Giáo án dạy thêm ngữ văn 8 kì 2, chất lượng

Giáo án dạy thêm ngữ văn 8 kì 2, chất lượng Giáo án dạy thêm ngữ văn 8 kì 2, chất lượng soạn cv 3280 Giáo án dạy thêm ngữ văn 8 kì 2, chất lượng soạn theo cv 4040

Trang 1

- Biết phân tích hình ảnh thơ

- Viết đoạn văn thuyết minh

3 Thái độ :

- Có ý thức về lòng yêu nước thể hiện trong văn chương những năm đầu thế kỉ XX

B CHUẨN BỊ :

1 GV : Chuẩn bị tài liệu tham khảo

2 HS : Ôn lại văn bản

C TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP:

1 Kiểm tra kiến thức cũ: - Kiểm tra vở, bài soạn của học sinh.

2 Giảng kiến thức mới: Luyện tập

- HS khái quát nội dung cơ

I Ôn tập văn bản "Nhớ rừng" của Thế Lữ:

* Nội dung:

Mượn lời con hổ ở vườn bách thú, bài thơ thể hiện tâm trạng chán chường trước thực tại tầm thường, tù túng và niềm khao khát tự do mãnh liệt bằng những vần thơ tràn đầy cảm xúc lãng

Trang 2

bản của văn bản

- HS khác bổ sung

? Hãy nêu ý nghĩa của bài thơ?

- HS nêu ý nghĩa của văn bản

Câu hỏi nâng cao:Ý nghĩa của

việc mượn lời con hổ? tại sao

tác giả không chọn con vật

? Phân tích tâm trạng của con

hổ trong cảnh thượng đầy bi

? Cái nhìn của con hổ về cảnh

vườn bách thú thời hiện tại như

* Ý nghĩa của bài thơ:

Bài thơ khơi gợi lòng yêu nước thầm kín của người dân mất nước thuở ấy

* Ý nghĩa của việc mượn lời con hổ:

- Thể hiện niềm tự hào dân tộc sâu sắc

- Tự hào về quá khứ đẹp đẽ, huy hoàng của dân tộc, của bản thân mỗi con người Việt Nam

- Từ đó, khơi dậy ý thúc đấu tranh trong tâm hồnmỗi người dân mất nước

* Tâm trạng con hổ trong hoàn cảnh đầy bi kịch:

Chúa sơn lâm nay "sa cơ", phải từng ngày nhìn cảnh tượng xung quanh với cái nhìn ngao ngán:

lũ người ngạo mạn; bọn gấu dở hơi, cặp báo vô

tư lự Hổ vô cùng căm uất, chán chường, nhưng không có cách gì khác trong tình huống này đành chấp nhận bằng trạng thái trông ngày thángdần qua

* Cái nhìn của con hổ về cảnh vườn bách thú thời hiện tại:

- Cảnh tượng thật đáng ghét, nơi đây thật giả

dối và nhàm chán

- Cảnh thiên nhiên do bàn tay con người sửa sang, tỉa tót bởi vậy nên tầm thường, giả dối và không đời nào thay đổi, đối lập với thế giới rừngxanh to lớn, mạnh mẽ, hoang vu, bí hiểm, nơi nó

đã tung hoành và thường say mê chiêm ngưỡng trong niềm tự hào, ngây ngất

* Hình ảnh con hổ trong núi rừng đại ngàn:

- Hình ảnh núi rừng đại ngàn lớn lao với hình ảnh phi thường: bóng cả, cây già, gió gào ngàn, giọng nguồi hét núi và những sự bí ẩn của

Trang 3

đại ngàn hiện về trong nỗi nhớ

của con hổ như thế nào?

Giới thiệu tác giả, tác phẩm

chốn ngàn năm cao cả, âm u, nước non hùng vĩ, oai linh, ghê gớm Trên cái nền kì vĩ ấy, con hổ nổi bật lên với vẻ đẹp ngang tàng, ngạo nghễ và oai phong, với dáng vẻ mềm mại, uyển chuyển

và mạnh mẽ, đầy sức mạnh của chúa tể sơn lâm: Lượn tấm thân

- Hình ảnh về bức tranh đầy thơ mộng, sống động, về hoạt động của con hổ rong nhiều thời điểm khác nhau được thể hiện trong cái nhìn tiếcnhớ, hoài niệm: những đêm vàng, những ngày mưa, những bình minh, những chiều lênh láng Trong từng nét cảnh là hình ảnh con hổ tận hưởng sự ngọt ngào và hãnh diện trong vương quốc của nó với tư thế lẫm liệt, kiêu hùng, đầy

uy lực

Những câu thơ cuối tràn ngập cảm xúc buồn thương, thất vọng, tiếc nhớ, não nuột như tiếng thở dài

Đề bài: Em hãy phân tích và phát biểu cảm nghĩ của mình về khổ thơ đầu bài Nhớ rừng.

* Mở bài: Giới thiệu tác giả, tác phẩm.

Thế Lữ là một trong những nhà thơ tiêu biểu củaphong trào Thơ mới Bài thơ “Nhớ rừng” gắnliền với tên tuổi của ông Nói cách khác, nhắcđến Thế Lữ là người ta nhớ ngay đến bài thơ

“Nhớ rừng”

- Bài thơ mượn lời con hổ ở vường bách thú vớinỗi chán ghét thực tại tầm thường, tù túng vàniềm khao khát tự do, được sống đúng với bảnchất của mình, tác giả đã thể hiện tâm sự u uất

và niềm khao khát tự do mãnh liệt, cháy bỏngcủa con người bị giam cầm nô lệ Bài thơ đãkhơi dậy tình cảm yêu nước, niềm uất hận vàlòng khao khát tự do của con người VN khi đang

bị ngoại bang thống trị Phảng phất trong bài thơ

Trang 4

Phân tích và phát biểu cảm nghĩ

về khổ thơ đầu:

- Nêu khái quát giá trị nội dung

và nghệ thuật của đoạn trích

- Nêu cảm nghĩ của mình:

có nỗi đau thầm kín của Thế Lữ và cũng là củanhững người thanh niên thuở ấy trước cảnh nướcmất nhà tan

