng:

- Bước đầu luyện tập cách phân tích các sự vật, hiện tượng địa lí (các nguyên nhân di dân)

- Củng cố thêm các kĩ năng đọc và phân tích ảnh địa lí, bản đồ địa lí và biểu đồ hình cột

- KNS: tìm kiếm, xử lí thông tin và phân tích; phản hồi/ lắng nghe tích cực, giao tiếp

khi làm việc nhóm

3 Thái độ: Có ý thức bảo vệ môi trường, ứng phó với BĐKH toàn cầu.

1 Giáo viên: BĐ phân bố dân cư và đô thị trên TG, một số tranh ảnh có liên quan trong

bài

2 Học sinh: Sgk, vở ghi, đồ dùng.

- Thảo luận theo nhóm nhỏ; đàm thoại, gợi mở; thuyết giảng tích cực

- HD Hs khai thác kiến thức từ bản đồ, tranh ảnh

7A 7B 7C 7D 7E

- Hãy cho biết sức ép của dân số tới tài nguyên môi trường ở đới nóng?

(Làm cho tài nguyên thiên nhiên bị cạn kiệt, suy giảm, diện tích rừng ngày càng thu hẹp,

đất bạc màu, khoáng sản cạn kiệt, thiếu nước sạch

Chất lượng cuộc sống của người dân thấp.)

- Nêu những biện pháp khắc phục?

(+ Giảm tỉ lệ gia tăng dân số;

Trang 36

Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu sự di dân

- GV y/c Hs :

? Nhắc lại tình hình gia tăng dân số ở đới nóng?

(Dân số tăng nhanh dẫn tới bùng nổ dân số ở đới

nóng→ dân cư phải di chuyển đi nơi khác tìm đất

đai canh tác, tìm việc làm, kiếm sống)

? Đọc thuật ngữ di dân trong bảng thuật ngữ SGK/

186? Nêu tình hình di dân ở đới nóng?

Phức tạp: Có nguyên nhân tích cực, tiêu cực )

? Tìm và nêu ra các nguyên nhân của sự di dân ở

đới nóng? Tác động của quá trình di dân đó là gì?

? Cần có những biện pháp gì để khắc phục những

hậu quả trên?

1 Sự di dân

- Tình hình di dân: Đới nóng là nơi

có làn sóng di dân cao, rất đa dạng

và phức tạp

- Hình thức:

+ Di dân tự do + Di dân có tổ chức, có kế hoạch

- Nguyên nhân: do thiên tai, chiến

tranh, kinh tế chậm phát triển, sự nghèo đói và thiếu việc làm

- Tác động

+ Tác động tiêu cực: tạo sức ép đối với việc làm, môi trường đô thị, kinh tế, các tệ nạn xã hội (do di dân tự phát)

Trang 37

? Tình hình di dân ở địa phương em ntn? Chính

quyền cơ sở đã có những chính sách và biện pháp

gì?

- HS : nghiên cứu trả lời

- GV chốt rồi chuyển

+ Tác động tích cực: góp phần xây dựng và phát triển kinh tế (do di dân có tổ chức, có kế hoạch)

- Biện pháp: Cần sử dụng biện pháp

di dân có tổ chức, có kế hoạch mới giải quyết được sức ép dân số, nâng cao đời sống phát triển kinh tế - xã hội

Hoạt động 2: Tìm hiểu về đô thị hoá

( Năm 1950 đới nóng chưa có đô thị nào 4 triệu

dân đến năm 2000 đã có 11 siêu đô thị trên 8 triệu

dân.

Tốc độ đô thị hóa diễn ra rất nhanh ở đới nóng từ

năm 89 → 2000 dân số đô thị đới nóng tăng lên

? Quan sát hình 3.3, nêu tên các siêu đô thị có trên

8 triệu dân ở đới nóng?

? Quan sát H11.1 và 11.2 mô tả các đối tượng địa

- Tỉ lệ dân thành thị tăng nhanh và

số siêu đô thị ngày càng nhiều

∗ Nguyên nhân: Sự bùng nổ đô thị

ở đới nóng chủ yếu là do di dân tự do

Trang 38

hậu quả nặng nề : Nhà ở, điện nước, tiện nghi sinh

hoạt, môi trường Xingapo: đô thị hóa có kế

hoạch thì cuộc sống của người dân ổn định, đủ

tiện nghi Môi trường đô thị sạch đẹp.

