Chính sách thuế hỗ trợ covid tại vn

Chính sách thuế là chính sách tài khóa để điều tiết nền kinh tế vĩ mô của mỗi quốc gia. Khi ban hành một chính sách thuế cần làm rõ tình trạng kinh tế, xã hội, mục tiêu phát triển kinh tế, chính trị, an sinh xã hội trong từng hoàn cảnh để chính sách thuế là phù hợp, hiệu quả và hợp lý. Có nhiều khái niệm về chính sách thuế, khái niệm sau đây phù hợp với chính sách thuế tại Việt Nam: “Chính sách thuế là hệ thống những quan điểm, đường lối, phương châm của Nhà nước thông qua sử dụng các công cụ thuế nhằm phục vụ những mục tiêu nhất định của Nhà nước trong từng thời kỳ nhất định.”

ĐỀ TÀI: CHÍNH SÁCH THUẾ HỖ TRỢ DOANH NGHIỆP TRONG ĐẠI DỊCH COVID-19 TẠI VIỆT NAM.

BÀI LÀM PHẦN I: GIỚI THIỆU VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

I.1 Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu

Bệnh dịch COVID – 19 trở thành một từ khóa được các quốc gia quan tâm nhiều nhất trong thời gian qua Mỗi cá nhân, mỗi tổ chức, mỗi khu vực, mỗi quốc gia trên toàn thế giới năm 2020 vừa qua đều bị ảnh hưởng không nhỏ bởi bệnh dịch này Đặc biệt, trong nền kinh tế Việt Nam đã từng có giai đoạn buộc phải giãn cách xã hội, kinh tế bị trì trệ bởi các hoạt động sản xuất kinh doanh buộc phải tạm dừng hay ngừng hoạt động Tuy nhiên, nền kinh tế Việt Nam trong năm 2020 vừa qua cũng gặt hái được những thành quả nhất định, trở thành quốc gia phát triển kinh tế vượt trội trong khu vực Và để đạt được thành công đó, không thể không kể đến hiệu quả và ý nghĩa những chính sách thuế hỗ trợ doanh nghiệp trong đại dịch COVID – 19 tại Việt Nam

Thông qua bối cảnh ban hành chính sách thuế hỗ trợ, em xin giới thiệu một vài chính sách thuế hỗ trợ để phân tích về ý nghĩa và hiệu quả của các chính sách Từ đó đánh giá và nêu các quan điểm và đề xuất của cá nhân

I.2 Tổng quan về chính sách thuế

I.2.1 Khái niệm chính sách thuế:

Chính sách thuế là chính sách tài khóa để điều tiết nền kinh tế vĩ mô của mỗi quốc gia Khi ban hành một chính sách thuế cần làm rõ tình trạng kinh tế, xã hội, mục tiêu phát triển kinh tế, chính trị, an sinh xã hội trong từng hoàn cảnh để chính sách thuế là phù hợp, hiệu quả và hợp lý

Có nhiều khái niệm về chính sách thuế, khái niệm sau đây phù hợp với chính sách thuế tại Việt Nam:

“Chính sách thuế là hệ thống những quan điểm, đường lối, phương châm của Nhà nước thông qua sử dụng các công cụ thuế nhằm phục vụ những mục tiêu nhất định của Nhà nước trong từng thời kỳ nhất định.”

I.2.2 Nội dung của chính sách thuế

Thứ nhất, về mục tiêu của chính sách thuế Chính sách thuế xác định mức độ

điều tiết kinh tế – xã hội qua thuế; qua đó xác định những tác động kinh tế – xã hội của thuế ở mức độ điều tiết đó

Thứ hai, về phạm vi của chính sách thuế Phạm vi của chính sách thuế sẽ tác

động đến những cá nhân và tổ chức trong xã hội Để Nhà nước quản lý chính xác và dễ dàng thì cần xác định rõ phạm vi tác động của chính sách thuế; tập trung vào mục tiêu quan trọng và tránh được những hậu quả không mong muốn

