Giuùp hoïc sinh: + Nắm được một số đặc điểm tiêu biểu nhân vật người có tài năng kỳ lạ trong truyện “Cây bút thaàn” + Muoán thaønh taøi, Maõ Löông phaûi say meâ, caàn cuø, chòu khoù hoïc[r]
Trang 1Tuần 1 Bài 1
(Từ Tiết 1 Tiết 4)
Tiết 1
CON RỜNG , CHÁU TIÊN
(Bài đọc thêm)
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Định nghĩa sơ lược về truyền thuyết
+ Nội dung ý nghĩa của văn bản
+ Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết tưởng tượng kì ảo của truyện
+ Kể được nợi dung truyện
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra phần chuẩn bị :
3 Giới thiệu bài mới: “CRCT” là mợt truyền thuyết …Truyện viết về nợi dung gì ? Ý nghĩa ra
sao? Co những hình thức nghệ thuật đợc đáo nào ? …
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn đọc hiểu chú thích
*Y/c Hs đọc chú thích T.7
nêu các ý chính về thể loại
*Hướng dẫn đọc văn bản , đọc
các chú thích về từ khó
*Văn bản kể về sự việc gì ?
*Truyện được mở đầu bằng sự
việc gì ? Diễn biến ra sao? Kết
thúc ?
*Dẫn II
*Cho Hs đọc lại đoạn 1
-Mở đầu truyện giới thiệu với ta
những nhân vật nào ?
-Em hãy tìm những chi tiết thể
hiện tính chất kì lạ , lớn lao , đẹp
đẽ về nguờn gớc , hình dạng của
LLQ & AC ?
-Qua cách giới thiệu của người
* Truyền thuyết : truyện dân giankể về nhân vật , sự kiện liên quanđến lịch sử …
*Đọc-Nguờn gớc dân tợc Việt Nam
*Nêu các sự việc chính
-LLQ-ÂC
*Tìm, gạch chân vào SGK
*Trình bày , nhận xét
-LLQ + ÂC có nguờn gớc cao
I Đọc, tìm hiểu chú thích :
* Thể loại : truyền thuyết
*Đại ý: truyện kể về nguờn gớc dân tợc Việt Nam
*Tóm tắt nợi dung : Hs tự tóm tắt
II Đoc –tìm hiểu văn bản :
1 Nhân vật :Lạc Long Quân: con trai thần Long Nữ, nòi Rờng, thường sớngdưới nước Sức khỏe vơ địch, nhiều phép lạ, tài năng
Âu Cơ : dòng họ thần Nơng xinh đẹp tuyệt trần, yêu hoa thơm, cỏ lạ
Nguờn gớc cao lớn , tính chất
Trang 2ông ÂC…phong cách thanh tao,
lịch lãm của người phụ nữ
Dẫn : Cuộc tình duyên của LLQ
& ÂC
-Cuộc tình duyên giữa LLQ &
ÂC gợi cho em những suy nghĩ
gì?
Kết :…Sự kết hợp những gì đẹp
nhất của con người và thiên
nhiên , sự kết hợp của 2 giống
nòi xinh đẹp, tài giỏi
*Gọi HS đọc đoạn 2
-Nội dung đoạn ?
-Việc sinh nở của ÂC có gì kì lạ?
Điều kì lạ đó có ý nghĩa gì ?
-Hình tượng “một bọc” được
hiểu như thế nào?
*…DtVn là con cùng cha mẹ
liên hệ “đồng bào”
*Dẫn :…
-Nguyên nhân nào dẫn đến sự
chia tay của LLQ & ÂC ?Họ
quyết định như thế nào? Để làm
gì?
* Thảo luận lớp: Người xưa
muốn thể hiện ý nguyện gì qua
việc chia con của LLQ & ÂC ?
(ý nguyện phát triển dân tộc , mở
rộng làm ăn , giữ vững đất đai…
đoàn kết thống nhất dân tộc, mọi
người ở mọi miền đất nước đều
chung nguồn gốc, ý chí sức
mạnh)
*Cho hs đọc đoạn văn còn
lại Nội dung đoạn?
-Theo truyện , người Vn là con
cháu của ai? Em suy nghĩ gì về
nguồn gốc đó ?
(Dt ta có nguồn gốc thiêng liêng
cao cả , là một khối đoàn kết ,
thống nhất, bền vững lòng tự
hào )
-Truyện CRCT được người xưa
tưởng tượng với nhiều yếu tố kì
ảo Em hiểu gì về y/t kì ảo đó?
Các y/t kì ảo có vai trò gì trong
truyện?
(tô đậm tính chất lớn lao, đẹp đẽ
của nhân vật, sự kiện, thiêng
liêng hóa nguồn gốc giống nòi,
khơi niềm tự hào dân tộc)
*Nêu ý kiến
*Đọc-Sự sinh nở của ÂC-Sinh bọc trăm trứng nở trăm con Đàn con không bú mớm, đẹp khỏe như thần
-một bào thai
-Phong tục tập quán khác nhau-50 con theo cha xuống biển-50 con theo mẹ lên núi
Kì lạ, khác thường
3 Chia con:
-50 con theo cha xuống biển-50 con theo mẹ lên núiCai quản các phương, giúp đỡ khi cần thiết
Nguồn gốc các dân tộc VN, ý nguyện đoàn kết, thống nhất
4 Vua Hùng dựng nước :Con trưởng xưng Vua hiệu HùngVương đặt tên nước Văn Lang, đóng đô đất Phong Châu
người VN xưng mình là con của Rồng, cháu của Tiên
Nguồn gốc cao quý tự hào về nguồn gốc dân tộc
III Ghi nhớ:
Trang 3*Cho hs đọc ghi nhớ, Gv kết
theo ghi nhớ
*Đọc-Nghe
-Chi tiết tưởng tượng , kì ảo -Giải thích, suy tôn nguồn gốc giống nòi
-Thể hiện ý nguyện đoàn kết, thống nhất của cộng đồng người Việt
Luyện tập- Dặn dò:
-Đọc “Đọc thêm”
-Đọc, kể lại văn bản
-Học thể loại, ghi nhớ
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
………
………
………
………
……….
Trang 4Tiết 2
BÁNH CHƯNG, BÁNH GIẦY
(Bài hướng dẫn đọc thêm)
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Hiểu được nội dung ý nghĩa của văn bản và những chi tiết tưởng tượng kì ảo của truyện.+ Kể được nợi dung truyện
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: Truyền thuyết là gì ? Truyền thuyết CRCT kể về việc gì? Nêu ý nghĩa truyện.
3 Giới thiệu bài mới: “BCBG” là mợt truyền thuyết nhằm giải thích nguờn gớc làm BCBG ngày
Tết, đề cao sự thờ kính Trời, Đất, tở tiên của ta Truyền thuyết đã ca ngợi tài năng, phẩm chất của cha ơng trong việc tìm tòi, xây dựng nền văn hóa đậm đà màu sắc dân tợc Truyền thuyết đó như thế nào? Chúng ta cùng nhau tìm hiểu
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn Hs đọc văn bản và
chú thích
*Gọi Hs đọc văn bản theo các
đoạn
1 “Hùng Vương…chứng giám”
2 “Các Lang…hình tròn”
3.Còn lại
*Nhận xét
*Cho đọc chú thích
-Văn bản kể về việc gì? Em hãy
kể tóm tắt nợi dung truyện?
*Đọc
*Nghe
*Nhận xét
*Đọc-Tục làm BCBG ngày Tết
*kể từng đoạn theo gợi ý
I Đọc, tìm hiểu chú thích :
* Thể loại : truyền thuyết
*Đại ý: truyện kể về nguờn gớc tục làm BCBG ngày Tết
*Dẫn II
*Gọi Hs đọc đoạn 1 Sự việc?
-Vua Hùng chọn người nới ngơi
trong hoàn cảnh nào?
-Ý định của nhà vua ra sao?
Bằng hình thức gì? Em có nhận
xét gì về ý định , hình thức
truyền ngơi của Vua?
-Các Lang có đoán được ý Vua
hay khơng?
-Vua chọn người nới ngơi -Vua đã già, đất nước thái bình
…người nới ngơi phải nới chí
Vua, phải làm vừa ý Vua trong lễ
Tiên Vương
-Khác với các triều đại trước…
-Khơng ai đoán được ý Vua.Ai cũng đua nhau làm cỡ, LL buờn vì khơng có vật quý…
II Đọc- tìm hiểu văn bản :
1 Sự việc :Hùng Vương chọn người nới ngơi
“Người nới ngơi ta phải nới chí ta”
hình thức 1 câu đớ
-Lang Liêu là ai? Lang Liêu đã
được thần mách bảo ntn? Vì sao
trong các con Vua , chỉ có LL
mới được thần giúp? Các em hãy
đọc lại đoạn “ Mợt hơm, LL nằm
mợng…”
*Đọc , nêu ý kiến 2.Nhân vật : Lang Liêu
-Là con thứ 18 của Vua Hùng, mờ cơi mẹ, sớng bằng nghề nơng, chịu nhiều thiệt thòi được thần giúp đỡ
Trang 5-Thần giúp LL bằng cách nào?
-Em có suy nghĩ gì về lời mách
bảo của thần?
*LL mặc dù là con Vua nhưng
ông phải sống bằng nghề nông,
chịu nhiều thiệt thòi so với các
anh vì mồ côi mẹ…Lời mách
bảo của Thần đã giúp cho LL
đoán ra được ý Vua
-Sau khi được thần mách bảo ,
LL suy nghĩ gì và thực hiện lời
mách bảo của thần ntn?