* Thân bài: Phân tích và phát biểu cảm nghĩ về

bó của khu vườn bách thú (vốn cũng chẳng lấy

gì làm rộng rãi) để tạo nên thế đối lập, tươngphản giữa khát vọng lớn lao với hoàn cảnhnghiệt ngã Đó là cả một nguồn năng lượng bịnén chặt, lúc nào cũng chỉ chực bung ra

Những từ ngữ trong bài thơ rất giàu ý nghĩa tạohình:

Gặm một khối căm hờn trong cũi sắt

Ngay cả tư tưởng (căm hờn) cũng bị nén ép đếnđông cứng lại bởi những thanh sắt được gắnthành khung – một sản phẩm kĩ thuật của xã hộiloài người hiện đại

Con hổ bị giam cầm nhưng không vì thế mà nó

chịu khuất phục “lỡ bước sa cơ, nó đành chịu

nằm dài “trông ngày tháng dần qua” Tình cảnh

có thể coi như tuyệt vọng, nhưng chúa sơn lâmvẫn còn nguyên đó niềm kiêu hãnh Nó coi con

người chỉ là loài “mắt bé” và thấy nhục nhằn vô cùng khi bị hạ thấp ngang tầm với “bọn gấu dở hơi”, với cặp báo “vô tư lự” dễ dàng chấp nhận

hoàn cảnh

* Kết bài:

Trang 5

*Hoạt động 3 :

- Dựa vào dàn ý bài 1, hãy viết

thành bài văn hoàn chỉnh

Trang 6

Hai câu thơ cuối đã kết đọng lại tâm trạng con hổ - chúa tể sơn lâm, nỗi khao khát

cháy bỏng được trở về quá khứ " Để hồn ta

Hỡi cảnh rừng "

Từ cảnh rừng đặc tả không gian đầy ấn tượng trong nỗi nhớ con hổ tác giả ko

nhắc lại cảnh tượng ấy như thế nào, chỉ nói đơn giản là "cảnh rừng ghê gớm" nưng

người đọc nhận ra tất cả sự kì vĩ, hùng tráng của xứ sở kì diệu nơi chúa rừng đã gửi

gắm lại đó cả một thời sôi nổi, oai hùng, ngạo nghễ

Lời gọi cuối cùng vang lên da diết, là toàn bộ nỗi nhớ thương cháy bỏng đó cũng

là lời gọi của người dân Việt Nam mất nước thuở ấy đang hướng về quá khứ, hồn

thiêng của dân tộc

4 Hướng dẫn học tập ở nhà : Nắm nội dung ôn tập và làm bài tập

- Kiến thức về đoạn văn, bài văn thuyết minh

- Yêu cầu viết đoạn văn thuyết minh

2 Kĩ năng

Trang 7

1.GV : Chuẩn bị tài liệu tham khảo

2.HS : Ôn lại các cách trình bày nội dung trong một đoạn văn, kiến thức về

văn thuyết minh

1 Kiểm tra kiến thức cũ: - Kiểm tra vở, bài soạn của học sinh.

• Hoạt động 1:

Ôn tập kiến thức đoạn văn

thuyết minh:

• HS Yếu - TB

? Thế nào là đoạn văn? Có mấy

cách trình bày nội dung đoạn

văn?

- HS nhắc lại kiến thức về đoạn

văn và các cách trình bày nội

dung đoạn văn

I/ Ôn tập kiến thức đoạn văn thuyết minh:

* Khái niệm đoạn văn:

Là đơn vị trực tiếp tạo văn bản, được tính từ chữviết hoa lùi đầu dòng cho đến chỗ chấm xuống dòng, đoạn văn trình bày một ý thương đối hoànchỉnh

* Các cách trình bày nội dung đoạn văn:

- Quy nạp

- Diễn dịch

- Song hành

* Yêu cầu của đoạn văn thuyết minh:

- Có nội dung, đối tượng thuyết minh

- Có cách triển khai nội dung cụ thể

- Cách viết:

+ trình bày rõ, ngắn gọn ý chủ đề; các ý được sắp xếp theo trình tự hợp lý ( Theo cấu tạo sự vật; theo thứ tự nhận thức; thứ tự diễn biến sự việc hoặc theo thứ tự chính phụ, )

Trang 8

? Viết đoạn văn giới thiệu về

"Hồ Chí Minh, lãnh tụ vĩ đại của

nhân dân Việt Nam"

Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890 –

1969) là vị lãnh tụ vĩ đại của

nhân dân VN, quê ở xã Kim

Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh

Nghệ An Chủ tịch HCM là

người đã chèo lái con thuyền

cách mạng VN đưa dân tộc

thoát khỏi xiềng xích nô lệ

Người đã cống hiến cả cuộc đời

mình cho nhân dân VN Người

là biểu tượng mẫu mực về cần,

kiệm, liêm, chính, chí công, vô

tư Nhân dân VN biết ơn người

và yêu kính gọi người là vị cha

già của dân tộc

- HS làm việc độc lập, đọc

- HS khác nhận xét

- GV đánh giá chung

* Học sinh TB – Khá

3/ Viết đoạn văn thuyết minh

+ Đoạn văn thuyết minh phải góp phần thể hiện đặc điểm của bài văn thuyết minh: giới thiệu được về đối tượng một cách chính xác, khách quan

II/ Thực hành viết đoạn văn thuyết minh: Yêu cầu cơ bản đoạn văn:

- Giới thiệu năm sinh, năm mất, quê quán, gia đình và một vài ảnh hưởng của quê hương gia đình đến con người của Bác

