Thực tiễn về dạy học bài 2 môn GDCD12 gắn với các câu chuyện, tình huống pháp luật của địa phương tại Trường THPT ở Yên Thành.. Đây là nội dungpháp luật cơ bản mang tính lý luận và quen
Trang 11 Lí do chọn đề tài 4
1.1.1 Vai trò của việc sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luật mang tính
thời sự của địa phương Yên Thành trong giảng dạy bài 2 môn GDCD12
7
1.1.2 Ý nghĩa của việc sử dụng câu chuyện tình huống pháp luật mang tính
thời sự của địa phương Yên Thành trong giảng dạy bài 2 môn GDCD12
7
1.2.1 Thực trạng thực hiện pháp luật ở Yên Thành và câu chuyện, tình
huống pháp luật ở Yên Thành có thể vận dụng vào giảng dạy bài 2 môn
GDCD12
8
1.2.2 Thực trạng chung về sử dụng câu chuyện tình huống pháp luật
trong giảng dạy bài 2 môn GDCD 12
11
1.2.3 Thực tiễn về dạy học bài 2 môn GDCD12 gắn với các câu
chuyện, tình huống pháp luật của địa phương tại Trường THPT ở
Yên Thành
12
2 “Khai thác hiệu quả tình huống pháp luật mang tính thời sự của
Yên Thành trong giảng dạy bài 2 GDCD12”.
14
2.1 Nguồn thông tin xây dựng câu chuyện tình huống, pháp luật ở Yên 14
Trang 22.3 Kinh nghiệm sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luật mang tính thời
sự của địa phương Yên Thành trong giảng dạy bài 2 GDCD12
Trang 4Thực hiện pháp luật, các hình thức thực hiện pháp luật, vi phạm pháp luật, tráchnhiệm pháp lý, các loại vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lý Đây là nội dungpháp luật cơ bản mang tính lý luận và quen thuộc nhưng để giảng dạy có hiệu quả,sinh động, thu hút sự chú ý cũng như phát huy năng lực của học sinh cần gắn vớinhững tình huống pháp luật cụ thể gần gũi với các em học sinh.
Sử dụng tình huống pháp luật đã được các đồng nghiệp nghiên cứu và giáoviên bộ môn chúng tôi vận dụng từ lâu.Tuy nhiên trong quá trình giảng dạy tôi rút
ra kinh nghiệm so với tình huống pháp luật nói chung thì việc áp dụng tình huống,
tư liệu pháp luật nóng hổi, mang tính thời sự của địa phương vào giảng dạy, nhữngcâu chuyện, tình huống, tư liệu gần gũi và có thể các em đã mắt thấy, tai nghe sẽgây hứng thú tìm tòi các tình tiết, tìm ra cách giải quyết phù hợp với pháp luật Vìtính thực tiễn pháp luật rất cao nên sẽ giúp học sinh hiểu sâu, nắm vững kiến thức,nên hiệu quả giáo dục cao
Trên địa bàn Yên Thành đời sống nhân dân về kinh tế - xã hội còn gặpnhiều khó khăn.Trong những năm qua việc thực hiện pháp luật của người dân khá
đa dạng, nhận thức và chấp hành pháp luật đã được nâng lên.Tuy nhiên vẫn cònmột bộ phận dân cư nhận thức và hiểu biết, ý thức chấp hành pháp luật chưa caonên hành vi vi phạm pháp luật diễn ra khá phổ biến và ngày càng phức tạp
Để nâng cao chất lượng và hiệu quả trong giảng dạy bài 2 GDCD12 cũngnhư nâng cao nhận thức của học sinh trong việc thực hiện pháp luật tôi đề xuấtphương án gắn giảng dạy lý luận của bài 2 với thực tiễn pháp luật cụ thể của địa
phương Từ đó xây dựng đề tài nghiên cứu “Khai thác hiệu quả câu chuyện, tình
huống pháp luật mang tính thời sự của Yên Thành trong giảng dạy bài 2,
GDCD12”.
1.2 Mục đích nghiên cứu:
Việc sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luật địa phương Yên Thành vàogiảng dạy bài 2 GDCD 12, là tạo nên các chuỗi sự kiện có vấn đề và điều khiểnhoạt động của người học thông qua chuỗi sự kiện ấy nhằm giúp người học tự giảiquyết vấn đề đặt ra
Trang 5đề, hiện tượng pháp luật của địa phương liên quan đến nội dung bài học Tậptrung cho đối tượng học sinh khối 12 trường trung học phổ thông sở tại với mụcđích chiếm lĩnh tri thức, hình thành năng lực phẩm chất của người công dântương lai “sống và làm việc theo hiến pháp và pháp luật.”
1.4 Nhiệm vụ nghiên cứu
Đề tài tập trung làm rõ một số vấn đề sau:
- Làm rõ tính hiệu quả của câu chuyện, tình huống pháp luật mang tính thời sự,sinh động, nóng hổi của địa phương Yên Thành với việc tiếp thu kiến thức củacác em
- Nghiên cứu và đề xuất một số định hướng rèn luyện năng lực tư duy sáng tạo,năng lực tiếp cận thông tin, năng lực giải quyết tình huống cho học sinh 12thông qua dạy học gắn lý luận với thực tiễn địa phương
1.5 Phương pháp nghiên cứu
+ Nghiên cứu lý luận:
Nghiên cứu, phân tích và tổng hợp các tài liệu về giáo dục học, tâm lý học, chủnghĩa Mác- Lê Nin, các sách giáo khoa, các tạp chí, sách, báo, sách tham khảo,phương tiện thông tin đại chúng có liên quan tới việc gắn lý luận với thực tiễn,cách sử dụng câu chuyện tình huống trong nghiên cứu bài học Các phươngpháp nhằm rèn luyện năng lực tư duy sáng tạo, năng lực tiếp cận thông tin,năng lực giải quyết, xử lí tình huống cho học sinh 12
+ Điều tra quan sát:
- Dự giờ, quan sát việc dạy của giáo viên và việc học của học sinh trong quátrình dạy học các vấn đề về thực hiện pháp luật
+ Thực nghiệm sư phạm:
Tổ chức thực nghiệm sư phạm để xem xét tính khả thi và hiệu quả của đề tài
1.6 Tính mới của đề tài
Được thể hiện trước hết ở nội dung và đối tượng để học sinh khám phá, phântích và xử lý các tình huống thực tiễn về các vấn đề pháp luật ở địa phương liênquan đến nội dung bài học Các câu chuyện, tình huống pháp luật mà giáo viênđưa vào bài học đều xuất phát và gắn liền với không gian sống của các em Việctiếp thu kiến thức dựa trên những câu chuyện, tình huống pháp luật cụ thể ở YênThành tạo nên sự hấp dẫn cao đối với người học Làm cho việc tiếp thu kiến thứcpháp luật không còn khô khan, tẻ nhạt xa vời mà trở nên gần gũi, sinh động, hấpdẫn, cuốn hút các em khám phá tri thức bài học nên đạt kết quả cao
Trang 71.1.1 Vai trò của việc sử dụng câu chuyện tình huống pháp luật mang tình thời sự của địa phương Yên Thành trong giảng dạy bài 2 môn GDCD12.
