giáo án ngữ văn 7 hà giang tuần 29 - 37 tự soạn đầy đủ tích hợp

Kết luận: Các truyện kí đã học giúp cho chúng ta hình dung và cảm nhận được nhiều cảnh sắc thiên nhiên đất nước và cuộc sống con người ở nhiều vùng, miền, từ cảnh sông nước bao la, chằng

Trang 1

Lớp 6A: Tiết (TKB) ngày dạy sĩ số vắng

Lớp 6B: Tiết (TKB) ngày dạy sĩ số vắng

Tiết 118: ÔN TẬP TRUYỆN VÀ KÍ

- Hệ thống hóa, so sánh, tổng hợp kiến thức về truyện và ký đã được học

- Trình bày được những hiểu biết và cảm nhận mới, sâu sắc của bản thân về thiên nhiên, đất nước, con người qua các truyện, ký đã học

III HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN.

1 Kiểm tra bài cũ: (3 phút)

- Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

2.Dạy bài mới:

Giới thiệu về về tiết học mục tiêu, nội dung cần đạt (1 phút)

1 Ôn tập nội dung các truyện, kí

NỘI DUNG-NGHỆ THUẬT

Bài học đường đời

đầu tiên

(Trích Dế Mèn phiêu

lưu kí) -Tô Hoài

Truyện(Đoạn trích)

-Vẻ đẹp cường tráng của Dế Mèn-Dế Mèn kiêu căng, , xốc nổi gây ra cái chết thảm thương cho Dế Choắt

- Dế Mèn đã rút ra được bài học đường đời đầu tiên cho mình

2 Sông nước Cà Mau

(Trích Đất rừng

phương Nam)

Truyện (Đoạn trích)

-Thiên nhiên vùng sông nước Cà Mau có vẻ đẹp rộng lớn, hùng vĩ, đầy sức sống hoang dã.-Cuộc sống con người ở chợ Năm Căn trù phú

Giáo án Ngữ Văn 6 GV : Chảo Văn Nam

1

Trang 2

Đoàn Giỏi tấp nập, độc đáo.

3 Bức tranh của em gái

tôi Tạ Duy Anh

Truyện ngắn

-Nhân vật Kiều Phương :+ Say mê hội họa

+ Hồn nhiên, trong sáng, nhận hậu

-Nhân vật người anh :+ Quan sát những biểu hiện của lòng say mê hội họa của Kiều Phương

+ Mặc cảm vì nghĩ rằng bản thân không có năng khiếu gì

+ Xúc động khi cảm nhận được tâm hồn, lòng nhân hậu của Kiều Phương qua bức tranh

“Anh trai tôi”

-Bức tranh thiên nhiên trên sông Thu Bồn được miêu tả theo hành trình vượt thác là :+ Cảnh đẹp êm đềm ở những vùng đồng bằng.+ Cảnh đẹp uy nghiêm của vùng núi rừng.-Hình ảnh quả cảm của dượng Hương Thư trong cuộc vượt thác qua đó làm nổi bật vẻ hùng dũng và sức mạnh của con người lao động trên nền cảnh thiên nhiên rộng lớn, hùng vĩ

(An-Phông-xơ Đô-đê)

Truyện ngắn

-Nhân vật người thầy giáo yêu nước Ha-men : nghiêm khắc như mẫu mực, trong buổi học cuối cùng, thầy truyền đến học sinh tình yêu tiếng Pháp- một biểu hiện của tình yêu Tổ quốc

-Phrăng là một cậu học sinh ham chơi nhưng trong buổi học cuối cùng cậu đã hiểu được giá trị, ý nghĩa của tiếng nói dân tộc là một biểu hiện của lòng yêu nước

Nguyễn Tuân

bão hiện lên tươi sáng, phong phú, độc đáo.-Bức tranh bình minh trên biển rực rỡ, tráng lệ, đẹp đẽ

-Cuộc sống sinh hoạt của con người trên đảo

Cô Tô vui tươi, thanh bình, yên ả, giản dị, hạnh phúc

7

Cây tre Việt Nam

Thép Mới

+ Trong sinh hoạt, trong lao đông

+ Trong đời sống tinh thần

+ Trên con đường đi tới tương lai

-Hình ảnh cây tre mang ý nghĩa :+ Tượng trưng cho con người Việt Nam cần

cù, sáng tạo, anh hùng, bất khuất

2

Trang 3

+ Tượng trưng cho đất nước Việt Nam

(Trích nài báo Thử

Lửa)I-li-a Ê-ren-bua (Nga

Tùy bút - chính luận

-Nguồn gốc của lòng yêu nước : Lòng yêu nước là một tình cảm lớn lao bắt nguồn từ lòng yêu những gì bình thường nhất.Lòng yêu nước

là lòng yêu nhà, yêu làng xóm, yêu thiên nhiên, yêu mảnh đất quê hương

-Hoàn cảnh thử trách để lòng yêu nước bộc lộ

rõ nhất : trong cuộc chiến chống ngoại xâm bảo vệ Tổ quốc

(Trích Tuổi thơ im

lặng)Duy Khán

Hồi kí tự truyện (Đoạn trích)

-Cảnh chớm hè ở miền quê với những hình ảnh đặc sắc, phong phú về các loài cây, loài hoa và các loài vật

-Thế giới các loài chim ở làng quê phong phú

và đẹp đẽ, có cả chim hiền lẫn chim ác

2 ĐẶC ĐIỂM CỦA THỂ LOẠI

NHÂN VẬT

KỂ CHUYỆN

(Trích Đất rừng phương

Nam)

Truyện ngắn

Trang 4

- Truyện và kí đều có người

kể chuyện hay trần thuật

*Đặc điểm riêng

-Truyện phần lớn dựa vào sự tưởng tượng, sáng tạo của tác giả trên cơ sở quan sát, tìm hiểu đời sống con người theo

sự cảm nhận, đánh giá của tác giả Như vậy, những gì được

kể trong truyện không phải là

đã từng xảy ra đúng như vậy trong thực tế, còn kí lại kể về những gì có thực, đã từng xảy ra