-Tại sao thần không hướng dẫn
cụ thể hoặc giúp LL có được
bánh?
-Báo mộng cho LL biet1 hạt gạo là quý nhất, bảo LL lấy gạo làm bánh Lời mách bảo của thần rất đúng
-Muốn thử tài năng…
*Tỉnh dậy LL đã ngẫm nghĩ và
đã tạo ra 2 loại bánh khác nhau
Cách làm bánh đã thể hiện được
sự thông minh, tháo vát của LL
Thần chỉ mách bảo LL lấy lúa
gạo làm bánh mà ko hướng dẫn
cụ tểh cách làm cũng ko làm
giúp, không ban tặng chính là để
LL bộc lộ trí tuệ, tài năng Có
vậy LL mới xứng đáng khi được
nối ngôi Vua
-Hiểu được lời dạy của thần , làmBCBG được nối ngôi Vua
*gọi đọc “Đến ngày lễ Tiên
Vương…”
-Vì sao 2 thứ bánh của LL được
Vua chọn tế Trời, Đất, Tiên
Vương?
-Việc LL được nối ngôi Vua ,
gợi cho em những suy nghĩ gì về
nhân vật này?
*Đọc
*Suy nghĩ
*Nghe-LL: hiền lành , thông minh…
được nối ngôi vua thật xứng đáng
-Người có năng lực , phẩm chất, nhân cách xứng đáng được nối ngôi Vua
-Em hãy nêu ý nghĩa của truyện
*Cho Hs đọc ghi nhớ, GV tiết ý *Đọc III Ghi nhớ: -Chi tiết tưởng tượng , kì ảo
-Giải thích nguồn gốc của bánh chưng, bánh giầy
-Phản ánh thành tựu văn minh nông nghiệp ở buổi đầu dựng nước
Luyện tập- Dặn dò:
-Đọc lại văn bản , xem ghi nhớ
-CB T3 : Từ và cấu tạo từ
Trang 6Tiết 3
TỪ VÀ CẤU TẠO TỪ TIẾNG VIỆT
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Định nghĩa về từ
+ Ơn lại các kiểu cấu tạo từ đã học ở cấp 1
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra chuẩn bị:
3 Giới thiệu bài mới: Ở cấp 1 , các em đã được tìm hiểu về từ và các loại từ.Hơm nay , chúng ta sẽ
tìm hiểu thêm về từ và cấu tạo từ trong tiếng Việt
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Lập danh sách của từ
và tiếng trong câu
*Ghi bảng (tìm hiểu)
-Trong câu trên có bao
nhiêu tiếng ? bao nhiêu
từ ?
-Các đơn vị được gọi là
tiếng và từ có gì khác
nhau ?
(Tiếng dùng làm gì ? Từ
dùng làm gì?)
*Đếm
*Tìm
Tiếng: dùng tạo từ
Từ : dùng đặt câu
A Tìm hiểu:
Thần dạy dân cách trờng trọt, chăn nuơi và
cách ăn ở
có 12 tiếng, 9 từ
*GV hướng dẫn tìm
hiểu từ “trờng trọt”
-Khi nào 1 tiếng được
gọi là 1 từ ?
Tiếng dùng tạo câu gọi là từ Trờng+trọt trờng trọt
TiếngTiếng-cũng là từ
*Dẫn II:
-Dựa vào các kiến thức
đã học, em hãy tìm các
từ 1 tiếng, 2 tiếng trong
bảng phân loại Sgk
*Tìm, điền
*Nhận xét
*Bảng phân loại:
Từ đơn : từ, đấy,nước,
ta, chăm, nghề, và, có, tục, ngày , Tết, làm có
1 tiếng
Từ phức : từ ghép :
bánh chưng , bánh giầy, chăn nuơi các tiếng quan hệ
nghĩa
từ láy: trờng
trọt các tiếng có quan hệ âm
II Từ đơn, từ phức : Từ đơn: có 1 tiếng
VD: học, ăn ,nói…
Từ phức: có 2 tiếng trở
lên+Những từ phức được tạo bằng cách ghép các tiếng có quan hệ về nghĩa được gọi là từ ghép
VD: cha mẹ , trắng đen.+Những từ phức có quan hệ láy âm giữa cáctiếng gọi là từ láy.VD: chăm chỉ, ngoan ngoãn…
Có 2 tiếng trở lên
Trang 7Luyện tập- Dặn dò:
-xem ghi nhớ
-CB T4 : Giao tiếp văn bản và phương thức biểu đạt
Rút kinh nghiệm: ………
………
………
………
Tiết 4
GIAO TIẾP VĂN BẢN VÀ PHƯƠNG THỨC BIỂU ĐẠT
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Huy đợng kiến thức về các loại văn bản mà hs đã biết
+ Hình thành sơ lược các khái niệm văn bản , mục đích giao tiếp, phương thức biểu đạt
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra chuẩn bị:
3 Giới thiệu bài mới: Ở cấp 1 , các em đã được tìm hiểu về mợt sớ văn bản như miêu tả, viết thư,
kể chuyện…Mở đầu tiết TLV…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
-Câu 1a/15
-Trong đời sớng, khi có mợt tư
tưởng, tình cảm , nguyện vọng
mà cần biểu đạt cho mọi người
hay ai đó biết, em làm thế nào ?
*Kết: hoạt đợng truyền đạt-tiếp
nhận bằng ngơn từ ta gọi là giao
tiếp
-Em hiểu giao tiếp là gì?
*Nói hoặc viết ra
-dùng ngơn từ để truyền đạt , tiếp nhận
I Tìm hiểu chung về văn bản và phương thức biểu đạt :
1 Giao tiếp là gì?
*Tìm hiểu : câu 1a/15
Giao tiếp là hoạt đợng truyền đạt
, tiếp nhận tư tưởng , tình cảm bằng phương diện ngơn từ
*Câu hỏi 1b/15
-Khi muớn biểu đạt tư tưởng , -Nói có đầu đuơi , viết mạch lạc.
*Câu hỏi 1b/15 Nói có đầu đuơi, mạch lạc, có lí
Trang 8*Phân tích ngắn gọn câu ca dao
trong sgk giới thiệu thêm câu ca
dao “Bầu ơi…”
-Câu ca dao trên được sáng tác
với mục đích gì ? Nội dung viết
về điều gì? Hai câu liên kết với
nhau như thế nào ? Như thế đã
biểu đạt được trọn vẹn một ý
chưa?
-Vậy theo em, câu ca dao trên đã
được xem là một văn bản chưa ?
-Em hiểu thế nào là một văn
bản?
*Cho đọc ghi nhớ , ghi bài
-Khuyên bảo -Tình đoàn kết -Biểu đạt trọn ý
-Là 1 văn bản -Văn bản là …
2 Văn bản và mục đích giao tiếp:
a-Thế nào là văn bản?
Bầu ơi thương lấy bí cùng Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn
Chủ đề : tinh thần đoàn kết Mục đích giao tiếp : khuyên bảo Liên kết có vần điệu, lập luận chặt chẽ
Văn bản
Văn bản là chuỗi lời nói miệng hay bài viết có chủ đề thống nhất, có liên kết mạch lạc, vận dụng phương thức biểu đạt phù hợp để thực hiện mục đích giao tiếp.
*Thảo luận:
d, đ, e /16
*Treo bảng các kiểu văn bản
*Hướng dẫn BT miệng /17
*Ta thường gặp những kiểu văn
bản nào ? Ở mỗi kiểu văn bản
thể hiện mục đích gì ? Dùng
phương thức biểu đạt nào cho
phù hợp ?
*Gọi đọc ghi nhớ , ghi bài
*Thảo luận theo bàn
*Xem
*Nhận xét
*Nêu các kiểu văn bản , mục đích , phương thức theo sgk
*Đọc, ghi
3.Kiểu văn bản và phương thức biểu đạt của văn bản:
Có 6 kiểu văn bản thường gặp với các phương thức biểu đạt tương ứng :
1 Tự sự
2 Miêu tả
3 Biểu cảm
4 Nghị luận
5 Thuyết minh
6 Hành chính , công vụ
*Mỗi kiểu văn bản có mục đích giao tiếp riêng
II Luyện tập Dặn dò:
Luyện tập : BT miệng 1/17 , 18 ,2/18
Dặn dò: Học, hiểu bài
CB: T5 Soạn 1,2 “Thánh Gióng”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 9Giúp học sinh:
+ Nắm được nội dung ý nghĩa của văn bản và mợt sớ nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện
+ Kể được nợi dung truyện
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ : -Truyền thuyết là gì?
-Ý nghĩa truyền thuyết “CRCT”
3 Giới thiệu bài mới: Thánh Gióng là câu chuyện dân gian thể hiện rất rõ truyền thớng yêu nước,
đánh giặc ngoại xâm của dân tợc ta Truyện kể về ai ? Người đó có cơng gì với đất nước ? Chúng ta sẽ…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn đọc, hiểu chú thích ,
khái quát
*Gọi HS đọc các đoạn
1 Từ đầu … “nằm đấy”
2 Bấy giờ … “cứu nước”
3 Giặc… lên trời
4 Còn lại
*Tìm hiểu các từ khó trong mỡi
đoạn
-Truyện kể về ai ? người ấy có
cơng gì với đất nước ?