Đáp ứng yêu cầu đổi mới của phương pháp giáo dục trong chương trình giáo dục phổ thôngmới 2018 Môn giáo dục công dân đặc biệt chú trọng tổ chức, hướng dẫn các hoạt động đểhọc sinh khám phá, phân tích, khai thác thông tin, xử lí tình huống thực tiễn, trường hợp điểnhình, tăng cường sử dụng thông tin, cuộc sống xung quanh gần gũi với học sinh trong việcphân tích, đối chiếu để nội dung bài học có sức hấp dẫn, nhẹ nhàng, hiệu quả, coi trọng tổchức các hoạt động trải nghiệm để học sinh tự phát hiện, chiếm lĩnh kiến thức mới, phát triển
kỹ năng và thái độ tích cực, trên cơ sở đó hình thành phẩm chất và năng lực của người côngdân tương lai Sử dụng các câu chuyện, tình huống pháp luật của địa phương phù hợp vớinội dung bài học sẽ giúp các em không những nắm vững kiến thức mà còn có thể nhìn nhận,đánh giá và có thái độ phù hợp trong việc thực hiện pháp luật trong đời sống
Tình huống, câu chuyện pháp luật mang tính thời sự ở địa phương là những ví dụ thựctiễn có tính thực tế cao, mới mẻ, nóng hổi đang diễn ra hằng ngày của địa phương Yênthành, thông qua câu chuyện pháp luật của địa phương mà học sinh có thái độ, ý kiến riêngcủa mình về câu chuyện đó Tạo điều kiện để các em liên hệ đến những vấn đề đang diễn ratrong cuộc sống có liên quan đến bài học, đối chiếu với nội dung bài học để hiểu sâu sắc hơnđiều cần học
Hiện nay trong khoa học giáo dục có nhiều định nghĩa khác nhau về câu chuyệntình huống Tình huống là những câu chuyện thực tế với những thông điệp nhằm mục đíchgiáo dục Tình huống là những thông tin chứa đựng mâu thuẫn nhận thức Nói cách khác vềtình huống Tình huống là một câu chuyện có cốt chuyện và nhân vật, liên hệ đến một hoàncảnh cụ thể, từ góc độ cá nhân hay nhóm và thường là hành động chưa hoàn chỉnh Đó làmột câu chuyện cụ thể và chi tiết, chuyển nét sống động và phức tạp của đời sống thực vàolớp học
Phương pháp sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luật ở địa phương Yên Thànhvào bài 2 giúp các em không những nắm vững các kiến thức về thực hiện pháp luật Mà cònhiểu biết sâu sắc về việc thực hiện pháp luật của địa phương và có được kỹ năng phân tích,tổng hợp ra quyết định trên cơ sở các tình huống có thật, mới mẻ, gần gũi đòi hỏi sự tươngtác, phản ứng, bình luận của người học
1.1.2 Ý nghĩa của việc sử dụng câu chuyện tình huống pháp luật mang tình thời
sự của địa phương Yên Thành trong giảng dạy bài 2 môn GDCD12.
*Về kiến thức:
+ Cung cấp một số câu chuyện, tình huống pháp luật ở Yên Thành mộtcách chân thực, cụ thể Gắn kiến thức bài 2, GDCD12 trong sách vở với thực tiễnlàm cho kiến thức pháp luật gần gũi, dễ nhớ, dễ hiểu
Trang 8* Về kĩ năng
+ Tổ chức hoạt động học tập giải quyết tình huống góp phần phát triểnkhả năng quan sát, tìm tòi suy nghĩ, giải quyết vấn đề, đặc biệt là khả năng tư duyđến cao độ…
+ Tổ chức hoạt động học gắn liền với các tình huống pháp luật mangtính thực tiễn của địa phương chính vì thế nó nâng cao tính cộng đồng, tập thể, cóthể coi đây là hoạt động đời thường có ý nghĩa vượt ra khỏi phạm vi không gianlớp học
Học sinh có điều kiện rèn luyện một số các kĩ năng, phát triển năng lực chohọc sinh: Năng lực tự học, năng lực giao tiếp ứng xử, năng lực hợp tác, năng lựccông nghệ thông tin và truyền thông
* Về thái độ
+ Góp phần nâng cao ý thức tôn trọng pháp luật
+ Hình thành cho học sinh lòng tự tin, ý chí quyết tâm đạt kết quả caotrong học tập, lòng trung thực, tinh thần tập thể, ý thức giúp đỡ nhau trong học tập,khắc phục chủ quan, tự mãn, ỷ lại tạo ra tâm thế động lực tích cực cho người học,cho học sinh quen với việc làm có tính hệ thống
+ Hình thành những phẩm chất: sống yêu thương, sống trách nhiệm…(thể hiện ở phê phán các hành vi vi phạm pháp luật và ủng hộ những hành vi đúngpháp luật ở địa phương) góp phần xây dựng quê hương Yên Thành văn minh, giàuđẹp
sử dụng cho giảng dạy bài 2 GDCD12
Cụ thể trong năm 2020 Công An huyện Yên Thành phát hiện, bắt giữ, xử lý
144 vụ, 161 đối tượng phạm tội và vi phạm pháp luật trên các lĩnh vực quản lýkinh tế, chức vụ, môi trường, phát hiện và bắt giữ 55vụ, 76 đối tượng ma túy, thugiữ gần 11,5 kg ma túy Riêng tội phạm về trật tự xã hội đã điều tra làm rõ 57/58
Trang 9gia tăng Theo số liệu điều tra.
Vị thành niên vi phạm
pháp luật
Vi phạm pháp luật (nóichung)
Vi phạm an toàn giaothông
( Theo số liệu của Công An huyện Yên Thành cung cấp)
Số liệu trên cho thấy tình trạng vi phạm pháp luật ở Yên thành của trẻ vịthành niên có xu hướng tăng lên Việc gắn giảng dạy bài 2 GDCD 12 với câuchuyện tình huống pháp luật ở Yên Thành góp phần nâng cao nhận thức và ý thứcchấp hành pháp luật của các em trong cuộc sống hằng ngày
Một số vụ án vi phạm pháp luật mang tính thời sự ở Yên Thành có thể vậndụng giảng dạy bài 2
+ Ngày 10/7/2020, thông tin từ phòng cảnh sát kinh tế (Công An Nghệ An)cho biết đơn vị vừa phá chuyên án, bắt giữ Nguyễn Hữu Khánh, huyện Yên Thànhthu giữ 600 kg pháo nổ các loại (Baonghean.vn ngày 10/7/2020)
- Vi phạm hành chính:
Trang 10dung có người ở Viên Thành nhiễm CoVid 19 Đối tượng Trần Thị T trú tại HùngThành, Yên Thành (Đài truyền hình Nghệ An ngày 7/8/2020)
+ Công An Huyện Yên Thành xử lý đối tượng đăng thông tin sai sự thật vềngười Trung Quốc tràn qua cửa khẩu Lạng Sơn, trong thời điểm dịch CoVid- 19đang bùng phát Ông Đào V T xóm 6, Tăng Thành, Yên Thành ( 20/2/2020 TheoTrung tâm VHTH – TT Yên Thành )
+ Yên thành lập biên bản xử phạt 5 cơ sở sản xuất bánh vi phạm ATVSTP
Đoàn kiểm tra liên nghành xử phạt cơ sở bánh mì của anh Lê Văn Tuấn ở SơnThành
Ngày 22/9/2020 đoàn kiểm tra liên nghành lập biên bản xử phạt hành chính
cơ sở bánh mì của anh Lê Văn Tuấn ở Xóm 10 xã Sơn Thành; Anh Đỗ Viết Phongxóm 10 xã Bảo Thành anh Nguyễn Viết Mão, xóm 5 Hợp Thành và cơ sở bành mìanh Chính chợ Rộc, xã Trung Thành với các lỗi vi phạm như kinh doanh thựcphẩm tiếp xúc với bụi bẩn, nơi chế biến kinh doanh bảo quản có côn trùng và độngvật xâm nhập.Tổng số tiền xử phạt 11.750.000 đồng Riêng cơ sở bánh mì anhPhạm Văn Chiến xã Công Thành bị đình chỉ hoạt động do không có giấy phép kinhdoanh
(Theo Trung tâm VHTH – TT Yên Thành )
- Vi phạm dân sự.