- Đôi nét về quá trình hoạt động, sự nghiệp cáchmạng

- Vai trò cống hiến vĩ đại với dân tộc và thời đại

* Đoạn văn mẫu: BT 2/ 14,15

a- Hiện nay, bút bi là loại bút thông dụng trên toàn thế giới Bút bi khác bút mực ở chỗ

là đầu bút có hòn bi nhỏ xíu được nối với ống mực nhỏ gọi là ruột mực Ngoài ống nhựa còn có vỏ bút Đầu bút có nắp nay, có móc thẳng để cài vào túi áo Loại bút không

có nút nay thì không có lò so và nút bấm Khi viết, hòn bi lăn làm nhựa trong ống mựcchảy ra, ghi thành chữ Khi viết người ta ấn đầu ngón bút cho ngòi bi trồi ra, khi thôi viết thì ấn nút bấm cho ngòi bi thụt vào bên trong vỏ bút Dùng bút bi nhẹ nhàng, tiện lợi Nhưng học tiểu học không nên dùng vì khi viết đầu bi tròn cứng và trơn, khó khăn cho việc luyện tập viết chữ nét thanh, nét đậm

b- Đèn bàn là loại đèn để trên bàn làm việc khi thiếu ánh sáng Có hai loại đèn bàn chủ yếu

là đèn bàn cháy bằng điện và đèn bàn cháy bằng dầu được sử dụng phổ biến Ở đây ta chỉ giới thiệu sơ lược loại đèn để bàn cháy sáng

Trang 9

hoa thủy tiên Sách gồm có

176 trang (không tính trang

mở tuỳ ý Dây dẫn điện từ nguồn điện từ nguồnđiện qua công tắc rồi từ công tắc theo ống dẫn điện làm bằng một ống thép không gỉ lên đến đầu ống nối với đui đèn Bóng đèn vàng thường

có công suất từ 25-75 W Bên ngoài bóng có chao đèn làm bằng đồng, sắt, kim loại hay vải, lụa có vòng thép… để tập trung ánh sáng

3 Củng cố bài giảng: Nội dung ôn tập

D RÚT KINH NGHIỆM:

Tuần 22

Trang 10

- Sử dụng câu nghi vấn đúng chức năng

3 Thái độ :

- Có ý thức về tình yêu quê hương, khát khao cuộc sống tự do thể hiện trong văn chương những năm đầu thế kỉ XX

2 HS : Ôn lại nội dung các văn bản, cách sử dụng câu nghi vấn

1 Kiểm tra kiến thức cũ: Kiểm tra tập vở học sinh

Văn bản "Quê hương"

• HS TB – Yếu

? Vẻ đẹp của người dân chài trong cảm

nhận của nhà thơ như thế nào?

- HS trình bày quan điểm cá nhân

Trang 11

? Xuất phát từ đâu mà nhà thơ miêu tả

được vẻ đẹp của người dân chài?

- GV chốt

?Tình cảm của tác giả đối với quê hương

như thế nào và biểu hiện ra sao?

- GV chốt

? Em hãy trình bày nét đặc sắc nghệ

thuật của bài thơ?

- GV chốt

? Phân tích một hình ảnh thơ em cho là

đẹp ở trong bài thơ đẹp?(HS Khá –

Giỏi)

HS có thể chọn bất kì hỉnh ảnh nào,

phân tích để làm nổi bật cái hay cái đẹp

dân chài chân thực (da ngăm rám nắng,thân hình vạm vỡ), lãng mạn với tầm vóc cao lớn, phi thường : họ mang vị

xa xăm của biển cả, của những con người hùng trong thần thoại, cổ tích

* Xuất phát từ tình yêu quê hương, đặcbiệt là tình yêu con người quê hương

mà tác giả xây dựng được hình ảnh vừachân thực, vừa lãng mạn như vậy

2 Tình cảm của tác giả đối với quê hương:

Tác giả viết bài thơ khi xa quê ta cảm

nhận được sự gắn bó với quê hương, nỗi nhớ nhung da diết ẩn chứa sau các hình ảnh que thược: chiếc thuyền, cánhbuồm Đồng thời tình cảm đó còn được bộc lộ trực tiếp: lòng tôi luôn tưởng nhớ Tôi thấy nhớ

Nhà thơ đã cảm nhận và biểu hiện được vẻ đẹp khỏe khoắn, mạnh mẽ của người dân chài và lao động sinh hoạt của làng chài - nét đặc trưng của quê hương ông bằng tâm hồn tinh tế và sự gắn bó sâu nặng với con người và cảnhvật quê hương

3 Nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ:

- Sáng tạo các hình ảnh thơ:

+ Chân thực, không tô vẽ: làng tôi dân chài lưới làn da ngăm rám nắng.+ Có những hình ảnh bay bổng, lãng mạn, giàu sức biểu hiện: cánh

buồm góp gió, cả thân hình nồng thở

vị xa xăm )

Trang 12

? Theo em cái hay của bài thơ "Khi con

tu hú được thể hiện nổi bật ở điểm nào?

- HS trình bày cảm nhận của cá nhân

- GV chốt

• HS Khá – Giỏi

? So sánh những điểm giống nhau và

khác nhau về những bài thơ sáng tác

trong tù mà em được học trong chương

II Văn bản "Khi con tu hú":

1 Tác động của tiếng chim tu hú đến tâm hồn người tù:

- Vì đó là tiếng gọi của thiên nhiên, của

sự sống trong cuộc đời tự do, cái mà tác giả giờ đây không thể có

- Hơn nữa đây là một con người trẻ tuổi, khao khát được hoạt động, khao khát được tự do mà hiện thực lại phũ phàng

2 Cái hay của bài thơ:

- Thể thơ lục bát nhẹ nhàng, uyể chuyển có ưu thế biểu hiện cảm xúc trữtình

- Sự hòa hợp giữa cảnh và tình khắc đậm nỗi khao khát tự do cháy bỏng củangười tù trẻ tuổi

-Biện pháp tu từ điệp ngữ, liệt kê góp phần thể hiện khao khát tự do giữa thực tại phũ phàng của tù ngục Ngôn ngữ thơ giản dị, trong sáng, giọng thơ

tự nhiên, giàu cảm xúc

3 So sánh những điểm giống nhau và khác nhau về những bài thơ sáng tác trong tù mà em được học trong chươngtrình lớp 8:

- Giống: Các tác giả đều là những chiến sĩ yêu nước, đấu tranh vì tự do của dân tộc Đều sáng tác trong tù,

Trang 13

Ôn kiến thức về câu nghi vấn

? Thế nào là câu nghi vấn? Nêu ví dụ

- HS trình bày cảm nhận của cá nhân

- GV chốt

Cho học sinh đọc những câu sau và xác

định nội dung mỗi câu:

- Cậu không biết mình đã nhớ cậu như

thế nào đâu?