-Truyện thường có nhân vật, cốt truyện.Còn kí, thường không có cốt truyện, có khi không có cả nhân vật

IV LUYỆN TẬP

- Qua những tác phẩm đã học đã để lại cho em những

4

Trang 5

Kết luận: Các truyện kí đã học

giúp cho chúng ta hình dung và cảm

nhận được nhiều cảnh sắc thiên

nhiên đất nước và cuộc sống con

người ở nhiều vùng, miền, từ cảnh

sông nước bao la, chằng chịt trên

vùng Cà Mau cực nam Tổ quốc đến

sông Thu Bồn ở miền Trung êm ả

và lắm thác ghềnh, rồi vẻ đẹp trong

sáng, rực rỡ của vùng biển CôTô, sự

giàu đẹp của vịnh Bắc Bộ đến thiên

nhiên miền Bắc qua hình ảnh các

loài chim… cùng với cảnh sắc thiên

nhiên là hình ảnh con người và cuộc

sống của họ, trước hết là những

người lao động Một số truyện kí đã

đề cập những vấn đề bgần gũi,

quan trọng trong đời sống tình cảm,

tư tưởng và các mối quan hệ của

con người

- Phát biểu cảm nghĩ về nhân vật

mà em yêu thích qua các truyện học

- HS phát biểu, cảm nhận

- Đọc ghi nhớ SGK

cảm nhận gì về đất nước, về cuộc sống

và con người

- Phát biểu cảm nghĩ

về nhân vật mà em yêu thích qua các truyện học

- Hướng dẫn soạn bài Câu trần thuật đơn không có từ là

+Đọc các câu trong phần tìm hiểu bài:Xác định các thành phần câu; cấu tạo của vị ngữ;

vị trí c-v ở các câu; ý nghĩa của các câu

_

5

Trang 6

Tiết: 119: CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN KHÔNG CÓ TỪ LÀ

I MỤC TIÊU BÀI HỌC.

1.Kiến thức

- Đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là

- Các kiểu câu trần thuật đơn không có từ là

2.Kĩ năng

- Nhận diện và phân tích đúng cấu tạo của kiểu câu trần thuật đơn không có từ là

- Đặt được các kiểu câu trần thuật đơn không có từ là

- Thế nào là câu trần thuật đơn có từ là?

-Trong các câu dưới đây câu nào là câu trần thuật đơn có từ là?

a.Trên bầu trời, mây đen kéo đến mù mịt.

b.Người ta gọi chàng là Sơn Tinh.

c.Sức khỏe là vốn quý của mọi người.

3 Dạy bài mới:

GV cho HS nhắc lại kiểu câu trần thuật đơn và câu trân thuật đơn có từ là

GV nhận xét và giới thiệu bài -> (1 phút)

HĐ1 1 ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU

TRẦN THUẬT ĐƠN KHÔNG

C V

b Chúng tôi // tụ hội ở góc sân

C Vc.Cả làng// thơm

C Vd.Gió// thổi

I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN KHÔNG CÓ TỪ LÀ

6

Trang 7

1- Trong các câu sau, những câu

nào là câu trần thuật đơn không có

a Cụm tính từ

b Cụm động từc.Tính từ

d Đông từ-HS đọc mục 3 SGK-Cá nhân

a Phú ông không (chưa) mừng lắm

b Chúng tôi( không) tụ hội

a+Miêu tả hành động của

+Do một cụm chủ - vị tạo thành

+VN thường do động từ hoặc cụm động từ, tính từ hoặc cụm tính từ tạo thành

+Khi biểu thị ý phủ định

VN kết hợp với các từ không, chưa

II Các kiểu câu trần thuật đơn không có từ là:

7

Trang 8

a/Đằng cuối bãi, hai cậu bé con

Các câu c,d, đ là câu tồn tại

?Câu trần thuật đơn không có từ là

gồm có những kiểu câu nào?

- Đặc điểm của câu miêu tả và câu

-Dùng để thông báo sự xuất hiện,

tồn tại, hoặc tiêu biến của sự vật,

? Chọn câu thích hợp điền vào chỗ

trống trong đoạn văn Giải thích

-Nghe, ghi

HS đọc mục2 SGKCâu b.”Đằng cuối bãi, tiến lại hai cậu bé con.” Lí do:

Hai cậu bé con lần đầu tiên xuất hiện trong đoạn trích

Nếu đưa hai cậu bé con lên đấu câu thì có nghĩa là những nhân vật đó đã biết

từ trước

HS đọc BT1 SGK-Làm theo tổ.(bảng phụ)

- Xác định CN - VN

*Câu miêu tả:

-CN đứng trước VN

-Dùng để miêu tả tả hành động , trạng thái, đặc điểm, của sự vật nêu ở chủ ngữ

* Câu tồn tại:

-VN đứng trước CN

-Dùng để thông báo sự xuất hiện, tồn tại, hoặc tiêu biến của sự vật

B LUYỆN TẬP

BT1 Xác định CN - VN Cho biết là câu miêu tả

8

Trang 9

- Dưới bóng tre của ngàn

xưa, thấp thoáng (V) mái

Choắt (V) (câu tồn tại)

- Dế Choắt (C) là cái tên

tôi đặt cho nó một cách chế giễu và trịch thượng

(V)

c Dưới gốc tre, tua tủa (V) những mầm măng (C)

(Câu tồn tại)

- Măng (C) trồi lên nhọn

hoắt như …… (V) (Câu

miêu tả)

Bt 2.Viết đoan văn miêu

tả về ngôi trường từ năm đến bảy câu có sử dụng ít nhất một câu tồn tại

3.Củng cố - dặn dò:

?Nhắc lại đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là

? Nhắc lại đặc điểm của câu miêu tả và câu tồn tại?

- Học bài +Nhớ đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là.

