g an van 9 tuan 27

Một số kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài Giao tiếp: trình bày trao đổi về nội dung của bài học, cách thức sử dụng hàm ý trong câu.. Suy nghĩ sáng tạo: bày tỏ nhận thức và hành [r]

Trang 1

Ngày soạn: 24/ 2/ 13

Ngày dạy : 25/ 2/ 13

TIẾT 125 : NÓI VỚI CON

Y phương

I Mục tiêu bài dạy

1 Kiến thức

Giúp HS nắm được những cảm nhận tình cảm của cha mẹ đối với con cái, tình yêu quê h-ương sâu nặng và cùng niềm tự hào và sức sống bền bỉ của dân tộc mình qua nhữg lời nói của người cha đối với con Bước đầu hiểu được cách diễn tả độc đáo, giầu hình ảnh cụ thể, gợi cảm của nhà thơ

2 Kĩ năng

Rèn luyện kĩ năng đọc, cảm nhận và phân tích văn bản thơ trữ tình

3 Giáo dục

Tình yêu quê hương, biết ơn quê hương ông bà cha mẹ, tình cha con mộc mạc nhưng thiêng liêng

II Một số kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài

Giao tiếp: trình bày trao đổi về nội dung của bài thơ, sự mộc mạc trong suy nghĩ và hành động của con người miền núi

Suy nghĩ sáng tạo: bày tỏ nhận thức và hành động của mỗi cá nhân thông qua nội dung của bài học

III Chuẩn bị

1 Phương tiện, kĩ thuật : Đọc tài liệu, nghiên cứu soạn bài

2 Phương pháp: Đặt vấn đề, thảo luận nhóm, đọc sáng tạo

IV Tiến trình bài dạy

1 Ổn định:

2 Kiểm tra: Đọc thuộc lòng bài thơ Sang thu?

3 Bài mới : Gv dựa vào những thông tin về tcá giả để giới thiệu.

GV: Hớng dẫn học sinh đọc bài thơ

Hs: 2- 3 em đọc bài thơ

? Dựa vào Tiểu dẫn SGK em hãy giới thiệu

vài nét về tác giả, tác phẩm

I Đọc hiểu chú thích

1 Đọc

2 Chú thích

a Tác giả

- Là nhà thơ tiêu biểu của dan tộc Tày Quê huyện Trùng Khánh tỉnh Cao Bằng

- Hiện nay ông đang là chủ tịch Hội văn

Trang 2

? Bài thơ được viết theo thể nào ?

? Văn bản trên đợc chia làm mấy phần ?

Hãy xác định giới hạn và nội dung của từng

phần ?

HS đọc đoạn 1

? 4 câu đầu của bài thơ có cách diễn đạt

như thế nào?

? Em hiểu ý nghĩa của 4 câu thơ đó như thế

nào? Những hình ảnh : Một bước, hai bước,

chân phải, chân trái nói lên điều gì ?

GV: Em hiểu cụm từ người đồng mình là

như thế nào?

? Có thể thay thế ngữ : Người đồng mình

bằng những ngữ khác được không?

GV : Các hình ảnh : Đan lờ cài nan

hoa….Con đường cho những tấm lòng thể

hiện cuộc sống như thế nào ở quê hương ?

GV : Các động từ : cài, ken ngoài nghĩa

miêu tả còn nói lên điều gì ?

học và nghệ thuật tỉnh Cao Bằng

- Thơ ông thể hiện tâm hồn chân thật mạnh

mẽ, trong sáng, cách tư duy giàu hình ảnh của người miền núi

b Tác phẩm

- Bài thơ thể hiện tình cảm của người cha đối với con và niềm tự hào về quê hương

3 Thể thơ : - Tự do

4 Bố cục: 2 phần

+ Phần 1 : …Đẹp nhất trên đời Con lớn lên trong tình yêu thương của cha mẹ, ngừời đồng mình

+ Phần 2 : ….Lòng tự hào về những truyền thống cao đẹp của quê hương

II Đọc, hiểu văn bản

1 Cha nói với con về cội nguồn sinh d-ưỡng

- Cách diễn đạt bằng hình ảnh cụ thể độc đáo

- Chân phải bước tới cha Con lớn lên trong tình yêu thương của cha mẹ

- Người đồng mình là cách nói riêng của người dân tộc Tày

- Cuộc sống êm đềm, vui tươi của ngời đồng mình

- Các động từ : Cài , ken Thể hiện tình cảm gắn bó keo sơn

- Rừng núi quê hơng ân tình, thuỷ chung Thiên nhiên thơ mộng che chở, nuôi dưỡng tâm hồn cho con người : Rừng cho những tấm lòng

-> Con lớn lên trong tình yêu thương của cha mẹ, sự đùm bọc che chở của người đồng mình - quê hương.