=> Mình rất nhớ cậu

- Nhưng cậu có chắc là cậu nhớ mình

hơn mình nhớ cậu không ?

cùng thể hiện suy nghĩ, tâm tư, cảm xúc của người tù yêu nước

- Khác:

+ Phan Châu Trinh và Phan Bội Châu

là những nhà nho yêu nước có tư tưởngtiến bộ Họ dùng thể thơ thất ngôn bát

cú, lối nói khoa trương, ước lệ tượng trưng của văn học trung đại Cả hai bài thơ đều nói đến chí khí của người sĩ phu yêu nước

+ Tố Hữu là một trí thức Tây học, một chiến sĩ cách mạng Bài thơ được viết bằng thể thơ truyền thống với ngôn ngữ giản dị, dễ hiểu Bài thơ thể hiện khát vọng tự do mãnh liệt của người tù cộng sản

III Câu nghi vấn:

Trang 14

=> Mình cũng nhớ cậu không kém

Bài tập vận dụng nâng cao: Học sinh

Khá – Giỏi

Viết một đoạn văn về tình yêu quê

hương của bản thân em, trong đó có

sử dụng câu nghi vấn.

- HS tự làm

* Lưu ý : đối với học sịnh lớp 8a5 yêu

cầu đoạn văn vừa chân thành vừa sáng

tạo trong cách sử dụng ngôn ngữ

- HS trình bày bài viết, hs khác nhận xét

- GV chọn bài xuất sắc đọc trước lớp

Trang 15

Trang 16

1 GV : Chuẩn bị tài liệu tham khảo

2 HS : Ôn lại nội dung các văn bản, cách sử dụng câu nghi vấn

DÀN Ý

Mở bài:

- Giới thiệu bài thơ

- Giới thiệu vấn đề nghị luận: Sức hấpdẫn trước hết của bài thơ là vẻ đẹp thânthương và độc đáo của bức tranh làngquê

Thân bài:

a Đó là vẻ đẹp của chính làng quê tác giả - một làng chài ven biển Trung Bộ (Phân tích 2 câu thơ đầu).

b Đó là vẻ dẹp tươi sáng, khoẻ khoắn của cuộc sống và con người làng chài:

- Vẻ đẹp của bức tranh làng quê trongcảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá:+ Hiện lên trong khung cảnh thiên

Trang 17

- Vẻ đẹp của bức tranh làng quê trongcảnh đoàn thuyền trở về bến:

+ Cảnh ồn ào tấp nập trên bến đỗ làmột bức tranh sinh hoạt lao động ởlàng chài được miêu tả hết sức sinhđộng, chan hoà niểm vui sướng trướcthành quả lao động và thể hiện khátvọng ấm no hạnh phúc của người dânchài

+ Hình ảnh những chàng trai và nhữngcon thuyền sau chuyến ra khơi tạo nênmột vẻ đẹp vừa thực vừa lãng mạn vớihương vị riêng biệt khó quên của làngchài

Kết bài:

- Bức tranh làng quê trong bài thơ thểhiện tình càm trong sáng, thiết tha của

Tế Hanh đối với quê hương

- Bài thơ viết về làng quê riêng củachính tác giả nhưng mang theo nét đẹpcủa cuộc sống và con người ở mọi làngchài VN, nên có sức hấp dẫn với mọitâm hồn Việt

2 Phân tích tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ “Khi con tu hú”

Trang 18

- HS tự làm

* Lưu ý : đối với học sịnh lớp 8a5 yêu

cầu đoạn văn vừa chân thành vừa sáng

tạo trong cách sử dụng ngôn ngữ

- HS trình bày bài viết, hs khác nhận xét

- GV chọn bài xuất sắc đọc trước lớp

- Bài thơ thể hiện tâm trạngcủa người thanh niên cộngsản mười tám tuổi sau 4tháng trời bị tách biệt khỏic/đ tự do

- Bức tranh mùa hè hiện lênthật sinh động và cụ thể,nồng nàn tình yêu c/s và nỗikhát khao tự do

b Càng khao khát tự do, người tùcàng đau khổ vì bị giam cầm (4câu cuối):

- Tiếng chim tu hú và khungcảnh mùa hè trong tưởngtượng thôi thúc người tùmuốn vượt thoát cảnh giamcầm

- Tiếng chim tu hú càng khiếncho người tù đau khổ, uất hận

vì khao khát tự do mà đànhchịu bất lực trong cảnh tù đàyngột ngạt

Trang 19

Kết bài:

- Tâm trạng của người tù cộngsản được thể hiện tự nhiên,chân thành và tha thiết, làmnên sức hấp dẫn của bài thơ

- Tâm trạng của Tố Hữu bộc lộ

vẻ đẹp tâm hồn của ngườichiến sĩ cách mạng

4 Hướng dẫn học tập ở nhà :

- Học thuộc lòng và đọc diễn cảm bài thơ

- Ôn tập kĩ các kiến thức trọng tâm

- Viết thành bài viết hoàn chỉnh 2 đề văn trên

- Xem lại & hoàn thiện tiếp các BT./

Trang 20

- Sử dụng câu cầu khiến đúng chức năng

- Kĩ năng viết đoạn văn thuyết minh

3 Thái độ :

- Có ý thức về tình yêu quê hương, khát khao cuộc sống tự do thể hiện trong văn chương những năm đầu thế kỉ XX

1.GV : Chuẩn bị tài liệu tham khảo

2 HS : Ôn lại nội dung các văn bản, cách sử dụng câu cầu khiến

Ôn kiến thức bài thơ "Tức

cảnh Pác Bó"

I Ôn kiến thức bài thơ "Tức cảnh Pác Bó"

a Hoàn cảnh sáng tác:

Trang 21

• HS TB – YẾU

Hãy cho biết hoàn cảnh ra đời

của bài thơ?

- HS trình bày

? Nhắc lại thể thơ của bài thơ?

? Em có nhận xét gì về nghệ

thuật của bài thơ?

? Em hãy phân tích 3 câu đầu

để thấy hoàn cảnh của bác

những ngày ở Pác Bó?