+ Đăng ảnh người khác lên facebook khi chưa được người đó đồng ý
Trang 11huyện Yên Thành có quyết định tạm đình chỉ công việc đối với bà Nguyễn ThịBiên.
( Báo giao thông ngày 12/8/2020 )
+ Bà Vũ Thị Linh công chức văn hóa xã hội xã Tăng Thành đã ghép ngườithân vào các hộ cận nghèo của xóm để trục lợi của nhà nước: Cụ thể bà Vũ ThịLinh đã đưa ông Nguyễn Văn Thắng (chồng) ghép vào hộ bà Hoàng thị Sen, đưa
bà Phạm Thị Đoài (mẹ chồng) vào hộ anh Lê Văn Dũng trú cùng xóm1 là hộ cậnnghèo Mục đích của bà Linh đưa người thân ghép vào hộ cận nghèo khác đểhưởng chế độ bảo hiểm y tế
Ngày 10/6/2020UBND xã Tăng Thành đã có tờ trình số 53/TTr gửi UBND huyệnYên Thành đề nghị thi hành kỷ luật đối với bà Linh
(Theo báo dân tộc và phát triển ngày 23/06/2020)
1.2.2 Thực trạng chung về sử dụng một số câu chuyện, tình huống pháp luật trong giảng dạy bài 2 GDCD 12
Bài 2 GDCD 12 ở trường THPT có vai trò quan trọng trong việc cung cấp chohọc sinh những kiến thức cơ bản về Thực hiện pháp luật, các hình thức thực hiệnpháp luật, vi phạm pháp luật, trách nhiệm pháp lý, các loại vi phạm pháp luật vàtrách nhiệm pháp lý Tuy nhiên thực trạng học pháp luật ở trường phổ thông hiệnnay vẫn còn nhiều bất cập Kiến thức pháp luật vẫn mang tính chất sách vở, khôkhan nên học sinh không mấy hứng thú với môn học này Hầu hết học sinh đềucảm thấy học pháp luật khó nhớ và mau quên.Và các em không coi trọng mảngkiến thức này với lí do đây là nội dung thuộc “môn phụ”
Những năm gần đây bộ môn GDCD ở trường phổ thông cả nước nói chung vàtrên địa bàn tỉnh Nghệ An nói riêng đã có nhiều thay đổi tích cực về nội dung,phương pháp dạy học Nhiều phương pháp dạy học mới được giáo viên tiến hànhtrong quá trình giảng dạy như: dạy học dự án, thảo luận nhóm, dạy học nêu vấnđề…đã mang lại kết quả tốt, giúp học sinh có thể lĩnh hội kiến thức một cách tốthơn
Phương pháp dạy học sử dụng câu chuyện, tình huống trong dạy học pháp luật
ở các trường phổ thông đã và đang được khá nhiều trường THPT trên cả nước cũngnhư trên địa bàn tỉnh Nghệ An triển khai và cho thấy hiệu quả thực sự nhìn từ tất
cả các góc độ, đặc biệt là từ tinh thần và thái độ học tập của học sinh đối với nộidung pháp luật
Tuy nhiên, để sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luật mang tính thời sự củađịa phương đòi hỏi giáo viên phải đầu tư thời gian cập nhật thường xuyên các câu chuyệnpháp luật mới nhất có tính thời sự liên quan đến nội dung bài học Do đó việc đầu tư thời
Trang 12khai thác nhiều
Trên cả nước cũng như ở tỉnh Nghệ An nguồn câu chuyện tình huống phápluật mới, nóng hổi có thể đưa vào giảng dạy rất phong phú và đa dạng Song, ởtừng địa phương lại có những câu chuyện tình huống pháp luật riêng gần gũi vớiđời sống, sinh hoạt hàng ngày với các em học sinh địa bàn mà học sinh đang theohọc, đang sinh sống việc khai thác và sử dụng một số câu chuyện tình huống phápluật mới, nóng hổi của địa phương giảng dạy bài 2 mang lại hiệu quả giáo dục caocho người học
Khai thác và sử dụng một số câu chuyện tình huống pháp luật mới, nóng hổicủa địa phương gắn liền với không gian sinh sống, học tập của học sinh cũng chính
là định hướng học sinh vào tìm hiểu thực trạng pháp luật địa phương, hiểu đượcbản chất của pháp luật thông qua tình huống của địa phương, phân biệt được hành
vi đúng và hành vi trái pháp luật từ đó nâng cao ý thức tôn trọng pháp luật, đồngthời ủng hộ hành vi đúng pháp luật phê phán đấu tranh với hành vi vi phạm phápluật ở địa phương các em sinh sống Góp phần xây dựng quê hương lành mạnh.Tuy vậy, vấn đề này chưa được chú ý để khai thác nhiều hoặc chỉ mới khai tháccầm chừng Đó chính là thực trạng trong dạy học ở huyện Yên Thành chúng tôi.Đây cũng chính là lí do khiến tôi trăn trở và thực hiện đề tài này
1.2.3 Thực tiễn về dạy học bài 2 GDCD 12 gắn với các câu chuyện tình huống
pháp luật ở địa phương tại Trường THPT Bắc Yên Thành
* Thuận lợi.
