Mục đích nghiên cứu đề tài
Cao nguyên đá Đồng Văn không chỉ là một kỳ quan thiên nhiên độc đáo mà còn đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế và du lịch của Hà Giang Nơi đây thu hút nhiều du khách bởi cảnh quan hùng vĩ và văn hóa đa dạng của các dân tộc thiểu số, góp phần nâng cao nhận thức về giá trị di sản địa chất Sự phát triển du lịch tại Cao nguyên đá Đồng Văn không chỉ mang lại nguồn thu nhập cho người dân địa phương mà còn thúc đẩy các ngành dịch vụ, tạo cơ hội việc làm và cải thiện chất lượng cuộc sống.
Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn sở hữu điều kiện tự nhiên độc đáo với địa hình đá vôi hùng vĩ và khí hậu đặc trưng, tạo nên cảnh quan tuyệt đẹp Tài nguyên thiên nhiên phong phú cùng với các giá trị văn hóa, lịch sử đa dạng là những điểm nhấn thu hút du khách Sự kết hợp giữa thiên nhiên và văn hóa nhân văn không chỉ làm nổi bật giá trị của khu vực mà còn mở ra nhiều cơ hội phát triển du lịch bền vững cho Cao nguyên đá Đồng Văn.
- Phân tích thực trạng hoạt động du lịch và đề xuất một số giải pháp phát triển du lịch cao nguyên đá Đồng Văn
3 ĐỐI TƢỢNG NGHIÊN CỨU, PHẠM VI NGHIÊN CỨU
- Đề tài tập trung nghiên cứu khu vực cao nguyên đá Đồng Văn, nằm trên 4 huyện Yên Minh, Mèo Vạc, Đồng Văn, Quản Bạ, tỉnh Hà Giang
4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Để hoàn thành đề tài khóa luận này tôi đã sử dụng một số phương pháp như:
- Phương pháp khảo sát thực địa
- Phương pháp thu thập, xử lí tài liệu
- Phương pháp phân tích, tổng hợp tài liệu từ nhiều nguồn, sách báo, tạp chí, các website về Cao nguyên đá Đồng Văn, website về du lịch Hà Giang
Ngoài phần mở đầu, kết luận và phụ lục, khóa luận gồm 3 chương:
Chương 1: Tổng quan về Cao nguyên đá Đồng Văn
Chương 2: Giá trị du lịch của Cao nguyên đá Đồng Văn
Chương 3: Thực trạng và một số giải pháp phát triển du lịch tại Cao nguyên đá Đồng Văn
Chương 1 TỔNG QUAN VỀ CAO NGUYÊN ĐÁ ĐỒNG VĂN
Hà Giang, mảnh đất biên cương phía Bắc của Việt Nam, là điểm đến mơ ước của nhiều du khách Cột cờ Lũng Cú, biểu tượng thiêng liêng của Tổ quốc, nằm ở đỉnh cao nhất của vùng đất huyền thoại này, thu hút những ai yêu thích khám phá vẻ đẹp thiên nhiên và văn hóa độc đáo.
Cao nguyên đá Đồng Văn, được UNESCO công nhận là thành viên của mạng lưới Công viên địa chất Toàn cầu, là điểm đến không thể bỏ qua khi nhắc đến Hà Giang Tại đây, du khách sẽ đắm chìm trong thế giới đá với những ngọn núi trập trùng, tạo nên những bức tranh thiên nhiên đa dạng và hùng vĩ Đường đi cheo leo bên vách đá, với tầm nhìn xa xăm xuống thung lũng, mang đến cảm giác vừa hồi hộp vừa mê hoặc Vẻ đẹp thiên nhiên nơi đây, với sự hòa quyện của núi non và mây trời, tạo nên một không gian độc đáo và quyến rũ, lý giải vì sao cao nguyên đá Đồng Văn luôn thu hút du khách.
1.1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG VIÊN ĐỊA CHẤT TOÀN CẦU
Theo UNESCO, công viên địa chất được định nghĩa là một khu vực có ranh giới rõ ràng, mang ý nghĩa khoa học đặc biệt không chỉ về địa chất mà còn có giá trị văn hóa, sinh thái và khảo cổ học độc đáo.
