Bài 6 đột biến số lượng NST

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ Đột biến thể đa bội.. Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ 2n Đột biến lệch bội là gì?... Đột biến lệch bội Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮ

CÂU HỎI KIỂM TRA BÀI CŨ

Cho các thông tin về các dạng đột biến cấu trúc NST:

(1) Giảm số gen trên NST → thường gây chết hoặc giảm sức sống.

(2) Loại khỏi NST những gen không mong muốn

(3) Làm giảm số lượng gen → giảm sự biểu hiện của tính trạng.

(4) Vị trí xảy ra đột biến có thể nằm ở bất kỳ vị trí nào trên NST.

(5) Thay đổi trình tự phân bố các gen trên NST → có thể gây hại.

(6) Cung cấp nguyên liệu cho quá trình tiến hóa.

(7) Làm thay đổi số lượng gen → gây chết hoặc giảm sức sống.

(8) Có thể làm thay đổi kích thước của nhiễm sắc thể.

 Có bao nhiêu thông tin không đúng với đột biến mất

đoạn NST?

A 6 B 3 C 4 D 5

ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

I Đột biến lệch bội

II Đột biến đa bội

Bài 6

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

 Đột biến thể đa bội.

 Quan sát hình bên: hãy so

sánh số lượng NST ở thể

lưỡng bội với các dạng khác?

Đột biến đa bội là gì?

-Đột biến lệch bội là những biến đổi

về số lượng NST, xảy ra ở 1 hoặc vài

cặp NST

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

2n

Đột biến lệch bội là gì?

Quan sát hình ảnh 6.1 SGK: hãy cho biết đột biến lệch bội gồm những dạng nào?

(2n + 1) (2n + 2) (2n –1 –1) (2n)

(2n+2+2)

I Đột biến lệch bội

1 Khái niệm và phân loại

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

2 Cơ chế phát sinh

Hãy trình bày cơ chế phát sinh đột biến lệch bội?

 Do sự rối loạn trong quá trình

giảm phân→1 hoặc 1 số cặp NST

tương đồng không phân ly → tạo

ra các giao tử đột biến thừa hay

thiếu 1 số NST.

 Qua quá trình thụ tinh: các giao

tử bình thường kết hợp với giao

tử đột biến → hợp tử lệch bội

I Đột biến lệch bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

2 Cơ chế phát sinh

I Đột biến lệch bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

Hậu quả:

Làm tăng hoặc giảm số lượng NST 

mất cân bằng gen  thường giảm sức

sống, mất khả năng sinh sản hoặc chết

-Vd: 3 NST 21 gây bệnh Down, hội

chúng Tocnơ (OX), Claiphentơ (XXY)…

Đột biến lệch bội có hậu quả gì?

3 Hậu quả và ý nghĩa

I Đột biến lệch bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

Hội chứng Down

Nếp nhăn như ở khỉ

 Dựa vào bảng tư liệu trên, hãy cho biết: Để giảm thiểu tỉ lệ trẻ sơ sinh mắc bệnh Down, không nên sinh con ở lứa tuổi nào? Vì sao?

 Phụ nữ không nên sinh con khi tuổi đã ngoài 40.

 Vì khi tuổi người mẹ càng cao :

 các tế bào bị lão hóa

 cơ chế phân ly NST bị rối loạn.

Khả năng sinh con mắc bệnh Down tăng

Sự tăng tỉ lệ trẻ mới sinh mắc bệnh Down theo tuổi người mẹ

 Hậu quả: Thể dị bội ở cặp NST giới tính:

 Sơ đồ cơ chế hình thành các hội chứng 3X, hội

chứng Tớcnơ, hội chứng Klinefelter

XXX XXY (Klinefelter)

OX (tocnơ) OY (chết)

Hội chứng XXY

Nam: bị mù màu, thân cao, chân

tay dài, si đần và thường vô sinh.

Hội chứng Tơcnơ XO

Nữ: lùn, cổ ngắn, không có kinh

nguyệt, si đần, vô sinh.

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

3 Hậu quả và ý nghĩa

II Đột biến đa bội

1 Đột biến tự đa bội

a Khái niệm

- Là dạng đột biến làm tăng một số

nguyên lần bộ NST đơn bội (n) và

lớn hơn 2n trong cùng loài

-Phân loại:

+ Đa bội chẵn: 4n, 6n…

+ Đa bội lẻ: 3n, 5n…

Quan sát hình ảnh, hãy cho

biết: số lượng nst ở tế bào tự đa

bội với dạng tế bào 2n?

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

Đột biến tự đa bội là gì?

Cơ chế phát sinh:

- Trong giảm phân: do sự không

phân ly của tất cả các cặp NST 

các giao tử lưỡng bội Các giao tử

lưỡng bội tham gia thụ tinh → hợp

tử đa bội.

- Trong nguyên phân: các NST

nhân đôi nhưng không phân chia 

tế bào 4n  nguyên phân tạo nên

các mô, cơ quan 4n.

Trình bày cơ chế phát sinh đột biến

tự đa bội?

Trình bày cơ chế phát sinh đột biến

tự đa bội?

II Đột biến đa bội

1 Đột biến tự đa bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

a Khái niệm

- Là dạng đột biến làm tăng

một số nguyên lần bộ NST

đơn bội (n) của 2 loài khác

nhau trong 1 tế bào

Quan sát hình ảnh, hãy

nhận xét bộ nst của cây lai

4n?

Thí nghiệm của Karpechenco

II Đột biến đa bội

2 Đột biến dị đa bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

Đột biến dị đa bội là gì?

b Cơ chế phát sinh

-Khi lai 2 cá thể giữa hai loài khác

nhau, được cơ thể lai xa chứa bộ

NST đơn bội của hai loài

II Đột biến đa bội

2 Đột biến dị đa bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

3 Hậu quả và vai trò của đột

biến đa bội

a Hậu quả

-Làm tăng số lượng vật chất di

truyền lên gấp bội → quá trình

sinh tổng hợp các chât hữu cơ

diễn ra mạnh mẽ

-Tế bào sinh dưỡng to  cơ quan

sinh dưỡng lớn  cơ thể phát

triển khỏe, chống chịu tốt

Trình bày hậu quả của đột biến đa

II Đột biến đa bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

b Vai trò

-Cung cấp nguyên liệu cho tiến hóa

-Góp phần thúc đẩy hình thành loài

mới

-Trong sản xuất nông nghiệp: tạo ra

các giống cây đa bội có năng suất

cao

-Vd: Dưa hấu tam bội không hạt, nho

3 Hậu quả và vai trò của đột

biến đa bội

II Đột biến đa bội

Bài 6 - ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ

Trình bày vai trò của đột biến dị

đa bội?

Trình bày vai trò của đột biến dị

đa bội?

CÂU HỎI ÔN TẬP

Tại sao cơ thể lai xa thường bất thụ?

- Vì: cơ thể lai xa có chứa bộ NST đơn bội của 2 loài bố mẹ khác nhau về số lượng, hình dạng, trình tự sắp xếp các gen trên NST  không thuận lợi cho tiếp hợp ở kì đầu, phân ly ở

kì sau giảm phân → bất thụ

- Cơ thể lai xa được đa bội hóa chứa bộ NST lưỡng bội của

2 loài khác nhau nên gọi là thể song nhị bội

Hội chứng Etuot: 3 NST 18