Untitled HỌC VIỆN HÀNG KHÔNG VIỆT NAM BÀI TIỂU LUẬN CUỐI KỲ MÔN TÂM LÝ HỌC ĐẠI CƯƠNG ĐỀ TÀI PHÂN TÍCH TÂM LÝ THÔNG QUA HIỆN TƯỢNG BODY SHAMING Ở SINH VIÊN GVHD NGUYỄN THỊ THANH VÂN MÃ HỌC PHẦN 0101000.
Trang 1HỌC VIỆN HÀNG KHÔNG VIỆT NAM
BÀI TIỂU LUẬN CUỐI KỲ
MÔN: TÂM LÝ HỌC ĐẠI CƯƠNG
ĐỀ TÀI: PHÂN TÍCH TÂM LÝ THÔNG QUA HIỆN TƯỢNG
BODY SHAMING Ở SINH VIÊN
GVHD: NGUYỄN THỊ THANH VÂN
MÃ HỌC PHẦN:010100000602
Ca học: Thứ 4-tiết 789
TP Hồ Chí Minh-2021
Trang 2MỤC LỤC
ĐỀ TÀI: PHÂN TÍCH TÂM LÝ THÔNG QUA HIỆN TƯỢNG
BODY SHAMING Ở SINH VIÊN 1
LỜI CẢM ƠN 3
CHƯƠNG 1: ĐẶT VẤN ĐỀ 4
1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 4
1.2 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 6
1.3 PHẠM VI NGHIÊN CỨU 6
1.3.1 KHÔNG GIAN 6
1.3.2 THỜI GIAN 6
1.4 MỤC ĐÍCH VÀ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 6
1.4.1 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU 6
1.4.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 7
1.4.3 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 7
1.5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 7
1.5.3 Phương pháp đàm thoại: 8
1.6 Câu hỏi nghiên cứu 15
1.7 Ý nghĩa đề tài 15
CHƯƠNG 2: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 16
2.1 LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU 16
2.1.1 Nghiên cứu trong nước 16
2.1.2 Nghiên cứu ngoài nước 16
2.2 CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN 17
2.2.1 BODY SHAMING là gì ? 17
2.2.2 Nạn nhân của Body Shaming là ai ? 18
2.2.4 Dấu hiệu nhận biết hành vi Body Shaming 19
2.2.5 Body Shaming thường xuất hiện ở những đâu? 20
2.3 Body Shaming dưới góc nhìn của Tâm lý học 20
2.4 Thực trạng của hiện tượng body shaming ở sinh viên 21
2.5 Những hậu quả tiêu cực mà Body Shaming gây ra là gì? 25
2.6 Giải pháp 26
2.6.1 Đối với người Body shaming người khác 26
2.6.2 Đối với nạn nhân của Body Shaming 27
CHƯƠNG 3: TỔNG KẾT 29
TÀI LIỆU THAM KHẢO 30
DANH SÁCH THÀNH VIÊN NHÓM 31
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Trên thực tế không có thành công nào mà không có sự dìu dắt,giúp đỡcủa thầy cô,cho dù ít hay nhiều,gián tiếp hay trực tiếp Chúng em xinchân thành cảm ơn sâu sắc đến cô NGUYỄN THỊ THANH VÂN đã chonhóm chúng em cơ hội để góp phần vào việc phân tích thực trạng bodyshaming nhằm đưa ra hướng giải pháp để góp phần giảm bớt vấn nạn tiêucực của sinh viên ngày nay
Một lần nữa xin chân thành cảm ơn đến cô và nhóm chúng em chúc côthật nhiều sức khỏe để đưa các trò cập bến tri thức
Trang 4CHƯƠNG 1: ĐẶT VẤN ĐỀ 1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
+ Ở trong thời đại nào hay trong bất kì một môi trường nào, chắc chắnchúng ta sẽ không thể nào tránh khỏi sự bàn tán, sự chỉ trích hay chê baicủa một nhóm người nào đó Nhất là trong bối cảnh mạng xã hội đangngày càng trở nên phát triển hiện nay, việc bodyshaming là điều khôngthể tránh khỏi Trong chúng ta ít nhất sẽ có ít nhất một lần trong đời bịngười khác bodyshaming Đó là một trong những vấn nạn vô cùng nổi bật
ở thời điểm hiện tại Cụm từ “Bodyshaming” có lẽ không còn xa lạ đốivới các bạn trẻ hiện nay khi mà mạng xã hội đang dần phủ sóng hơn baogiờ hết Nhưng đối với một số người ở thế hệ trước, cụm từ này cũng cònkhá xa lạ “Bodyshaming” chính là việc chúng ta chỉ trích và phán xéthình thể của người khác (quá mập, quá gầy,….) trong cuộc sống hằngngày và đặc biệt là trên các trang mạng xã hội hiện nay
+ Body-shaming thể hiện theo nhiều cách:
1) Chỉ trích ngoại hình của bạn, thông qua việc đánh giá hoặc so sánh với người khác (ví dụ: “Tôi thật xấu so với cô ấy.”,“Hãy nhìn xem vai của tôi rộng như thế nào.”)