Công viên địa chất của UNESCO nhấn mạnh mối quan hệ giữa con người và địa chất, đồng thời khẳng định tiềm năng sử dụng khu di sản cho phát triển kinh tế bền vững Cao nguyên đá Đồng Văn tại Hà Giang đã đáp ứng đầy đủ các tiêu chí để trở thành một Công viên địa chất trong Mạng lưới Công viên địa chất toàn cầu (GGN).
Công viên địa chất là một khu vực có giới hạn rõ ràng, đủ lớn để hỗ trợ sự phát triển kinh tế xã hội địa phương, bao gồm các điểm di sản địa chất quan trọng và hiếm có Nó không chỉ mang giá trị địa chất mà còn có ý nghĩa sinh thái, khảo cổ, lịch sử và văn hóa Sự phát triển bền vững của công viên địa chất giúp cải thiện điều kiện sống của người dân và môi trường nông thôn, từ đó tăng cường nhận diện văn hóa và tạo ra sự phục hồi cho cộng đồng địa phương.
Những lợi ích khi thành lập một công viên địa chất là:
Du lịch được tăng trưởng
Tạo công ăn việc làm cho cộng đồng địa phương
Công nhân khai thác mỏ nhỏ quay lại làm việc
Gia tăng nhận thức về môi trường địa chất cho người dân
Bảo vệ tốt hơn những vị trí nhạy cảm
1.1.3 Mạng lưới Công viên địa chất toàn cầu
Mạng lưới công viên địa chất toàn cầu (GGN) là tổ chức phi chính phủ, phi lợi nhuận, hỗ trợ hợp tác giữa các công viên địa chất, nhà khoa học và cộng đồng trên toàn thế giới theo quy định của UNESCO Vào ngày 13/2/2004, một hội thảo về công viên địa chất đã diễn ra tại UNESCO, với sự tham gia của các chuyên gia quốc tế, nhằm đề xuất thành lập mạng lưới toàn cầu các công viên địa chất quốc gia Mạng lưới này hướng đến ba mục tiêu chính: bảo tồn môi trường, giáo dục khoa học Trái đất, và phát triển bền vững kinh tế địa phương Dưới sự bảo trợ của UNESCO, các điểm địa chất quan trọng không chỉ được công nhận toàn cầu mà còn được hưởng lợi từ việc trao đổi kiến thức và kinh nghiệm với các công viên địa chất khác.
Vào tháng 2 năm 2004, tại Paris, một nhóm chuyên gia địa chất quốc tế thuộc UNESCO đã quyết định thành lập Mạng lưới CVĐC toàn cầu (Global Geopark Network - GGN) Tại cuộc họp này, 17 CVĐC thuộc Mạng lưới CVĐC Châu Âu (European Geopark Network - EGN) và 8 CVĐC của Trung Quốc đã được công nhận là 25 thành viên đầu tiên của GGN.
Tính đến tháng 11/2007, có 66 công viên địa chất đã gia nhập mạng lưới công viên địa chất toàn cầu Trong hội thảo lần thứ 9 về công viên địa chất châu Âu diễn ra từ ngày 1-5 tháng 10 năm 2010 tại đảo Lesvos, Hy Lạp, đã có 11 công viên địa chất mới từ 9 quốc gia được công nhận là thành viên của mạng lưới này Như vậy, tính đến năm 2010, số lượng thành viên của GGN đã tăng lên đáng kể.
77 công viên địa chất ở 24 quốc gia [18, [1] ]
STT Quốc gia Công viên địa chất
5 Trung Quốc 5 Đan Hà Sơn (2004)
22 Vương Ốc Sơn – Đại Mi Sơn (2006)
7 Cộng hòa Séc 30 Bohemian Paradise Geopark (2005)
9 Pháp 32 Park Naturel Régional du Luberon
33 Reserve Géo logique de Haute Provence (2004)
35 Geopark Ha Braunschweiger Land Ostfalen (2005)
11 Hi Lạp 39 Petrified Forest of Lesvos (2004)
42 Vikos – Aoos Park of Ioannina (2010)
47 Geological and Mining Park of
50 Cilento and Vallo di Diano Geopark
51 Tuscan Mine Park of Tuscany (2010)
53 Toya Caldera and Usu Volcano Geopark (2009)
16 Hàn Quốc 56 Rock on Jeju Island Park (2010)
19 Bồ Đào Nha 60 Naturtejo Geopark (2006)
21 Tây Ban Nha 63 Cabo de Gata Natural Park (2006)
22 Rumania 68 Hateg Country Dinosaur Geopark
23 Vietnam 69 Dong Van Karst Plateau Geopark
71 Marble Arch Caves & Cuilcagh Mountain Park - Northern Ireland
1.1.4 Hoạt động du lịch tại một số CVĐC trên thế giới
Các công viên địa chất là những di sản quý giá, mang trong mình lịch sử hình thành và phát triển của vỏ Trái Đất Công viên địa chất Magma ở Tây Nam Nauy, với lịch sử khoảng 1.5 tỉ năm, sở hữu những ngọn núi cao và cảnh quan độc đáo do băng hà tạo ra Công viên Kanawinka ở Úc, nổi bật với cánh đồng đá vôi và núi lửa, có tuổi đời 4.5 triệu năm Công viên Stonehammer, với lịch sử một tỷ năm, mang giá trị quốc tế đặc sắc Ngoài ra, Langkawi, công viên địa chất đầu tiên ở Đông Nam Á, nổi tiếng với 99 hòn đảo và những hang động huyền bí.
