Tröôøng THCS Ñaï Long Giaùo aùn vaät lyù 9 Tuaàn 26 Ngaøy soaïn 10 03 2013 Tieát 52 Ngaøy daïy 13 03 2013 I Muïc tieâu 1 Kieán thöùc Nêu được máy ảnh dùng phim có các bộ phận chính là vật kính, buồng[.]
Trang 1Tuần: 26 Ngày soạn: 10-03-2013
Tiết : 52 Ngày dạy : 13-03-2013
I Mục tiêu :
1
Kiến thức : - Nêu được máy ảnh dùng phim cĩ các bộ phận chính là vật kính, buồng tối và
chỗ đặt phim
2
Kĩ năng : - Dựng được ảnh của một vật được tạo trong máy
ảnh
3
Thái độ : - Biết làm việc tự lực để tiến hành có kết quả
công việc
II Chuẩn bị :
1 GV: - Bảng nhóm cho mỗi nhóm.
2 HS: - 1 mô hình máy ảnh có dán mảnh giấy mờ ( hay mảnh phim
được tẩy trắng, hoặc một mảnh nhựa trong, cứng; 1 ảnh chụp một số máy ảnh để giới thiệu cho cả lớp xem
III Tổ chức hoạt động dạy và học :
1 Ổn định lớp: - Kiểm tra sĩ số vệ sinh lớp.
2 Kiểm tra bài cũ:
Câu 1: Vật sáng AB đặt vuông góc với trục chính của một TKHT và ở ngoài khoảng tiêu cự sẽ cho:
Bài 47: SỰ TẠO ẢNH TRÊN PHIM TRONG MÁY ẢNH
Trang 2a) Ảnh ảo, cùng chiều với vật
b) Ảnh ảo, ngược chiều với vật
c) Ảnh thật, cùng chiều với
vật
d) Ảnh thật, ngược chiều với vật
Câu 2: Vật sáng AB đặt tại tiêu điểm của TKPK sẽ cho:
a) Ảnh thật cao bằng vật
b) Ảnh ảo cao bằng vật c) Ảnh ảo cao bằng nửa vậtd) Ảnh thật cao bằng nửa vật
Câu 3: Aûnh của vật tạo bởi Thấu kính phân kỳ luôn luôn là:
a) Ảnh ảo, cùng chiều với vật
b) Ảnh ảo, ngược chiều với vật
c) Ảnh thật, cùng chiều với
vật
d) Ảnh thật, ngược chiều với vật
3 Tiến trình:
GV tổ chức các hoạt động Hoạt động của học sinh Kiến thức cần đạt
Hoạt động 1: Giới thiệu bài mới:
- Nhu cầu cuộc sống
muốn ghi lại hình
ảnh của vật thì ta
phải dùng dụng cụ
gì? Vậy máy ảnh
có cấu tạo như thế
nào mà chụp được
ảnh và lưu lại? Để
tìm hiểu điều đó ta
vào bài hôm nay
- HS chú ý lắng nghe và đưa ra dự án đoán
Hoạt động 2: Tìm hiểu máy ảnh:
- Cho hs đọc mục I
SGK?
- Hỏi một vài em
để đánh giá nhận
biết của các em về
các thành phần
cấu tạo của máy
ảnh?
- Làm việc theo cá nhân để tìm hiểu cấu tạo của máy ảnh qua mô hình
- Từng học chỉ đâu là vật kính, buồng tối, chỗ đặt phim của máy ảnh
I Cấu tạo của máy ảnh:
- Máy ảnh là một dụng cụ dùng để thu ảnh của vật mà ta muốn chụp trên phim
- Máy ảnh gồm 2 bộ phận:
+ Vật kính là thấu kính hội tụ, buồng tối ngoài ra còn có thêm phim
Hoạt động 3: Tìm hiểu cách tạo ảnh của một vật trên phim
của máy ảnh:
- Hướng vật kính của - Từng nhóm hs tìm II Ảnh của một
Trang 3máy ảnh về phía
một vật ngoài sân
trường hoặc cửa
kính của phòng học,
đặt mắt phía sau
tấm kính mờ hoặc
nhựa trong được đặt
ở vị trí của phim để
quan sát ảnh của
máy ảnh
- Đề nghị các nhóm
trả lời C1, C2?
- Có thể gợi ý cho
hs như sau:
+ Aûnh thu được trên
phim của máy ảnh
là ảnh ảo hay ảnh
thật?
