Khái quát lịch sử hình thành, chức năngTổ chức hệ thống Tòa án Hoạt động của Tòa án Nguyên tắc thiết lập Chế độ bổ nhiệm thẩm phán Một số tiêu chí khác... Theo Hiến chương, hầu hết chức
Trang 1SO SÁNH HỆ
THỐNG TÒA ÁN VIỆT NAM VỚI HỆ THỐNG TÒA ÁN
HOA KỲ
Trang 2THÀNH VIÊN
Trang 3Khái quát lịch sử hình thành, chức năng
Tổ chức hệ thống Tòa án
Hoạt động của Tòa án
Nguyên tắc thiết lập
Chế độ bổ nhiệm thẩm phán
Một số tiêu chí khác
Trang 4I KHÁI QUÁT LỊCH SỬ HÌNH
THÀNH, CHỨC NĂNG
1.Lịch sử hình thành
a, Tòa án Việt Nam
- Sau khi thành lập nước Việt Nam dân chủ Cộng Hòa ngày 2/9/1945, Chủ tịch Chính phủ lâm thời nước Việt Nam dân chủ Cộng Hòa Hồ Chí Minh đã ban hành sắc lệnh số 33c/SL ngày 13/9/1945 về việc thành lập Tòa án quân sự trong phạm vi cả nước
- Ngày 24 tháng 1 năm 1946 Chủ tịch Chính phủ Nước Việt Nam dân chủ Cộng Hòa đã ban hành Sắc lệnh số 13
về Tổ chức Tòa án cấp huyện, Tòa án cấp tỉnh và tổ chức ngạch Thẩm phán
Trang 5-Các Tòa án cấp huyện (Tòa án sơ cấp) và các Tòa
án cấp tỉnh (Tòa án đệ nhị cấp) được đổi tên gọi là Tòa án nhân dân kể từ ngày 22/5/1950 theo Sắc lệnh số 85-SL ngày 22/5/1950 của Chủ tịch Nước Việt Nam dân chủ cộng hòa.
Trang 6b, Tòa án Hoa Kỳ
-Trước khi thông qua bản Hiến pháp, Hoa Kỳ chịu sự điều chỉnh của Hiến chương liên minh (Charter
of Confederation) Theo Hiến chương, hầu hết chức năng của chính quyền quốc gia đều nằm trong tay của một cơ quan lập pháp duy nhất là Quốc Hội
Trong thời kỳ này chưa có
sự phân chia quyền hành pháp và lập pháp
Trang 7-Tại Hội nghị lập hiến được tổ chức vào năm 1787 tại Philadelphia đề xuất đưa ra Kế hoạch Virginia, trong đó đề nghị thành lập một Tòa án tối cao và các Tòa án liên bang cấp dưới.
-Tuy nhiên, những người phản đổi Kế hoạch Virginia đưa ra Kế hoạch New Jersey đề xuất thành lập một
cơ quan xét xử tối cao duy nhất của liên bang
Mâu thuẫn này đã được giải quyết thông qua thỏa hiệp chung của Hội nghị lập hiến Sự thỏa hiệp được thể hiện rõ trong Điều III Hiến Pháp như sau :
“ Quyền tư pháp của Hợp chủng quốc được trao cho
một Tòa án tối cao, và các tòa cấp dưới có thể được Quốc Hội trao quyền hoặc thành lập tùy từng thời điểm”
Trang 82 Chức năng
- Chức năng Tòa án Việt Nam:
Theo Điều 2 Luật tổ chức toà
án nhân dân năm 2014: “Toà
án là cơ quan xét xử của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam thực hiện quyền tư pháp” Toà án có
nhiệm vụ bảo vệ công lí, bảo
vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Trang 9- Chức năng Tòa án Hoa Kỳ: Ngoài chức năng xét xử Tòa
án Hoa Kỳ còn có chức năng xét tính hợp hiến Quyền
bảo hiến của Toà án Hoa Kỳ không những được thể hiện bởi việc xem xét và tuyên bố bất kỳ một đạo luật nào đó
do Quốc hội làm ra là vi hiến mà còn thể hiện ở việc có quyền xem xét và tuyên bố bất kỳ một quyết định nào
đó của Tổng thống và Chính phủ là vi hiến Tất cả các cơ quan toà án đều có quyền xem xét tính hợp hiến của một đạo luật khi trong một vụ việc họ phải áp dụng đạo luật đó Toà án có quyền không áp dụng đạo luật đó khi
có cơ sở chắc chắn rằng nó không phù hợp với Hiến pháp
Trang 10=> Chức năng Tòa án Hoa Kỳ lớn hơn, nhiều hơn Tòa án Việt Nam.