Thứ ba, về thời gian có hiệu lực của chính sách thuế Cần xác định rõ thời điểm

ban hành, chính sách thuế được áp dụng trong thời kỳ nào, thời điểm bắt đầu và kết thúc của chính sách và cần phải cập nhật chính sách thuế mới liên tục

Thứ tư, về trách nhiệm thực hiện chính sách thuế Chính sách thuế chỉ rõ tổ

chức, cá nhân phải có trách nhiệm trong thực hiện chính sách Ví dụ như: cụ thể hóa chính sách thuế thành pháp luật thuế, tổ chức thực hiện pháp luật thuế, chấp hành pháp luật thuế…

Thứ năm, về cách thức động viên nguồn thu cho ngân sách Nhà nước qua thuế của từng thời kỳ Bởi vì chính sách thuế cần phù hợp với tình thời kỳ kinh tế –

xã hội khác nhau của quốc gia, từng khu vực, cho nên chính sách thuế cũng có những cách thức động viên nguồn thu khác nhau Ví dụ ở những nơi cửa khẩu giao thương buôn bán xuất – nhập khẩu thì sẽ có thuế xuất – nhập khẩu, thuế về cân nặng hàng hóa, thuế giá trị gia tăng từng loại mặt hàng, thuế trực thu, thuế gián thu,

…

Thứ sáu, về những định hướng phát triển của chính sách thuế trong hệ thống thuế Trong các thời kỳ khác nhau thì định hướng phát triển hệ thống thuế cũng

khác nhau, điều này có chi phối đến việc hoạch định các chính sách thuế cụ thể

Thứ bảy, về phương châm thực hiện chính sách thuế Chính sách thuế với

phương châm phát triển xã hội đồng đều, công bằng và không ai bị bỏ lại phía sau

Thứ tám, về bối cảnh kinh tế – xã hội cho ra đời chính sách Chính sách thuế

chính là công cụ điều tiết nền kinh tế vĩ mô cho nên chính sách thuế cần theo sát với bối cảnh kinh tế đang diễn ra

Thứ chín, về những yếu tố ảnh hưởng đến chính sách thuế Bao gồm: Mục tiêu

nhằm phát triển kinh tế – xã hội của Nhà nước; nhu cầu chi tiêu cho các hoạt động

Nhà nước và sự hoàn thiện hoặc khuyết điểm còn tồn tại của hệ thống chính sách thuế hiện hành

PHẦN II: PHÂN TÍCH CÁC CHÍNH SÁCH THUẾ HỖ TRỢ DOANH

NGHIỆP TRONG ĐẠI DỊCH COVID Ở VIỆT NAM

2.1 Phân tích bối cảnh ban hành chính sách thuế hỗ trợ doanh nghiệp trong đại dịch COVID – 19 tại Việt Nam

Trong năm 2020, GDP Việt Nam tăng 2,91% Cụ thể, quý I/2020 tăng 3,68%; quý II/2020 tăng 0,39%; quý III/2020 tăng 2,69%; quý IV/2020 tăng 4,48% Trong bối cảnh dịch bệnh COVID – 19 diễn biến phức tạp, ảnh hưởng tiêu cực tới mọi lĩnh vực kinh tế – xã hội thì GDP tăng trưởng dương là thành công lớn của Việt Nam

Chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất bởi dịch bệnh COVID – 19 chính là hoạt động thương mại và dịch vụ Khu vực dịch vụ trong năm 2020 đạt mức tăng trưởng thấp nhất của các năm 2011 – 2020 Đóng góp của một số ngành dịch vụ thị trường có tỷ trọng lớn vào tốc độ tăng tổng giá trị tăng thêm của năm 2020 như sau: Bán buôn và bán lẻ tăng 5,53% so với năm trước; hoạt động tài chính, ngân hàng và bảo hiểm tăng 6,87%; ngành vận tải, kho bãi giảm 1,88%; ngành dịch vụ lưu trú và ăn uống giảm 14,68%

Riêng năm 2020, do ảnh hưởng tiêu cực của dịch COVID – 19, hoạt động sản xuất kinh doanh của nền kinh tế bị đình trệ, các dự án công trình hoàn thành đưa vào sử dụng chưa phát huy được năng lực và khả năng sử dụng vốn hiệu quả khiến cho nền kinh tế cũng bị suy giảm