Sau ba mươi năm bôn ba ở nước ngoài tìm đường cứu nước, tháng 2 năm 1941, người trở về nước trực tiếp lãnh đạo phong trào cách mạng Việt nam Người sống ở hang Pác Bó gần biên giới Việt - Trung trong điều kiện hết sức gian khổ.Người sáng tác bài thơ trong thời gian này

b Thể thơ:

Thất ngôn tứ tuyệtBài thơ tuân thủ khá chặt chẽ quy tắc và theo sát

mô hình cấu trúc chung của một bài tứ tuyệt, nhưng vẫn toát lên một cái gì thật phóng khoáng, mới mẻ

c Hoàn cảnh sống của Bác những ngày ở Pắc Bó

- Câu thơ đầu tạo thành hai vế sóng đôi, gợi cảm giác về sự nhịp nhàng, nề nếp sáng ra, tối vào Giọng thơ thoải mái, tự nhiên, phơi phới, giúp ta cảm nhận được phong thái của Bác: ung dung, tự tại, hòa điệu cùng nhịp sống núi rừng

- Câu thứ 2 vẫn mạch cảm xúc như trên, kèm theo

là giọng vui đùa, lạc quan khi nói về đời sống vật chất: Cuộc sống cách mạng thiếu thốn nhưng người chiến sĩ vẫn hào hứng "Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng

- Hình ảnh bàn đá chông chênh dịch sử Đảng nhấnmạnh hoàn cảnh mà Bác thực hiện công việc cách mạng Cái hay của câu thơ là ở chỗ tạo nên một nét chông chênh bên cạnh một công việc hết sức lớn lao mà vững vàng: dịch lịch sử Đảng Cộng sản Liên xô để vận dụng vào cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam

=> cả ba câu đều giới thiệu về hoàn cảnh của người lãnh đạo đất nước trong tình hình cách mạng đang con nhiều khó khăn, thử thách Đặc biệt khắc họa đời sống tinh thần của Bác Hồ: đó là

Trang 22

• HS KHÁ - TB

Trình bày ý nghĩa của câu

cuối?

? So sánh thú lâm tuyền của

Nguyễn Trãi và của Hồ Chí

d Ý nghĩa của câu cuối:

Từ "sang" được xem là thi nhãn của toàn bài thơ

- Từ sang để chỉ sự sang trọng, giàu có, cao quý, đẹp đẽ: là cảm giác hài lòng, vui thích

- Từ "sang" gợi cảm giác sang trọng hay chính là

sự thăng hoa của cảm xúc ở Bác Hồ cái sang ở đây chính là tầm vóc và tâm trạng của con người vượt lên trên hoàn cảnh Tâm trãng và sự khao khát của người chiến sĩ cách mạng hướng về nhândân, đất nước lớn lao, vượt lên trên những gian khổ hiện tại

e So sánh thú lâm tuyền của nguyễn Trãi và của Hồ Chí Minh:

- HS tự so sánh GV gợi ý

III/ TLV:

* HD HS ôn tập: Thuyết minh về 1 cách làm:

- Khi giới thiệu 1 phương pháp (1 cách làm)

nào, người viết phải tìm hiểu, nắm chắc phương pháp, cách làm đó

- Khi thuyết minh, cần trình bày rõ điều kiện, cáchthức, trình tự,…làm ra sản phẩm và y/c chất lượngđối với sản phẩm đó

- Lời văn ngắn gọn, rõ ràng

Đề: giới thiệu danh lam thắng cảnh ở quê em

MB: vị trí và ý nghĩa văn hóa, lịch sử xã hội của danh lam đối với quê hương, đất nước

Trang 23

GV hướng dẫn cho HS viết

từng phần trong văn bản theo

Thái độ, tình cảm đối với danh lam, thắng cảnh

III/ Tiếng Việt: Câu cầu khiến

+ Câu cầu khiến là câu có những từ cầu khiếnnhư: hãy, đừng, chớ, đi thôi, nào,…hay ngữ điệucầu khiến; được dùng để ra lệnh, yêu cầu, đề nghị,khuyên bảo…

+ Khi viết, câu cầu khiến thường kết thúc bằngdấu chấm than, nhưng khi ý cầu khiến khôngđược nhấn mạnh thì có thể kết thúc bằng dấuchấm

III Luyện tập:

BT1 Các từ cầu khiến sau thuộc từ loại nào: hãy,

đừng, chớ, nên, cần phải, không được,…?

- Phụ từ

BT2 Các từ cầu khiến trên (2) thường đặt trước

bộ phận nào trong câu?

- Bộ phận VN

BT3 Các từ cầu khiến sau thuộc từ loại nào: thôi,

lên, nào, với, nhé,…?

- Tình thái từ

BT4 Các từ đó (3) thường đặt ở vị trí nào trong

câu?

- Cuối câu

BT5 Các từ cầu khiến sau thuộc từ loại nào: đề

nghị, yêu cầu, xin, mong,…?

Trang 24

em thích

BT8 Viết đoạn văn về tác hại của việc nghiện

game

Viết đoạn văn giới thiệu món ăn truyền thống ở quê hương em

ÔN TẬP VĂN BẢN "NGẮM TRĂNG", "ĐI DƯỜNG"

LUYỆN TẬP VĂN THUYẾT MINH

Trang 25

- Bồi dưỡng lòng kính yêu lãnh tụ Thực hiện học tập và làm theo tấm gương đạo đức HCM

2 HS : Ôn lại nội dung các văn bản

Ôn tập văn bản "Ngắm trăng"

• HS Yếu - TB

? Em hãy cho biết hoàn cảnh sáng

tác bài thơ có gì đặc biệt ?

Quảng Tây giải khắp mười ba huyện Mười tám nhà lao đã trải qua

- Trong thời gian ở tù, Người đã cho ra đời tập "Nhật kí trong tù" với 133 bài thơ viết bằng chữ Hán, phần lớn là thơ thất ngôn tứ tuyệt

* Mở đầu tập thơ Bác viết:

Ngâm thơ ta vốn không hamNhưng mà trong ngục biết là chi dâyNgày dài ngâm ngợi cho khuâyVừa ngâm vừa đợi đến ngày tự do

Dù vậy, tập thơ "NHẬT KÍ TRONG TÙ" lại có giá trị lớn về nội dung và nghệ thuật

Có 3 nội dung lớn:

Trang 26

? Em có nhận xét gì về các câu thơ

dịch trong bài thơ "Ngắm trăng" ?