Gua Langsir và rừng đá cẩm thạch Dayang Bunting là những điểm đến nổi bật trong Công viên địa chất Magma, nơi có Con Rắn St Olav và ngọn hải đăng Eigeroy Cảnh quan Hellersheia với các thạch khối khổng lồ và Storeknuten, nơi dung nham xuất diện lớn nhất châu Âu, thu hút du khách yêu thiên nhiên Công viên địa chất Langkawi, từ năm 2007 đã đón 2.3 triệu lượt khách, cung cấp những trải nghiệm độc đáo như tham quan rừng ngập mặn, ngắm đại bàng săn mồi, và khám phá các đảo nhỏ bằng cano Tại Công viên địa chất Stonehammer, du khách có thể tham gia chèo thuyền kayak, leo núi, hoặc tour chuyên đề với nhà địa chất Bảo tàng New Brunswick “Our Changing Earth” là điểm dừng chân lý tưởng cho những ai muốn tìm hiểu về hóa thạch Dù chỉ có một giờ hay một tuần, du khách đều tìm thấy trải nghiệm thú vị tại đây.
Sự phát triển du lịch mạnh mẽ đi đôi với công tác bảo tồn tại các công viên địa chất thế giới, như công viên địa chất Jeju, nơi đã đầu tư hàng trăm triệu USD cho việc bảo vệ và nâng cấp cơ sở hạ tầng Nhiều con đường giao thông, khách sạn, nhà hàng và khu dân cư đã được di dời ra khỏi vùng lõi để bảo vệ môi trường Đặc biệt, các hang động núi lửa độc đáo với giá trị khoa học và thẩm mỹ cao đã được thiết lập Bảo tàng địa chất ngoài trời, xây dựng cổng bảo vệ kiên cố và thu phí vào cửa để kiểm soát lượng khách tham quan.
Cao nguyên đá Đồng Văn có tiềm năng du lịch phong phú nhưng vẫn chưa được khai thác đầy đủ Hiện tại, khu vực này đang đối mặt với nhiều khó khăn trong việc phát triển du lịch, khiến giá trị tiềm năng chưa được thể hiện rõ Để nâng cao sức hấp dẫn của cao nguyên đá Đồng Văn, cần học hỏi từ các công viên địa chất trên thế giới, nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững và biến nơi đây thành một điểm đến du lịch hấp dẫn trong tương lai.
1.1.5 Mạng lưới Công viên địa chất Việt Nam
Việt Nam hiện có cao nguyên đá Đồng Văn được công nhận là công viên địa chất toàn cầu vào năm 2010
Theo TS Trần Tân Văn, Viện trưởng Viện Khoa học Địa chất và Khoáng sản, viện đã hợp tác với nhiều đối tác trong và ngoài nước để khảo sát 25 khu vực, trong đó xác định được 15 khu vực có tiềm năng trở thành Công viên Địa chất Quốc gia Khoảng 1/3 trong số này có khả năng trở thành Công viên Địa chất Toàn cầu, bao gồm các địa điểm nổi bật như Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh), Quần đảo Cát Bà (Hải Phòng), Vườn quốc gia Ba Vì (Hà Nội), Vườn quốc gia Cúc Phương - Cố đô Hoa Lư - Tràng An (Ninh Bình), Vườn quốc gia Hoàng Liên - Sapa (Lào Cai) và Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng cùng vùng đệm (Quảng Bình).
1.2 CAO NGUYÊN ĐÁ ĐỒNG VĂN