Về khía cạnh doanh nghiệp, năm 2020 có 101,7 nghìn doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể và hoàn tất thủ tục giải thể, tăng 13,9% so với năm trước Bao gồm: 46,6 nghìn doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn (tăng 62,2%); gần 37,7 nghìn doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể (giảm 13,8%); gần 17,5 nghìn doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể (tăng 3,7%) Trung bình mỗi tháng có gần 8,5 nghìn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường

Tổng thu ngân sách Nhà nước ước tính đạt 1.307,4 nghìn tỷ đồng, trong đó thu nội địa đạt 1.101,6 nghìn tỷ đồng; thu từ dầu thô 32,7 nghìn tỷ đồng; thu cân đối

ngân sách từ hoạt động xuất, nhập khẩu 172,3 nghìn tỷ đồng Tổng chi ngân sách Nhà nước ước tính đạt 1.432,5 nghìn tỷ đồng, trong đó chi thường xuyên đạt 966,7 nghìn tỷ đồng; chi đầu tư phát triển 356 nghìn tỷ đồng; chi trả nợ lãi 98,8 nghìn tỷ

đồng (Số liệu được tính từ đầu năm 2020 đến 15/12/2020)

Như vậy, để nền kinh tế Việt Nam phát triển và tăng trưởng hiệu quả buộc Nhà nước phải ban hành các chính sách hiệu quả, phù hợp và kịp thời để nền kinh tế trong nước phát triển Và chính vì vậy, chính sách tài khóa thuế đã được ban hành và sử dụng tại giai đoạn này để ổn định nền kinh tế Việt Nam

2.2 Các chính sách thuế hỗ trợ doanh nghiệp

- Tổng Cục Thuế có Công văn 897/TCT – QLN về việc gia hạn nộp thuế,

miễn tiền chậm nộp do ảnh hưởng bởi dịch bệnh COVID – 19 Theo đó, Công văn 897/TCT – QLN được ban hành với mục đích chính là để tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế bị thiệt hại bởi dịch COVID – 19 gây ra

- Chính phủ ban hành Nghị định 41/2020/NĐ – CP ngày 08/04/2020 về việc gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất Trong đó bao gồm các loại thuế như: thuế giá trị gia tăng (trừ thuế giá trị gia tăng khâu nhập khẩu); thuế thu nhập doanh nghiệp; đối với thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân của hộ gia đình, cá nhân kinh doanh và đối với tiền thuê đất đều được gia hạn thêm thời gian để cá nhân, tổ chức có thể thích ứng với bệnh dịch và tạo điều kiện kinh doanh cho tổ chức và doanh nghiệp

- Chính phủ ban hành nghị định 114/2020/NĐ – CP ngày 25/09/2020 quy định chi tiết thi hành Nghị quyết số 116/2020/QH14 của Quốc hội về giảm thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp của năm 2020 đối với doanh nghiệp, hợp tác xã, đơn vị sự nghiệp và tổ chức khác Theo đó, Nghị định nêu rõ giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp của kỳ tính thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2020 đối với trường hợp doanh nghiệp có tổng doanh thu năm 2020 không quá 200 tỷ đồng; Giảm 30% mức thuế bảo vệ môi trường đối với nhiên liệu bay áp dụng đến hết năm 2020; Giảm 15% tiền thuê đất phải nộp của năm 2020 đối với cá nhân, hộ gia đình và doanh nghiệp đang được Nhà nước cho thuê đất trực tiếp theo quyết định, hợp đồng của cơ quan nhà nước có thẩm quyền dưới hình thức trả tiền thuê đất hàng năm phải ngừng sản xuất kinh doanh do ảnh hưởng bởi dịch bệnh COVID – 19

- Chính phủ ban hành thêm nghị định 52/2021/NĐ – CP ngày 18/04/2021 về việc gia hạn thời gian nộp thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân và tiền thuê đất trong năm