+ Vật thật cho ảnh
thật thì cùng chiều
hay ngược chiều?
- Vật thật cách vật
kính một khoảng xa
hơn so với khoảng
cách từ ảnh trên
phim tới vật kính thì
ảnh này lớn hơn hay
nhỏ hơn vật?
- Vật thật cho ảnh
thật thì vật kính của
máy ảnh là thấu
kính hội tụ hay thấu
kính phân kì?
- Cho hs quan sát hình
47.4 SGK và đề nghị
vẽ lại hình này để
làm C3 và C4?
- Khi hs thực hiện C3
khó khăn có thể
gợi ý như sau:
- Sử dụng tia qua
quang tâm để xác
định ảnh B’ của B
hiện trên phim PQ
và ảnh A’B’ của vật
cách thu ảnh của một vật trên tấm kính mờ hay tấm nhựa trong đặt vị trí của phim trong mồ hình máy ảnh và quan sát ảnh này từ đó trả lời C1, C2
C1: Aûnh của vật trên phim là ảnh thật, ngược chiều với vật và nhỏ hơn vật
C2: Hiện tượng thu được ảnh thật (ảnh trên phim) của vật thật chứng tỏ vật kính của máy ảnh là thấu kính hội tụ
- Từng hs thực hiện C3:
Vẽ ảnh của vật AB như hình 47.1 SGK cụ thể là:
- Kẻ tia sáng từ B qua quang tâm O truyền thẳng tới cắt phim PQ tại ảnh B’ của B
- Kẻ từ B tia tới BI song song với trục chính cho tia ló IB’ Tia ló cắt trục chính tại tiêu điểm F
- Hạ B’ vuông góc với
vật trên phim:
1) Trả lời câu hỏi:
C1: Aûnh của vật trên phim là ảnh thật, ngược chiều với vật và nhỏ hơn vật
C2: Hiện tượng thu được ảnh thật (ảnh trên phim) của vật thật chứng tỏ vật kính của máy ảnh là thấu kính hội tụ
2) Vẽ ảnh của một vật đặt trước máy ảnh:
Vẽ ảnh của vật AB như hình 47.1 SGK cụ thể là:
- Kẻ tia sáng từ B qua quang tâm O truyền thẳng tới cắt phim PQ tại ảnh B’ của B
- Kẻ từ B tia tới BI song song với trục chính cho tia ló IB’ Tia ló cắt trục chính tại tiêu điểm F
- Hạ B’ vuông góc với trục chính thì A’B’ là ảnh của AB tạo bởi vật kính
B
A
I F’
O
B’ A’
Trang 4AB
- Từ đó vẽ tia ló ra
khỏi thấu kính đối
với tia sáng từ B tới
vật kính và song
song với trục chính
- Xác định tiêu điểm
F của vật kính
- Đề nghị hs xét hai
tam giác đồng dạng
OAB và OA’B’ để tính
tỉ số mà C4 yêu
cầu
- Đề nghị một vài hs
nêu đặc điểm về
ảnh trên phim trong
máy ảnh
trục chính thì A’B’ là ảnh của AB tạo bởi vật kính
- Từng hs thực hiện C4:
Tỉ số giữa chiều cao của ảnh và chiều cao
- Rút ra nhận xét về đặc điểm của ảnh trên phim trong máy ảnh
C4 : Tỉ số giữa chiều cao của ảnh và chiều cao của
3) Kết luận: Ảnh
trên phim là ảnh thật, ngược chiều và nhỏ hơn vật
Hoạt động 4: Vận dung:
- Giáo viên cho học
sinh quan sát máy
ảnh trên màn chiếu
và cho học sinh hoàn
thành C5?
- Gợi ý hs vận dụng
kết quả C4 vừa thu
được để làm bài
C6?
- Hoc sinh làm theo hướng dẫn của giáo viên
- Từng hs làm bài C6:
Aùp dụng kết quả của C4 ta có ảnh A’B’ của người ấy trên phim có chiều cao là:
III Vận dụng:
C5: Học sinh tự làm C6: Aùp dụng kết quả của C4 ta có ảnh A’B’ của người ấy trên phim có chiều cao là:
IV C ủng cố: - Cho HS làm một số bài tập vận dụng:
- Củng cố lại kiến thức đã học của bài
V
H ướng dẫn về nhà: - Làm bài tập SBT, xem lại kiến thức chuẩn bị cho
tiết bài tập