Nội dung của bài 2 GDCD 12 sẽ giúp các em hiểu được pháp luật là gì ? các hình thứcthực hiện pháp luật Bên cạnh đó hiểu được thế nào là vi phạm pháp luật và trách nhiệmpháp lý Để từ đó có thái độ tôn trọng pháp luật, sống theo đúng quy định của pháp luật và
có thái độ phê phán các hành vi trái pháp luật, hình thành lối sống có ích cho gia đình và xãhội Nội dung này gắn bó chặt chẽ với thực tiễn đời sống pháp luật, học sinh học nội dungnày và vận dụng vào đời sống thực tiễn bằng việc sử dụng các câu chuyện, tình huống phápluật ở Yên Thành sẽ mang lại hiệu quả giáo dục cao
Những câu chuyện, tình huống pháp luật mang tính thời sự ở Yên thành phản ánhnhững việc có thật diễn ta trong cuộc sống, rất gần gũi và dễ hiểu đối với học sinh Tạo chocác em niềm tin vào sự công bằng của pháp luật trong cách giải quyết Tính gần gũi hấpdẫn của câu chuyện pháp luật giúp giáo viên dễ dàng giảng dạy và học sinh dễ dàng tiếp thukiến thức
Nguồn tài liệu khi gắn giảng dạy bài 2 với thực tiễn của địa phương rất phong phú và
đa dạng Qua thực tế các em có thể mắt thấy tai nghe Có thể tìm hiểu thông tin qua báo chí,
Trang 13truyền hình, mạng Internet…Như vậy với nguồn tài liệu phong phú, sinh động đã hỗ trợ đắclực, hiệu quả cho việc dạy học của giáo viên và học sinh
Trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học trong nhà trường thì đội ngũ giáo viêngiáo dục công dân chúng tôi nhận được sự giúp đỡ tận tình của tổ bộ môn và ban giám hiệunhà trường Công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật trong nhà trường luôn được
sở Giáo Dục và Đào Tạo tích cực hướng dẫn và triển khai Trong đó thường xuyên tổ chứccác buổi ngoại khóa tìm hiểu pháp luật như trường chúng tôi là địa điểm tổ chức cuộc thiRung chuông vàng tìm hiểu pháp luật về trật tự an toàn giao thông năm 2020 do sở Tư Phápphối hợp với sở Giáo Dục và Đào Tạo tỉnh Nghệ An tổ chức
Nhà trường phối hợp với Công An huyện Yên Thành tổ chức nhiều buổi ngoại khóatuyên truyền phổ biến một số tình hình về an ninh trật tự, an toàn trường học và tình trạng viphạm pháp luật của thanh thiếu niên trên địa bàn
Trang 14Đây là một hoạt động phối hợp thường niên giữa nhà trường và công an huyện nhằmnâng cao hiệu quả giáo dục pháp luật cho học sinh và cũng là nguồn cung cấp các câuchuyện pháp luật hỗ trợ cho việc giảng dạy.
* Khó khăn
Bên cạnh mặt thuận lợi khi vận dụng phương pháp liên hệ thực tiễn thông qua câuchuyện, tình huống pháp luật địa phương trong giảng dạy thì trong quá trình vận dụngphương pháp này cũng có những khó khăn nhất định
Để vận dụng có hiệu quả phương pháp liên hệ thực tiễn thông qua tình huống phápluật ở Yên thành trong giảng dạy bài 2 thì yêu cầu người dạy và người học phải sưu tầmđược nguồn tài liệu Đối với bài 2 nguồn tài liệu khá phong phú và đa dạng nên việc sưu tầmcần phải chọn lọc Việc sưu tầm tài liệu cũng mất thời gian đối với học sinh và giáo viên.Nếu sưu tầm không có chọn lọc thì tài liệu đôi khi không sử dụng được do không đúng trọngtâm bài học hoặc quá dài
Giáo viên phải đầu tư thời gian cập nhật các câu chuyện pháp luật mới nhất có tínhthời sự liên quan đến nội dung bài học Do đó việc đầu tư thời gian không thường xuyênhoặc không sắp xếp được thời gian là một khó khăn cho việc sử dụng phương pháp này Học sinh quen với những phương pháp truyền thống : Thụ động, ỷ lại, chỉ nắmvấn đề khi được giáo viên cung cấp
Khả năng nắm, hiểu và giải thích một số khái niệm pháp luật là khó đối với các em ví
dụ như khái niệm “tội phạm ” , “ trách nhiệm pháp lý”, “ hành vi hợp pháp”… nếu không
có tình huống cụ thể, gần gũi để chứng minh Đa số các em mới dừng lại ở mức độ ghi nhớkiến thức sách giáo khoa
Sự hiểu biết về pháp luật của các em còn hạn chế Nhiều em khi chưa học bài 2 đượchỏi bao nhiêu tuổi phải chịu trách nhiệm pháp lý hình sự khi vi phạm, các em đều khẳngđịnh 18 tuổi và vi phạm kỷ luật không phải là vi phạm pháp luật dù các em đã được học nộidung này ở lớp 9
Mặt khác môn GDCD 12 nội dung liên quan đến pháp luật nên khá khô khan, đâykhông phải là môn thi đại học nên tâm lý học sinh ít quan tâm sâu sắc như các môn họckhác, Chính vì một số học sinh có thái độ thờ ơ với môn học nên giáo viên gặp trở ngại rấtlớn trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học Để gây hứng thú và kích thích cho các
em học tập tích cực thì đòi hỏi giáo viên phải nỗ lực hết mình trong giờ dạy Đây cũng là khókhăn chung của bộ môn
2 “Khai thác hiệu quả tình huống pháp luật mang tính thời sự của Yên Thành trong giảng dạy bài 2 GDCD 12”.
2.1 Nguồn thông tin xây dựng câu chuyện tình huống pháp luật ở Yên Thành
Trang 15Giáo viên khi giảng dạy bài 2 thực hiện pháp luật Nguồn thông tin về câu chuyệnpháp luật của địa phương để xây dựng tình huống phục vụ cho việc giảng khá dồi dào, đadạng Những thông tin rất đa dạng từ nhiều kênh, nhiều nguồn và nhiều chiều, vì vậy trongquá trình sưu tập các câu chuyện pháp luật phải có nguồn trích dẫn rõ ràng, nguồn thông tin
đó phải chính thống để cung cấp cho học sinh
Để sử dụng các câu chuyện pháp luật có hiệu quả để xây dựng tình huống tốt, đảmbảo độ chân thực của tình huống thì lấy “ Chất liệu ” từ địa phương Yên thành chủ yếu tậptrung vào các nguồn sau:
Thứ nhất: Từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền Cơ quan công an Yên thành, Tòa
án nhân dân huyện Yên Thành
Thứ hai: Các phương tiện thông tin đại chúng Như Báo Nghệ An, báo công anYên thành, truyền hình Nghệ An, truyền hình Yên thành, trung tâm văn hóa thông tin vàtruyền thông Yên Thành…Nguồn thông tin này vừa đa dạng, vừa đáp ứng yêu cầu thời sựcủa câu chuyện tình huống Thông thường những vụ việc nêu trên báo chí là những tìnhhuống có vấn đề do cuộc sống đặt ra Điều qua trọng là giáo viên khi sử dụng câu chuyệntình huống pháp luật cần nhìn thấy được vấn đề pháp lý được nêu ra trong một số vụ việcbáo chí đưa tin và khai thác nội dung thông tin một cách hiệu quả Đồng thời lưu ý nhữngthông tin từ các phương tiện thông tin đại chúng được nhìn qua “ lăng kính” chủ quan củangười viết nên gây khó khăn nhất định cho khai thác câu chuyện tình huống Vì vậy ngườigiáo viên cần phải có những chỉnh sửa hợp lý cho phù hợp với nội dung, yêu cầu của bàigiảng
Thứ ba: Từ hoạt động thực tiễn của giáo viên và học sinh Từ hoạt động, kinhnghiệm trong đời sống thực tiễn , ví dụ như tham gia giao thông, tham gia học tập và cáchoạt động tại gia đình và địa phương cũng là nguồn thông tin phong phú và quan trọng vềthực hiện pháp luật để giáo viên và học sinh vận dụng trong bài 2