*Hướng dẫn tóm tắt nợi dung
truyện
*Đọc, tìm hiểu
*Đọc, nghe,nhận xét
_Gióng đánh giặc Ân cứu nước
*Kể tóm tắt theo gợi ý
I Đọc, tìm hiểu chú thích:
*Thể loại: truyền thuyết
*Đại ý: truyện kể về chú bé làng
Gióng đánh giặc Ân cứu nước
*Dẫn II
-Nhân vật chính trong truyện
-Những chi tiết nào kể về sự ra
đời của Gióng?
-Nói về sự ra đời và thời thơ ấu
của Gióng , em thấy thế nào?
-Vì sao nhân dân lại cho Gióng
có sự khác thường như vậy?
-GióngMẹ ướm vết chân lạ mang thai sinh Gióng…
-Khác thường-Muớn G là anh hùng
II Đọc-tìm hiểu văn bản:
*Nhân vật: Gióng
-Ra đời , thời thơ ấu kì lạ
Trang 10kể cả lúc sinh ra.Là người anh
hùng nhưng G lại là con của
người nông dân lương thiện ,
sống gần gũi mọi người G là
người anh hùng của nhân dân
*Cho hs thảo luận với các câu
hỏi theo từng nhóm
1 Tiếng nói đầu tiên của G là
tiếng nói đòi đi đánh giặc Theo
em , tiếng nói đó có ý nghĩa gì ?
2 Gióng đòi ngựa sắt, đòi giáp
sắt, đòi đi đánh giặc Điều đó có
ý nghĩa ntn?
3 Những người nuôi G lớn lên là
ai? Nuôi bằng cách nào ? Điều
đó mang ý nghĩa gì?
4 Từ ngày gặp sứ giả, G thế
nào? Khi giặc Ân đến núi Trâu,
G thay đổi ra sao?
Cho G lớn nhanh như thổi, vươn
vai thành tráng sĩ, em nghĩ gì về
cái vươn vai của G?
*Kết lại các ý
*Trao đổi , trình bày
-thể hiện tinh thần yêu nước-muốn có vũ khí sắc…
-bà con góp gạo
-lớn nhanh như thổi, vươn vai thành tráng sĩ
-Tiếng nói đầu tiên của G là tiếng nói xin đi đánh giặc
biểu lộ lòng yêu nước, niềm tin
chiến thắng của dt.
-G đòi ngựa sắt, roi sắt, áo giáp sắt đi đánh giặc
ước mơ có vũ khí sắc bén để
yếu tố thần kì cả dt đứng lên
chống ngoại xâm.
*Đọc “Bỗng roi sắt gãy …”
-Chi tiết G nhổ tre bên đường
quật thẳng vào giặc có ý nghĩa
gì?
-Em hãy kể lại đoạn sau khi G
đánh thắng giặc
-Sau khi thắng giặc , G cởi giáp
sắt bỏ lại rồi bay về trời.Chi tiết
đó muốn nói lên điều gì về quan
niệm của nhd về người anh
hùng?
*HS đọc thầm lại văn bản
-Theo em ,hình tượng G có ý
-Nêu ý kiến
-Roi sắt gãy , G nhổ tre bên đường đánh giặc
cả những vật bình thường nhất
của quê hương cũng cùng đánh giặc.
-Thắng giặc, G cởi giáp sắt bỏ lại, cả người lẫn ngựa từ từ bay về trời
người anh hùng cứu nước không
màng danh lợi, địa vị.
*Kết Cho hs đọc lại ghi nhớ
G là hình tượng của nhd về
người anh hùng đánh giặc, vừa
thật vĩ đại , vừa thật bình thường
Đây là hình tượng người anh
hùng đánh giặc đầu tiên tiêu biểu
cho lòng yêu nước của dt ta, là
người mang trong mình sức
mạnh của cả cộng đồng trong
buổi đầu dựng nước
-Truyền thuyết liên quan đến lịch
sử Theo em , truyền thuyết TG
có liên quan đến sự thật lịch sử
nào ?
-Lịch sử chống ngoại xâm-Lễ hội làng Gióng
III Ghi nhớ:
Hình tượng G : biểu tượng rực rỡcủa ý thức , sức mạnh bảo vệ đất nước quan niệm ước mơ của nhân dân về người anh hùng cứu nước chống ngoại xâm
Trang 11Luyện tập- Dặn dò:
-Đọc “đọc thêm”
-BT 1,2/24 vở bt
-Học ghi nhớ
-CB T6 : xem “Từ mượn”
Học “từ và cấu tạo từ”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 12Tiết 6
TỪ MƯỢN
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Hiểu thế nào là Từ mượn
+ Bước đầu biết sử dụng Từ mượn mợt cách hợp lí
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Từ là gì?
-Phân biệt từ đơn ? Từ phức ? Đặt câu có chứa từ phức Nhận ra kiểu từ phức trong câu
3 Giới thiệu bài mới: Xét về mặt nguờn gớc , trong từ vựng TV, ngoài những từ thuần túy , chúng
ta còn thấy nhiều từ vay mượn từ các nước khác.Chúng ta sẽ…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
-Hãy dựa vào chú thích
bài “TG”, em giải thích
nghĩa từ “trượng”,
“tráng sĩ”?
Theo em, các từ trên có
nguờn gớc từ đâu ?
*GV hướng dẫn thêm
mợt sớ từ để giúp hs
hiểu thêm và nhận biết
được từ thuần Việt với
từ mượn khái niệm
-Thế nào là từ thuần
Việt ? từ mượn?
*Gọi hs đọc, ghi ghi
nhớ
*BT miệng 2/26
*Gắn bảng phụ để hs
thực hiện bt 3/24
-Những từ mượn trên có
nguờn gớc từ đâu ? TV
mượn từ của nước nào
nhiều nhất ?
-Trượng : thước đo đợ
dài -Tráng sĩ: …-Trung quớc
-Từ thuần Việt do ta tạonên
-Từ mượn là từ của nước khác
-BT miệng
*BT 3/24-Trung quớc, Anh , Pháp
-TQ
A Tìm hiểu:
-Chú bé vùng dậy, vươnvai mợt cái biến thành tráng sĩ mình cao hơn trượng
nguờn gớc : tiếng Hán (TQ)
*Từ thuần Việt: là
những từ do ơng cha ta tạo ra
*Từ mượn: là những từ
ta vay mượn của nước ngoài để biểu thị những sự vật, hiện tượng , đặc điểm…mà Tv chưa có từ thật thích hợp để biểuthị
VD: phụ nữ, gia đình…
*Dẫn: cách viết từ
mượn
-Các từ tiếng Hán được
viết ntn?
-Cách viết các từ mượn
của nước khác ?
-Tại sao lại có cách viết
-giớng tiếng Việt-có gạch nới
-BT 3/24:
+Tiếng Hán : sứ giả, gang, giang sơn, điện
viết như từ thuần Việt
+Mượn của nước khác:
ti vi , xà phòng , mít tinh, xơ viết …
2 Nguờn vay mượn:
-Bợ phận từ mượn quan trọng nhất trong TV là từ mượn tiếng Hán Ngoài ra , Tv còn mượn
1 sớ ngơn ngữ khác như tiếng Pháp, Anh, Nga
Trang 13khác nhau như thế? đã được Việt hóa , viết
như từ thuần Việt
-ra-đi-ô , in-tơ-nét
chưa được Việt hóa hoàn toàn
viết có gạch nối giữa các tiếng
*Cách viết từ mượn:
Ghi nhớ sgk
*Chuyển
-Gọi Hs đọc “Ý kiến
của Bác Hồ”
-Nêu ý kiến của em về
những ý kiến của Bác
Mặt tích cực ? Mặt tiêu
cực?
-Ta dùng từ mượn khi
nào ? Tại sao?
-Đọc -Nêu ý kiến
*Nguyên tắc mượn từ:
Mượn từ là cách làm giàu TV Tuy nhiên , ta chỉ mượn từ khi cần thiết
Luyện tập- Dặn dò:
-BT 4/26 vở bt
-Học ghi nhớ
-CB T7+8 : đọc “Tìm hiểu chung …
Học “giao tiếp…”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 14Tiết 7+8
TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN TỰ SỰ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Nắm được mục đích của tự sự
+ Có khái niệm sơ bợ về phương thức tự sự, trên cơ sở hiểu được mục đích giá trị của tự sự
+Bước đầu biết phân tích các sự việc trong văn tự sự
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Văn bản là gì?
-Kể ra các kiểu văn bản
3 Giới thiệu bài mới: Loại văn tự sự là loại văn ta thường gặp nhất trong giao tiếp….
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hằng ngày các em thương được
nghe kể chuyện hoặc kể chuyện
cho người khác nghe, em thường
được nghe và kể những điều gì ?
-Theo em , khi nghe kể hoặc kể
cho người ta nghe, người nghe
muớn biết điều gì ? Người kể
muớn kể để làm gì ?
(Kết)
-Truyện TG là 1 văn bản tự sự
Văn bản đó cho ta biết những
điều gì ? Kể như thế để làm gì?
-Em hãy chỉ ra các sự việc chính
trong truyện?
*Treo bảng các sự việc chính sau
khi hs trình bày
*Các em vừa kể lại mợt chuỡi sự
việc Trong chuỡi sự việc đó, sự
việc trước thường là nguyên
nhân dẫn đến sự việc sau, có vai
trò giải thích sự việc sau:
-Vậy mở đầu là sự việc nào ?
Diễn biến? Kết thúc?