HOA KỲ VIỆT NAM
Trang 111 Tòa án Việt Nam
II CƠ CẤU TỔ CHỨC CỦA TÒA ÁN
Trang 132 Tòa án Hoa Kỳ
Trang 141, Tòa án Việt Nam
- Có tranh tụng nhưng thiếu sự công bằng, bình đẳng + Luật sư bào chữa đưa tất cả những gì mình có ra tranh luận
về sự vô tội hay giảm nhẹ tội để bảo vệ thân chủ của mình về mặt pháp lý.
+ Công tố viên đại diện cho Nhà nước chỉ đóng vai trò của một chủ thể thuộc bên buộc tội để thục hiện chức năng buộc tội đối với bị cáo (chứng minh tội phạm của bị cáo và những thiệt hại
mà tội phạm đã gây ra cho xã hội).
-Án lệ của Việt Nam là một nguồn luật Án lệ của Việt Nam được ban hành dưới hình thức nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán TANDTC.
[ Mới đây, Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Quyết định 276/QĐ-CA
về việc công bố án lệ Theo đó, công bố thêm 02 án lệ mới (áp dụng từ ngày 15/11/2020), nâng tổng số án lệ đã công bố lên con số 39 án lệ ]
III HOẠT ĐỘNG CỦA TÒA ÁN
Trang 15lệ ở các Tòa án ở các Tiểu bang khác
Có tính độc lập
Trang 16Tòa án Việt Nam: Theo Điều 3
Luật TC TAND 2014:
1 Tòa án nhân dân tối cao.
2 Tòa án nhân dân cấp cao.
3 Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
4 Tòa án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh và tương đương.
Trang 17Tòa án Hoa Kỳ:
- Là hệ thống tòa án kép: hệ thống tòa án Liên bang, hệ thống tòa án tiểu bang
- Mỗi bang đều có chính phủ và hiến pháp riêng mặc dù hầu hết hiến pháp của các bang được soạn thảo theo mô hình hiến pháp Liên bang
Trang 19- Điều kiện bổ nhiệm thẩm phán: Điều 68, điều 69 Luật
+ Thẩm phán các Tòa án khác: Chánh án TAND tối cao trình Chủ tịch nước ra quyết định bổ nhiệm
Nhiệm kỳ đầu của các Thẩm phán là 05 năm; trường hợp được bổ nhiệm lại hoặc được bổ nhiệm vào ngạch Thẩm phán khác thì nhiệm kỳ tiếp theo là 10 năm
Trang 202, Tòa án Hoa Kỳ:
- Thẩm phán của Tối cao Pháp viện (hiện nay có chín người) được bổ nhiệm trọn đời bởi tổng thống và được phê chuẩn bởi Thượng viện Một trong chín thẩm phán được chọn làm Chủ tịch Pháp viện hay Chánh Án (Chief Justice)
- Thẩm phán Liên bang do Tổng
thống bổ nhiệm và Thượng nghị
viện phê chuẩn (Thẩm phán
phải là luật sư) Thẩm phán tiểu
bang do Thống đốc Tiểu bang
bổ nhiệm ( Thẩm phán không
nhất thiết phải là luật sư)
Trang 21VI MỘT SỐ TIÊU CHÍ SO SÁNH
KHÁC
1 Nguồn gốc của pháp luật
Trang 221 NGUỒN GỐC CỦA PHÁP LUẬT
- Hệ thống PL XHCN
-Rất đa dạng và phong phú
+Luật thành văn: các văn bản
quy phạm pháp luật, đường
lối chủ trương chính sách của
Đảng.