- Bộ Tài chính ban hành Thông tư 41/2021/TT – BTC ngày 02/6/2021 hướng dẫn về tổ chức, hoạt động, quản lý, sử dụng và kế toán, quyết toán, công khai tài chính Qũy vắc – xin phòng COVID – 19 Việt Nam

- Chính phủ ban hành Nghị định số 44/2021/ NĐ – CP ngày 31/03/2021 hướng dẫn thực hiện về chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp đối với khoản chi ủng hộ, tài trợ của doanh nghiệp, tổ chức cho các hoạt động phòng, chống dịch bệnh COVID – 19 Theo đó, doanh nghiệp được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp đối với khoản chi ủng hộ, tài trợ bằng tiền, hiện vật cho các hoạt động phòng, chống dịch bệnh COVID 19 tại Việt Nam thông qua các đơn vị nhận ủng hộ, tài trợ

2.3 Ý nghĩa của của chính sách thuế hỗ trợ doanh nghiệp trong đại dịch COVID 19

Diễn biến phức tạp của COVID 19 đã tác động và ảnh hưởng không nhỏ đến mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội Ngay khi đại dịch COVID 19 bắt đầu bùng phát, Chính phủ đã có kịch bản ứng phó đối với từng giai đoạn cụ thể và để ứng phó với dịch bệnh, góp phần hỗ trợ người dân, doanh nghiệp kinh doanh vượt qua khó khăn, Nhà nước đã có những chính sách thuế hết sức hiệu quả, kịp thời Nội dung được tổng hợp lại như sau:

- Một là, để kích thích tiêu dùng và sản xuất trong nước, Chính phủ gia hạn thời hạn nộp thuế và các khoản thu ngân sách

- Hai là, giảm thuế và các khoản thu ngân sách Để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp kinh doanh trong nước, Chính phủ đã triển khai hàng loạt chính sách tài khóa như: Thực hiện nâng mức giảm trừ gia cảnh của thuế thu nhập cá nhân cho người nộp thuế và người phụ thuộc; Giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp khi tổng doanh thu chịu thuế năm 2020 không quá 200 tỷ đồng; Giảm 30% mức thuế bảo vệ môi trường đối với nhiên liệu bay áp dụng đến hết năm 2020; Giảm 15% tiền thuê đất phải nộp của năm 2020 nếu phải ngừng sản xuất kinh doanh do ảnh hưởng bởi dịch bệnh COVID 19 Về phần doanh nghiệp, Nhà nước cắt giảm

một số khoản phí và lệ phí như: giảm 70% mức thu lệ phí đăng ký doanh nghiệp; giảm 67% mức phí công bố thông tin doanh nghiệp; giảm từ 50-70% phí thẩm định cấp sửa đổi, bổ sung giấy phép hoạt động bưu chính; giảm 50% lệ phí trước bạ đối với ô tô sản xuất hoặc lắp ráp trong nước tới hết năm 2020 nhằm kích thích cả sản xuất và tiêu dùng trong nước

- Ba là, miễn thuế và thu ngân sách: Chính phủ thực hiện miễn lệ phí môn bài đối với cá nhân, hộ gia đình, tổ chức lần đầu tham gia hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm đầu hoặc có doanh thu hàng năm từ 100 triệu đồng trở xuống.Bên cạnh đó, miễn thuế nhập khẩu đối với các mặt hàng vật tư và thiết bị y tế phục vụ phòng chống dịch bệnh COVID – 19 nguyên liệu đầu vào, vật tư của các doanh nghiệp nông nghiệp, dệt may, da giày, cơ khí, công nghiệp phụ trợ, công nghiệp ô tô…

Trong năm 2020, Thông qua việc sử dụng các chính sách tài chính, ngân sách Nhà nước đã hỗ trợ người dân và doanh nghiệp là 128,33 nghìn tỷ đồng Trong đó, miễn, giảm, giãn thuế, tiền thuê đất, các khoản phí, lệ phí là 111,5 nghìn tỷ đồng Chi từ ngân sách Nhà nước 16,83 nghìn tỷ đồng cho công tác phòng, chống dịch và hỗ trợ người dân… Số lượng DN được hưởng lợi từ các chính sách tài khóa, tiền tệ lên đến 93% tổng số doanh nghiệp Các chính sách này đã góp phần tạo ra dòng tiền để doanh nghiệp có thể xoay sở, ứng phó trong giai đoạn khó khăn này