2.2 Quy trình sử dụng các câu chuyện, tình huống pháp luật ở Yên Thành vào giảng dạy bài 2 GDCD12.
Bước 1: Giáo viên giới thiệu tình huống bằng cách trình chiếu, phô tô tình huống cho học
sinh
GV cần mô tả kĩ tình huống, đặt câu hỏi mô tả kỹ vấn đề cần giải quyết
Ví dụ 1: Khi giảng dạy nội dung vi phạm hình sự mục 2c bài 2, giáo viên có thể đưatình huống sau:
Ngày 2/3 đại diện Công An huyện Yên thành tạm giữ nhóm đối tượng thựchiện 13 vụ cướp trên địa bàn huyện Nhóm đối tượng gồm: Nguyến Bá Dũng sinhnăm 1996, trú tại xóm 3 xã Liên Thành; Lê Văn Đức sinh năm 2001, trú tại xómtám Công Thành và Lê Thị Hương sinh năm 1988 trú tại xóm Mỹ khánh, xã khánhthành Qua đấu tranh cả ba đối tượng khai nhận cùng nhau thực hiện 13 vụ cướp giậtdây chuyền, bông tai vàng và điện thoại di động trên địa bàn Yên thành từ tháng 10năm 2019 đến nay (Theo truyền hình nghệ An.vn ngày 02/03/2020)
Câu Hỏi:
Trang 16+ Theo em hành vi vi phạm trong tình huống trên Của Dũng, Đức, Hương có phải là hành vi vi phạm pháp luật không?
+ Phân tích dấu hiệu vi phạm pháp luật của ba đối tượng trên ?+ Hậu quả của hành vi này là gì?
+ Hành vi của 3 đối tượng này thuộc loại vi phạm pháp luật nào?Theo em trách nhiệm pháp lý mà họ phải gánh chịu như thế nào ?
Bước 2: Tổ chức phân tích tình huống
Thời gian: 5-7 phút
Các nhóm nghiên cứu tình huống, học sinh liệt kê các dữ liệu, sự kiện trongtình huống những vấn đề cần giải quyết
Bước 3: Tổ chức giải quyết tình huống Học sinh làm việc theo nhóm để giải quyết
tình huống.Học sinh đưa ra giải pháp để giải quyết tình huống và thư kí của nhómghi chép lại
Bước 4: Trình bày cách giải quyết tình huống Các nhóm cử người đại diện trình
bày cách giải quyết tình huống pháp luật của nhóm Cả lớp lắng nghe đồng tìnhhoặc bổ sung ý kiến
Bước 5: Bài học rút ra từ tình huống pháp luật của địa phương Giáo viên phân
tích, bổ sung cùng cả lớp lựa chọn cách giải quyết phù hợp nhất từ đó gv hướngdẫn học sinh rút ra khái niệm
Ví dụ: Tình huống ở ví dụ 1 sau khi học sinh trình bày và bổ sung ý kiến Gv đưa
ra kết luận
+ Hành vi vi phạm trong tình huống trên Của Dũng, Đức, Hương là hành vi
vi phạm pháp luật
+ Dấu hiệu vi phạm pháp luật của ba đối tượng trên
+ Là hành vi trái luật, cướp tài sản, đây là hành vi hành động xâm phạm đếntrật tự an toàn xã hội.Cả 3 đối tượng đủ tuổi chịu trách nhiệm pháp lý theo quyđịnh của pháp luật hình sự Cả 3 đối tượng nhận thức cướp tài sản là sai, trái quyđịnh pháp luật nhưng vẫn cố tình thực hiện, lỗi cố ý
Với dấu hiệu trên cả 3 đã thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội bị coi là tộiphạm Do đó phải chịu trách nhiệm hình sự Sau khi làm rõ tình huống trên GV rút
ra khái niệm hình sự và trách nhiệm hình sự
2.3 Kinh nghiệm sử dụng các câu chuyện tình huống pháp luật mang tính thời sự của địa phương Yên Thành trong giảng dạy bài 2 Thực hiện pháp luật.
Để khai thác có hiệu quả một số tình huống pháp luật của địa phương Yên Thànhtôi đã áp dụng như sau :
- Sử dụng câu chuyện tình huống pháp luật ở Yên Thành để giới thiệu nội dung, dẫn dắt vào bài học.
Trang 17Việc đưa tình huống pháp luật của địa phương vào giới thiệu nội dung, dẫn dắt bài học
là một việc làm có hiệu quả tạo cho học sinh bất ngờ và thu hút sự chú ý của các em
Ví dụ : Để giới thiệu tiết 1 bài 2 giáo viên sử dụng tình huống sau :
Bước 1: GV chiếu tình huống tham gia giao thông do học sinh đóng vai thể hiện cáclỗi vi phạm giao thông mà các em thường thấy của học sinh địa phương Yên Thành
Bước 2: GV yêu cầu học sinh theo dõi tình huống Bước 3: Các em thấy điều gì qua hình ảnh vừa xem?
HS: trả lời
GV hỏi: Em hãy cho biết hành vi học sinh đi xe đạp điện, xe máy điện chở 3, khôngđội mũ bảo hiểm, lạng lách võng là đúng hay sai? Vì sao?
HS trả lời dự kiến :Hành vi trên là sai vì đều thực hiện không đúng quy định của pháp luật là đội mũ bảohiểm khi tham gia giao thông bằng xe máy, xe máy điện , cấm lạng lách đánh võng, chở quá
số người quy định khi tham gia giao thông
GV dẫn dắt vào nội dung bài học Vậy thế nào là thực hiện pháp luật? có mấy hình thức thựchiện pháp luật? Đó là những hình thức nào? Các em cùng đi tìm hiểu nội dung của tiết họchôn nay bài 2: Thực hiện pháp luật
Hình thức sử dụng câu chuyện tình huống tình huống pháp luật ở Yên thành để dẫn dắtnội dung bài học là một cách làm hiệu quả , tránh được kiểu vào bài rập khuôn, công thứccủa giáo viên khi bắt đầu bài mới Cách làm này tạo cho học sinh sự hứng thú cho các emkhi nghiên cứu bài học mới
- Sử dụng một số câu chuyện tình huống pháp luật của Yên thành để dạy bài mới.