*Cở tích-Bạn bé…
-Người nghe tìm hiểu để biết-Người kể muớn cho biết hoặc giải thích
-Về chú bé làng G đánh giặc cứunước
-Nêu các sự việc chính
I Ý nghĩa và đặc điểm chung của phương thức tự sự:
*Truyện Thánh Gióng:
-Kể về G đánh tan giặc Ân cứu nước
-Truyện ca ngợi cơng đức của vị anh hùng làng Gióng
*Các sự việc chính:
-Sự ra đời kì lạ của G
-G biết nói , nhận trách nhiệm đánh giặc
-G lớn nhanh như thởi
-G vươn vai thành tráng sĩ, cỡi ngựa sắt, cầm roi sắt…
-G đánh tan giặc-G lên núi , cởi giáp bay về trời.-Vua lập đền thờ , phong danh hiệu, dấu tích còn lại về G
Chuỡi sự việc : sự việc này dẫn
đến sự việc kia rời kết thúc.
-Theo em, tự sự giúp em tìm hiểu
sự việc bằng phương thức nào ?
-Vậy mục đích giao tiếp của tự
sự là gì?
*Cho đọc ghi ghi nhớ
-Kể lại chuỡi sự việc có mở đầu ,diễn biến kết thúc và có ý nghĩa
-theo ghi nhớ
Ghi nhớ t28
Trang 15II Luyện tập- Dặn dò:
-BT 1/28, 2/29 vở bt
-Học ghi nhớ
-CB T7+9 : soạn “Sơn Tinh, Thủy Tinh”
Học “Thánh Gióng”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 16Giuựp hoùc sinh:
+ Hiểu đợc truyền thuyết : Sơn Tinh, Thuỷ Tinh nhằm giải thích hiện tợng lụt lội thờng xảy ra vàkhát vọng của ngời Việt cổ trong việc giải thích và chế ngự thiên nhiên, lũ lụt, bảo vệ cuộc sống
.+ Keồ được nụ̣i dung truyợ̀n
B HOẠT Đệ̃NG DẠY VÀ HỌC :
1 OÅn ủũnh lụựp:
2 Kieồm tra bài cũ : -Kờ̉ tóm tắt truyờ̀n thuyờ́t Thánh Gióng
-Nờu suy nghĩ của em vờ̀ hình tượng Gióng
3 Giụựi thieọu baứi mụựi: “STTT” là cõu chuyợ̀n đặc sắc mà dõn ta dùng đờ̉ gt vờ̀ nguụ̀n gụ́c lũ lụt…
4 Ti n trình ho t ờ́n trình hoạt đụ̣ng: ạt đụ̣ng: đụ̣ng: ng:
*Gọi HS đọc các đoạn Mụ̃i đoạn
cho hs tìm hiờ̉u các chú thích
*Truyờ̀n thuyờ́t trờn kờ̉ vờ̀ viợ̀c
*Kờ̉ tóm tắt theo gợi ý
I Đọc, tìm hiờ̉u chú thích:
*Thờ̉ loại: truyờ̀n thuyờ́t
*Đại ý: truyợ̀n kờ̉ vờ̀ nguụ̀n gụ́c
lũ lụt ở đụ̀ng bằng Bắc Bụ̣ nước ta
*Dõ̃n II
-Nhõn vọ̃t chính trong truyợ̀n?
-Vì sao ST, TT được xem là
nhõn vọ̃t chính?
*Gọi đọc đoạn 1
-ST, TT được giới thiợ̀u ntn?
-ST,TT-xuṍt hiợ̀n từ đõ̀u đờ́n cuụ́i…
II Đọc-tìm hiờ̉u văn bản:
*Nhõn vọ̃t chính Thủy Tinh
-Hụ mưa, mưa đờ́n
-Gọi gió…gió
vờ̀
Chúa vùng nước thõ̃m
-Cả 2 cùng lúc đờ́n cõ̀u hụn cụng
chúa Cả 2 đờ̀u xứng đáng làm
rờ̉ vua Hùng Nhưng vua chỉ có 1
người con gái Nhà vua quyờ́t
định thờ́ nào?
-Sính lờ̃ vua ban ra thờ́ nào ? Em
hãy nờu những nhọ̃n xét của em
-Đưa điờ̀u kiợ̀n sính lờ̃
-100 ván cơm nờ́n
…Kì lạ, chỉ có ở cạn Giao tranh
Trang 17về điều kiện sính lễ mà nhà vua
ban ra?
*Với đk vua ban , ta thấy nhà
vua đã tạo cơ hội cho ST.Nên kết
quả lựa chọn rể của nhà vua thế
nào ? Em hãy đọc đoạn “Sáng
hôm sau…rút quân”
-Kể lại nội dung đoạn vừa đọc
-ST đến trước được vợ
-Cuộc tấn công của vị thần nước
ntn?
-ST đối phó ra sao? Kết quả cuộc
giao tranh ?
-Em hãy nêu ý nghĩa tượng trưng
của 2 nhân vật ST, TT?
*ST,TT chỉ là những nhân vật
tưởng tượng hoang đường ,
những hình tượng này lại có ý
nghĩa rất thực vì đã khái quát hóa
được hiện tượng lũ lụt và sức
mạnh, ước mơ chế ngự thiên tai
của người xưa cũng như chiến
công của vua Hùng thời dựng
nước
-TT đến sau, tức giận, đem quân đuổi đánh…
-Hô mưa, gọi gió
-Làm giông bão, dâng nước…
-Bốc từng quả đồi , dời từng dãy núi…
-Làm mưa gió, giông bão rung chuyển đất trời -Dâng nước cuồn cuộn , ngập ruộng đồng , nhà cửa
…biển nước
sức kiệt đành rút quân
Hình tượng khái quát hóa hiện tượng mưa to, bão lụt ghê gớm hàng năm.
-Bốc từng quả đồi , dời từng dãy núi
-Dựng thành lũy đất, ngăn chặn nước lũ
Vẩn vững vàng , chiến thắng
Biểu tượng của lực lượng
cư dân Việt cổ với sức mạnh , ước mơ chiến thắng thiên tai.
-Qua tìm hiểu, em hãy nêu ý
nghĩa truyện ST,TT?
*Thảo luận:
-Việc giải thích nguyên nhân lũ
lụt hằng năm Đúng? Sai? Tại
sao?
Kết : cho hs đọc ghi nhớ, ghi bài
III Ghi nhớ:
Luyện tập- Dặn dò:
-Đọc “đọc thêm”
-Học ghi nhớ, kể lại truyện
-BT 2/34
-CB T10+11 : xem “Nghĩa của từ”
Học “Từ mượn”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 18Tiết 10
NGHĨA CỦA TỪ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Thế nào là nghĩa của từ?
+ Mợt sớ cách giải thích nghĩa của từ
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Thế nào là từ mượn? Cho VD
-Nguyến tắc sử dụng từ mượn
3 Giới thiệu bài mới: Các em đã biết từ là đơn vị ngơn ngữ có nghĩa dùng để đặt câu Nhưng nghĩa
của từ là gì ? Làm cách nào để giải thích nghĩa của từ ?Bài học hơm nay giúp chúng ta hiểu về vấn đề đó
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Cho hs đọc chú thích t/
35
+Tập quán
+Lẫm Liệt
+Nao núng
-Mỡi chú thích trên gờm
mấy bợ phận ? Đó là
những bợ phận nào ?
-Trong 2 bợ phận trên ,
bợ phận nào là nghĩa
của từ ?
*Treo bảng phụ
-Nghĩa của từ ứng với
phần nào trong mơ
hình?
-Em hiểu nghĩa của từ là
gì?
*Cho hs tìm hiểu nghĩa
của từ “nao núng” ghi
*Đọc, ghi
-21/ Từ
2/ Giải thích từ
-Lẫm liệt : hùng dũng, oai nghiêm
bợ phận :
: từ
: giải thích từ
nghĩa của từ
Nghĩa của từ (Nợi dung)
*Cho Hs thực hiện Bt
2,3/36
chỉ ra bợ phận nào là
nghĩa của từ trong các
-Hs thực hiện điền từ
-Trình bày, nhận xét *Cách giải thích nghĩa của từ: II Cách giải thích nghĩa của từ :
Hình thức
Nợi dung
Trang 19bài tập trên ?
-Phân công 3 nhóm ,
mỗi nhóm 1 bài
Nhóm 1:
a Người VN có
tập quán ăn trầu
b Nam có thói
quen ăn vặt
-Ta có thể thay đổi “thói
quen” bằng “tập quán”
cho các câu trên được
ko? Tại sao?
-Theo em, từ “tập quán”
được giải thích nghĩa
bằng cách nào? Tìm
thêm từ có cách giải
thích nghĩa giống như
thế
Nhóm 2:
-Tư thế oai nghiêm
-Tu thế lẫm liệt
-Tư thế hùng dũng
Các từ lẫm liệt, oai
nghiêm , hùng dũng có
thể thay thế cho nhau
được ko? Vì sao?
-Vậy từ “lẫm liệt” được
giải thích bằng cách
nào? Em hãy tìm thêm
một số từ có cách giải
thích trên
Nhóm 3: ghi bảng
-Từ “cao thượng” trong
câu “Anh ấy là người
cao thượng” được hiểu
ntn?
-Ta đã giải thích nghĩa
của từ “cao thượng”
bằng cách nào?
-Qua tìm hiểu , ta có thể
giải thích “nghĩa của từ”
bằng cách nào?