PHẦN III: NHẬN XÉT VÀ NÊU QUAN ĐIỂM CÁ NHÂN

Trong giai đoạn khó khăn và khủng hoảng kinh tế toàn cầu như vậy nhưng GDP Việt Nam vẫn tăng trưởng dương và là nước kinh tế lớn thứ tư Châu Á là một điều

vô cùng đáng mừng Để đạt được thành quả như vậy thì chính sách thuế đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc điều tiết nền kinh tế vĩ mô Việt Nam

Mặc dù khó khăn vẫn ở trước mắt và bệnh dịch vẫn diễn ra hết sức phức tạp nhưng với sự động viên, tạo điều kiện từ Nhà nước thông qua các chính sách thuế cũng phần nào giúp được doanh nghiệp trút bỏ gánh nặng và thuận lợi phát triển và tăng trưởng kinh tế

Với quan điểm và nhận xét cá nhân em nhận thấy, các chính sách thuế mà Chính phủ ban hành tại thời điểm hiện tại là vô cùng kịp thời với nhịp thở nền kinh

tế trong nước; phù hợp với nền kinh tế Việt Nam và hiệu quả với mục tiêu phát triển kinh tế doanh nghiệp cùng đất nước

Nói tóm lại, việc ban hành các chính sách thuế trong thời điểm COVID – 19 diễn biến phức tạp này vừa giải quyết vấn đề của kinh tế, vừa giải quyết vấn đề của xã hội và vừa tạo được lòng tin của người dân Việt Nam

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Số liệu phân tích kinh tế Việt Nam 2020 – 2021, Tổng Cục Thống Kê

https://www.gso.gov.vn/du-lieu-va-so-lieu-thong-ke/2021/01/kinh-te-viet-nam-2020-mot-nam-tang-truong-day-ban-linh/

2 Bộ Tài Chính, Tổng Cục Thuế ban hành Công văn 897/TCT – QLN, Thư viện Pháp luật

https://thuvienphapluat.vn/cong-van/Thue-Phi-Le-Phi/Cong-van-897-TCT-QLN-2020-gia-han-nop-thue-mien-tien-cham-nop-do-dich-benh-Covid-19-436648.aspx

3 Chính phủ ban hành Nghị định 41/2020/NĐ – CP, Thư viện Pháp luật

https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-41-2020-ND-CP-gia-han-thoi-han-nop-thue-va-tien-thue-dat-438649.aspx

4 Chính phủ ban hành Nghị định 114/2020/NĐ – CP, Thư viện Pháp luật

https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Doanh-nghiep/Nghi-dinh-114-2020-ND-CP-

huong-dan-Nghi-quyet-116-2020-QH14-giam-thue-thu-nhap-doanh-nghiep-447228.aspx

5 Bộ Tài chính ban hành Thông tư 41/2021/TT – BTC, Thư viện Pháp luật

https://thuvienphapluat.vn/van-ban/tai-chinh-nha-nuoc/Thong-tu-41-2021-TT-BTC-

to-chuc-hoat-dong-quan-ly-su-dung-Quy-vac-xin-phong-Covid19-Viet-Nam-476639.aspx

6 Chính phủ ban hành Nghị định 52/2021/NĐ – CP, Thư viện Pháp luật

https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Thue-Phi-Le-Phi/Nghi-dinh-52-2021-ND-CP-

gia-han-thoi-han-nop-thue-gia-tri-gia-tang-thue-thu-nhap-doanh-nghiep-471423.aspx

7 Chính phủ ban hành Nghị định số 44/2021/ NĐ – CP, Thư viện Pháp luật

https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Doanh-nghiep/Nghi-dinh-44-2021-ND-CP-chi-phi-duoc-tru-thue-thu-nhap-doanh-nghiep-khoan-chi-chong-Covid19-463357.aspx