2) Chỉ trích sự xuất hiện của người khác trước mặt họ, (ví dụ: “Với cặp đùi đó, bạn sẽ không bao giờ tìm được một cuộc hẹn hò.”)
3) Chỉ trích ngoại hình của người khác mà họ không biết (tức là: “Bạn
có thấy hôm nay cô ấy mặc gì không? Không phải nịnh đâu.” “Ít ra thì trông bạn không giống cô ấy!”).
Trang 5Bất kể điều này biểu hiện như thế nào, nó thường dẫn đến sự so sánh và xấu hổ, và tồn tại ý tưởng rằng mọi người nên được đánh giá chủ yếu dựa trên các đặc điểm ngoại hình của họ ( Nguồn: waldeneatingdisorders ).
+ Hành vi này sẽ gây tác động không nhỏ đến tâm lí của người bị hại Khimột ai đó bị body shaming, họ sẽ tự ti và mặc cảm với chính bản thân mình và dần dần thu hẹp lại với xã hội Bạn có thể tự tin sải bước và thực hiện ước mơ của mình, còn họ thì không Họ sẽ khép mình lại và dần mất
đi đôi cánh của chính bản thân mình Nó được ví như những con dao vô hình bằng lời nói và đâm lấy người bị hại, tạo ra những vết thương rất khó lành Thậm chí, đối với những tình trạng trầm trọng hơn, có những người đã chọn cách trốn chạy nó bằng con đường tiêu cực nhất Và thật không may, vấn nạn đó hiện nay đang dần trở nên nhiều hơn khi mạng xã hội đã chiếm phần lớn trong cuộc sống con người hiện đại Vì vậy, chúng tôi chọn đề tài này để đem đến cho mọi người những cái nhìn và các khía cạnh của vấn đề này, từ đó chúng ta có thể tìm ra cho mình những giải pháp tốt nhất để hạn chế nó ra khỏi cuộc sống của chúng ta
1.2 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
+ Hiện tượng body shaming ở sinh viên
+ Các nạn nhân của body shaming
1.3 PHẠM VI NGHIÊN CỨU
+ Đề tài thực hiện nghiên cứu thông qua hai phạm vi: Không gian vàThời gian
Trang 61.3.1 KHÔNG GIAN
+ Đề tài thực hiện nghiên cứu ngẫu nhiên tại 2 trường Đại Học ở
TPHCM là HỌC VIỆN HÀNG KHÔNG VIỆT NAM và ĐẠI HỌC SÀI GÒN với hơn 100 sinh viên của hai trường trên
1.3.2 THỜI GIAN
Đề tài thực hiện nghiên cứu từ tháng 4/2021 đến tháng 12/2021
1.4 MỤC ĐÍCH VÀ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
1.4.1 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
+ Khi chuẩn mực ngoại hình càng thay đổi thì hình thức “Body shaming(miệt thị ngoại hình)” là một hình thức phổ biến dễ bắt gặp, nhất là ở sinhviên Mục đích của đề tài là nghiên cứu thực trạng hiện tượng bodyshaming ở sinh viên nói chung và các nạn nhân của body shaming nóiriêng, từ đó đưa ra các giải pháp nhằm khắc phục và đưa ra những giảipháp tốt nhất rèn luyện cho giới trẻ có nhân cách đứng đắn, duy trìnhững mối quan hệ tốt đẹp trong cộng đồng, ngăn chặn bớt đi một trongnhững vấn nạn hiện nay thường gặp ở lứa tuổi sinh viên và giúp cho mọingười thay đổi suy nghĩ từ tiêu cực thành tích cực về vẻ bề ngoài củangười khác và có cái nhìn thiện cảm, thông cảm với những người cóngoại hình có khuyết điểm
1.4.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
+ Tổng hợp các lý thuyết sơ bộ về hiện tượng Body shaming
+ Tìm hiểu các nguyên nhân khiến các bạn sinh viên có những lời nói gâytổn thương và miệt thị đến ngoại hình của người khác
Trang 7+ Đi sâu và bàn luận về thực trạng, phân tích tất cả các yếu tố hình thànhnên hiện tượng body shaming
+ Đề xuất các giải pháp tối ưu nhằm khắc phục hiện tượng tiêu cực này
1.4.3 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
+ Nghiên cứu bản chất của hoạt động tâm lý cả về mặt số lượng và chấtlượng thông qua hiện tượng Body Shaming
+ Phát hiện các quy luật hình thành phát triển tâm lý thông qua hiệntượng Body Shaming
+ Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến tình trạng Body Shaming (hay còn đượcgọi là miệt thị ngoại hình)
+ Làm rõ thực trạng “body shaming” ở lứa tuổi sinh viên hiện nay
+ Nhận thức, đánh giá tình hình cũng như sự ảnh hưởng của vấn đề trên Đưa ra các giải pháp để hạn chế và vượt qua vấn nạn “Body Shaming”
-1.5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Trang 8cùng, không có một sự hối hận nào của bạn A đối với những câu nói xúcphạm, miệt thì ngoại hình đối với bạn B.