*Kết theo ghi nhớ
*GV củng cố các kiến
thức, cho đọc lại ghi
-Thảo luận ,trình bày
a có thể dùng được cả 2từ
b không đổi được
đưa định nghĩa
Lẫm liệt , oai nghiêm, hùng dũng là những từ
đồng nghĩa
đưa ra từ đồng nghĩa
Không nhỏ nhen, ti tiện
Tìm từ trái nghĩa với từ
-Nêu khái niệm-Đưa từ đồng nghĩa-Đưa ra từ trái nghĩa
*Đọc
Thủy cung : cung điện dưới nước
giải thích bằng cách
đưa ra định nghĩa.
Cần cù : chăm chỉ, siêngnăng
giải thích bằng cách đưa ra các từ đồng nghĩa.
-Anh ấy là người cao thượng , không nhỏ
nhen, ti tiện …
giải thích bằng cách
đưa ra từ trái nghĩa.
Ghi nhớ II/35
Trang 20SỰ VIỆC, NHÂN VẬT TRONG VĂN TỰ SỰ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Nắm được 2 yếu tớ then chớt của tự sự : sự việc và nhân vật
+ Hiểu được ý nghĩa của sự việc và nhân vật trong văn tự sự
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Tự sự là gì?
-Mục đích của tự sự
3 Giới thiệu bài mới: Trong các tiết học trước, ta đã biết trong văn tự sự bao giờ cũng có việc , có
người Đó chính là sự việc và nhân vật trong văn tự sự Nhưng sự việc, nhân vật có vai trò, tính chất , đặc điểm gì trong văn tự sự ? Làm thế nào để nhận ra ? Làm thế nào để xây dựng cho hay trong bài viết của mình? Chúng ta sẽ tìm hiểu qua…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
*yêu cầu xem văn bản ST,TT
-Chỉ ra sự việc khởi đầu?
-Sự việc phát triển?
-Sự việc cao trào?
-Kết thúc ?
-Có thể bớt sự việc nào trong các
sự việc trên khơng? Vì sao?
-Các sự việc trên kết hợp với
nhau theo quan hệ nào?
-Ta có thể thay đởi trật tự của
các sự việc đó ko? Vì sao?
-Trong các sự việc đó, người xưa
cho ST thắng TT mấy lần? Điều
đó nói lên điều gì?
-Em hãy tưởng tượng xem nếu
để cho TT thắng sẽ ra sao ? Ta
có thể để TT thắng ST được ko?
Vì sao?
-Vậy theo em, sự việc trong văn
tự sự phải có đặc điểm gì ?
cho đọc ghi nhớ
*Xem-Mở đầu: Vua Hùng kén rể
-Diễn biến: ST, TT đến cầu hơn+Vua đưa đk sính lễ
+ST đến trước rước MN+TT tức giận đem quân đuởi đánh (cao trào)
+2 thần đánh nhau quyết liệt ST thắng, TT thua
-Kết thúc: Hằng năm, TT dâng nước đánh ST nhưng thất bại, gây lũ lụt
I Đặc điểm của sự việc và nhân vật trong tự sự:
*Tìm hiểu:
a Sự việc trong văn tự sự:
Văn bản : Sơn Tinh, Thủy Tinh
-Mở đầu: Vua Hùng kén rể-Diễn biến: ST, TT đến cầu hơn+Vua đưa đk sính lễ
+ST đến trước rước MN+TT tức giận đem quân đuởi đánh (cao trào)
+2 thần đánh nhau quyết liệt ST thắng, TT thua
-Kết thúc: Hằng năm, TT dâng nước đánh ST nhưng thất bại, gây lũ lụt
Các sự kiện kết hợp theo quan hệ nguyên nhân kết quả mợt cách trình tự.
*Sự việc trong văn tự sự :
Chấm 1/38
Trang 21-Trong truyện “ST,TT” , nhân
vật nào làm ra sự việc ? Nhân vật
chính là ai? Các nhân vật phụ có
bỏ được không ? Vì sao?
-Các nhân vật trong văn tự sự
được kể ntn?
-Qua đó, em tìm hiểu thêm các
nhân vật trong truyện ST, TT
được kể ntn?
-Vậy đặc điểm của nhân vật
trong văn tự sự ntn?
*Cho đọc ghi nhớ
Không
-Được gọi tên , đặt tên, giới thiệu lai lịch , tài năng, tính tình , việc làm, hành động , ý nghĩ, lời nói , chân dung, trang phục…
-Mời tổ chọn 1 nhân vật để kể…
-Theo ghi nhớ
* Nhân vật trong văn tự sự:
Chấm 2 /38
Luyện tập- Dặn dò:
-BT 1/38 , 39
-CB T13 : xem “Sự tích Hồ Gươm”
Học “Sơn Tinh, Thủy Tinh”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 22Tuần 4 Bài 4
(Từ Tiết 13 Tiết 16)
Tiết 13
SỰ TÍCH HỜ GƯƠM
(Tự học có hướng dẫn)
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện, vẻ đẹp của một số hình ảnh trong truyện “Sự tíchHồ Gươm”
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ : Kể tóm tắt truyện “Sơn Tinh – Thủy Tinh” và nêu ý nghĩa của truyện.
3 Giới thiệu bài mới: Lê Lợi, người thủ lĩnh, người anh hùng của cuộc khởi nghĩa Lan Sơn
– cuộc khởi nghĩa chống quân Minh ở nửa đầu thế kỷ XV, đã được nhân dân ta ghi nhớ không chỉbằng những đền thờ, tượng đài lễ hội mà còn cả bằng những câu chuyện dân gian Sự tích Hồ Gươmlà truyền thuyết tiêu biểu nhất về hồ Gươm và về Lê Lợi
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
* Vì sao văn bản này được gọi là
truyền
thuyết?
* Phương thức biểu đạt của văn
bản này là gì?
* Theo em văn bản này có thể
chia làm mấy đoạn, nêu ý chính
mỗi đoạn?
* Vì sao Long Quân cho nghĩa
quân mượn gươm thần?
*Lê Lợi đã nhận được gươm như
thế nào?
* “Thuận Thiên” có nghĩa là gì?
*Cảnh Long Quân có ý nghĩa
chia làm hai đoạn:
- Từ đầu…đất nước
- Còn lại
Vì giặc Minh xâm chiếm nước
ta, chúng làm nhiều điều bạo ngược, nhân dân ta căm phẫn
Nghĩa quân lực lượng còn non yếu nên Long Quân cho nghĩa quân mượn gươm thần
Lê Th đã bắt được lưỡi gươm dưới nước Lê Lợi được chuôi gươm trên rừng Lưỡi gươm gặp Lê Lợi sáng rực hai chữ “Thuận Thiên” có nghĩa là gì?
Ghi nhớ
Trang 23cảnh như thế nào?
*Em hãy kể lại cảnh Lê Lợi trả
lại gươm?
*Tại sao hồ Tả Vọng lại có tên
là hồ Gươm?
* Hình ảnh “ánh sáng vẫn leo lói
dưới hồ” có ý nghĩa gì?
* Em hãy cho biết ý nghĩa của
truyền thuyết hồ Gươm?
*Hướng dẫn học sinh đọc phần
thêm
* Vì sao không để cho Lê Lợi
nhận cả chuôi gươm lẫn lưỡi
gươm?
* Thế nào là truyền thuyết ? Kể
tên một số truyền thuyết đã học
“Thuận Thiên” có nghĩa là thuận với ý trời
Từ miền ngược đến miền xuôi đều đồng lòng đanh giặc
Nguyện vọng của dân tộc là nhấttrí, nghĩa quân trên dưới một lòng, đoàn kết tương sĩ để đánh giặc
Dẹp tan giặc Minh, Lê Lợi lên ngôi
Lê Lợi dạo thuyền rồng trên hồ Tả Vọng Long Quân sai rùa vàng lên đòi lại gươm
Vì vua Lê trả gươm tại đây
Luyện tập- Dặn dò:
-Học bài “Sự việc ,nhân vật trong văn tự sự”
-CB T13 : xem “Chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự “”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 24Tiết 14
CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Nắm được chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự
+ Mới quan hệ giữa sự việc và chủ đề
+Tập viết mở bài
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Nhân vật trong văn tự sự được giới thiệu ntn??
-Mục đích của tự sự
3 Giới thiệu bài mới: Tích hợp từ tiết trước…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
-Gọi Hs đọc bài văn về Tuệ Tĩnh
*Ý chính mà bài văn thể hiện ? ý
đó nằm trong câu nào ? đoạn nào
của bài ?
-Ý chính , vấn đề chính thể hiện
trong bài văn , ta gọi là chủ đề
-Sự việc trong phần thân bài thể
hiện chủ đề ntn?
-Em thấy giữa sự việc và chủ đề
có liên quan gì với nhau?
-Phần kết bài nói lên việc gì?
-Thầy đi chữa bệnh cho nhà quý
-Chữa bệnh khơng màng thù lao
Thớng nhất với chủ đề
-Câu chuyện trên khơng có nhan
đề Em thử các nhan đề sau có
thể đặt cho truyện được ko? Vì
sao ?
(GV đưa ra mợt sớ nhan đề trên
bảng phụ)
Trang 25+Tuệ Tĩnh và 2 người bệnh
+Tấm lòng thầy Tuệ Tĩnh
+Y đức Tuệ Tĩnh
(sắc thái khác nhau)
-Theo đó, em thấy trong cớt
truyện , vấn đề nào là chủ yếu ?
-Chủ đề của bài văn tự sự là gì?
-Cả 3 đều đặt được
-Chủ đề
Chủ đề : là vấn đề chủ yếu mà
người viết đặt ra trong văn bản
-Bài văn trên gờm mấy phần?