+Nhận diện câu trần thuật đơn không có từ là và các kiểu cấu tạo của nó

- Làm BT3 sgk viết chính tả đoạn văn bài Cây tre Việt Nam

- Hướng dẫn soạn bài Ôn tập văn miêu tả

+ Đặc điểm của văn miêu tả

+Các bước cơ bản làm bài văn miêu tả

+Bố cục bài văn miêu tả

+Đọc các bài tập sgk/120,121 và trả lời các câu hỏi

_

9

Trang 10

Tiết 120 : ÔN TẬP VĂN MIÊU TẢ

I MỤC TIÊU BÀI HỌC.

1.Kiến thức

- Sự khác nhau giữa văn miêu tả và văn tự sự ; văn tả cảnh và văn tả người

- Yêu cầu và bố cục của một bài văn miêu tả

III HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN.

- Đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là

- Thế nào là câu miêu tả và câu tồn tại

2 Dạy bài mới:

HS nhắc lại văn miêu tả, yêu cầu đối với người viết văn văn miêu tả, bố cục của bài văn miêu tả GV kết luận và nêu bài ôn tập ( 1 phút)

10

Trang 11

Trường PTDTBT TH&THCS Túng Sán Năm học : 2011-2012

- Theo em, điều gì tạo nên

cái hay và đọc đáo cho

đoạn văn

Kết luận: Đoạn văn này

càng thấy rõ tài quan sát,

thiên nhiên, Tổ quốc của

nhà văn Nguyễn Tuân

Như vậy dù tả cảnh hay tả

người thì cũng phải lựa

chọn được những hình ảnh,

chi tiết, đặc sắc, tiêu biểu;

sau đó trình bày theo một

thứ tự nhất định.Muốn tả

sinh động, cần phải biết liên

tưởng, tưởng tượng, ví von,

đầm sen đang mùa hoa nở,

em sẽ lập dàn ý cho bài văn

- Sử dụng những so sánh đặc sắc

- Các bước để làm một bài văn miêu tả:

+Xác định đối tượng cần miêu tả;

+Quan sát, lựa chon các chi tiết tiêu biểu;

+Trình bày kết quả quan sát được theo một trình tự hợp lí.-Dàn ý khái quát bài văn miêu tả:

+Mở bài:giới thiệu đối tượng miêu tả

+Thân bài:tả chi tiết đối tượng

+Kết bài:nêu suy nghĩ của bản thân về đối tượng miêu tả

2 Lập dàn ý quang cảnh một đầm sen đang mùa hoa nở

11

Trang 12

? Đặc điểm chung của văn miêu tả

- Học bài:+Nhớ các bước làm văn miêu tả,dàn ý, lập dàn ý và viết bài văn hoàn chỉnh.

- Hướng dẫn soạn bài hữa lỗi về CN – VN:Nắm kĩ về thành phần chính của câu, xác định chủ ngữ,vị ngữ của các câu và nhận ra câu thiếu chủ ngữ ,vị ngữ, chữa lại thành câu hoàn chỉnh

_

Tiết: 121: CHỮA LỖI VỀ CHỦ NGỮ, VỊ NGỮ

- Phát hiện ra các lỗi do đặt câu thiếu chủ ngữ, thiếu vị ngữ

- Sửa được lỗi do đặt câu thiếu chủ ngữ, thiếu vị ngữ

III PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC

- Vấn đáp, thảo luận, trình bày

III CHUẨN BỊ.

- GV: SGK, bài soạn, sách GV, bài tập bổ sung, bảng phụ

- HS:SGK, bài soạn

? Đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là

- VN thường do động từ hoặc cụm động từ, tính từ hoặc cụm tính từ tạo thành

- Khi biểu thị ý phủ định VN kết hợp với các từ không, chưa

? Thế nào là câu miêu tả và câu tồn tại

- VN thường do động từ hoặc cụm động từ, tính từ hoặc cụm tính từ tạo thành

- Khi biểu thị ý phủ định VN kết hợp với các từ không, chưa

2 Dạy bài mới.

- Cho HS phân tích VD: Qua truyện "Dế Mèn phiêu lưu kí" cho thấy Dế Mèn biết phục thiện

Kết luận: đây là câu thiếu CN Giới thiêu bài học mới (1 phút)

a Qua truyện "Dế Mèn phiêu lưu kí" cho thấy Dế

I,Các thành phần chính trong câu.

II.Lỗi về chủ ngữ và vị ngữ

1 Câu thiếu chủ ngữ

12

Trang 13

em (CN) cho thấy Dế Mèn

biết phục thiện.(VN

- Chữa lại câu a cho đúng

+ Thêm CN vào câu

Đọc VD2 SGK.129

- Thêm CN vào câu: Qua

truyện "Dế Mèn phiêu lưu kí", em (CN) cho thấy Dế Mèn biết phục thiện.(VN)

- Biến VN thành một cụm C

- V: Qua truyện "Dế Mèn

phiêu lưu kí", cho em (CN) thấy Dế Mèn biết phục thiện.(VN)

- Biến trạng ngữ thành chủ

ngữ, bỏ từ "Qua": Truyện

"Dế Mèn phiêu lưu kí"(CN), cho em cho

tâm) Thánh Gióng cưỡi

ngựa sắt, vung roi sắt, xông

Trang 14

Kết luận: Để chữa câu thiếu

VN, có những cách trên

- Thêm VN vào câu

- Biến cụm danh từ đã cho

2 Câu nào viết sai? Vì sao?

BT3 Điền CN vào chỗ

trống

học giỏi nhất lớp 6A (VN).

b Chữa lại câu sai

- Thêm VN vào câu: Hình

ảnh Thánh Gióng cưỡi ngựa sắt, vung roi sắt, xông thẳng vào quân thù đã để lại trong em niềm kính phục

- Biến cụm danh từ đã cho

thành một bộ phận cua cụm chủ - vị: Em rất thích hình

ảnh Thánh Gióng cưỡi ngựa sắt, vung roi sắt, xông thẳng vào quân thù

c Thêm VN: Bạn Lan,

người học giỏi nhất lớp 6A hát rất hay

- Biến câu đã cho thành

một cụm C - V: Bạn Lan

(CN) là người học giỏi nhất lớp 6A (VN)

- Biến câu đã cho thành

một bộ phận của câu: Tôi

rất yêu quý bạn Lan, là người học giỏi nhất lớp 6A

- HS đọc BT3.SGK

a Học sinh lớp 6A1 bắt đầu

b Chữa lại câu sai

- Thêm VN vào câu

- Biến cụm danh từ đã cho

thành một bộ phận của cụm chủ - vị

- Biến câu đã cho thành một cụm C – V

- Biến cụm từ đã cho

thành một bộ phận của vị ngữ

Trang 15

b Chim hót líu lo

c Hoa đua nhau nở rộ

d Chúng em cười đùa vui

vẻ

đầu hát

b Chim hót líu lo

c Hoa đua nhau nở rộ

d Chúng em cười đùa vui

vẻ

? Để chữa lại câu thiếu CN người ta có những cách nào?