Thành phố Xingapo được đô thị hoá có kế hoạch,

nay là một trong những Thành phố hiện đại, sạch

nhất Thế giới

? Tốc độ đô thị hóa đó sẽ gây ra những hậu quả

gì?

? Qua đó, hãy nêu những biện pháp để khắc phục

những tiêu cực do đô thị hóa tự phát sinh ra?

? Ở VN tình hình đô thị hóa diễn ra ntn? Việt Nam

đã có những giải pháp, chính sách gì cho vấn đề đô

thị hóa?

- HS : trả lời

- GV chốt kiến thức

∗Hậu quả: tạo ra sức ép lớn đối với

việc làm, nhà ở, phúc lợi xã hội, ô nhiễm môi trường, hủy hoại cảnh quan, ùn tắc giao thông, tệ nạn xã hội, phân hóa giàu nghèo ở các đô thị

∗ Biện pháp: tiến hành đô thị hóa

gắn liền với phát triển kinh tế và phân bố dân cư hợp lí

- Phương pháp:

Ngày soạn: 1/10/2014

Tiết 11 Bài 12: THỰC HÀNH

Trang 39

NHẬN BIẾT ĐẶC ĐIỂM MÔI TRƯỜNG ĐỚI NÓNG

I MỤC TIÊU BÀI HỌC: Sau bài học, H/S cần có:

1 Về kiến thức:

- Về các khí hậu XĐ ẩm, nhiệt đới và nhiệt đới gió mùa

- Về đặc điểm của các kiểu môi trường ở đới nóng

- KNS: Tìm kiếm và xử lí thông tin ( HĐ1, HĐ2); phản hồi/ lắng nghe tích cực, giao

tiếp khi làm việc nhóm (HĐ2)

3 Về thái độ: Tích cực trong học tập

1 Giáo viên: Lược đồ nhiệt độ và lượng mưa của các môi trường Tranh, ảnh các môi

trường đặc trưng ở đới nóng

2 Học sinh: Sgk, vở ghi, đồ dùng liên quan.

- Thảo luận theo nhóm nhỏ; đàm thoại, gợi mở; trình bày 1 phút; thực hành

- HD Hs khai thác kiến thức từ lược đồ, tranh ảnh

7A 7B 7C 7D 7E

- Cho biết nguyên nhân dẫn đến sự di dân ở đới nóng? Di dân tự do có tác động như thế

nào đến các đô thị ở đới nóng?

Trang 40

(+ Do thiên tai, chiến tranh, kinh tế chậm phát triển, sự nghèo đói và thiếu việc làm + Tạo sức ép đối với việc làm, môi trường đô thị, kinh tế, các tệ nạn xã hội )

- Cho biết thực trạng các đô thị ở đới nóng như thế nào?

3 Bài mới:

Các em đã học xong môi trường đới nóng Để củng cố lại kiến thức và rèn các kĩ năng nhận biết các đặc điểm môi trường của đới nóng hôm nay chúng ta học bài thực hành.

Hoạt động 1: Xác định yêu cầu bài thực

hành.

- GV y/c Hs nhìn lướt qua Sgk, cho biết:

? Bài thực hành này có những yêu cầu nào?

- Hs : Trả lời

- Gv : chuẩn kiến thức

Hoạt động 2: Hướng dẫn HS nhận biết các

kiểu môi trường qua ảnh

- GV treo các ảnh về các kiểu môi trường

trong đới nóng và yêu cầu học sinh quan sát

GV tổ chức cho HS hoạt động theo nhóm 3

nhóm:

- Nhóm 1: quan sát mô tả ảnh A xác định

ảnh thuộc môi trường nào?

(ảnh A Xa-ha-ra : Thuộc môi trường hoang

mạc nhiệt đới).

- Nhóm 2 : quan sát mô tả ảnh B xác định

ảnh thuộc môi trường nào?

(ảnh B : Cảnh quan rừng thưa xa van thuộc

kiểu môi trường nhiệt đới).

- Nhóm 3 : quan sát mô tả ảnh C xác định

ảnh thuộc môi trường nào?

(ảnh C : Cảnh quan rừng rậm xanh quanh

Định dạng
Số trang	301
Dung lượng	4,01 MB

Giáo án địa lí cơ bản lớp 7 full

Hiệp định mậu dịch tự do Bắc

Sự phân hóa tự nhiên