Tên gọi mỡi phần ? Nhiệm vụ
mỡi phần ntn? Ta có thể thiếu 1
phần được ko? Vì sao ?
-Vậy theo em, dàn bài văn tự sự
ntn?
(GV chuẩn bị dàn bài văn tự
được cắt rời.Khi hs trình bày , gv
lần lượt dán lên cho hs nhận xét
sửa đúng)
*Cho hs đọc ghi nhớ *Đọc
II Dàn bài văn tự sự :
Thường gờm 3 phần :
a Mở bài: giới thiệu chung về nhân vật, sự việc
b Thân bài: kể diễn biến sự việc
c Kết bài : ghi lại kết cục sự việc
III Luyện tập- Dặn dò:
-1/46 (M) Đọc “đọc thêm”
-Học bài “Chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự “”
-CB T13 : xem “Tìm hiểu đề…”
Rút kinh nghiệm:
………
………
………
………
Trang 26Tiết 15+16
TÌM HIỂU ĐỀ VÀ CÁCH LÀM
BÀI VĂN TỰ SỰ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Biết tìm hiểu đề văn tự sự và làm bài văn tự sự
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Chủ đề là gì?
-Trình bày dàn bài văn tự sự
3 Giới thiệu bài mới: Muớn làm được bài văn hay, đúng y/c , quan trọng nhất là việc tìm hiểu đề
và nắm được các bước làm bài Đề bài trong văn tự sự thế nào ? Làm bài văn tự sự ra sao? Ta sẽ tìm hiểu qua tiết học hơm nay
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
-Gọi Hs đọc và ghi lại 6 đề bài
*Lời văn trong đề a, b nêu ra
những yêu cầu gì ?
Những chữ nào trong đề cho em
biết điều đó?
-Các đề còn lại khơng có từ kể
thì có phải là đề văn tự sự ko? Vì
sao?
-Từ trọng tâm trong mỡi đề trên
là những từ nào ? (gạch chân)
-Mỡi đề yêu cầu làm nởi bật điều
gì?
*Trong văn tự sự, có đề yêu cầu
kể người, có đề kể việc, đề yêu
cầu tường thuật
-Em hãy chỉ ra yêu cầu của các
đề trên
-Nêu nhận xét của em về đề văn
tự sự?
-Vậy , khi tìm hiểu đề văn tự sự,
em phải thế nào ?
*Đọc
*ghi
-phát hiện , trả lời, gạch chân
-Đề văn tự sự vì có việc để kể
-Thớng nhất
-b,c : kể người-a,c : kể việc-d, đ: tường thuật
-Nhiều loại
*theo ghi nhớ
I Đề- Tìm hiểu đề và cách làm bài văn tự sự:
1 Đề văn tự sự:
a Kể mợt câu chuyện em thích bằng lời văn của em
Gv để lại đề a
-Yêu cầu của đề
-Em chọn truyện nào để kể ?
-Chủ đề truyện?
-Em thích nhân vật nào ? Sự việc
-Kể lại…
Thánh Gióng
2 Cách làm bài văn tự sự:
Văn bản :Thánh GióngChủ đề : tinh thần yêu nước, đánh giặc cứu nước của Gióng
Khi tìm hiểu đề văn tự sự
phải tìm hiểu kĩ lời văn của đềđể nắm vững yêu cầu của đề
Trang 27nào trong truyện?
*vậy các em vừa thực hiện xong
phần lập ý Em hiểu lập ý là gì?
-Sau khi lập ý , ta phải làm gì?
-Với truyện Thánh Gióng em dự
định sẽ kể từ đâu?
-Diễn biến truyện thế nào ?
-Kết thúc ?
-Tại sao ta phải lập dàn ý?
-Lập dàn ý là gì?
-Sau khi có dàn ý , các em phải
làm gì nữa ? để làm gì ? viết ntn?
-Qua tìm hiểu , em hãy trình bày
lại các bước làm bài văn tự sự?
-Theo ghi nhớ
-Xây dựng dàn bài
-dựa vào dàn ý để viết đoạn-sắp xếp việc trước, sau-Viết thành văn, để hình thành bài văn
*theo sgk
Lập ý: là xác định nội dung sẽ
viết theo yêu cầu của đề
Lập dàn ý: là xếp việc gì kể
trước, kể sau để người đọc theo dõi được câu chuyện và hiểu được ý định người viết
Viết thành văn: theo dàn ý Mở
bài, Thân bài, Kết bài
Luyện tập:
-Viết phần mở bài ,kết thúc truyện Thánh Gióng
Dặn dò:
-Học ghi nhớ
CB T17+18 : Bài viết số 1
+Xem lại các văn bản truyền thuyết đã học nắm được nội dung
+Xem lại các bước làm bài văn tự sự
Rút kinh nghiệm:
VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN số 1
Trang 28Tiết 19
TỪ NHIỀU NGHĨA VÀ HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA CỦA TỪ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
- Khái niệm từ nhiều nghĩa
- Hiện tượng chuyển nghĩa của từ
- Nghĩa gốc và nghĩa chuyển của từ
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Nghĩa của từ là gì?
-Cách giải thích nghĩa của từ ?
3 Giới thiệu bài mới: Mợt từ thường có mợt nghĩa nhưng có những từ mang nhiều nghĩa Những từ
mang nhiều nghĩa được hiểu thế nào ? Nó có sự chuyển nghĩa ra sao ? Ta sẽ…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
-Từ “trứng gà” trong
câu “Mẹ cho em quả
trứng gà” được hiểu là
gì?
-Các em tìm được nghĩa
nào khác ngoài nghĩa
bẹn vừa nêu khơng?
-Vậy từ trứng gà có mấy
nghĩa?
-Những từ nào thường
có 1 nghĩa nữa ?
*Gọi đọc bài “Những
cái chân”
-Trong bài, em thấy có
mấy sự vật có chân ?
Những cái chân đó có
được nhìn hoặc sờ thấy
được ko?
-“Chân” trong các sự
vật trên ,có điểm gì
giớng nhau ? điểm nào
khác nhau?
-Ngoài những nghĩa trên
,từ chân còn mang
những nghĩa nào?
-Vậy từ “chân” có được
xem là từ 1 nghĩa được
-1 sản phẩm từ gà mẹ
dùng để…
-Khơng-Từ mượn là từ của nước khác
-1
*Đọc-Có…
Đơi chân, chân giường-khơng
A Tìm hiểu:
Chân : đơi chân chân giường chân núi
Từ nhiều nghĩa
.
B Bài học:
I Từ nhiều nghĩa:
-Mợt từ thường có 1 nghĩa
-Từ có thể mang nhiều nghĩa Đó là từ nhiều nghĩa
VD: đầu cái đầu đầu làng đầu tiên
Trang 29*từ “chân” là từ nhiều
nghĩa
-Em hiểu 1 từ được coi
là từ nhiều nghĩa thì
ntn?
Luyện tập: tìm 1 số từ
nhiều nghĩa trong bộ
phận cơ thể người làm
*Nhận xét về mối quan
hệ nghĩa của từ “mắt”?
-Nghĩa được hiểu trước
tiên là nghĩa nào?
ta gọi nghĩa ban đầu là
nghĩa gốc Nghĩa có
sau là nghĩa chuyển Từ
nghĩa ban đầu ta làm
thay đổi nghĩa của nó
Đó là hiện tượng
chuyển nghĩa của từ
-Em hiểu hiện tượng
chuyển nghĩa của từ là
gì?
-Trong từ nhiều nghĩa
có những nghĩa nào?
-Làm thế nào để phân
biệt các nghĩa của 1 từ?
-Chỉ ra 1 số nghĩa
chuyển , nghĩa gốc
trong 1 số VD
*Lưu ý thêm về hiện
tượng chuyển nghĩa của
*hiện tượng chuyển nghĩa của từ:
Mắt bộ phận để nhìn
nghĩa chuyển
II Hiện tượng chuyển nghĩa của từ :
Chuyển nghĩa: là hiện
tượng thay đổi nghĩa của từ, tạo ra từ nhiều nghĩa
Trong từ nhiều nghĩa có:
Nghĩa gốc : là nghĩa
xuất hiện từ đầu, là cơ sở tạo ra các nghĩa khác
Nghĩa chuyển: là nghĩa
được hình thành từ cơ sở nghĩa gốc
*Lưu ý: Thông thường,
trong câu từ chỉ có 1 nghĩa nhất định Trong một số trường hợp, từ có thể được hiểu đồng thời theo nghĩa gốc, nghĩa chuyển
Luyện tập:Đọc “đọc thêm” làm 1,2,3 /36
Dặn dò:
-Học bài , bổ sung bt
Trang 30Tiết 20
LỜI VĂN, ĐOẠN VĂN TỰ SỰ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Nắm được hình thức lời văn kể người, kể việc, chủ đề và liên kết trong đoạn văn
+ Xây dựng được đoạn văn giới thiệu và kể chuyện sinh hoạt hằng ngày
+ Nhận ra các hình thức, các kiểu câu thường dùng trong việc giới thiệu nhân vật, sự việc, kểviệc, nhận ra mối liên hệ giữa các câu trong đoạn văn và vận dụng để xây dựng đoạn văn giới thiệunhân vật và kể việc
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Lập ý là gì?
-Tại sao phải lập ý ?
3 Giới thiệu bài mới: Văn bản tự sự , việc g/đ nhân vật và sự việc rất quan trọng Nhân vật , sự
việc được g/t trong bài văn ntn? Chúng ta…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
*Cho hs đọc 1/58
-2 đoạn văn trên giới thiệu những
nhân vật nào ?