4 Củng cố: - HS đọc lại đoạn thơ 1

5 Hướng dẫn học bài:

-về nhà học bài chuẩn bị bài phần còn lại

Trang 3

Ngày soạn: 24/ 2/ 13

Ngày dạy : 26/ 2/ 13

TIẾT 126 : NÓI VỚI CON

Y phương

1 Kiến thức

Giúp HS nắm được những cảm nhận tình cảm của cha mẹ đối với con cái, tình yêu quê h-ương sâu nặng và cùng niềm tự hào và sức sống bền bỉ của dân tộc mình qua nhữg lời nói của người cha đối với con Bước đầu hiểu được cách diễn tả độc đáo, giầu hình ảnh cụ thể, gợi cảm của nhà thơ

2 Kĩ năng

Rèn luyện kĩ năng đọc, cảm nhận và phân tích văn bản thơ trữ tình

3 Giáo dục

Tình yêu quê hương, biết ơn quê hương ông bà cha mẹ, tình cha con mộc mạc nhưng

thiêng liêng

Giao tiếp: trình bày trao đổi về nội dung của bài thơ, sự mộc mạc trong suy nghĩ và hành động của con người miền núi

2 Phương pháp: Đặt vấn đề, thảo luận nhóm, đọc sáng tạo

1 Ổn định:

2 Kiểm tra: Đọc thuộc lòng bài thơ Sang thu?

3 Bài mới : Gv dựa vào những thông tin về tcá giả để giới thiệu.

HS đọc đoạn 2

GV : Người cha đã nói với con về những

đức tính gì của người đồng mình?

GV : Trong cách nói ấy, em thấy người cha

muốn truyền cho con những tình cảm gì với

I Đọc hiểu chú thích

II Đọc, hiểu văn bản

1 Cha nói với con về cội nguồn sinh dưỡng

2 Những phẩm chất của ngời đồng mình và

mơ ước của người cha về con.

- Người đồng mình vất vả, nghèo đói, cực nhọc nhưng mạnh mẽ, khoáng đạt và chí lớn

Trang 4

quê hương ?

? Em hãy giả thích câu thơ?

Sống trên đá không chê đá gập ghềnh

……….phong tục

? Nghệ thuật đặc sắc của bài thơ ?

? Nội dung ý nghĩa của bài thơ là gì ?

Người cha muốn giáo dục con phải sống đạo đức thuỷ chung

- Người đồng mình nhỏ bé thô sơ nhưng ý chí , nghị lực Họ sáng tạo và lưu truyền những phong tục tập quán của quê hương

- Người cha mong con luôn có niềm tin và vững bước trên đường đời

III Tổng kết

1 Nghệ thuật

- Giọng điệu thiết tha ân tình

- Hình ảnh thơ cụ thể, mộc mạc, giàu chất thơ

2 Nội dung

- Ngợi ca tình cảm của cha mẹ đối với con cái

- Lòng tự hào về những truyền thống cao đẹp của quê hương

4 Củng cố: - HS đọc lại bài thơ

5 Hớng dẫn học bài:

- HS học thuộc bài thơ, năm nội dung và nghệ thuật của văn bản

- Đọc bài : Nghĩa tường minh và hàm ý

………

Ngày soạn: 24/ 2/ 13

Ngày dạy : 28/ 2/ 13

TIẾT 127: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM Ý

1 Kiến thức

- Nắm đợc khái niệm nghĩa tờng minh và nghĩa hàm ý

- Tác dụng của việc tạo hàm ý trong giao tiếp hằng ngày

2 Kĩ năng

- Nhận biết được nghĩa tờng minh và hàm ý ở trong câu

- Giải đoán được hàm ý trong văn cảnh cụ thể

- Sử dụng hàm ý sao cho phù hợp với tình huống giao tiếp

3 Giáo dục

Trang 5

ý thức giao tiếp có văn hoá.

Giao tiếp: trình bày trao đổi về nội dung của bài học, cách thức sử dụng hàm ý trong câu Suy nghĩ sáng tạo: bày tỏ nhận thức và hành động của mỗi cá nhân thông qua nội dung của bài học

2 Phương pháp: Đặt vấn đề, thảo luận nhóm

1 Ổn định:

2 Kiểm tra: Thế nào là thành phần biệt lập trong câu?

3 Bài mới : Gv dựa vào nội dung yêu cầu của bài.

Gv: treo bảng phụ có ví dụ, gọi HS đọc ví dụ

? Hãy cho biết những cách hiểu về câu: Trời

ơi chỉ còn có năm phút?

Hs: nêu các cách hiểu theo suy nghĩ của mình

Gv: định hớng các cách hiểu

? HS trong số những cách hiểu ấy cách nào

mang tính phổ biến?

? HS cách hiểu nào không mang tính phổ

biến?

Hs: nêu suy nghĩ

Gv: gợi dẫn vào câu hỏi ? Nghĩa tờng mình là

gì?

Hs: là phần thông báo đợc diễn đạt trực tiếp

bằng từ ngữ trong câu

? Hàm ý là gì?

là phần thông báo tuy không đợc diễn đạt trực

tiếp bằng từ ngữ trong câu nhng có thể suy ra

từ những từ ngữ ấy

Gv: Câu văn Ồ cô còn quên chiếc mùi xoa đây

này có hàm ý không?