1.5.2 Phương pháp thực nghiệm
+ Để làm rõ hơn về cảm xúc của bạn B, ta sẽ chọn cách ngồi lại lắngnghe những tâm sự và trải lòng của bạn B Có thể thấy việc bạn A xúcphạm đến làn da của bạn B đã để lại những tổn thương khó nói, đặc biệtngười nói lại là người bạn của mình Có thể thấy bạn A không chỉ bodyshaming làn da của bạn B mà còn xúc phạm đến dân tộc và quê hươngcủa bạn A, ta có thể thấy một sự phân biệt vùng miền một cách rõ rệt.Bạn B chọn cách lặng lẽ rời đi nhưng để lại sau đó là những vết thươngtâm lý khó lành, khiến bạn tự ti về chính bản thân mình Và có lẽ sau vụviệc lần này, khoảng cách giữa bạn A và B sẽ ngày càng lớn hơn Có thểthấy body shaming không chỉ gây ảnh hưởng tâm lý đến bản thân đốitượng đó mà còn gây ra sự xa cách về mặt tình cảm và các mối quan hệ
1.5.3 Phương pháp đàm thoại:
+ Để hiểu biết rõ về sự quan tâm của mọi người, đặc biệt là giới trẻ hiệnnay đối với vấn nạn Body Shaming, chúng tôi đã phỏng vấn trực tiếpkhoảng 30 sinh viên trường Học Viện Hàng Không Việt Nam (VAA) vềvấn nạn này
Hầu hết, tất cả các sinh viên đều rất quan tâm, chú ý đến vấn nạn BodyShaming này Thông qua phỏng vấn, một số sinh viên thậm chí đã chia sẻrằng chính mình cũng từng là nạn nhân của những hành vi chế giễu ngoạihình của bản thân Có thể nói, vấn nạn này còn tồn tại phổ biến và chưathể xóa bỏ triệt để
Vì thế, để làm giảm thiểu và xóa bỏ triệt để vấn nạn này, các sinh viên đãđưa ra các biện pháp như sau: tuyên truyền, giáo dục từ khi ngồi trên ghế
Trang 9nhà trường, thông qua sự phổ biến của MXH để lan tỏa thông điệp, phêphán những hành vi miệt thị ngoại hình người khác, đặc biệt bản thân nạnnhân cũng phải biết khắc phục, hoàn thiện bản thân, Cuối cùng, mụcđích chung nhất của các sinh viên là để hướng đến một xã hội năng động,văn minh và hiện đại, nói không với Body Shaming-miệt thị ngoại hình.
1.5.4 Phương pháp chuyên gia
+ Điều tra qua các đánh giá của chuyên gia về vấn đề tâm lý thông quahiện tượng Body shaming, thông qua việc thảo luận và đánh giá của cácchuyên gia có kỹ năng cao để phân tích hiện tượng tâm lý và tìm ra giảipháp tối ưu cho hiện tượng trên Vì lý do điều kiện nên nhóm chúng tôithảo luận đề tài thông qua cô NGUYỄN THỊ THANH VÂN đang côngtác tại Học viện Hàng Không Việt Nam
1.5.5 Phương pháp điều tra
+ Để điều tra về tình trạng của body shaming hiện nay, chúng tôi đã làmmột mẫu khảo sát nhỏ với 65 câu trả lời trong đó có 44 nữ ( chiếm67,7%), 10 nam ( chiếm 15,4%) và những người thuộc cộng đồng LGBT
là 11 người ( chiếm 16,9%)
Trang 10+ Trả lời cho câu hỏi “Theo bạn, body shaming là gì?” thì phần lớn mọi
người đều cho rằng Body shaming là những lời nói mang nghĩa “miệt
thị” chê bai ngoại hình của người khác, chế giễu, có thể là những lời lẽ cay nghiệt đi quá giới hạn, trở thành xúc phạm người khác Những lời nói này không hề mang nghĩa tích cực, khiến người nghe cảm thấy khó chịu hoặc cao hơn là bị tổn thương tinh thần.