? Để chữa lại câu thiếu CN người ta có ngững cách nào?

- Học bài:nhớ cách chữ lỗi do đặc câu thiếu chủ ngữ, vị ngữ

- Làm BT số 4.5

- Ôn tâp văn miêu tả viết bài viết số 07

_

Tiết 122 - 123: VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN MIÊU TẢ SÁNG TẠO

- HS có ý thức vận dụng lý thuyết để viết bài một cách sáng tạo

II Chuẩn bị về phương pháp, phương tiện :

- GV: Nhận đề bài

- HS: Ôn tập văn miêu tả

III Tổ chức các hoạt động dạy – học :

1 Kiểm tra bài cũ: Không

2 Hoạt động 2: Giới thiệu bài

3 Hoạt động 3 : Viết bài

* Đề bài: Em hãy tả quang cảnh một phiên

chợ theo tưởng tượng của em

a Mở bài: giới thiệu quang cảnh chung của phiên chợ (ở đâu, lúc nào)

15

Trang 16

âm thanh cảm nhận

c Kết luận: cảm nghĩ về phiên chợ

11,5

* Gv thu bài, nhận xét giờ làm bài

* - Về học bài , nắm chắc bố cục và các bước làm bài văn miêu tả

- Chuẩn bị bài " Cầu Long Biên chứng nhân lịch sử"

16

Trang 17

Tiết 124 : HDĐT: CẦU LONG BIÊN CHỨNG NHÂN LỊCH SỬ

(Thúy Lan, báo người Hà Nội)

I Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức

- Khái niệm văn bản nhật dụng

- Cầu Long Biên là chứng nhân lịch sử của thủ đô, chứng kiến cuộc sống đau thương mà anh dũng của dân tộc ta

- Tác dụng của những biện pháp nghệ thuật trong bài

- Yêu mến quê hương đất nước, di tích lịch sử

II Chuẩn bị về phương pháp, phương tiện:

-

Giáo viên : Soạn bài.

-

Học sinh: chuẩn bị trước bài.

III Tổ chức các hoạt động dạy - học:

1 Kiểm tra bài cũ ( không)

2 Giới thiệu bài ( 2' )

Từ đầu học kỳ II các em đã được học các tác phẩm, đoạn trích thuộc thể loại truyện,

ký và nắm được đặc điểm của các thể loại này Bên cạnh đó còn có những văn bản đề cập đến những vấn đề có nội dung gần gũi, bức thiết đối với cuộc sống trước mắt của con người và cộng đồng trong xã hội hiện đại như: Thiên nhiên, môi trường, năng lượng, dân số Đó là loại văn bản nhật dụng Để giúp các em hiểu được loại văn bản này SGK ngữ văn lớp 6 lần lượt giới thiệu 3 văn bản nhật dụng mà tiết học hôm nay chúng ta tìm hiểu văn bản đầu tiên

* Hoạt động 3: Bài mới (41' )

Trang 18

GV nêu khái niệm văn bản nhật

dụng SGK

? Nêu những nét chính về tác giả,

tác phẩm

GV: Nêu yêu cầu đọc

- Yêu cầu: Đọc giọng chậm rãi, tình

cảm nhu tâm tình với cây cầu

? Em hiểu thế nào là chứng nhân?

? Đoạn đầu cho ta biết những thông

- Phát biểu

- 3 học sinh đọc tiếp -> hết

- Nghe

- Suy nghĩ trả lời

-Dựa vào SGK trả lời

-Phát hiện

* Văn bản nhật dụng

- Văn bản nhật dụng không phải là khái niệm chỉ thể loại hay chỉ kiểu văn bản

- Nói đến văn bản nhật dụng là nói đến tính chất của nội dung văn bản đó

- Đó là những bài viết có nội dung gần gũi, bức thiết với cuộc sống con người

và cộng đồng trong xã hội hiện đại; Văn bản nhật dụng có thể dùng tất cả các thể loại cũng như các kiểu văn bản

* Tác giả, tác phẩm.

- Đây là bài báo đăng trên báo "Người

Hà Nội" - Tác giả: Thúy Lan

- Cầu Long Biên là một công trình giao thông ở thủ đô Hà Nội bắc qua sông Hồng

* Đọc.

* Từ khó.

* Tìm hiểu cấu trúc văn bản.

- Phương thức biểu đạt: Tự sự, miêu

tả, biểu cảm, thuyết minh

- Bố cục: 3 phần

1 Từ đầu -> và anh dũng của thủ đô

Hà Nội: Giới thiệu khái quát về cầu Long Biên - Chứng nhân lịch sử

2 Tiếp -> dẻo dai, vững trắc: Biểu hiện chứng nhân lịch sử của cầu Long Biên

3 Còn lại: Cầu Long Biên - chứng nhân của tình yêu đất nước việt Nam

II Đọc - hiểu văn bản

1 Lịch sử cầu Long Biên

18

Trang 19

tin gì về cây cầu L Biên.

? Những thông tin trên được trình

bày qua ngôi kể thứ mấy? Cách

trình bày ấy có tác dụng gì?

? So sánh cầu Long Biên với cầu

Thăng Long, Trương Dương (Phần

đọc thêm) em có nhận xét gì?