-Nhân vật trong đoạn được giới
thiệu ntn?
-Đoạn trên gờm mấy ý?
-Vậy cách giới thiệu nhân vật
trên nhằm mục đích gì ?
-Những kiểu câu nào thường
dùng khi giới thiệu nhân vật ?
*Gọi đọc 2a
-Đoạn văn g/t nhân vật ntn?
-Thứ tự các câu trong đoạn ntn?
-Em có nhận xét gì về thứ tự các
câu trên?
-Tiếp theo những câu giới thiệu
tên của nhân vật, người kể g/t
tiếp điều gì?
-Hùng Vương, Mị Nương , Sơn Tinh, Thủy Tinh…
-2: mợt ý về tình cảm, mợt ý về
-g/th ngang nhau, cân đới
-Tính nết, tài năng hành đợng của nh/v
I Lời văn , đoạn văn văn tự sự:
1 Lời văn giới thiệu nhân vật ::
a g/th nhân vật
b g/th lai lịch
-Ngày xưa…
-Đời xưa…
giới thiệu nhân vật.
*Cho hs đọc đoạn 3/59
-Đoạn văn trên kể những hành
đợng gì của nhân vật?
Hãy gạch chân những từ chỉ
hành đợng đó
lấy được , nởi giận, đem, đuởi, cướp
-hơ, gọi, dâng, đánh-ngập dâng, nởi…
2 Lời văn kể việc:
-Kể các hành đợng, việc làm ,kết quả, sự đởi thay do hành đợng ấy
Trang 31-Các hành động được kể theo thứ
tự nào ?
-Hành động ấy đem lại kết quả
gì?
-Vậy khi kể, ta phải kể ntn?
-Tóm lại, văn tự sự g/th nhân vật
và kể sự việc có những đặc điểm
gì?
Thành PC nổi lềnh bềnh … các hành động diễn ra mau lẹ Gây ấn tượng nơi người đọc
Kể các hành động, việc làm…
*Ghi nhớ /59
mang lại
*Hs đọc lại các đoạn 1,2,3
-Mỗi đoạn văn biểu đạt ý nghĩa
gì?
-Để biểu đạt ý ấy, đoạn văn đã
triển khai từng bước ntn? (đánh
số thứ tự từng câu, gạch chân câu
có ý quan trọng)
-Nhận xét về mối quan hệ giữa
các câu trong đoạn
*mỗi đoạn văn có một ý chính
Các ý kết hợp để rõ ý chính
*Cho hs đọc ghi nhớ /59
1-Vua Hùng kén rể
2-Lai lịch ,tài năng của ST,TT3-Sự trả thù của TTST
-Có sự liên kết chặt chẽ…
3.Đoạn văn:
1 g/thiệu Vua Hùng kén rể.2.g/th lai lịch ,tài năng của ST,TT
3 Sự trả thù của TT
các đoạn có sự liên kết chặt
chẽ, các ý kết hợp làm rõ ý chính.
Luyện tập:1/60
Dặn dò:
-Học bài
CB T21+22: soạn “Thạch Sanh”
Rút kinh nghiệm:
Trang 32Tuần 6 –
Bài 6 Tiết 21-22 Văn bản:
THẠCH SANH
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Hiểu được nội dung, ý nghĩa truyện Thạch Sanh và một số đặc điểm tiêu biểu của nhân vậtdũng sĩ
+Kể lại được truyện
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Truyền thuyết là gì?
3 Giới thiệu bài mới: Muớn làm được bài văn hay, đúng y/c , quan trọng nhất là việc tìm hiểu đề
và nắm được các bước làm bài Đề bài trong văn tự sự thế nào ? Làm bài văn tự sự ra sao? Ta sẽ tìm hiểu qua tiết học hơm nay
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
*Gọi HS đọc các đoạn
-Giới thiệu thể loại
*Đọc chú thích về thể loại Em
hiểu truyện cở tích là truyện gì?
*Hướng dẫn tìm hiểu chú thích
10,13,15.Phương thức biểu đạt
và kiểu nhân vật ?
*Đọc
-Cở tích…sgk
I Đọc, tìm hiểu chú thích:
*Thể loại: cở tích
Cở tích là
*Phương thức biểu đạt: tự sự
*Kiểu nhân vật : người dũng sĩ
*Dẫn II
*Đọc đoạn từ đầu …mọi phép
thần thơng Nợi dung đoạn ?
-Nói về sự ra đời của Thạch
Sanh, em thấy có gì bình thường
và khác thường ?
-Hoàn cảnh ra đời của TS gợi
cho em nhớ đến sự ra đời của
nhân vật nào trong các truyện
truyền thuyết, cở tích em biết?
-Nhân dân muớn thể hiện sự suy
nghĩ gì khi cho TS ra đời trong
hoàn cảnh vừa bình thường vừa
*Đọc
-Sự ra đời và thời thơ ấu của TS
-Kể lại theo sgk
-Thánh Gióng , Sọ Dừa
-Ước mơ người anh hùng gần gũi, tài năng giúp dân
II Đọc-tìm hiểu văn bản:
*Nhân vật: Thạch Sanh.
1-Sự ra đời của Thạch Sanh :
Là con của gia đình nơng dân nghèo
-Sớng bằng nghề kiếm cũi
khác thường
Trang 33khác thường như vậy ? Ước mơ về người anh hùng có
tài năng để cứu người.
*Đọc : “Một hôm…”
-Thạch Sanh gặp Lí Thông trong
trường hợp nào ?
*Từ ngày Thạch Sanh gặp Lí
Thông , Thạch Sanh phải trải qua
rất nhiều thử thách , qua đó lập
được những chiến công hiển
hách Thử thách đầu tiên đến với
Thạch Sanh là gì ?
-Lí Thông đã viện cớ gì để nhờ
TS? Vì sao TS lại nhận lời ?
-Điều đó bộc lộ đức tính đáng
quí nào ?
-Giả sử TS biết có nguy hiểm ,
các em nghĩ xem TS có nhận lời
ko?
-Chiến công đầu tiên của TS diễn
ra ntn?
-Qua thử thách này, TS đã bộ lộ
những phẩm chất đáng quý nào ?
-Bị mẹ con Lí Thông lừa canh miếu thờ…
-Thật thà, sống có tình nghĩa
-Có., vì chàng là dũng sĩ
-Bị chằn tinh vồ…chặt đầu chằn tinh
-Dũng cảm, mưu trí
2 Thử thách –chiến công của Thạch Sanh:
-Chém chằn tinh
thật thà, sống có tình nghĩa
-Thử thách thứ 2 đến với Thạch
Sanh là gì ?
-Vì sao Thạch Sanh nhận lời
xuống hang cứu công chúa ?
-Giả sử TS biết tâm địa của Lý
Thông , chàng có xuống hang
giết đại bàng ko? Vì sao?
-Chiến công này diễn ra ntn ?
Khẳng định phẩm chất gì ở TS?
-xuống hang cứu công chúa
-tin lời LT, biết nới đại bàng ở, không lường được âm mưu của LT
-vẫn xuống-tốt bụng-kể
-thật thà, dũng cảm
-giết đại bàng cứu công chúa, cứu con vua Thủy tề
thật thà, can đảm.
-Thử thách tiếp theo đến với TS
là gì?
-TS đã tự giải thoát cho mình
bằng cách nào ?
-Trong mọi thử thách, TS luôn là
người thật thà , tốt bụng, dũng
cảm , mưu trí, luôn chiến đấu
cho điều thiện chứ ko vì quyền
lợi của bản thân Theo em, nh/d
muốn đặt niềm tìn về tài năng
hay đạo đức của chàng ?
-bị lấp kín hang
-hồn chằn tình, đại bàng báo thù
-dùng tiếng đàn do con vua Thủytề tặng khi chàng cứu
-Cả đạo đức, tài năng
-Hồn chằn tinh, đại bàng báo thù tù oan
-Nhờ tài trí , TS đã giải oan cho mình, được cưới công chúa
tài trí hơn người
-Thử thách cuối cùng đến với TS
Trang 34quân sĩ 18 nước chư hầu Hãy
nêu ý nghĩa của những chi tiết
ấy?
*GV kết theo sgv
Qua các chi tiết sự việc vừa tìm
hiểu , em thất TS có những phẩm
chất gì đáng quí?
*nghe
*suy nghĩ , trao đổi, nêu ý kiến
Vua.
Dẫn…
-Ai là người hãm hại TS suốt câu
chuyện ? Em thấy hắn là người
ntn?
-LT tượng trưng cho điều gì?
-Kết thúc truyện cho chúng ta
suy nghĩ gì về công lí xã hội ?
*Kết lại theo ý nghĩa truyện cho
hs đọc ghi nhớ với các ý chính
-LT : người xảo trá, lừa lọc, phảnbội, độc ác…
-điều ác, cái ác bị sét đánh, hóa bọ hung
-cái ác nhất định bị trừng trị , chiến thắng cuối cùng thuộc về
cái thiện
Lý Thông : xảo trá, lừa lọc, phản
bội, độc ác…
bị sét đánh hóa bọ hung.
cái ác bị trừng trị Chiến thắng thuộc về cái thiện lẽ công bằng.