Và khi được hỏi “Bạn đã từng là nạn nhân của body shaming hay chưa?”thì câu trả lời “Đã từng” chiếm tới 75% Điều này chứng tỏ, với xã hộihiện nay, tình trạng body shaming hiện nay đang dần trở nên phổ biếnhơn bao giờ hết khi mà các trang mạng xã hội và các phương tiện truyềnthông đang phủ sóng mạnh mẽ trong cuộc sống của những con người hiệnđại
+ Theo như khảo sát, tình trạng body shaming có thể xảy ra với bất kì ai, không phân biệt giới tính hay bất kì một thứ gì khác Cho dù bạn là ai thì bạn cũng có thể trở thành nạn nhân của vấn đề tiêu cực này Tuy nhiên, nếu bạn có khiếm khuyết lớn trên cơ thể hay những người khác biệt so với tiêu chuẩn xưa nay của xã hội thì việc body shaming sẽ càng dễ dàng
Trang 11xảy đến hơn.
Và nguyên nhân chủ yếu của vấn nạn này được chỉ ra chủ yếu là do “hiệuứng của đám đông, đua nhau miệt thị người khác để góp vui” (chiếm41,5%) Có thể thấy được rằng tâm lý con người rất dễ bị chi phối bởinhững lời nói của người khác và việc hùa theo đám đông đã trở thành tâm
lý phổ biến hiện nay Có thể việc này chẳng liên quan đến bạn, cũngchẳng có lí do gì để body shaming người khác, nhưng vì thấy mọi ngườiđồng loạt chê bai, nên nảy sinh tâm lý hưởng ứng 30,8% cho rằng là “donhững định kiến xã hội định kiến xã hội được đề ra từ xưa cho đến nay”,phong tục và truyền thống của mỗi quốc gia được đề ra từ xưa đến nay làthứ tạo nên giá trị đặc trưng của mỗi quốc gia Tuy nhiên, có những địnhkiến chúng ta cần phải thay đổi cách nhìn và chấp nhận sự đổi mới Cónhững người mang màu sắc và cá tính riêng biệt, điển hình như cộngđồng LGBT hiện nay vẫn chưa hoàn toàn nhận được sự chấp nhận của xãhội đặc biệt là đối với các nước ở khu vực Châu Á hay Đông Nam Á,thậm chí họ còn coi đó là một loại bệnh và chỉ trích, miệt thị họ Con
Trang 12người sinh ra đều có quyền sống đúng với giới tính của mình, có thể nókhông phù hợp với một số người, nhưng họ không hề sai Đừng nên vìđịnh kiến xưa cũ mà tước đi quyền được sống đúng với chính mình của
họ Và 21,5% ý kiến được đưa ra là “Do cảm thấy không thích ngoại hìnhcủa người khác”, mỗi người đều có một tiêu chuẩn riêng về cái đẹp, cóthể đối với bạn người này không đẹp nhưng đối với người khác họ lại cómột vẻ đẹp riêng Đừng dùng đôi mắt cá nhân để phán xét người khác,hãy tôn trọng cái riêng của họ, họ không sai, chỉ là họ không phù hợp vớicách nhìn của bạn mà thôi
+ Theo như khảo sát, hậu quả của body shaming mang đến rất không mấytốt đẹp và đa số là ảnh hưởng đến tâm lý của người bị body shaming nhưbuồn bã, tự ti, bắt đầu thu mình lại với xã hội, và thậm chí dẫn đến cănbệnh trầm cảm Trầm cảm là một loại bệnh khá phổ biến hiện nay, vàđương nhiên quá trình điều trị cũng khá khó khăn Nó gây ra cho chúng tatrạng thái mệt mỏi, buồn bực, ngại tiếp xúc và rối loạn cảm giác Có rấtnhiều người đã phải chọn giải pháp tiêu cực nhất để trốn chạy
Và khi được hỏi “Bạn sẽ làm thế nào khi bản thân bị body shaming”,phần lớn câu trả lời nhận về chính là im lặng và phớt lờ những lời nói đó.Một số người cảm thấy yêu bản thân mình và mặc kệ những lời bình luận
Trang 13không hay, và một số sẽ tìm cách để hoàn thiện bản thân mình hơn nữa.