GV khái quát chuyển ý: Vai trò

chứng nhân lịch sử của cầu Long

Biên được biểu hiện cụ thể như thế

nào? -> Phần 2

? Cầu Long Biên đã chứng kiến

những thời kỳ lịch sử nào của dân

tộc?

? Cách trình bày của tác giả trong

đoạn văn có gì giống và khác so với

đoạn văn trên?

? Em hãy tìm những chi tiết biểu

hiện mối tương quan của cây cầu

với những vấn đề lịch sử, xã hội?

? Tên gọi đầu tiên của cầu là Đu Me

(tên của viên toàn quyền Pháp ở

Đông Dương) tên gọi đó thể hiện

điều gì?

? Tại sao nói cầu Long Biên là kết

quả của cuộc khai thác thuộc địa lần

1 của Pháp ở Việt Nam? Động cơ

xây dựng cầu của Pháp là gì?

GV: Và 1 thực tế cầu Long Biên

không chỉ để xây dựng bằng mồ hôi

mà còn bằng xương máu của bao

người Tất cả các sự kiện trên đều

gắn với cây cầu vì vậy cầu Long

Biên là nhân chứng của 1 thời đau

chi tiết

- Trả lời

- So sánh

- Hs theo dõi phần 2

- Trả lời

- So sánh

- Phát hiện chi tiết

- Về quy mô tuy nhỏ hơn song nó có vai trò quan trọng về nhiều mặt: Hơn

100 năm tồn tại ngay cạnh thủ đô câug Long Biên đã trở thành nhân chứng lịch sử cho 1 thế kỷ đau thương và anh dũng của thủ đô Hà Nội nói riêng và của dân tộc Việt Nam nói chung

* Trong thời kỳ Pháp thuộc.

- Vẫn từ điểm nhìn của ngôi kể 3, phương thức thuyết minh là chủ yếu

- Khác: Nhưng những đặc điểm của sự vật được trình bày trong mối tương quan với những vấn đề lịch sử, xã hội khác

- Tên cầu: Đu Me

- Cầu Long Biên là kết quả của cuộc khai thác thuộc địa lần 1

- Là thành tựu văn minh thời cầu sắt

- Được xây dựng bằng mồ hôi và cả xương máu của bao con người Việt

- Tên cầu biểu thị quyền lực thống trị của thực dân Pháp trên nước Việt Nam

- Động cơ: Không phải để mở mang

19

Trang 20

thương của 1 thời kỳ lịch sử.

? Trong đoạn văn tác giả so sánh

cây cầu như 1 dải lụa uốn lượn, vắt

ngang sông Hồng nặng 17 tấn

Hình ảnh so sánh ấy gợi cho em suy

nghĩ gì?

GV: Tóm lại với phương thức

thuyết minh là chủ yếu, đoạn văn

giúp em nhận thức được gì về cầu

Long Biên?

? Năm 1945 cây cầu được đổi tên từ

Đu Me sang Long Biên (tên 1 làng

bên bờ sông Hồng nơi cầu bắc qua)

có ý nghĩa gì?

? Những dòng thơ tả cảnh đông vui

nhộn nhịp trên cầu Long Biên,

những ấn tượng về màu xanh bên

bờ bãi sông Hồng đã thể hiện vai trò

chứng nhân lịch sử của cây cầu ở

thời kỳ nào?

? Em có nhận xét gì về lời văn trong

đoạn này? Tác dụng của nó

? Việc nhắc lại những câu thơ của

Chính Hữu gắn liền với những ngày

đầu năm 1947 đã xác nhận ý nghĩa

nhân chứng nào của cầu Long Biên?

? Kháng chiến chống thực dân Pháp

thắng lợi, dân tộc ta lại bước vào

cuộc kháng chiến gây go ác liệt

chống đế quốc Mỹ 1 lần nữa cầu

Long Biên lại chứng kiến và ghi lại

sự kiện đáng nhớ

? Em hãy tìm những chi tiết tả cây

cầu Long Biên trong cuộc kháng

chiến chống Mỹ?

? Hãy so sánh cách kể, lời văn của

đoạn này so với đoạn đầu? ? Ngôi

kể? Từ ngữ?

- So sánh

-Khái quát vấn đề, nêu nhận xét

- Chú ý đoạn từ

1945 ->

dẻo dai

- Suy nghĩ trả lời

- Nhận xét

- Phát biểu

- Tìm chi tiết

- So sánh

khoa học, văn hóa cho người Việt Nam Xây dựng cầu để phục vụ cho việc khai thác thuộc địa ở Việt Nam

- Sự so sánh bất ngờ, lí thú thể hiện sức mạnh kỹ thuật của cây cầu sắt, là tiến bộ công nghiệp làm cầu đầu tiên ở Việt Nam được áp dụng tại Việt Nam, xưn lẫn trong đó là niềm tự hào của người viết

-> Phương thức thuyết minh.

=> Khẳng định vai trò của cầu Long Biên, "Chứng nhân" ở nhiều phương diện.

* Cầu Long Biên từ cách mạng tháng 8/1945 đến nay.

- Chứng tỏ ý thức chủ quyền độc lập của dân tộc: Là cây cầu thắng lợi của cách mạng tháng 8

-> Cầu Long Biên là nhân chứng của cuộc sống lao động hòa bình

- Lời văn giàu hình ảnh, cảm xúc -> gợi cảm giác êm đềm thư thái cho người đọc.

- Nhân chứng của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp gian khổ mà hào hùng của dân tộc

- Đặc biệt 12 ngày đêm tháng 12/1972: Trong mưa bom bão đạn của giặc Mỹ, cầu Long Biên đổ gục, bị thương tơi tả

20

Trang 21

? Với cách trình bày linh hoạt trên,

đoạn ký giúp người đọc cảm nhận

được điều gì?