Luyện tập: đọc và kể lại truyện
Dặn dò:
-Học bài
CB T23: xem “Chữa lỗi dùng từ”
Rút kinh nghiệm:
Trang 35Tiết 23
CHỮA LỠI DÙNG TỪ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Nhận ra được các lỗi lặp từ và lẫn lộn những từ gần âm
+ Có ý thức tránh mắc lỗi khi dùng từ
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
3 Giới thiệu bài mới: Khi làm văn , chúng ta thường hay mắc lỡi diễn đạt.Mợt trong những lỡi đó
là lặp từ và lẫn lợn giữa các từ gần âm Tiết học hơm nay giúp …
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
*Cho hs đọc a/68
-Trong đoạn này , chúng ta đã
dùng những từ nào nhiều lần ?
-Việc sử dụng những từ giớng
nhau ấy có tác dụng gì?
*đọc câu b rời ghi bảng
-Từ ngữ nào được sử dụng nhiều
lần ?
-Việc lặp đi lặp lại từ ngữ này có
tác dụng như câu ako?
-Việc lặp lại như thế làm cho câu
văn của ta ntn?
*việc lặp lại 1 từ ngữ làm cho
câu văn dài dòng, lủng củng là ta
đã mắc lởi lặp từ
*cho hs sửa lại câu trên
I Lặp từ:
-Truyện dân gian thường có nhiều chi tiết tưởng tượng kì ảo nên em rất thích đọc truyện dân gian
làm câu văn dài dòng , lủng củng … lặp từ
-Em rất thích đọc truyện dân gianvì truyện có nhiều chi tiết tưởng tượng , kì ảo
Chuyển II
*ghi vd:
-Những từ nào dùng chưa đúng
trong các vd trên
-Em hãy giải thích nghĩa của các
-thăm quan, nhấp nháy-thăm hỏi…mắt nhấp nháy., đèn
II Lẫn lợn các từ gần
Trang 36rút được bài học gì trong việc
dùng từ ?
Luyện tập: 1/68,2/69
Dặn dò:
-Học bài , xem bài tập đã sửa
CB T24: Trả bài viết số 1, soạn “Em bé thông minh”
Rút kinh nghiệm:
TRẢ BÀI VIẾT SỐ 1
-Khi nói , viết phải tránh lặp từ một cách vô ý thức làm cho
Trang 37Tuần 7 – (T25-28)
Bài 7 Tiết 25+26 Văn bản:
EM BÉ THƠNG MINH
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+Hiểu được nợi dung và ý nghĩa truyện
+ Nắm được một số đặc điểm của kiểu nhân vật người thông minh trong truyện “Em bé thôngminh”
+Kể lại được truyện
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Cở tích là gì?
-Những phẩm chất tớt đẹp của Thạch Sanh ?
3 Giới thiệu bài mới: Truyện cở tích đưa chúng ta đến với sớ phận cuợc đời của 1 sớ kiểu nhân vật
…Hơm nay chúng ta đến với văn bản…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Hướng dẫn tìm hiểu I
*Cho hs nhắc lại khái niệm thể
loại cở tích
*hướng dẫn đọc văn bản, tìm
hiểu chú thích
*Gv cùng hs đọc truyện
-Cở tích…sgk
*Đọc
I Đọc, tìm hiểu chú thích:
*Thể loại: cở tích
*Phương thức biểu đạt: tự sự
*Kiểu nhân vật : người thơng
minh
*Dẫn II
*Mở đầu truyện giới thiệu với ta
về việc gì ?
-Viên quan đã làm gia để thực
hiện lệnh Vua ?
-Hình thức dùng câu đớ để thử
tài có phở biến trong truyện cở
tích hay ko? VD?
-Tác dụng của hình thức này
- Vua sai quan đi tìm người tài giỏi
- Dùng câu đớ để thử tài nhân vật
- Rất phở biến-Tạo tình huớng phát triển cớt
II Đọc-tìm hiểu văn bản:
*Mở truyện: Vua sai quan đi tìm
người tài giỏi giúp nước
Trang 38độc đáo ?
(gậy ông đập lưng ông, lấy cái
không xác định để giải đáp cái
không xác định tài năng ko phụ
thuộc vào tuổi tác , đẳng cấp)
đố
-Tiếp theo, em bé đã trải qua thử
thách nào ? Em hãy kể lại thử
thách đó ?
-Cái khó của câu đố này là gì ?
-So với làng thì thái độ của em
bé ntn?
-với thái độ đó, em bé đã dùng
cách gì để xử trí câu đố ?
-Em nghĩ gì về nguyện vọng của
em bé?
-Do dâu em bé lại đưa ra nguyện
vọng đó ?
(khôn khéo đưa vua và quần thần
nhận ra sự vô lí của mình )
-Kể
-Vô lí vì trâu đực ko đẻ con…
-Làng lo sợ, em bé thản nhiên-đưa ra nguyện vọng…
-oái oăm ,phi lí
-Vua thử tài em bé
+Nuôi 3 con trâu đực trong 1 năm đẻ thành chín con
-Đòi vua bắt cha phải đẻ em bé
bắt vua nhận ra sự phi lí của mình.
-Lần thử thách tiếp theo đến với
em bé ntn?
-Điều đó có thể làm được ko?
-Em bé đã dùng cách gì để giải
quyết ?
-Như vậy , để lẫn tránh cái bí,
em bé đã làm cách nào?
-Vua bảo dọn 3 cỗ thức ăn từ thịtcon chim sẻ
-Được nhưng khó
-Đưa điều kiện cần thiết đòi vua đáp ứng em mới thực hiện mệnh lệnh
-tạo ra cái bí đối lập
-Thịt con chim sẻ dọn thành 3 cổ thức ăn
khó nhưng làm được.
-Bảo vua cho thợ ren cây kim thành con dao xẻ thịt
ko làm được
-Lần thử thách cuối cùng của em
bé có nội dung gì ?
-Lần thử thách này có gì bất ngờ
đối với triều đình và sứ giả nước
ngoài ?
-Em đã giải đáp câu đố bằng
cách nào ?
-Theo em , ngoài việc đẩy thế bí
về phía người ra câu đố, làm cho
người ra câu đố tự thấy cái phi lí
của mình thì những câu đố của
cậu bé thông minh còn lí thú ở
chỗ nào nữa ?
-Truyện được kết thúc ntn?
*Kết cho hs nêu ý nghĩa truyện
-xỏ sợi chỉ mảnh vào vỏ ốc dài , xoắn
-em bé ung dung vừa đùa nghịch vừa giải đố trong khi các quan …lắc đầu, bó tay…
-hát bài đồng dao…
-làm cho mọi người phải ngạc nhiên vì sự bất ngờ, giản dị , hồnnhiên của những lời giải
-theo sgk
-xâu chỉ qua ruột ốc
-buộc chĩ và bôi mỡ…
dựa vào kiến thức đời sống.
*Kết truyện :
Được phong trạng nguyên …
III> Ghi nhớ :
Trang 39Luyện tập: Hs nhắc lại các lần thử thách và giải đáp của em bé kể lại được truyện.
Dặn dò:
-Học bài
CB T27: Xem “Chữa lỗi dùng từ (t.t)”
Rút kinh nghiệm:
Trang 40Tiết 27
CHỮA LỠI DÙNG TỪ (t.t)
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
+ Nhận ra những lỗi thông thường về nghĩa của từ
+ Có ý thức dùng từ đúng nghĩa
B HOẠT ĐỢNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: -Lặp từ là gì?
-Nguyên nhân nào ta mắc lỡi lặp từ ?Cách sửa:
3 Giới thiệu bài mới: Qua bài viết sớ 1 , các em thấy khi diễn đạt , chúng ta còn mắc nhiều lỡi về
cách dùng từ Hơm nay chúng ta lại tiếp tục…
4 Ti n trình ho t ến trình hoạt đợng: ạt đợng: đợng: ng:
*Lần lượt cho hs ơn lại các lỡi về
việc dùng từ đã học các tiết trước
: lặp từ, lẫn lợn từ gần âm
lỡi dùng từ khơng đúng nghĩa
*Cho hs đọc các câu có lỡi sai
-Yêu cầu phát hiện lỡi đã dùng
sai trong câu (gạch chân)
*Gợi ý hs giải nghĩa các từ dùng
sai
*Cho hs trao đởi , bàn bạc tìm
những từ thích hợp thay thế cho
các từ sai trên
*Yêu cầu giải nghĩa các từ được
thay thế
-Theo em, nguyên nhân nào mà
ta mắc các lỡi trên ?
-Ta phải làm gì để khỏi mắc
những lỡi đó ?
(gợi)
*Ơn
*Đọc
*Phát hiện gạch chân lỡi sai
-Yếu điểm : điểm quan trọng-đề bạt : được cấp trên cử chức vụ cao hơn
-Chứng thực : xác nhận đúng sự
thật
-Trao đởi , phát hiện
-nhược điểm : điểm còn yếu-bầu: chọn bằng cách bỏ phiếu hay biểu quyết để giao giữ chức vụ nào đó…
-chứng kiến : trơng thấy tận mắt-hiểu sai nghĩa của từ
-khơng biết nghĩa của từ
-hiểu ko đầy đủ
+chỉ dùng từ khi hiểu đúng nghĩacủa nó
+Tra từ điển
I Dùng từ khơng đúng
nghĩa:
-Mặc dù còn nhiều yếu điểm nhưng so với năm cũ, lớp ta có nhiều tiến bợ
nhược điểm
-Trong cuợc họp lớp, Lan đã được các bạn đề bạt làm lớp trưởng
bầu
-Nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu đã chứng thực cảnh nhà tan cửa nát
chứng kiến