GV sử dụng câu chuyện pháp luật để làm rõ nội dung kiến thức là hình thức giáo viên
sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luật của địa phương có nội dung phù hợp để làm sáng
tỏ tri thức của bài thay cho việc dùng lí luận để phân tích giảng giải tri thức cho học sinh
Sử dụng tình huống pháp luật ở Yên Thành để làm rõ nội dung mục 2 vi phạm pháp luật vàtrách nhiệm pháp lý
Giáo viên sử dụng câu chuyện pháp luật gây chấn động của địa phương diễn ra trên địa bàncác em sinh sống
Ví dụ 1:
GV: Chiếu nội dung câu chuyện: Bà nội đẩy cháu ngã xuống đập
Do mâu thuẫn với con trai bà Phạm Thị H sinh năm 1953 trú tại Hậu Thành, YênThành đã nhẫn tâm sát hại cháu gái 11 tuổi Chiều 3/11/2019 cháu Nguyễn Thị T ( sinh năm
2008 trú tại xã Hậu Thành cháu nội bà N ) đi xe đạp điện sang xóm khác dự sinh nhật mộtngười bạn học
Đến 16 giờ 30 phút bị cáo H gặp cháu nội, do mâu thuẫn từ trước với bố T nên bà Hsuy nghĩ “không trị cha thì trị con” Lúc này bà H rủ T đến đập Bàu Ganh xóm Thọ Trà
Trang 18( Hậu Thành) với lý do tắm rửa nhờ cháu H lau hộ Do đang tức dận bố nên bà H đã đẩycháu T ngã xuống nước và chết
Gv: Đặt câu hỏi
+ Em có nhận xét gì về hành vi của bà H?
+ Những dấu hiệu nào giúp em xác định bà H vi phạm pháp luật?
+ Theo em thế nào là vi phạm pháp luật ?+ Ở tình huống trên bà H phải chịu trách nhiệm pháp lý không?
+ Căn cứ vào đâu để xử phạt bà H? Xử phạt như thế nào?
Trang 19Ngày 3/8/2020 ông Nguyễn Cảnh Nam xã Xuân Thành, Yên Thành có đi làm
thuê từ vùng dịch Đà Nẵng về và đến trạm y tế xã khai báo Do sức khỏe chưa cóbiệu hiện gì và cho về cách ly tại nhà, đồng thời quán triệt các quy định và kí camkết thực hiện nghiêm túc
Tuy nhiên đến ngày 8/8 ông Nam tụ tập uống rượu với 2 người cùng xóm thì
bị chính quyền địa phương phát hiện và mời 3 công dân nói trên làm việc và raquyết định xử phạt cảnh cáo
Ngày 14/8 ông Nam tiếp tục vi phạm, ông tự tiện ra khỏi nhà và đến khu vựcchợ Gám để mua sắm.Trước những hành vi trên, UBND xã Xuân Thành đã xửphạt hành chính 2 triệu đồng đối với ông Nguyễn Cảnh Nam theo Nghị định176/2013NĐ-CP ngày 14/3/2013 trong lĩnh vực y tế (Trung tâm VHTT&Truyềnthông Yên Thành đăng truyenhinhnghean.vn ngày 17/08/2020 )
Câu hỏi thảo luận:
+ Theo em hành vi trên của Ông Nam có vi phạm pháp luật không?
+ Đây là biểu hiện của hình thức vi phạm pháp luật nào ?+ Trách nhiệm pháp lý mà ông Nam phải gánh chịu cho hành vi trên là gì?+ Nêu hiểu biết của nhóm em về vi phạm hành chính ?
Ví dụ 4: Thảo luận tình huống làm rõ nội dung vi phạm kỷ luật mục 2C bài 2 Bà
Vũ Thị Linh công chức văn hóa xã hội xã Tăng Thành đã ghép người thân vào các
hộ cận nghèo của xóm để trục lợi của nhà nước: Cụ thể bà Vũ Thị Linh đã đưa ôngNguyễn Văn Thắng(chồng) ghép vào hộ bà Hoàng thị Sen, đưa bà Phạm Thị Đoài(mẹ chồng) vào hộ anh Lê Văn Dũng trú cùng xóm1 là hộ cận nghèo Mục đíchcủa bà Linh đưa người thân ghép vào hộ cận nghèo khác để hưởng chế độ bảohiểm y tế Ngày 10/6/2020UBND xã Tăng Thành đã có tờ trình số 53/TTr gửiUBND huyện Yên Thành đề nghị thi hành kỷ luật đối với bà Linh
(Theo báo dân tộc và phát triển ngày 23/06/2020)Câu hỏi thảo luận:
+ Theo em hành vi trên của bà Linh có vi phạm pháp luật không?
+ Đây là biểu hiện của hình thức vi phạm pháp luật nào ?+ Trách nhiệm pháp lý mà bà Linh phải gánh chịu cho hành vi trên là gì?+ Nêu hiểu biết của nhóm em về vi phạm kỷ luật?
Việc sử dụng các câu chuyện, tình huống pháp luật ở Yên Thành để làm rõnội dung kiến thức của bài học sẽ giúp các em hình thành những năng lực phápluật cần thiết, hình thành khả năng giải quyết tình huống pháp luật gắn với đờisống thực tiễn
- Sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luật ở Yên Thành để củng cố bài 2.
Đây là hình thức sử dụng các câu chuyện, tình huống pháp luật ở Yên Thành
sau khi kết thúc bài học Giáo viên kể cho học sinh nghe một câu chuyện tìnhhuống có thật trong cuộc sống có nội dung phù hợp với bài học trong đó, nhấnmạnh đến những chi tiết thể hiện tri thức của bài học để củng cố lại tri thức đãtruyền thụ cho học sinh
Trang 20Ví dụ: GV sử dụng tình huống sau để củng cố tiết 2 bài 2 và tiết 3 bài 2:
Bài tập 1: Các em theo dõi tình huống sau và trả lời câu hỏi.
1 Ngày 20/2/2020 Công An huyện Yên Thành triệu tập ông Đào Văn T,
xóm 6 xã Tăng Thành về trụ sở làm việc về nội dung đăng tải video không đúng
sự thật trên mạng xã hội với nội dung: Người Trung Quốc tràn qua cửa khẩu LạngSơn
2 Ngày 10/7/2020, thông tin từ phòng cảnh sát kinh tế (Công An Nghệ An)
cho biết đơn vị vừa phá chuyên án, bắt giữ Nguyễn Hữu Khánh, huyện Yên Thànhthu giữ 600 kg pháo nổ các loại
(Baonghean.vn ngày 10/7/2020)
3 Anh Nguyễn Văn C trú tại xóm 5 Lăng Thành có giấy chứng nhận tâm
thần Cuối tháng 5 năm 2018 anh C đi theo nhóm học sinh xem các hoạt động lễ hội do anh chị sinh viên tổ chức Do không kiềm chế được hành vi anh C đã đập
vỡ tivi 42 inch của nhà trường
4 Do cần tiền chơi điện tử T (13 tuổi trú tại xóm X, xã Lăng Thành) đã bánchiếc xe đạp diện bố mua cho để đi học với giá 2 triệu đồng cho ông M thợ sửa xetrước cổng trường khi phát hiện con không đi xe đạp về nhà, sau nhiều lần tra hỏi,
bố T mới biết việc mua bán đó Bố T đã tìm gặp ông M đã tìm gặp ông M đề nghịđược chuộc lại chiếc xe và hoàn trả ông 2 triệu đồng nhưng ông M không đồng ý
vì cho rằng việc mua bán giữa ông và T là hoàn toàn tự nguyện, ông không cótrách nhiệm phải trả lại chiếc xe
5.Với chiêu bài huy động tiền cho người cần đảo khế vay với lãi suất cao, nữcán bộ Phạm Thị Thủy (SN1982), nhân viên Agribank huyện Yên Thành đã mócnối một đối tượng khác lừa đảo chiếm đoạt khoảng 5 tỷ đồng
(Báo 6.Nghean.vn ngày 21/8/2019)
6 Một số hộ dân kinh doanh trên quốc lộ 7B, quốc lộ 48E và đường nội thị
Yên Thành lấn chiếm hành lang an toàn giao thông
Giáo viên: Em hãy nhận xét các hành vi trên và cho biết
+ Hậu quả của những hành vi này là gì?