GV: Như các em đã biết giờ đây bắc

qua sông Hồng còn có thêm cầu

Thăng Long, Chương Dương hiện

đại hơn, dài rộng hơn Nhưng với

thời gian tồn tại, với những gì mà

cầu Long Biên chứng kiến và ghi lại

thì ý nghĩa của nó lớn hơn nhiều đặc

biệt là vai trò "Chứng nhân" lịch sử

? Tại sao tác giả gọi cầu "Long

Biên" là "Chứng nhân" lịch sử?

GV khái quát: Giờ đây cầu Long

Biên đã trở về vị trí khiêm nhường

nhưng ý nghĩa lịch sử của nó thì

không hề "Khiêm nhường"

? Khách du lịch nước ngoài, họ trầm

ngâm nện từng bước chân xuống

mặt cầu có ý nghĩa gì?

? Em đánh giá như thế nào về ý

tưởng của người viết trong câu văn

cuối bài?

? Nhịp cầu vô hình ở đây là nhịp

cầu nào?

GV: Với ý tưởng này, cầu Long

Biên sẽ còn sống lau, sẽ trẻ lại, sẽ

- Nêu cảm nhận

- Đoạn văn kể theo ngôi thứ nhất Từ

"Tôi" xuất hiện 10 lần

- Từ ngữ bộc lộ tình cảm thiết tha sâu sắc của tác giả

- Phép nhân hóa, miêu tả, bày tỏ cảm xúc

=> Cầu long Biên "Chứng nhân sống động của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ Đồng thời thể hiện tình yêu của tác giả với cây cầu.

2 Cầu Long Biên ngày nay

- Là cách nói nhân hóa làm cho cây cầu có 1 sự sống, 1 linh hồn cây cầu không phải là vật vô tri vô giác mà là 1 chứng nhân sống động Cầu trở thành

"nguời đương thời" của bao nhiêu thế

hệ Cách gọi đó làm tăng giá trị diễn đạt của bài văn, gợi bề dày lịch sử của cây cầu, nhắc nhở mọi người yêu quý giữ gìn cây cầu trong tương lai

-> Cầu Long Biên không chỉ làm cho bao thế hệ người Việt Nam xúc động

mà còn làm cho bao khách du lịch nước ngoài phải trầm ngâm suy nghĩ

- Là 1 ý tưởng đẹp, mới và đầy nhân văn

-> Cầu Long Biên là nhịp cầu của tình hòa bình hữu nghị và thân thiện.

21

Trang 22

? Nêu ý nghĩa văn bản.

? Phát biểu suy nghĩ của em về cây

cầu Long Biên

- Nhận xét

- Phát biểu

- Tự bộc lộ suy nghĩ

III Tổng kết

1 Nghệ thuật+ Kết hợp thuyết minh với miêu tả, tự

sự và biểu cảm

+ Nêu số liệu cụ thể Sử dụng phép so sánh, nhân hóa

2 Ý nghĩa văn bản:

- Bài văn đã cho thấy ý nghĩa lịch sử trọng đại của cầu Long Biên: chứng nhân đau thương và anh dũng của dân tộc ta trong chiến tranh và sức mạnh vươn lên của đất nước ta trong sự nghiệp đổi mới

- Bài văn là chững nhân cho tình yêu sâu nặng của tác giả đối với cầu Long Biên cũng như đối với thủ đô Hà Nội.IV.Luyện tập

- Đọc kĩ văn bản nhớ được những chi tiết tiêu biểu , những hình ảnh đặc sắc trong

bài

- Hiểu ý nghĩa” chứng nhân lịch sử” của cầu Long Biên

- Sưu tầm một số bài viết tranh ảnh về cầu Long Biên

- Soạn bài: Bức thư của thủ lĩnh da đỏ

_

Tiết 125: VIẾT ĐƠN

I Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức

- Các tình huống cần viết đơn

- Các loại đơn thường gặp và nội dung không thể thiếu trong đơn

22

Trang 23

2.Kĩ năng:

- Viết đơn đúng quy cách

- Nhận ra và sửa được những sai sót thường gặp khi viết đơn

1 Kiểm tra bài cũ (Không)

2

Giới thiệu bài (1’ )

Các em đã tìm hiểu về các kiểu văn bản : tự sự, miêu tả Hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu một kiểu văn bản rất quan trọng và hữu ích trong đời sống hàng ngày Đó là văn bản

? Qua các tình huống trên, em

hãy cho biết khi nào cần viết

đơn?

GV nêu yêu cầu bài tập 2/SGK

? Trong những trường hợp trên

trường hợp nào phải viết đơn?

Và viết đơn gửi ai?

? Tại sao gây mất trật tự làm

thầy giáo không hài lòng lại

phải viết đơn? Trường hợp này

em phải làm gì?

? Từ những tình huống trên, em

hiểu như thế nào về đơn?

- Đọc bài tập 1/131

- Nêu ý hiểu

- Đọc bài tập 2/131

- Trả lời

- Lí giải

- Khái quát

I Khi nào cần viết đơn

=> Khi có nguyện vọng, yêu cầu nào đó cần giải quyết.

- Các trường hợp cần viết đơn:

+ Mất xe đạp: Viết đơn trình báo cơ quan công an nhờ giúp đỡ

+ Muốn theo học lớp nhạc họa: Viết đơn gửi nhà trường

+ Muốn học ở trường mới: Viết đơn xin chuyển trường

-> Vì không đúng mục đích, yêu cầu phải viết bản kiểm điểm nhận lỗi

- Trong cuộc sống con người nhiều khi phải viết đơn

Đơn từ là 1 loại văn bản hành chính, không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày

23

Trang 24

? Trong thực tế có mấy loại

đơn? Là những loại nào?

? Hai lá đơn đó có gì giống và

khác nhau?

? Quan sát và cho biết các mục

trong 2 lá đơn được trình bày

* Những nội dung không thể thiếu trong đơn.

- Quốc hiệu, tiêu ngữ.

- Tên đơn,.

- Tên người hoặc tổ chức nhận đơn

- Tên người viết đơn.

- Lí do viết đơn.

- Ngày tháng năm viết đơn, nơi viết đơn

- Chữ kí của người viết đơn.

III Cách thức viết đơn

- Trình bày phải trang trọng , ngắn gọn, sáng rõ , theo một số mục nhất định, tên đơn phải được vết chữ in hoa.

+ Đơn theo mẫu: Đọc kỹ điền mẫu

+ Không theo mẫu: Chú ý những nội dung không thể thiếu trong 1 lá đơn

* Ghi nhớ: SGK/134

IV Luyện tập:

Bài 1: Kể tên các loại đơn thường gặp:

Bài 2: Viết đơn

24

Trang 25

- Sưu tầm một số đơn để tham khảo.

- Vận dụng viết đơn xin nghỉ học

_

Tiết 126: Văn bản: BỨC THƯ CỦA THỦ LĨNH DA ĐỎ

I Mục tiêu bài học: Học xong bài này HS cần đạt được :

1 Kiến thức

- Ý nghĩa của việc bảo vệ môi trường

- Tiếng nói đầy trách nhiệm và tình cảm đối với thiên nhiên và môi trường sống của vị thủ lĩnh Xi-át-tơn

2.Kĩ năng:

- Biết cách đọc, tìm hiểu nội dung văn bản nhật dụng

- Cảm nhận được tình cảm tha thiết với mảnh đất quê hương của vị thủ lĩnh Xi-át-tơn

- Phát hiện và nêu được phép tu từ trong văn bản

3.Thái độ

- Bảo vệ và gìn giữ sự trong sạch của thiên nhiên, môi trường

-

1 Kiểm tra bài cũ

? Vì sao nói: Cầu Long Biên là chứng nhân lịch sử không chỉ với nhân dân thủ đô

mà còn đối với nhân dân cả nước?

2

Giới thiệu bài

Năm 1854, tổng thống thứ 14 của nước Mĩ (Hoa Kỳ) là Phrengklin piơxơ tỏ ý

muốn mua đất của người da đỏ Thủ lĩnh người da đỏ Xiattơn đã viết bức thư này để trả lời Đây là bức thư rất nổi tiếng, từng được nhiều người xem là văn bản hay nhất viết về bảo vệ thiên nhiên và môi trường

Những người da đỏ sinh sống trên đất Mĩ cách đây hơn 1 thế kỷ vốn rất nghèo khổ

Vậy, nhưng tại sao thủ lĩnh của họ - Ông Xiattơn lại viết thư cho tổng thống Mĩ kiên

quyết không bán mảnh đất quê hương

* Bài mới

Hoạt động của giáo viên Hđ của

HS

Nội dung cần đạt.

GV nêu yêu cầu đọc

- Yêu cầu: Giọng đọc tình cảm, tha - Nghe

Trang 26

thiết khi nói đến thiên nhiên đất

nước, giọng mỉa mai kín đáo khi

đoạn? Hãy đặt tên cho từng đoạn?

GV: yêu cầu hs chú ý đoạn văn

bản

? Tìm những từ ngữ, câu nói lên

thái độ tình cảm của người da đỏ

đối với thiên nhiên, môi trường?

- Giải thích dựa vào SGK

- Trả lời

- Chia đoạn

- Học sinh chú ý phần 1,2

2 Tiếp -> đều có sự ràng buộc: Sự đối lập giữa người da đỏ và người da trắng

3 Còn lại: Phải kính trọng đất đai

II Đọc - Hiểu văn bản

1 Thái độ của người da trắng và

người da đỏ đối với đất đai, môi trường.

- Mối tấc đất là thiêng liêng, đất là mẹ

- Không thể quên được mảnh đất tươi đẹp này vì mảnh đất này là bà mẹ của người da đỏ

- Khi chết thường quên đi đất nước họ sinh ra

- Người da đỏ: Đối xử với đất đai bằng tình yêu bền chặt

- Coi thiên nhiên, đất đai như anh em ruột thịt

- Đó là quan hệ biết ơn thiêng liêng mà

26

Trang 27

nhiên của người da đỏ khác với

người da trắng như thế nào?

? Nghệ thuật chủ yếu được tác giả

sử dụng trong đoạn văn?

? Qua đó ta có thể thấy được tình

cảm gì?

GV phân tích thêm: Đó là mặt trái

của CNTB, đế quốc

Liên hệ: Bọn lâm tặc phá rừng, săn

bắn thú quý ở Việt Nam

- Phát hiện

- Phát biểu

- Nghe

gần gũi như trong 1 gia đình của người

da đỏ

- Người da trắng: Đối xử với đất đai, bầu trời bằng thái độ lạnh lùng, mua được, bán được

- Quan hệ chủ yếu nhằm vào việc khai thác, tận dụng vì lợi nhuận tối đa, chỉ cần có lãi có lợi của người da trắng

=> Nghệ thuật nhân hóa, điệp ngữ, đối lập

- Tình cảm gắn bó thiêng liêng, tình yêu thiên nhiên đất nước, sự trân trọng”đất mẹ” của người dân da đỏ.

- Nhớ những hình ảnh tiêu biểu đặc sắc của văn bản

- Chuẩn bị tiết tiếp theo

_

- Ý nghĩa của việc bảo vệ môi trường

- Tiếng nói đầy trách nhiệm và tình cảm đối với thiên nhiên và môi trường sống của vị thủ lĩnh Xi-át-tơn

2.Kĩ năng:

- Biết cách đọc, tìm hiểu nội dung văn bản nhật dụng

- Cảm nhận được tình cảm tha thiết với mảnh đất quê hương của vị thủ lĩnh Xi-át-tơn

- Phát hiện và nêu được phép tu từ trong văn bản

3.Thái độ

- Bảo vệ và gìn giữ sự trong sạch của thiên nhiên, môi trường

-

1 Kiểm tra bài cũ

27

Trang 28

? Vì sao nói: Cầu Long Biên là chứng nhân lịch sử không chỉ với nhân dân thủ đô

mà còn đối với nhân dân cả nước?

