Tâm tư trong tù… - Bài thơ nói lên nỗi nhớ quê nhà khi mùa hè Từ ấy đã đến, đồng thời thể hiện niềm uất hận và Sáng tháng năm lòng khao khát tự do của người chiến sĩ cách Việt Bắc mạng đ[r]
Trang 1Ngày soạn:30/01/2020 Tiết 22
ÔN TẬP VĂN BẢN KHI CON TU HÚ
I
MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức
- Củng cố và khắc sâu kiến thức về tác giả Tố Hữu và bài thơ “Khi con tu hú” Qua bài thơ và những vần thơ viết khi ông trong cảnh Ngôc tù, giúp các em nhận ra tình yêu thiên nhiên, yêu quê hương đất nước và lòng sục sôi nhiệt huyết của người chiến
sĩ trẻ
2 Kĩ năng
- Rèn kĩ năng viết đoạn văn và kĩ năng cảm thụ văn học qua việc phân tích một số hình ảnh đặc sắc trong bài thơ
3 Thái độ
- Giáo dục tinh thần tự giác học tập Bồi dưỡng tình yêu văn học
4 Định hướng phát triển năng lực
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Năng lực tự quản bản thân
- Năng lực giao tiếp tiếng Việt
- Năng lực hợp tác
II CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS
a Chuẩn bị của GV: giáo án, SGK
b Chuẩn bị của HS: xem trước bài
III PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT
- Phương pháp: Vấn đáp, thuyết trình, gợi mở, phân tích, tổng hợp…
- Kĩ thuật : hỏi và trả lời,…
IV TIẾN TRÌNH BÀI DẠY
1.Ổn định tổ chức (1’)
8A
8B
2 Kiểm tra bài cũ
? Hãy nêu cảm nhận về hai câu thơ sau:
“Dân chài lưới làn da ngăm dám nắng Khắp thân hình nồng thở vị xa xăm…”
3 Bài mới
Hoạt động của Gv và HS Nội dung ghi bảng
Hoạt động1: Ôn tập tác giả, tác
phẩm
Thời gian: 10 phút
Mục tiêu: HDHS ôn tập các thông
tin chính về tác giả, tác phẩm
PP: thuyết trình, vấn đáp.
Kĩ thuật: đặt câu hỏi và trả lời
? Hãy trình bày hiểu biết về tác giả
Tố Hữu
I Giới thiệu đôi nét về tác giả - tác phẩm.
I Giới thiệu về tác giả - tác phẩm
a Tác giả:
- Tố Hữu – tên khai sinh là Nguyễn Kim Thành – quê Thừa Thiên
- Sinh ra trong 1 gđ nhà Nho nghèo, từ sáu, bảy tuổi đã làm thơ Giác ngộ và tham gia cách mạng từ rất sớm (18 tuổi)
- Tố Hữu đảm nhiệm nhiều chức vụ
Trang 2Giáo viên bổ sung thêm một số chi
tiết đáng lưu ý về cuộc đời tác giả
đặc biệt về cuộc đời cách mạng và
cuộc đời thơ của ông
? Giới thiệu đôi nét về giá trị nội
dung và nghệ thuật của tác phẩm?
phong trào thơ mới
? Đọc tên một số tác phẩm của tác
giả TH?
Tâm tư trong tù…
Từ ấy
Sáng tháng năm
Việt Bắc
Bác ơi!
Mẹ Tơm…
ĐIỀU CHỈNH, BỔ SUNG
………
………
………
quan trọng của Đảng và chính quyền: Uỷ viên
Bộ chính trị, Bí thư BCH TƯ Đảng, Phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng
- XB nhiều tập thơ, tiểu luận
- Nhận nhiều giải thưởng về VHNT
b Tác phẩm:
- Bài thơ lục bát được sáng tác khi ông đang bị địch giam trong nhà lao Thừa Phủ
(Huế) 7 1939, sau đã được in trong tập: Từ
ấy.