+ Người thực hiện có mắc lỗi hay không?
+ Hành vi đó có trái với quy định của pháp luật hay không?
stt Hành vi Hậu quả Lỗi Trái pháp
luật
1 - Ông T đăng tin sai sự thật lên mạng xã hội gây hoang mang cho người dân
2 - Nguyễn Hữu Khánh buôn bán,vận chuyển 600kg pháo nổ
3 - Anh C tâm thần đập ti vi của trường THPT A ở Yên Thành
Trang 214 - Phạm Thị Thủy lừa đảo chiếm đoạt 5 tỷ đồng.
5 - Chiếm đoạt quyền sử dụng đất của người khác
6 - Kinh doanh lấn chiếm vỉa hè gây mất an toàn giao thông
(Bản tin an toàn giao thông Nghệ An 21/3/2019)
Giáo viên sử dụng tình huống bài tập ở tiết 2 bài 2 để củng cố nội dung kiếnthức tiết 3 bài 2 góp phần giúp học sinh nắm vững kiến thức của bài học một cách
có hệ thống
Bài tập 2: Những cá nhân vi phạm pháp luật dưới đây thuộc loại vi phạm pháp luật nào? và họ phải chịu trách nhiệm pháp lý như thế nào đối với hậu quả mà họ gây ra.
S
STT
Hành vi Loại vi phạm Biện pháp xử lý
1 1 1
Ông T đăng tin sai sự thật lên mạng
xã hội gây hoang mang cho người dân
2 2
Nguyễn Hữu Khánh buôn bán,vận chuyển 600kg pháo nổ
3 3
Anh C tâm thần đập ti vi của trường THPT A
4 4
Chiếm đoạt quyền sử dụng đất của người khác
5 5
Phạm Thị Thủy lừa đảo chiếm đoạt
5 tỷ đồng
6 6
Kinh doanh lấn chiếm vỉa hè gây mất an toàn giao thông
Sau khi kết thúc bài học giáo viên có thể sử dụng câu chuyện, tình huống pháp luậtcủa địa phương Yên Thành có nội dung phù hợp để củng cố lại kiến thức đã truyền thụ chohọc sinh Cách củng cố bài học này vừa hấp dẫn, vừa hiệu quả giúp học sinh liên tưởng đếntri thức bài học và tri thức cuộc sống được vận dụng qua câu chuyện
2.4 Những lưu ý khi sử dụng tình huống pháp luật ở yên thành trong giảng dạy bài 2.
Trong quá trình giảng dạy bài 2 thực hiện pháp luật người giáo viên phải lựa chọnhay xây dựng tình huống phù hợp với nội dung bài giảng
Thứ nhất: Tình huống pháp luật phải có tính thực tiễn Tình huống pháp luật đó là một vụ việc thực tế mang tính thời sự của Yên Thành đã đượcđưa lên các phương tiện thông tin đại chúng Những câu chuyện tình huống pháp luật mới,
cụ thể của địa phương luôn có sự hấp dẫn cao đối với người học vì vậy người học rất háohức và chủ động tìm ra cách giải quyết vấn đề được giao
Trang 22Thứ hai: Các tình huống đưa ra phải phù hợp với nội dung, mục tiêu bài 2, tâm lý vàtrình độ của người học
Bài học có mục tiêu cụ thể theo từng đơn vị kiến thức cần truyền đạt vì vậy tình huốngpháp luật cần được chọn lựa kỹ càng Các tình huống phải gắn với trọng tâm bài học
Người giáo viên khi xây dựng tình huống pháp luật phải có hiểu biết sâu sắc về ngườihọc để xây dựng những tình huống phù hợp với khả năng nhận thức của người học
Thứ ba: Tình huống pháp luật cần phải đặt ra một vấn đề rõ ràng để người học giảiquyết, các tiểu vấn đề nếu có cũng cần chỉ dẫn để người học phát hiện ra, tiêu chuẩn này rất
là quan trọng Tình huống pháp luật của địa phương được đặt ra là để kích thích người học
và tự tìm hiểu kiến thức Nếu người học không biết được mình sẽ làm gì hoặc thiếu thôngtin cần thiết để xác định được mình cần phải làm gì để đạt được mục tiêu cuối cùng thì tìnhhuống pháp luật sẽ mất đi tác dụng của nó
Thứ tư: Các tình huống pháp luật của địa phương phải đảm bảo tính thẩm mỹ,ngôn ngữ chính xác, dễ hiểu
Thứ năm: Các tình huống pháp luật ở địa phương phải ngắn gọn, súc tích, bởi vìthời gian một tiết dạy rất ít nhưng lượng kiến thức truyền thụ lại rất nhiều, vì thế tình huốngpháp luật đưa ra quá dài, quá lan man tốn rất nhiều thời gian Như thế không đảm bảo nộidung dạy học
Các tình huống pháp luật gắn với thực tiễn địa phương tự bản thân nó đã mangrất nhiều ý nghĩa, song để phát huy tối đa chức năng của mình thì giáo viên khi sử dụng cáccâu chuyện tình huống pháp luật của địa phương Yên thành vào bài 2 nên gắn bó với nộidung kiến thức trọng tâm, không nên sử dụng câu chuyện tình huống minh họa cho ý không
cơ bản trong nội dung của bài học vì sẽ làm cho mục tiêu của bài dạy sẽ bị chệch hướngkhông đảm bảo nội dung bài dạy, không rèn luyện cho học sinh kỹ năng và thái độ cơ bản
Giáo án thực nghiệm
BÀI 2: THỰC HIỆN PHÁP LUẬT
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Về kiến thức: Sau khi học xong bài này HS
- Nêu được khái niệm thực hiện pháp luật, các hình thức thực hiện pháp luật
- Hiểu được thế nào là vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lý các loại viphạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí
- Biết cách thực hiện pháp luật đúng pháp luật phù hợp với lứa tuổi
- Thái độ: Có thái độ tôn trọng pháp luật, ủng hộ những hành vi thực hiệnđúng pháp luật và phê phán những hành vi làm trái quy định pháp luật
2 Năng lực.
- Năng lực: Năng lực tự học, năng lực tư duy phê phán, năng lực giao tiếp
và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, năng lực điều chỉnh hành vi,
năng lực phát triển bản than
3 Phẩm chất.
- Về phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ, nhân ái, trung thực, trách nhiệm.
II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
Trang 23- SGK, SGV GDCD12, bài tập tình huống GDCD 12, bài tập trắc nghiệm GDCD 12; tài liệu dạy học theo chuẩn kiến thức kỹ năng.