Theo em điều đó có ảnh hưởng gì

đến nội dung bài thơ?

Tình yêu quê hương, đất nước

2 Sự khác nhau giữa nguyên bản và bản dịch:

- Câu thứ 2 nguyên bản là một câu tự hỏi: Nại nhược hà? (biết làm thế nào?) câu hỏi này thể hiện sự bối rối, băn khoăn của tâm hồn nghệ sĩ đang rung động mạnh mẽ trước

vẻ đẹp thiên nhiên câu thơ dịch không có hình thức câu hỏi nên cũng đã đánh mất phần ý nghĩa trên

- Hai câu cuối của bản dịch thơ không còn giữ được kết cấu đăng đối như trong nguyên tác

3 Nội dung của bài thơ:

- Hai câu đầu cho thấy vẻ đẹp nghệ sĩ trong tâm hồn HCM, tình yêu thiên nhiên và ý chímạnh mẽ của người tù cộng sản

- Trong cả hai câu cuối, giữa người và trăngluôn là song sắt nhà tù Với Bác, đó là một cuộc vượt ngục tinh thần, Bác đã vượt lên hiện thực khắc nghiệt, đen tối của nhà giam

để đến với cái đẹp, với tự do Trăng cũng vượt qua ngăn trở để đến với người Trăng

và người đối diện nhâu chủ động giao hòa cùng nhau, trở thành thân thiết, tri kỉ

* Hình ảnh của Bác trong bài thơ:

Qua bài thơ, người đọc cảm nhận được tâmhồn nghẹ sĩ đầy lãng mạn của HCM Tâm hồn nghệ sĩ ấy yêu thiên nhiên, yêu cái đẹp.tâm hồn ấy được chắp cánh bởi tinh thần thép để có thể đạt đến sự tự do tuyệt đối về

Trang 27

hướng

? Em hiểu gì về ý nghĩa của bài thơ

"Đi đường" của HCM

- HS trình bày

• Câu hỏi nâng cao: HS Khá –

Giỏi

?Theo Nguyễn Hoàng Khung: Nhật

kí trong tù "vừa sáng ngời chất thép,

vừa man mác chất thơ" Từ các bài

thơ thuộc Nhật kí trong tù đã học,

hãy chỉ rõ biểu hiện của chất thép và

chất thơ trong thơ Bác?

mặt tinh thần

II Văn bản "Đi đường"

Bài thơ có sử dụng yếu tố tả, kể nhưng mục đích chính là để thể hiện chiêm nghiệm, suynghĩ triết lý về cách mạng, về cuộc đời

- Từ câu chuyện thực tế, qua lời kể giản dị, người đọc có thể rút ra chân lí sâu sắc: con đường cách mạng, con đường đời luôn có những thử thách, nhưng nếu biết kiên trì thì

sẽ thắng lợi bài thơ cổ vũ con người vượt qua khó khăn để vươn tới mục đích cao đẹp

* Chất thép và chất thơ trong thơ Bác:

- Chất thép, chất thơ luôn tồn tại song song bên trong những vần thơ trong Nhật kí trong tù Chất thép đó là tinh thần tự chủ tuyệt đối của con người Trong bất cứ hoàn cảnh, khó khăn, thử thách nào, con người cũng vượt lên trên với một phong thái ung dung, đôi khi hài hước, cười cợt nhưng luônchứng tỏ sự tự do tuyệt đối của tinh thần chất thơ chính là vẻ đẹp tâm hồn nghệ sĩ lãng mạn: Yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống, yêu cái đẹp thiết tha

- Chất thép nâng đỡ chất thơ, chất thơ làm mềm chất thép Chúng bổ sung, hỗ trợ nhau, tưởng chừng mâu thuẫn nhưng lại vô cùng thống nhất Trong cả hai bài đã học ta đều có thể tìm thấy chất thơ và chất thép

• HS TB – Khá Đề: Hãy viết bài văn giới thiệu ngôi

Trang 28

Giới thiệu cảnh sinh hoạt trước

giờ học và trong giờ ra chơi?

Trong giờ ra chơi?

- Địa điểm của trường ở đâu?

- Cảm nhận chung của e về ngôitrường đó

đa năng…, vườn trường được bố trí như thếnào?

* Giới thiệu cảnh sinh hoạt trước giờ học vàtrong giờ ra chơi:

- Sân trường chan hòa nắng sớm Lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên đỉnh cột Gio1 thổi lao xao…

- Sân trường im ắng Tiếng thầy cô giảng bài vang lên trong lóp học…

* Trước giờ vào học: Học sinh mặc đồng phục, tay xách cặp… từng tốp tỏa về các lớp

* Trong giờ ra chơi:

-Khung cảnh sân trường náo nhiệt, tươi vui với bài thể dục giữa giờ và các trò chơi quen thuộc của học sinh như…

- Các thầy cô đứng ở hành lang ngắm học sinh vui chơi

- Dưới bóng mát ở hang cây, các bạn nữ sôi nổi trò chơi

* Kết bài :

Trang 29

con đường trung tâm của phường

Ngôi trường cũng mang tên của

phường đó là trường Hòa Lợi, đây

là ngôi trường THCS duy nhất của

xã.

KB: Ngôi trường với em giờ đây

đã trở thành người bạn thân thiết

Mỗi ngày tới trường là một ngày

chúng chúng em có thêm một kỉ

niệm để nhớ Dẫu mai sau có phải

xa trường, trong trái tim em luôn

dành một chỗ nhỏ cho ngôi trường

yêu dấu.

- Mái trường thân yêu gắn bó với tuổi thơ

- Tình thầy trò , bạn bè thắm thiết là một phần không nhỏ trong đời sống tâm hồn củamỗi chúng ta

II/ Thực hành: HS viết bài

MB: Trường THCS nơi em đang học là mộtngôi trường lớn nhất trong vùng Em rất vui

vì được học ở ngôi trường mà trước đây anhachi em đã từng học

KB: Ngôi trường em đang học là một ngôi trường đẹp Biết bao kỉ niệm niềm vui của

em đã diễn ra ở đây Chỉ còn hai năm nữa

em sẽ thi tốt nghiệp, sẽ chuyển đến một ngôi trường THPT Em ngĩ phải làm thế nào để khi rời trường, khi em đã trưởng thành, ấn tượng tốt đẹp của nó vẫn còn mãi mãi

Sơ đồ bài Đi đường

Đi đường……….-> núi cao

+Cuộc đời của mỗi con người đầy gian lao thử thách phải có ý chí và nghị lực phi

thường vượt qua thì sẽ đi đến thành công

+Con đường Cách mạng của Bác cũng vậy

Trang 30

Tuần 25

Tiết PPCT: 9

ÔN TẬP LÀM VĂN THUYẾT MINH

2 HS : Ôn lại nội dung các văn bản, cách sử dụng câu cầu khiến

Trang 31

a Giới thiệu đồ dùng học tập hoặc

trong sinh hoạt

b Giới thiệu danh lam thắng cảnh ở

quê hương em

Đề : Giới thiệu một loại cây quen

thuộc (cây chuối, cây tre, cây dừa )

lĩnh vực đời sống nhằm cung cấp tri thức (kiến thức) về đặc điểm, tính chất, nguyên nhân, của các hiện tượng và sựvật trong tự nhiên, xã hội bằng phương thức trình bày, giới thiệu, giải thích

- Tri thức trong vbtm đòi hỏi khách quan, xác thực, hữu ích cho con người

2 Các phương pháp thuyết minh:

- Phương pháp : Nêu định nghĩa –so

sánh-phân tích, phân loại-nêu ví dụ, sốliệu,…

Trang 32

MB : Vị trí, ý nghĩa văn hóa, lịch sử, xã

hội và danh lam đối với quê hương đấtnước

MB : cây chuối : câu ăn quả quen thuộc

ở miền nhiệt đới

TB : Thân, lá, hoa, buồng,… (chuối lấy

- Lá : gói bánh, gói thức ăn

- Hoa : (lúc còn ở trong bắp ) là một loạirau sống ăn rất ngon

Trang 33

Viết đoạn văn: HS Khá – Giỏi

- Học sinh chọn một trong 3 ý ở thân bài

để viết đoạn

- HS trình bày

- HS khác nhận xét

- Thân : làm thức ăn cho lợn

KB : Cây chuối trồng dễ mà lại có

nhiều lợi ích

- Hình ảnh những cây cuối là nét đẹpmộc mạc nhưng lại rất đặc trưng củalàng quê Việt Nam, đất nước Việt Nam

2 Viết đoạn văn:

- Học sinh chọn một trong 3 ý ở thân bài

để viết đoạn

Tuần 25

Tiết PPCT: 10

ÔN TẬP "CHIẾU DỜI ĐÔ",

CÂU CẦU KHIẾN

- Củng cố kiến thức về thể chiếu, văn bản " Chiếu dời đô"

- Cách sử dụng câu cầu khiến

2 Kĩ năng:

- Kĩ năng phân tích tác phẩm viết theo thể chiếu

Trang 34

1/ GV : Chuẩn bị tài liệu tham khảo

2/ HS : Ôn lại nội dung văn bản, cách sử dụng câu cầu khiến

* HS Yếu – TB

? Em hãy nêu đặc điểm của thể

chiếu?

- HS trình bày

- HS khác bổ sung cho hoàn chỉnh

? Nêu hoàn cảnh ra đời của "chiếu

dời đô"?

- HS trình bày

? Chiếu dời đô có gì giống và khác

so với thể chiếu nói chung?

- HS trình bày nhận xét của cá nhân

- GV chốt

? Nêu đặc điểm nổi bật về hình thức

của Chiếu dời đô?

- HS trình bày

I Văn bản "chiếu dời đô"

1 Đặc điểm của chiếu:

- Là thể văn do vua dùng để ban bố mệnh lệnh

- Chiếu dời đô được viết bằng chữ Hán, ra

đời gắn liền với sự kiện lịch sử trọng đại: thành Đại La (Hà Nội ngày nay) trở thành kinh đô của nước Đại Việt dưới triều Lý và nhiều triều đại phong kiến Việt Nam

- Chiếu dời đô mang đặc điểm của thể văn chiếu nói chung nhưng đồng thời cũng có đặc điểm riêng: bên cạnh tính chất mệnh lệnh cho kẻ dưới là ngôn từ mang tính chất trao đổi, đối thoại

2 Đặc điểm nổi bật về hình thức của Chiếu dời đô:

- Bài chiếu gồm có 3 phần chặt chẽ, thể

hiện kết cấu của bài văn nghị luận:

+ Nêu sử sách để làm tiền đề, làm chỗ dựa cho lý lẽ

+ Soi sáng tiền đề vào thực tế để thấy rõ thực tế ấy không thích hợp với sự phát triểncủa đất nước, cần thiết phải dời đô

Trang 35

? Theo em, vì sao nói việc "Chiếu

dời đô ra đời" phản ánh ý chí độc

+ Đi tới kết luận khẳng định thành Đại La

là nơi tốt nhất để chọn làm kinh đô

- Giọng văn trang trọng, thể hiện suy nghĩ, tình cảm sâu sắc của tác giả về một vấn đề hết sức quan trọng của đất nước

- Lựa chọn ngôn ngữ có tính chất tâm tình, đối thoại:

+ Là mệnh lệnh nhưng không sử dụng hình thức mệnh lệnh

+ Câu hỏi cuối cùng làm cho quyết định của nhà vua được người đọc, người nghe tiếp nhận, suy nghĩ và hành động một cách

tự nguyện,

3 Ý nghĩa của văn bản "chiếu dời đô"

Văn bản nhấn mạnh và khẳng định ý nghĩa lịch sử của sự kiện dời đô từ Hoa Lư ra Thăng Long và nhận thức về vị thế, sự phát triển đất nước của vua Lý Thái Tổ

4 Thực hành:

Gợi ý:

- Việc dời đô ra vùng đất rộng lớn chứng tỏ triều Lý đủ sức chấm dứt nạn phong kiến cát cứ, chấm dứt lệ vùng nào chiếm giữ thế mạnh của vùng ấy, tác động tiêu cực đến các vùng đất khác Mặt khác đây còn là sự

khẳng định thế và lực của dân tộc Đại Việt

Trang 36

?Chức năng của câu cầu khiến?

