PHÒNG GD&ĐT TP.[r]
Trang 1PHÒNG GD&ĐT
TP BẮC GIANG
ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI CẤP THÀNH PHỐ
NĂM HỌC 2015-2016
Môn: Toán lớp 9 Thời gian làm bài: 150 phút (Thi ngày 09/01/2016)
Bài 1: (4 điểm)
Cho biểu thức :
:
A
a/ Rút gọn A b/ Tìm giá tri bé nhất của biểu thức M=A+
12 2
x
Bài 2: (4,5 điểm)
a/ Giải phương trình 2x2 3x 5 5x34x29x 2
b/ Tìm tất cả các bộ số nguyên dương x y z; ; thỏa mãn
2015 2015
x y
y z
là số hữu tỷ và
x2z2 7y2 99
Bài 3: (4,5 điểm)
a/ Cho a, b là số hữu tỷ thoả mãn
a b
a b
Chứng minh ab 2 là số hữu tỉ b/ Cho các số thực dương a b c , , thỏa mãn abc 1 Chứng minh rằng.
1
Bài 4: (6 điểm)
Cho đường tròn (O;R), vẽ 2 đường kính AB và CD vuông góc với nhau Trên đoạn CA lấy G
sao cho GC=
1
3AC Tia OG cắt BC tại M, vẽ ON vuông góc với BG NBG a/ Chứng minh MA là tiếp tuyến của đường tròn (O;R)
b/ Tia CN cắt đường tròn tại K Tính KA4KB4KC4KD4 theo R
c/ Chứng minh MN=2R
Bài 5: (1 điểm) Tìm x, y nguyên dương thõa mãn 3x111y 3 y 5
Họ tên thí sinh SBD:
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM HSG CẤP THÀNH PHỐ NĂM HỌC 2015-2016
MÔN: TOÁN LỚP 9
a/
2,5đ Ta có
x x x x x x x x x
Vậy
:
A
=
:
2
x
x
x
x
x với x>0
0,75 0,75
0,5
0,5
b/
1,5đ
M=A+
12 2
x =
dấu = có khi
16
2
x
1 0,5
a/
2,0đ Ta có
2x 3x 5 5x 4x 9x 2
2x2 3x 5 5x3 x25x2 x10x 2
2x2 3x 5 x25x1x x5 12(5x1)
2(x x 2) (5 x1) (5x1)(x x 2) đk x
1 5
Đặt x2 x 2a với a>0 vì
2
x x x
x2 x 2 a2 và 5x1b2
Vây ta có PT
2a b ab 2a 2ab ab b 0 2 (a a b )b a b( ) 0 a b 2a b 0
Vì a>0 và b0 nên 2a+b>0 vây ta có a b=0 a2 b2 x2 x 2 5x1 x2 4x 3 0
3
x
x
Vậy nghiệm của PT là x=1;x=3
0,5
0,75
0,5 0,25
Trang 32,5đ
2015
m n m n n
y z
nx my mz ny
-Nếu mz ny0
2015 nx my Q
mz ny
vô lý vì 2015 là số vô tỉ
Vậy mzny0
2
0 0
xz y
Nên ta có x2z299 7 y2 x z 2 2xz99 7 y2
x z 2 2y299 7 y2 3y2 x y 2 99
3y x z 3y x z 99 99 3y x z
Vì x, y,z nguyên dương nên 3y+x+z5 3y x z 9,11,33,99
-Nếu 3y+x+z=9 Ta có 3y x z=11
10
3
(loại) -Nếu 3y+x+z=11 Ta có 3y x z=9
10
3
(loại) -Nếu 3y+x+z=99 Ta có 3y x z=1
50
3
(loại) -Nếu 3y+x+z=33 Ta có 3y x z=3 6y36 y 6 x z 20 z20 x
Mà xz =y2 nên ta có x(20 x)=36 x2 20x36 0 x12;x2 18
+Nếu x=2 ta có z=18
+Nếu x=18 ta có y=2
Vây ta có (x;y;z)=(2;6;18)=(18;6;2)
0,5
0,75 0,25 0,25 0,25 0,25
0,25
a/
2,5đ
Đặt a+b=s và ab=p Ta có
2 2
2
2 2
2
2
s
Vị a, b là số hữu tỉ nên a b là số hữu tỉ Vây ab 2 là số hữu tỉ
1,0
1,0 0,5
b/
2,0đ
Ta có 3x2y2z2 x y z 2 x y 2y z 2 x z 2 0
Vây x y z 2 3(x2y2z2) dấu = có khi x=y=z
Vây khi x,y,z>0 ta có x+y+z 3 x 2y2z2
dấu = có khi x=y=z
3
Ta có a5 a2 3 3a (1)
0,5
Trang 45 2 3 3 0 2( 3 1) 3( 1) 0
2( 1) 2 1 3( 1) 0 ( 1)( 4 3 2 3) 0