+Tập quán pháp:các quy định
của lệ làng, luật tục được xã
hội thừa nhận là quy phạm
pháp luật.
+ Án lệ: dựa trên cở sở NQ
của HĐTP TAND tối cao, được
áp dụng tùy nghi với những
vô cùng phong phú, phần lớn luật thành văn giữa các bang là độc lập với nhau.
+ Án lệ ở Mỹ được coi như là 1 phương pháp cách thức giải thích luật Ở mỹ có các bộ án lệ được tổng hợp và có truyền thống áp dụng lâu dài.
+ Ngoài ra còn có các tác phẩm của các học giả pháp lí.
VN
HK
Trang 232 TÍNH CHẤT PHÁP ĐIỂN HÓA
- Chú trọng pháp luật
thành văn nên
thường xuyên phải
pháp điển hóa pháp
luật để sửa đổi, bổ
sung - Pháp luật dựa trên nguồn
luật là tiền lệ pháp Thẩm phán vừa là người xét xử vừa là người sáng tạo ra luật 1 cách gián tiếp.
- Tiền lệ pháp được tất cả tòa án chích dẫn thường xuyên, chú trọng tiền lệ pháp và quan điểm cá nhân của thẩm phán.
VN
HK
Trang 243 THỦ TỤC TỐ TỤNG
VN
HK
- Pháp luật Mỹ chú trọng hình thức tố tụng tranh tụng tại phiên tòa Ở Mỹ có
sự phân biệt giữa nguyên tắc tố tụng hình sự hiến định và quy tắc tố tụng hình sự.
+ Thủ tục tố tụng được tiến hành giữa
ba bên : công tố viên, luật sư biện hộ
và tòa án đại diện là thẩm phán
- Thẩm phán căn cứ vào quá trình tranh tụng tại phiên tòa giữa các bên
để ra phán quyết.
- Thẩm phán tạo ra các nguyên tắc pháp lý cho các tranh chấp trên cơ sở pháp luật và ý chí cá nhân Chức năng quan trọng hơn so với chỉ “ áp dụng”
pháp luật mà còn là sáng tạo luật “ án lệ”.
- Tòa án đươc coi là cơ quan làm luật lần 2, hay cơ quan sáng tạo án lệ.
- Pháp luật Việt Nam chú trọng
chứng cứ, kết quả điều tra của
cơ quan điều tra
- Thẩm phán căn cứ chủ yếu kết
quả điều tra và quá trình xét xử
tại phiên tòa để ra phán quyết.
- Thẩm phán dựa trên cơ sở quy
Trang 254 VAI TRÒ CỦA THẨM PHÁN
- Vai trò của thẩm phán:
+ là người đưa ra quyết định
điều tra khi xảy ra vụ án nào
+ Trong hoạt động tố tụng, kết quả của vụ án có thể là khác nhau tùy theo quan điểm cá nhân của thẩm phán
Trang 265 VAI TRÒ CỦA
LUẬT SƯ
VN
HK
- Vai trò của luật sư:
+ trong hoạt động tố tụng với tư
cách là người bảo vệ quyền, lợi
+Ngoài hoạt động tố tụng luật sư
được coi là người đại diện của
khách hàng giải quyết những vẫn
đề liên quan dến pháp luật luật
sư cũng là người tư vấn thủ tục
pháp lí giúp cá nhân tổ chức hiểu
đúng về pháp luật.
- Vai trò của luật sư: luật sư của đương sự hầu như làm tất cả cho thân chủ của mình từ bào chữa, làm việc với tòa án…Vì
Mỹ sử dụng hệ thống tranh tụng đối kháng, mà luật sư sẽ
là người đứng ra bào chữa, đối chất
=> năng lực của luật sư quyết định quan trọng đến kết quả vụ án.
Trang 27THANKS FOR
WATCHING! Do you have any questions?