- Tình huống pháp luật của huyện Yên Thành liên quan đến nội dung bài học
- Hiến pháp năm 2013
- Tích hợp luật : ATGT, giáo dục kĩ năng sống, hòng chống tham nhũng
- Máy chiếu đa năng
- Sơ đồ, giấy khổ rộng, bút dạ, băng dính kéo, phiếu học tập
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
*Cách tiến hành:
- GV tổ chức trò chơi
- Giáo viên chia lớp thành 4 nhóm
- Trong thời gian 2 phút, mỗi nhóm sẽ viết ra giấy của mình các nội dungsau
- Nêu 5 biểu hiện của hành vi thực hiện đúng pháp luật của người dân YênThành
- Nêu 5 biểu hiện của hành vi vi phạm pháp luật phổ biến của người dân YênThành
Dự kiến sản phẩm của học sinh:
- Tổ chức tốt các hoạt động sẽ góp phần giúp học sinh thấy được một số biểu hiện của thực hiện đúng pháp luật và biểu hiện vi phạm pháp luật
- Biểu hiện đúng pháp luật: Kinh doanh có giấy phép, đi xe máy đội mũ bảo hiểm, dừng đèn đỏ đúng quy định, cứu giúp người khi bị nạn, không đánh nhau…
- Biểu hiện vi phạm pháp luật: Đi xe máy gây tai nạn, buôn bán pháo nổ, khôngđội mũ bảo hiểm khi đi xe gắn máy, trộm cắp tài sản …
- HS trình bày kết quả
- GV nhận xét và dẫn dắt bài học
Pháp luật là phương tiện để công dân bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp củamình Tuy nhiên do điều kiện khách quan và chủ quan mà việc thực hiện pháp luậtcủa công dân có thể đúng hoặc có thể sai (vi phạm pháp luật) Vậy Nhà nước với
tư cách là chủ thể làm ra pháp luật và dùng pháp luật làm phương tiện quản lí xãhội sẽ làm gì để bảo đảm quá trình đưa pháp luật vào đời sống xã hội đạt hiệu quả
và xử lí các vi phạm pháp luật nảy sinh như thế nào? Đó là nội dung bài 2 cô vàcác em tìm hiểu trong bài học hôm nay
Trang 24* Dự kiến đánh giá phẩm chất năng lực: Thông qua việc giảng dạy sẽ góp
phần hình thành, phát triển cho học sinh các phẩm chất như: trung thực, tráchnhiệm năng lực điều chỉnh hành vi, năng lực phát triển bản thân, năng lực hợp tác
II HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI Hoạt động 2: Tìm hiểu nội dung khái niệm thực hiện pháp luật.
* Mục tiêu, phương pháp, kỹ năng:
- HS nêu được thế nào là thực hiện pháp luật, tỏ thái độ không đồng tìnhtrước những hành vi vi phạm pháp luật,vận dụng kiến thức giải quyết tình huốngtrong cuộc sống hằng ngày
-Thảo luận cặp đôi
- Rèn luyện kỹ năng tư duy phê phán, năng lực giải quyết vấn đề, năng lựcquan sát giao tiếp cho HS
* Cách tiến hành:
- Chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS nghiên cứu hai tình huống sau:
Tình huống 1: GV chiếu Hình ảnh dừng đèn đỏ của người dân Yên thành tại ngã tưgần quảng trường Phan Đăng Lưu
Tình huống 2: Cảnh sát giao thông kiểm tra, lập biên bản xử phạt 7 triệu đồng,tạm giữ giấy phép lái xe 23 tháng vì trong hơi thở có nồng độ cồn vượt quá 0,4miligam/1lít khí thở, ông Nguyễn Văn A (Trú huyện Yên Thành) thừa nhận uống 6chén rượu khi điều khiển xe máy
(Báo Nghệ An số ra ngày 3/1/2020 )
Trang 25Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận chung Câu hỏi thảo luận.
+ Trong bức ảnh trên theo em chi tiết nào thể hiện hành động tham gia luậtgiao thông đường bộ của người dân Yên thành một cách có ý thức, có mục đích?
Sự tự giác đó đem lại tác dụng như thế nào ?
+ Trong tình huống 2 để xử lí ông A vi phạm, cảnh sát giao thông đã làm gì?Hành vi đó có hợp pháp không? Cảnh sát giao thông căn cứ vào đâu để hành độngnhư vậy? Mục đích của việc xử phạt đó để làm gì ?
- Thực hiện nhiệm vụ học tập: Học sinh thảo luận theo cặp ( hai HS một cặp)
+ Cảnh sát giao thông căn cứ vào pháp luật tức là áp dụng pháp luật
+ Mục đích của việc xử phạt nhằm ngăn chặn hành vi vi phạm giao thôngcủa ông A, để đảm bảo trật tự an toàn giao thông, đồng thời giáo dục ý thức thựchiện chấp hành luật giao thông đường bộ cho mọi người dân
Khái niệm thực hiện pháp luật
+ Thực hiện pháp luật là quá trình hoạt động có mục đích, làm cho nhữngquy định của pháp luật đi vào cuộc sống, trở thành những hành vi hợp pháp của cánhân, tổ chức
HS: ghi bài
Trang 26GV: Hỏi câu hỏi mở rộng: Theo em một hành vi như thế nào được coi là hành vihợp pháp?
HS: Trả lời :
GV nhận xét, bổ sung: Hành vi hợp pháp là hành vi phù hợp với quy định của phápluật có lợi cho nhà nước, xã hội và công dân Người có hành vi hợp pháp là người : + Làm những việc mà pháp luật cho phép làm
+ Làm những việc mà pháp luật quy định phải làm
+ Không làm những việc mà pháp luật cấm
* Dự kiến đánh giá năng lực: Thông qua việc giảng dạy sẽ góp phần hình
thành, phát triển cho học sinh các phẩm chất như: trung thực, trách nhiệm, năng lực tư duy phê phán, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực quan sát, giao tiếp
Hoạt động 2: Tìm hiểu nội dung các hình thức thực hiện pháp luật a) Mục tiêu, phương pháp, kỹ năng:
- HS trình bày được các hình thức thực hiện pháp luật
- Rèn luyện kỹ năng tự học, kỹ năng giao tiếp và hợp tác, kỹ năng giải quyếtvấn đề
GV: Chia lớp thành 4 nhóm theo 4 nội dung yêu cầu của GV đưa ra
GV: Trình chiếu nội dung thảo luận của 4 nhóm
+ Chủ thể thi hành pháp luật là ai?
+ Chủ thể thi hành pháp luật để làm gì? lấy ví dụ thi hành pháp luật ở YênThành?
+ Ở hình thức này chủ thể có bắt buộc phải thực hiện pháp luật hay không?
Nhóm 3:
+ Chủ thể tuân thủ pháp luật là ai?
+ Chủ thể tuân thủ pháp luật để làm gì? Lấy ví dụ tuân thủ pháp luật ở YênThành?
+ Ở hình thức này chủ thể có bắt buộc phải thực hiện pháp luật hay không?