2

Giới thiệu bài

Năm 1854, tổng thống thứ 14 của nước Mĩ (Hoa Kỳ) là Phrengklin piơxơ tỏ ý

muốn mua đất của người da đỏ Thủ lĩnh người da đỏ Xiattơn đã viết bức thư này để trả lời Đây là bức thư rất nổi tiếng, từng được nhiều người xem là văn bản hay nhất viết về bảo vệ thiên nhiên và môi trường

Những người da đỏ sinh sống trên đất Mĩ cách đây hơn 1 thế kỷ vốn rất nghèo khổ

Vậy, nhưng tại sao thủ lĩnh của họ - Ông Xiattơn lại viết thư cho tổng thống Mĩ kiên

quyết không bán mảnh đất quê hương

? Nhận xét gì về thái độ của người

viết? Qua đoạn văn trên?

? Nhận xét gì về những ý kiến trên

của thủ lĩnh da đỏ?

? Vì sao 1 bức thư nói về việc mua

bán đất ở thế kỷ XIV nhưng đến

nay lại được coi là 1 trong những

văn bản hay nhất về thiên nhiên và

môi trường?

GV: bức thư trở thành 1 trong

những văn bản có giá trị nhất về

vấn đề bảo vệ thiên nhiên, môi

trường Đến mức, ở nước Anh,

trong vài chục năm lại đây thanh

niên rất thích mặc quần áo may

bằng loại vải trên có in bức thư

này

- 3 học sinh đọc nối tiếp

- Giải thích dựa vào SGK

- Trả lời

- Nghe, phát biểu

2 Thông điệp của bức thư.

- Ta không thấy người viết thư trả lời có bán hay không? Càng không thấy bàn chuyện giá cả Vấn đề chỉ được đặt ra như 1 giả thiết (Nếu nếu)

- Tạo điều kiện cho việc trình bày quan điểm và bộc lộ tình cảm.- Lời đề nghị: Người da trắng và con cháu họ phải biết đối xử với đất như người da đỏ

- Thái độ kiên quyết, cứng rắn

- Đưa ta lời cảnh báo: Nếu không như vậy thì ngay cuộc sống của người da trắng cũng bị tổn hại vì "Đất là mẹ", là

mẹ của cả loài người "Điều gì xảy ra với đất đai tức là xảy ra với những đứa con của đất"

=> Đây là những mệnh đề chứa đựng ý nghĩa khoa học và triết lí đúng đắn, sâu sắc

- Thủ lĩnh da đỏ không chỉ đề cập đến vấn đề đất mà còn nói tới tất cả những hiện tượng liên quan tới đất đó là tự nhiên, môi trường sống của con người trong những năm đầu của thể kỷ XXI, vấn đề môi trường sinh thái toàn trái đất đang bị xâm hại, ô nhiễm nặng nề thì

28

Trang 29

? Thông điệp mà thủ lĩnh muốn

gửi đến toàn nhân loại là gì?

? Nêu những nét nghệ thuật tiêu

biểu của văn bản,

? Ý nghĩa văn bản

GV: Khái quát ->

Hãy sưu tầm các câu ca dao tục

ngữ nói về thiên nhiên, bảo vệ

thiên nhiên?

- Phát hiện

- Nêu nghệ thuật

- Trả lời

- Sưu tầm, phát biểu

bức thư trở thành thông điệp có giá trị

- Bức thư được viết bằng tình yêu quê hương đất nước thiết tha sâu nặng

- Bức thông điệp: Con người phải sống

hòa hợp với thiên nhiên, chăm lo bảo vệ môi trường và thiên nhiên như bảo vệ mạng sống của chính mình

III.Tổng kết

1.Nghệ thuật:

- Phép so sánh, nhân hóa, điệp ngữ và thủ pháp đối lập đã được sử dụng phong phú, đa dạng tạo nên sự hấp dẫn thuyết phục của bức thư

- ngôn ngữ biểu lộ tình cảm chân thành tha thiết với mảnh đất quê hương nguồn sống của con người.Khắc họa hính ảnh thiên nhiên đồng hành với cuộc sống của người da đỏ

2.Ý nghĩa văn bản:

- Nhận thức về vấn đề quan trọng có ý nghĩa thiết thực và lâu dài: Để chăm lo

và bảo vệ mạng sống của mình con người phải biết bảo vệ thiên nhiên và môi trường sống xung quanh

IV Luyện tập

- Sưu tầm một số bài viết về bảo vệ thiên nhiên vafmooi trường

- Chuẩn bị bài: Chữa lỗi về chủ ngữ và vị ngữ( tiếp theo)

_

Tiết 128: CHỮA LỖI VỀ CHỦ NGỮ VÀ VỊ NGỮ (Tiếp theo)

I Mục tiêu bài học: Học xong bài này HS cần đạt được :

Trang 30

- Cách chữa lỗi do đặt câu thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ và lỗi về quan hệ ngữ nghĩa giữa chủ ngữ với vị ngữ.

- Có ý thức viết câu đầy đủ thành phần chủ ngữ và vị ngữ

-

Giáo viên : Soạn bài, bảng phụ.

-

1 Kiểm tra bài cũ( 5’)

? Học sinh chữa bài tập 5/ 30?

? Vậy 2 câu trên mắc loại lỗi gì?

Nguyên nhân? Cách chữa?

? Hãy bổ sung nòng cốt câu cho

a Mỗi khi đi qua cầu Long Biên

b Bằng khối óc sáng tạo và bàn tay lao động của mình, chỉ trong vòng 6 tháng

-> Không xác định được chủ ngữ, vị ngữ

- Câu thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ.

- Nguyên nhân: Chưa phân biết được trạng ngữ với CN, VN

- Cách chữa: Bổ sung nòng cốt C-V

a Mỗi khi đi qua cầu Long Biên,

tôi / đều thấy lòng mình bồi hồi rất lạ.

b Bằng khối óc sáng tạo và bàn tay lao động của mình, chỉ trong vòng 6

tháng, nhà điêu khắc / đã biến khối

đá vô tri thành bức tượng vô cùng sinh động.

II Câu sai về quan hệ ngữ nghĩa giữa các thành phần câu

30

Định dạng
Số trang	61
Dung lượng	634,5 KB