a1 a4 a32a3 2a2 3a2 30
a 12a3 2a2 3a 1
(2)
Ta thấy (2) đúng vơi a>0 vây (1) đúng với a>0
Vậy với a>0 ta có a5 a2 3 3a dấu = có khi a=1
Ta có a5b2ab 6 a5 a23 a2b2ab 3 3a2ab ab 3 3(ab a 1)
5 2
5 2
c a ca ca c dấu = có khi a=b=1
3
ab a bc b ca c
=
1
ab a ab a a ab ab b
1
0,25
0,5
0,5 0,25
Trang 52đ Lấy I là trung điểm của BC ta có OI là đường trung bình của tam giác ABC
OI//BC
và OI=
1
2CB (1) ; Vì I là trung điểm của BC nên IC=
1
1
nên GI=IC GC=
:
GI
GC
Ta có OI//BC ( cm trên) OI//CM
OI GI
OI CM
CM GC
(2)
Từ (1) và (2) ta có CB=CM
Xét ABM có OA=OB ( cùng bán kính) , có CB=CM ( cm trên) nên OC là đường trung bình
//
OC AM
mà OCAB nên AMAB Vậy MA là tiếp tuyến của đường tròn (O;R)
1,0
1,0
b/
2đ
Ta có tam giác AKB nội tiếp đường tròn (vì 3 đỉnh nằm trên đường tròn) mà AB la đường kính nên
tam giác AKB vuông tại K, theo Pitago ta có KA2KB2 AB2 KA2KB2 4R2
KA KB KA KB R
Vẽ KP vuông góc với AB, theo hệ thức lương trong tam giác vuông AKB ta có
KA KB AB KP KA KB R KP KA KB R KP
Vây ta có KA4KB48R KP2 2 16R4 KA4KB4 16R4 8R KP2 2
Vẽ KQ vuông góc với CD, chứng minh tương tự ta có KC4KD4 16R4 8R KQ2 2
Vây Ta có KA4KB4KC4KD4 32R4 8R KP2 2KQ2
Xét tứ giác KPOQ có O P Q 900 nên tứ giác KPOQ là hình chữ nhật
Vậy ta có KP2 +KQ2 =PQ2 =KO2=R2
Vậy KA4KB4KC4KD4 32R4 8R KP2 2KQ2
=32R4 8R R2 2 24R4
0,75 0,25
0,75 0,25
c/
ACB
nội tiếp đường tròn, mà AB là đường kính nên ACB vuông tại C ACBM
AC là đương cao của MAB Ta có CM=CB ( cm trên) AC là trung tuyến của MAB vây
MAB
cân tại A AM AB
Xét MAB có AM là trung tuyến mà GC=
1
3AC nên G là trọng tâm của MAB, keo dài BG cắt đường tròn tại F và AM tại E ta có BE là trung tuyến của MAB nên EA=EM= 2
MA
, mà OA=OB=
2
AB
nên EA=BO
Ta có AFB nội tiếp đường tròn, mà AB là đường kính nên AFB vuông tại F AF BE
OBN FAB
; Vì MAAB ( cm trên) nên EAF FAB 900 EAF OBN
Xét EAF và OBN có AE=OB , EAF OBN ; EFA ONB 900 EAFOBN
AF=NB
; Ta có ONBF NB NF (vi ) nên FA=FN=NB AFN vuông cân
Ta có MAF= BAN (cgc) MFA ANB 1350, mà
Ta có MFN MFA (cgc) MN MA mà MA=AB=2R MN 2R
0,25
0,25
0,5 0,5 0,5
Đặt y 4a với aZ và a3; ta có 3x111 ( a1)(a1) 3x112a2
-Nếu x lẻ x2k1
Trang 6
=24q+3+112=4(8q+28)+3 chia cho 4 dư 3
3x112 chia cho 4 dư 3 a2 chia cho 4 dư 3 vô lý vì số chính phương chia cho 4 chỉ dư
0 hoặc 1 Vậy x phải chẵn x2k với k nguyên dương
Vây ta có 32k112a2 a3k a 3k 112 112a3k
Vì a 3 a3k 0; Vì a3k a 3k a3k2 112 a3k 10 a3k 14, 28,56,112
-Nếu a3k 14 a 3k 8 2a22 a11 x2;y15
-Nếu a3k 28 a 3k 4 2a32 a16 3x144 (loại)
-Nếu a3k 56 a 3k 2 2a58 a29 x6;y33
-Nếu
112
2
a a a a
(loại) Vây ta có (2;15) ; (6;33) thõa mãn dầu bài
0,5
0,5