- Bài thơ nói lên nỗi nhớ quê nhà khi mùa hè
đã đến, đồng thời thể hiện niềm uất hận và lòng khao khát tự do của người chiến sĩ cách mạng đang bị cùm trói trong nhà tù đế quốc
Hoạt động 2: Luyện tập Thời gian: 25 phút Mục tiêu: hướng dẫn HS luyện tập PP: vấn đáp Kĩ thuật: thực hành
II.Luyện tập.
1 Phân tích tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ “Khi con tu hú” của nhà thơ Tố Hữu.
DÀN Ý
Mở bài:
- Bài thơ được Tố Hữu sáng tác vào tháng 7.1939, lúc nàh thơ bị TD Pháp bắt giam ở nhà lao Thừa Phủ (Huế)
- Bài thơ thể hiện tâm trạng của người thanh niên cộng sản mười tám tuổi sau 4 tháng trời bị tách biệt khỏi c/đ tự do
Thân bài:
a Tình yêu cuộc sống và nỗi khao khát tự do: (6 câu thơ đầu)
- Tiếng chim tu hú gọi bầy đánh thức hình ảnh mùa hè trong tâm hồn người tù
- Bức tranh mùa hè hiện lên thật sinh động và cụ thể, nồng nàn tình yêu c/s
và nỗi khát khao tự do
b Càng khao khát tự do, người tù càng đau khổ vì bị giam cầm (4 câu cuối):
- Tiếng chim tu hú và khung cảnh mùa hè trong tưởng tượng thôi thúc người tù muốn vượt thoát cảnh giam cầm
- Tiếng chim tu hú càng khiến cho người tù đau khổ, uất hận vì khao khát
tự do mà đành chịu bất lực trong cảnh tù đày ngột ngạt
Kết bài:
- Tâm trạng của người tù cộng sản được thể hiện tự nhiên, chân thành và tha thiết, làm nên sức hấp dẫn của bài thơ
Trang 3- Tâm trạng của Tố Hữu bộc lộ vẻ đẹp tâm hồn của người chiến sĩ cách mạng
2 Hãy suy nghĩ về tâm trạng của Tố Hữu trong 4 câu cuối của bài thơ và trong 4 câu thơ sau:
Cô đơn thay là cảnh thân tù Tai mở rộng và lòng sôi rạo rực Tôi lắng nghe tiếng đời lăn náo nức
Ở ngoài kia vui sướng biết bao nhiêu Hai khổ thơ, tác giả có chung tâm trạng cô đơn, rạo rực, uất ức Càng ngột ngạt trong phòng giam, càng khao khát cháy bỏng tự do Tự do được hưởng không khí rộn rã của cuộc sống, tự do được hít thở bầu trời cao rộng, tự do được hoạt động cách mạnh Tự do được sống và thực hiện lý tưởng Càng khao khát, càng sục sôi, càng ngột ngạt
3 Em có suy nghĩ gì về hình ảnh “tiếng chim tu hú”.
- Hình ảnh chim tu hú mở đầu và kết thúc bài thơ là nét độc đáo nhưng cũng càng gợi rõ hơn tâm trạng bức bối, ngột ngạt, uất ức của tác giả
- Tiếng chim tu hú khơi gợi lên toàn bộ không gian làng quê vào hè khiến ta thấy được trí tưởng tượng bay bổng, tình yêu cuộc sống, yêu thiên nhiên tha thiết và mãnh liệt của tác giả
- Tiếng chim gọi bạn càng làm tăng lên nỗi cô đơn, càng thúc giục nhà thơ ham muốn tự do và khao khát được hoạt động cách mạng
ĐIỀU CHỈNH, BỔ SUNG
……… …
……… …
4 Củng cố (3p)
? Nêu cảm nhận của em về bức tranh thiên nhiên làng quê vào hè trong 6 câu thơ đầu của bài thơ?
? Em có cảm nhận gì về hình ảnh “đầy sân nắng đào” trong câu thơ “Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào”?
Học sinh tự nêu cảm nhận
5 Hướng dẫn: (2p)
- Về nhà triển khai dàn bài hướng dẫn thành một bài viết cụ thể, đảm bảo các ý trong bài
- Chú ý trình tự và cách triển khai từ nghệ thuật -> nội dung -> cảm xúc…
- Đọc bài thơ “Tâm tư trong tù ” – Tố Hữu