Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung bài học *Hoạt động 1 : Hướng dẫn đọc hiểu phần TD I... Hướng dẫn đọc hiểu..[r]
Trang 1Tuần 14: Tiết 41- Đọc văn
Đọc thêm TỰ DO ( P Ê-LUY-A )
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
Cảm nhận được niềm khao khát tự do chân thành, tha thiết của người dân nô lệ, khi cuộc sống của họ bị bọn phát xít giày xéo Thấy được đặc sắc nghệ thuạt của bài thơ: sử dụng nhiều thủ pháp của thể thơ tượng trưng, siêu thực
II TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG
1.Kiến thức:
Nhà thơ sinh ra để viết tự do, ca ngợi chiến đấu vì tự do Tự do đã trở thành khát vọng, mong mỏi da diết, cháy bỏng của con người
Những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ: hình ảnh độc đáo, phép lặp…
2
Kĩ năng:
Đọc - hiểu bài thơ dịch
III CHUẨN BỊ:
1.Giáo viên: Sách giáo khoa Ngữ văn, sách bài tập Ngữ văn, sách Chuẩn KTKN, sách GV, phụ bảng
2 Học sinh: Sách giáo khoa, trả lời câu hỏi thảo luận
IV PHƯƠNG PHÁP: Nêu vấn đề, thuyết minh, thảo luận…
V TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
- Ổn định lớp
- Kiểm tra bài cũ
- Bài mới:
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung bài học
*Hoạt động 1 : Hướng dẫn đọc hiểu phần TD I Tiểu dẫn
1 Dựa vào TD, em hãy tóm
lược những nét cơ bản nhất
về tác giả và tác phẩm ?
HS (đã đọc TD ở nhà) phát biểu
- Nêu được các nét lớn
về tác giả
1 Tác giả:
- Pôn Ê-luy-a (1895-1952) là nhà thơ lớn nước Pháp
- Từng tham gia trào lưu siêu
Trang 22 Nhận xét phần trả lời của
hs, nhấn mạnh nội dung
chính
3 Lưu ý hs: nguyên tác bài
thơ có 21 khổ thơ (không kể
dòng cuối cùng: Tự Do),
không vần, không dấu chấm
câu- trừ dòng cuối cùng
Bản dịch có 12 khổ thơ
- Nêu được hoàn cảnh
ra đời bài thơ
thực Trong chiến tranh thế giới lần thứ 2, ông thoát ly chủ nghĩa siêu thực, cùng nhân dân Pháp kháng chiến chống chủ nghĩa phát xít
- Thơ ông mang đậm chất trữ tình chính trị, hơi thở của thời đại
2 Bài thơ "Tự do":
- Hoàn cảnh sáng tác: Được viết vào mùa hè 1941, lúc nước Pháp đang bị phát xít Đức xâm lược
- Xuất xứ: Bài thơ được in trong tập "Thơ ca và chân lý, 1942" (1942)
*Hoạt động 2: Tổ chức đọc hiểu II Hướng dẫn đọc hiểu
1 Hướng dẫn cách đọc:
giọng tha thiết, bồi hồi;
nhấn giọng ở câu kết mỗi
khổ thơ và từ TỰ DO
2 Gọi 1 hs đọc bài thơ
HS đọc
*Hoạt động 3: HD đọc hiểu chi tiết.
1 Em hãy nêu ngắn gọn ấn
tượng chung nhất của mình
sau khi đọc bài thơ ?
(Về hình thức, về nhân vật
em, về tứ thơ ?)
* Diễn giảng thêm: Bài thơ
trữ tình chính trị, khắc họa
HS trả lời được:
- Hình thức: điệp
- Tự Do được nhân
hóa thành em
- Dựa vào HCRĐ rút
ra tứ thơ
Em = TỰ DO (nhân hóa)
Tứ thơ bao trùm: Khát vọng tự do.
Trang 3không khí thời đại - mang
đậm PC của tác giả.
2 Dựa vào đặc điểm hình
thức và nội dung bài thơ,
em hãy chia đoạn và gọi tên
các đoạn thơ ?
3 Gọi đại diện nhóm 1 trình
thuyết trình theo phân công
4 Nhận xét Gợi ý hs phát
biểu bổ sung (nếu cần) Kết
luận các nội dung chính
DG: Hình ảnh thơ giản dị
lấy từ cuộc sống nhưng vẫn
rất sâu xa
(Có thể lưu ý về tính siêu
thực của bài thơ: ngẫu
hứng, phi logic, phá vỡ sự
ngăn cách khách thể và chủ
thể, chú trọng hình ảnh thị
giác )
- Lưu ý hs: chọn 1,2 khổ thơ
tiêu biểu để phân tích (VD
khổ 4,5)
HS chia bài thơ làm 2 đoạn, dùng điệp khúc
để gọi tên
Nhóm 1 trình bày (C2,3 sgk): (2-3 phút)
- Nổi bật hình thức lặp
kết cấu, điệp từ trên
trên theo kiểu "xoáy
tròn"; câu thứ tư mỗi khổ như một điệp khúc
- "Tôi viết tên em" lên mọi không gian, thời gian
(Hữu hình: Viết trên
trang vở, trên bàn học, trên cây xanh, trên đất cát, trên tuyết, trên gươm đao người lính, trên mũ áo các vua quan).
(Vô hình: Viết trên
thời thơ ấu âm vang,
1 Nội dung.
a, 11 khổ đầu: Tôi viết tên
em-Tự Do
- Từ "trên" thể hiện cả không gian và thời gian:
+ Chỉ địa điểm - không gian( tôi viết Tự Do ở đâu, vào đâu) + Chỉ thời gian ( tôi viết Tự Do khi nào)
- Tôi viết tên em lên mọi không gian bao la, lên mọi thời gian; Viết tên em lên những vật cụ thể hữu hình và cả những cái vô hình
Hình ảnh được liên tưởng ngẫu hứng Tình yêu, khát vọng tự do cháy bỏng của nhà thơ
Trang 44 HD tìm hiểu khổ thơ
cuối
- Tự Do có ý nghĩa như thế
nào đối với tác giả và mọi
người ?
5.Yêu cầu hs tóm tắt những
đặc sắc về nghệ thuật bài
thơ
viết trên những mảnh đời trong xanh, trên
ao mặt trời ẩm mốc, viết trên hồ vầng trăng lung linh )
Hs trả lời được các nét nghĩa của đoạn thơ
HS dựa vào phần phân tích trên trả lời
b, Khổ cuối: Tôi gọi tên em - Tự Do
- Tự do- sức mạnh nhiệm màu
- Tự do- tái sinh những cuộc đời
Tình yêu tự do cũng là lời kêu gọi hy sinh vì tự do
2 Nghệ thuật:
- Trùng điệp thủ pháp liệt kê, nhân hóa, lặp từ ngữ, cấu trúc qua các khổ thơ
- Hiệu quả: Nhạc điệu thơ gợi mạch cảm xúc hướng về tự do tuôn trào, triền miên, mạnh mẽ
*Hoạt động 4: Hướng dẫn tổng kết III Kết luận.
1 Gọi đại diện nhóm 2
trình thuyết trình theo phân
công
(Giải thích gọn về tính đa
chủ thể của bài thơ)
2 DG thêm: tác động rộng
lớn của bài thơ khi nó ra
đời và khát vọng tự do vĩnh
cửu của con người, của các
Nhóm 2 trình bày (C4 sgk) Từ đó khái quát chủ đề bài thơ.(1-2 phút)
- Chủ đề: Khát vọng tự do cũng
là lời kêu gọi hành động vì tự do của nhà thơ (và của cả dân tộc Pháp) khi đất nước bị phát xít xâm lăng
- Không thể sống trong nô lệ, Tự
Do trở thành mệnh lệnh của cuộc sống, là lương tâm của thời đại.Vì thế, bài thơ được xem là thánh ca của thơ kháng chiến
Trang 5dân tộc. Pháp.
4 Củng cố- Dặn dò: Chuẩn bị bài học Làm văn: Luyện tập vận dụng kết hợp các thao tác lập luận
======================================