Có thể thấy, hiện nay mọi người đã không còn quá đặt nặng lời nói củangười khác về mình, con người đã bắt đầu học được cách yêu thương bảnthân mình nhiều hơn qua từng ngày và họ đã dần biết cách đứng lên trướchiện tượng body shaming Tuy nhiên, vẫn có một vài ý kiến cho rằng nênđứng lên phản kháng, họ cho rằng, những người có thói quen bodyshaming người khác cần phải chịu sự hình phạt thích đáng Và đặc biệt,việc giữ quá nhiều uất ức trong lòng sẽ dẫn đến trầm cảm và dẫn đếnnhững vấn đề không mong muốn
1.5.6 Phương pháp nghiên cứu hồ sơ, tài liệu
+ Body shaming trong thời gian gần đây hiện lên rầm rộ Đó là vấn nạnphổ biến trong xã hội hiện nay Có thể hiểu body shaming là “miệt thịngoài của người khác” Thuật ngữ này dùng để nói lên một ai đó đang cóthái độ hay hành động miệt thị, sỉ nhục về ngoại hình của người khác theomột hướng tiêu cực Điều này dẫn đến người nghe có cảm xúc tiêu cực,khó chịu Ngoài ra, body shaming đôi khi là những suy nghĩ tiêu cực vềbản thân tình trạng này đôi khi chỉ xuất hiện ở một số người có tính cáchrụt rè hay dễ bị mặc cảm
+ Hậu quả: những người bị tác động bởi những từ ngữ không hay ấy,thường có những dấu hiệu suy sụp tinh thần, rối loạn cảm xúc, giảm giátrị của bản thân,… dẫn đến mất đi tự tin và tuyệt vọng và ảnh hưởngkhông nhỏ đến đời sống, công việc, học tập của nạn nhân
+ Đa phần nạn nhân của body shaming chủ yếu hướng đên là các bạn họcsinh, sinh viên Họ thường được tìm thấy ở trên các trang mạng xã hội.Nơi mà những câu bình luận hay những lời đánh giá theo cách thiếu thiệncảm được tìm thấy khắp nơi điển hình trong các bài post hay các trongcác video được đăng trên twitter, facebook,…
Trang 14+Vấn nạn trên không các bạn trẻ chú ý đến ngay cả các nhà khoa học, nhà
báo hay các trường đại học cũng chú ý đến Ví dụ:
body shaming đang tràn lan khắp nhiều nơi nhưng trong đó có điều
thế nào ở lứa tuổi học đường và Làm thế nào để đẩy lùi nạn Bodyshaming.( Trích nguồn Phạm Phương Hoài(2018), Hãy lên tiếng về
“Body shaming” trong học đường, trên https://giaoducthoidai.vn)
tâm GDTX Yên Lạc Có nói “Học sinh có là lứa tuổi một chịu ảnhhưởng nặng nề nhất của tai nạn các em có sức đề kháng ảnh trướctác động tâm lý các bạn dễ bị tổn thương trước những hình khi trởthành nạn nhân của miệt thị ngoại hình Khi trở thành nạn nhân củamiệt thị phần lớn các em chưa biết cách giải quyết vấn đề cảm xúc
Mà các em chăm chăm về các khuyết điểm trên cơ thể của mình từ
đó tự ti, mặc cảm Có những trường hợp học sinh tìm đến cái chếtnhưng mỗi một lối thoát thoát như vậy miệt thị hình thức bạo lựcbằng lời nói không chỉ làm tổn hại một tâm hồn mà còn có thể làmtổn hại đến một sinh mạng” ( Trích nguồn Nghiên cứu thực trạng
và đi đưa ra nhằm hạn chế vấn nạn miệt thị ngoại hình của học sinhTrung_tâm GDNN-GDTX_Yên_Lạc(2018-2019),
Trang 151.6 Câu hỏi nghiên cứu
Ai là đối tượng bị body shaming?
Tại sao lại xảy ra tình trạng body shaming?
Tại sao không nên body shaming?
- Tại sao body shaming trên mạng xã hội lại dễ dàng hơn ngoài đời thực ?
- Việc body shaming người khác sẽ ảnh hưởng tiêu cực như nào đối vớisức khỏe của người đó ?
CHƯƠNG 2: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
2.1 LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU
+ Hiện tượng body-shaming là một hiện tượng mới nổi dạo gần đây,nhưng đã có rất nhiều nghiên cứu về vấn đề này được thực hiện cả tronglẫn ngoài nước
2.1.1 Nghiên cứu trong nước
+ Trong nước chúng ta cũng có nhiều bài nghiên cứu về hiện tượng này,như các bài: