64
vây bởi những khủng khiếp của một cuộc chiến tranh mà bọn Rợ án thịt người có lẽ cũng khước từ sự tàn bao. i[ai người bạn của ông, dai ty Merle va vien quan Gérard. c6 gang tìm hiểu nổi lo âu hiện Ta trên mặt người chị huy, điêu rất mới lạ đối với họ: họ nhìn Đi-sát- đất ân bánh ở lẻ đường mà khóng sao tìm được mối quan hệ giữa tên súc sinh kia với nồi lo lắng ở viên chỉ huy dũng cảm của mình.
Nhưng gương mật của Hulot bông nhiên sáng lèn. Trong khi ông xót xa cho những nổi bất hạnh của nền Cộng hòa, ông lại lấy làm sung sướng được chiến đấu để bảo vệ nó; ông tự hứa với mình một cách vui vẻ là không để mắc mưu bọn Chouan và quyết tìm hiểu kỹ càng con người rất quỷ quyệt. và ông lấy làm vinh dự là bọn họ đã dùng hản để chống lại ông. Trước khi có những quyết định, ông bát đầu quan sát vị trí mai phục của địch. Ông thấy con đường mình đang đứng chạy vào một hẻm núi tuy không sâu lắm nhưng có rừng mọc hàn bên và có nhiều con đường mòn đố vẻ: ông nhíu mạnh cap long may den ram. roi noi với hài người bạn than bang mot giong tram.
rat xde dong:
~ Chúng Là đụng phải tổ ong vò vẽ rồi!
~ Nhưng ông sợ cái gì? Gérard hỏi,
— Sgà?... viên chỉ huy nói tiếp, đúng, tôi sợ. Tôi luôn luôn sợ bị bắn chết như con chó ở chỗ ngoco đường rừng không kịp nghe tiếng hô: Muốn sống đứng lại!
~ Cha! Merle vita cười vừa nói, muốn sống! kể cũng hơi quá day.
— Chúng ta gập nguy thật à? Gérard hỏi. ngạc nhiên thấy Hulot bình tĩnh lại cũng như đã ngạc nhiên khi thấy ông thoáng lo sợ.
~ Im! vién chỉ huy nói, chúng ta đang ở trong miệng chó sói, trời tối như ở trong hang, và cần phải thắp nến, May thay. ông nói tiếp, chúng ta đang ở trên cao sườn núi này! Ông tạng cho sườn núi này mội lời rất số và nói thêm: - Có lẽ cuối cùng tôi sẽ thấy rỏ. Viên chỉ huy kéo hai viên sĩ quan vẻ phia minh và vay xung quanh Đị- sát-đất. Tên Gars giả bộ cho mình làm phiển những người kia nên nhanh chóng đứng dậy. — fe} nguyên đấy, thằng vô lại! Hulot vừa nói to vừa đẩy hắn ngã xuống bờ đường, noi han đã ngồi. Từ lúc đó, viên 65
chỉ huy bình doàn không rời mắt nhìn chăm chú người đân vô tư của xứ Bretagne. - Này các bạn, ông nói khẽ với hai viên sĩ quan, đã đến lúc cần nói cho các bạn biết rằng tình hình ở đằng ấy đã hỏng bét.
Viện Chấp chính, đo việc lục đục sắp xếp lại các Hội đồng, đã cho thêm một nhát chổi vào công việc của chúng ta. Những quan chấp chính đó, hay nói đúng hơn, những con rối đó vừa mất đi một lay
lão luyện: Bernadotte chẳng thiết làm nữa.
— Ai thay thế ông ta? Gérard nhanh nhảu hỏi.
~ Milet-Mureau, một tay bảo thủ. Người ta chọn lúc xấu trời để cho những tên bất tài lèo lái! Đó là những hỏa tiễn của người Anh bắn vào bờ biển. Tất cd đám bọ hung người Chouan và xứ Vendée đều bay lên khỏi mặt đất, và những người núp sau những con rối đó đã biết chọn thời cơ lúc chúng ta không chống nổi.
— Sao! Merle nói.
~ Quân đội ta bị bại trận ở mọi nơi, Hulot tiếp tục nói, giọng mỗi lúc một khẽ hơn. Bọn Chouan đã hai lần chặn đường các chuyến xe thư, và tôi chỉ nhận được các bản thông báo và những mệnh lệnh cuối cùng là nhờ Bernadotte đã gửi trực tiếp cho khi ông từ giã Nội các. Tôi may mắn được những bạn thân đã viết thư riêng cho tôi biết về đại bại đó. Fouché đã khám phá có những tên phản động ở Paris đã khuyên tên bạo quân Louis XVIII cử ngay một người về cầm đầu bon 6 lai ở trong nước. Người ta cho rằng Barras đã phân bội nén Cong hoa. Tom lai, Pitt va các ông hoàng đã cử đến đây một tên quý tộc có tài, có nghị lực, muốn hợp lực những người của xứ Vendée và những người Chouan để lột chiếc mũ chụp đầu của nên Cộng hòa. Người đồng đảng của họ đã cập bến ở Meorbihan: tôi dược biết trước tiên và đã báo cho những người tỉnh ranh ở Paris biết; người ấy mang tên Chàng Trai. Những đỏ súc sinh ấy, ông vừa nói vừa chỉ Đi-sát-đất, mang những cái tên nếu gán cho một người cách mạng chân chính, họ sẽ phải phiển lòng.
Con người đó đang ở trong vùng này. Tên Chouan kia đến đây, ông lại chi vào Đi-sát-đất, chứng tỏ người đó đang bám riết chúng la.
Nhưng người ta không dạy cho con khỉ già nhăn mặt, và các bạn sẽ giúp tôi cho vào chuồng lại những con vật ngây ngô ấy và côn mao 66
hơn nữa! Tôi sẽ quá khờ nếu tôi để mình sa vào bẫy của tên quý tộc đó như qua mác bây, cái tên đã di từ Luân Đôn về, lấy cớ đến để phải bụi mũ của chúng ta!
Biết được những tình huống bí mật và nguy ngập đó, hai viên SĨ quan hiểu rằng người chỉ huy của mình không bao giờ lo lắng mà không có nguyên cớ, họ liền tỏ thái đê nghiêm nghị của những, quân nhân gặp nguy hiểm lớn, khi họ đã từng trải và biết nhìn xa các chuyện đời. Gérard mà cấp bậc, đã bị bãi bỏ từ trước, làm cho mình được gần gụi người chỉ hủy, muốn trả lời và muốn hỏi moi tin tite chính trị còn cố nhiên được giữ kín một phần; song Hulot ra hiệu, anh yên lặng; và cả ba người bất đầu theo đõi Đi-sát-đất. Tên Chouan biết mình đang bị giám sát bởi những người để sợ vì trí tué và thể lực; nhưng hắn tỏ vẻ bình thản. Hai viên sĩ quan còn lạ lắm với kiểu chiến tranh này háo hức muốn hiểu sự kiện hầu như hoang đường này sẽ bất đầu ra sao; họ muốn nói đùa: nhưng khi họ mới mở miệng, Hulot nhìn họ một cách nghiêm nghị và nói: - Trời đánh: Các anh đừng có đốt lửa trên thùng thuốc súng. Can đảm không đúng lúc có khác nào xách nước bang rổ. ~ Này Gérard, ong ,_ TỈ tai nói với viên quản cơ, anh bí mật lại gần tên cướp đó: ~ nếu có điều gì khả nghỉ, anh phải sẵn sàng xuyên cho nó một nhất kiếm, Còn tôi, tôi sẽ thực hiện những biện pháp đối đầu với bọn người lạ mặt nếu họ muốn gây chuyện.
Gérard khé nghiêng đầu làm hiệu vâng lệnh, rồi anh bat đầu quan sát những diểm của thung lũng mà chúng ta đã có dịp làm quen; anh làm ra vẻ muốn nhìn kỹ hơn và di đi lại lại tại chỗ một cách tự nhiên; nhưng ta hiểu rõ rằng phong cảnh là cái mà anh để ý đến sau cùng. Về phần mình, Đi-sát-đất cũng phớt lờ, coi như không biết gì về hiểm họa mà người sĩ quan có thể gây cho mình;
hắn khua khua đầu chiếc 8ậy y như người đang câu cá trong hố.
Trong khí Gérard cố gắng giữ vị trí ở phía trước tên Chouan, viên chỉ huy nói khẽ với Merle: — Anh cấp cho một tiểu đội muời người xuất sắc và anh đích thân bở trí họ ở phía trên chúng ta, ở đỉnh sườn núi này, nơi đường tỏa rong thành vạt đất bằng, và từ đấy anh sẽ nhìn thấy đoạn cuối đường đi Ernée chạy dài. Chọn một nơi đường
67
di qua không có rừng che khuất để cho tiểu đội có thể kiểm soát được cánh đông. lầy đi gọi Chìa-khóa-mớ-um. cậu ấy thông mình.
Không có gì dáng cười cả. có cẩn thận mới đỡ tốn xương máu.