?Hình thức của câu cầu khiến?

III Luyện tập :

1 Viết đoạn văn có sử dụng câu nghi

vấn, câu cầu khiến (HS TB – Khá)

Cho học sinh viết

- Đọc và nhận xét

2 Đối thoại theo nhóm có sử dụng

các kiểu câu đã học (HS Khá – Giỏi)

hay(nối các vế có quan hệ lựa chọn)

Ví dụ: Mình đi hay bạn đi?

-Dùng để hỏi

-Hình thức:kết thúc bằng dấu chấm hỏi

III.Câu cầu khiến:

-Là câu có những từ cầu khiến như: Hãy , đừng ,chớ, đi, thôi, nào…hay ngữ điệu cầu khiến dùng để ra lệnh, yêu cầu, đề nghị khuyên bảo…

Ví dụ: Hãy lấy gạo làm bánh mà lễ Tiên Vương

-Cuối câu dùng dấu chấm than

Tuần : 26

Trang 37

- Yêu cầu cần đạt khi làm một bài văn thuyết minh

- Cách quan sát, tĩnh luỹ tri thức và vận dụng các phương pháp để làm bài văn thuyếtminh

- Biết lập dàn ý của một số đề văn thuyết minh

2 Kỹ năng:

- X định yêu cầu của một đề văn thuyết minh

- Quan sát, nắm được đặc điểm, cấu tạo, nguyên lí vận hành, công dụng của đốitượng thuyết minh

- Tìm ý, lập dàn ý ,tạo lập một số đề văn thuyết minh

3 Thái độ: Có ý thức làm bài văn thuyết minh theo các bước đã hướng dẫn.

* Các phương pháp dạy học:

- Học thep nhóm: thảo luận trao đổi, hệ thống kiến thức cơ bản

- Động não: suy nghĩ về các bước làm bài văn thuyết minh

B Chuẩn bị:

- GV: soạn bài

- HS: ôn bài kĩ, tập làm một số bài đã cho

Hoạt động của thầy và

trò

Nội dung

* HS TB – Yếu

? Muốn làm được bài

văn thuyết minh, trước

Trang 38

- xác định được đối

tượng cần thuyết minh

? Bài thuyết minh thường

Trang 39

Trâu to lớn, khoẻ mạnh, thân hình cân đối.

- Đầu: Trâu đực đầu dài và to nhưng vừa phải, trâu cái đầu thanh và dài Da mặt trâu khô, nổi rõ các mạch máu Trán rộng phẳng hoặc hơi gồ Mắt to tròn, lanh lẹ,

có mí mắt mỏng, lông mi dài rất dễ thương Mũi kín, lúc nào cũng bóng ướt Mồm rộng, có răng đều, khít, không sứt mẻ Tai trâu to và phía trong có nhiều lông Đặc biệt là cặp sừng thanh, cân đối, đen, ngấn sừng đều

- Cổ và thân: Cổ trâu dài vừa phải, liền lạc, ức rộng, sâu Lưng trâu dài thẳng nhưng cũng có con hơi cong Các xương sườn to tròn, khít và cong đều Mông trâu

to, rộng và tròn

- Chân: Bốn chân thẳng to, gân guốc, vững chãi Hai chân trước của trâu thẳng và cách xa nhau Bàn chân thẳng, tròn trịa, vừa ngắn và vừa to Các móng khít, tròn, đen bóng, chắc chắn Chân đi không chạm khoeo, không quẹt móng và hai chân sau đi đúng dấu bàn chân trước hoặc hơi chồm về phía trước

- Đuôi: To, thon ngắn, cuối đuôi có một túm lông để xua ruồi muỗi

Trang 40

chính sáng, trưa và tối Sau khi đi làm về không nên cho trâu ăn ngay mà nên cho trâu nghỉ ngơi, sau đó tắmrửa sạch sẽ, khoảng 30 phút sau cho trâu uống nước có pha ít muối rồi mới cho ăn

- Mùa nắng, khi làm việc xong thì không cho trâu uống nước ngay, cho nghỉ ngơi khoảng 15 đến 20 phút rồi cho từ từ uống

- Chăm sóc trâu cũng rất dễ dàng Nên xoa bóp vai cày của trâu sau khi kéo cày xong Tắm rửa và cho nghỉ ngơi đều đặn Mỗi buổi làm việc trâu cần nghỉ hai lần , mỗi lần khoảng 30 phút đến một tiếng đồng hồ Nếu trâu làm việc liên tục 5 -> 6 ngày phải cho trâu nghỉ một ngày

- Trong thời gian làm việc nếu thấy trâu có dấu hiệu mệt, sức khoẻ giảm sút, nên cho trâu nghỉ 4 – 5 ngày vàbồi dưỡng cỏ tươi, cám, cháo …

c/ KB:

Ngày nay, nước ta tuy có máy móc nhưng trâu vẫn là một con vật rất cần thiết cho nhà nông Trâu vẫn là người bạn không thể thiếu của nhà nông không gì có thể thay thế Ông cha ta đã nhận xét “Con trâu là đầu cơnghiệp” là như thế

(Sưu tầm)

3 Củng cố bài giảng: GV hệ thống lại những kiến thức cơ bản HS cần nhớ

4 Hướng dẫn học tập ở nhà : Về nhà học bài theo nội dung ôn tập

Viết đoạn văn nêu suy nghĩ của em về vấn đề đặt ra trong 2 văn bản trên

Định dạng
Số trang	252
Dung lượng	1,28 MB

Giáo án dạy thêm ngữ văn 8 kì 2, chất lượng

Lựa chọn trật tự từ trong

Lựa chọn trật tự từ trong câu