Trong khi viên đại úy Merle thực hiện mệnh lệnh với sự khẩn trường có tắm quan trọng lúc này, người chỉ huy vậy tay phải ra hiệu giữ yên lạng tuyệt đối cho đám lính đang nô đùa trò chuyện chung quanh ông. Ông làm dâu hiệu khác ra lệnh cho họ cẩm vũ khí, Khi mọi người đã im lặng, ông đưa mắt nhìn hết bèn này đường sang bên khác. lắng nghe với vẻ cham chú bồn chổn như thể hy vọng nghe được bất thình lình một tiếng động khẽ nào đó, một tiếng lách ch của bính khí hay những bước chân báo hiệu cuộc chiến đấu dang chờ. Ông đưa cập mắt đen và sác nhìn vào các khu rừng như muốn thâm dò trong sâu thám, nhưng chẳng thấy dấu hiệu gì. rồi lại nhìn lớp cát trên mặt đường theo lôi quan sát của những người Man ro. Cố gắng tìm ra một vài đấu vết của những kẻ thù tầng hình có tiếng là tỏo bạo như ụng đó biết, Thất vọng vỡ chỏng ủm thấy gỡ cú thé bien minh cho sự lo lắng của mình. ông bước đến bẻn lẻ đường cái. lẻo một cách khó khan lên các con đổi thoại thoải và thong thả đi khắp các đỉnh đổi. Hồng nhiên ông cảm thấy những kinh nghiệm của mình có ích biết mã:
ông liền đi xuống. Nét m
y cho việc cứu nguy đoàn quản của mình;
at Ong trở nên u ám hơn. vì ở thời đó, những người chí huy luôn luôn ân hân vì không tự đảm đương lấy nhiệm vụ nguy hiểm nhất, Những si quan va binh sĩ thấy người chỉ huy dễ mến và có tài có đức của mình đang bản tâm chú ý đặc biệt đến một việc gì đó; họ đoán rằng có điều chẳng lành sắp xảy ra: nhưng họ không
biết được hết tính chất nghiém trong của sự việc. chỉ theo bản năng ma ding yen và nín thở. Họ giống như những con chó sản. tuy không hiểu dược những lệnh của người thợ sản có tài, nhưng cố gắng tìm hiểu những ý định của người chủ để thực hiện một cách chuẩn xác;
họ nhìn hết thung lũng Cousnon, lại nhìn các rừng cây bên đường.
rồi nhìn nết mặt nghiêm nghị của người chỉ huy. cố gang tìm trong những cái đó số phân của mình. Họ đưa mắt hỏi nhau và lần lượt mm miệng cười. hết người này đến người khác.
Khi Hulot cau mặt, Bàn-chân-khỏe, một viên đội trẻ tuổi được xem là người tài hoa của đại đôi nói nha: — Quy bat chúng tà sa vào 68
đâu rồi nên bố già Hulot có vẻ mặt "sa lầy” như vậy: ông có cái vẻ nghiêm nghị của một phiên tòa án binh.
Hulot nhìn Bàn-chân-khỏe một cách nghiêm khác, lập tức sự im lặng trở lại trong quan ngũ. Trong sự yên lãng trang nghiêm này.
tiếng bước chân chậm chạp của những tân bính đi trên cát vang lên một cách âm thầm và đều đẻu, gieo vào nỏi lo âu chung một cảm xúc mơ hồ, khó tả. Đó là cảm giác của những ai đã từng có những phút chờ dợi ghẻ sợ, trong đêm tối yên tỉnh nghe tiếng tim mình đập thình thình. đồng thời lại nghe thêm một tiếng động nào đó lặp lại một cách đơn điệu như thể rót nỏi sợ vào tỉm, từng giọt một. Khi đã đứng lại vào giữa lòng đường, viên chỉ huy tự hỏi mình: - Tà đã nhầm ư? Ông đã nhìn tèn ngux sát-đất đang ngồi yên, với vẻ giận dữ cao độ hiện ra trong doi mat nay lửa. Nhưng khi thấy cái vẻ chế giễu một cach man rg cua tèn Chouan trên cặp mát thắn thờ của no, Ong quyết tàm tiếp tục áp dụng những biện pháp đẻ phòng. Vừa đúng lúc viên đại úy Merle trở về đến bên ông, sau khi đã hoàn thành mệnh lệnh ông giao. Là những vai kép câm của tấn tuồng này, giống như hàng ngàn tấn tuỏng khác, dang lam cho cuộc chiến tranh này trở thành cuộc chiến tàn khốc nhất, họ nóng lòng chờ đợi những cảm giác mới, nóng lòng muốn tìm hiểu những điểm chưa rõ trong tình huống chiến đấu này bằng những thao diễn mới.
~ Chúng ta đã làm đúng, đại úy a, viên chỉ huy nói, khi đật ở cuối phân đội số ít người Cách mạng! mà chúng ta đếm được trong đám trưng binh. Anh hãy chọn độ chục người lanh lén đạt dưới quyền chỉ huy của thiếu úy I.ebrun. và nhanh chóng đưa tất cả họ về cuối phân đội: họ có nhiệm vụ hỗ trợ những người Cách mạng đang ở đó, và thúc bọn người kia tiến nhanh lén, rỏi gom họ lại làm hai lần để đưa lên cao điểm, nơi các chiến hữu đang chiếm lĩnh, Tôi chờ anh.
Viên dại úy biến giữa toán quan. Viên chỉ huy nhìn lần lượt bốn người gan dạ mà ông đã biết sự lanh lẹn và khéo léo, yên lặng gọi họ bằng cách chỉ tay vào từng người rồi làm dấu hiệu thân tình đưa