I Bài học

1 Phân biệt nghĩa tường minh và nghĩa hàm ý

a Ví dụ

- Cách hiểu phổ biến: Chỉ còn có năm phút là phải chia tay

- Có những cách hiểu sau:

+ Tiếc quá không còn nhiều thời gian để trò chuyện tâm tình

+ Thế là tôi lại thui thủi một mình

+ Giá mà ông và cô còn ở lại một thời gian nữa thì hay biết bao

- Như vậy : + Nghĩa tường minh là phần thông báo được diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu

+ Hàm ý là phần thông báo tuy không được diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu nhưng có thể suy ra từ những

từ ngữ ấy

- Câu: Ồ! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này (không chứa hàm ý)

2 Ghi nhớ

Trang 6

- Hs suy nghĩ trả lời.

Gv: kết luận

* Bài tập :

Thấy một chàng trai mặc cái áo sơ mi mới

đẹp Cô gái là bạn thân:

- Ai đã tặng anh cái áo này?

Hàm ý:

+ Anh đã có bạn gái thân thiết hơn cả mình

+ Nếu anh ta bảo mình là bạn gái thân thiết

nhất thì anh ta nói dối

+ Mình cũng hơi ân hận vì cha quan tâm đến

anh ấy

Gv: hớng dẫn học sinh rút ra bài học thông

qua phần ghi nhớ

Hs: đọc ghi nhớ sgk

Gv hớng dẫn học sinh làm bài tập sgk

Hs: làm bài tập theo nhóm

II Luyện tập

Bài tập 1

a, Câu : “ Nhà họ sĩ tặc lỡi đứng dậy”

- Hoạ sĩ cũng cha muốn chia tay với anh thanh niên

b,

- mặt đỏ ửng: ngợng ngùng khó nói

- nhận lại chiếc khăn: không tránh đợc

- quay vội đi: quá ngợng

Bài tập 2

- ở Lào Cai đi sớm quá nhà hoạ sĩ cha kịp uống nớc chè đã phải đi

Bài tập 3

- Cơm chín rồi

- > Ông vô mà ăn cơm đi

Bài tập 4

- Những câu in đậm này không chứa hàm ý

- Câu thứ nhâts là câu nói lảng

- Câu thứ hai là câu nói dở dang

4 Củng cố: - Yêu cầu HS nhắc lại nội dung bài học.

5 Hướng dẫn học bài: - HS học thuộc ghi nhớ SGK.

- Đọc soạn tiết 128 Nghĩa tường minh và hàm ý

============================================================== Ngày soạn: 24/ 2/ 13

Ngày dạy : 28/ 2/ 13

TIẾT 128: NGHĨA TỜNG MINH VÀ HÀM Ý(TIẾP)

1 Kiến thức

Hai điều kiện sử dụng hàm ý liên quan đến người nói, ngời nghe

Củng cố khái niệm về nghĩa tường minh và hàm ý

2 Kĩ năng

Giải đoán và sử dụng hàm ý

Trang 7

3 Giáo dục

Ý thức giao tiếp có văn hóa

II Một số kĩ năng sống cơ bản đợc giáo dục trong bài

Giao tiếp: trình bày trao đổi về nội dung của bài học

1 Phương tiện, kĩ thuật : Đọc tài liệu, nghiên cứu soạn bài, viết bảng phụ - Giáo viên hướng dẫn học sinh chuẩn bị theo 06 câu hỏi SGK, học thuộc lòng các bài thơ đã trong ch-ơng trình lớp 9

1 Ổn định :

2 Kiểm tra: -Thế nào là nghĩa tờng minh? Hàm ý ? Lấy ví dụ?

3 Bài mới : GV dựa vào nội dung, yêu cầu của bài để giới thiệu.

Gv: cho học sinh đọc ví dụ sgk,

h-ướng dẫn HS phân tích ví dụ

? HS nêu hàm ý của những câu in

đậm?

? Vì sao chị Dậu không dám nói

thẳng ra mà phải nói nh vậy (phải

nói hàm ý)?

? Hàm ý trong câu nào của chị Dậu

nói rõ hơn? Vì sao chị Dậu phải

nói rõ hơn như vậy?

? Chi tiết nào trong đoạn trích cho

thấy cái Tí đã hiểu hết hàm ý trong

câu nói của mẹ?

I Bài học

1 Điều kiện sử dụng hàm ý

a Ví dụ

b Nhận xét

* Câu: Con chỉ đợc ăn ở nhà bữa này nữa thôi Có

hàm ý là : Sau bữa ăn này con phải sang nhà ông

bà Nghị vì mẹ đã buộc lòng phải bán con

- Đây là một sự thật đau lòng nên chị Dậu không dám nói thẳng ra

* Khi chị Dậu nói: Con chỉ đợc ăn ở nhà bữa này nữa thôi

Cái Tý cha hiểu rõ hết ý câu nói

- Câu nói : Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn Đoài thì

cái Tí đã hiểu hết tai họa đang ập xuống đầu nó

à Hàm ý câu sau nói rõ hơn câu trước

- Chị Dậu phải nói rõ hơn vì chính chị cũng không chịu nổi nỗi đau kéo dài những giây phút “ lừa dối” con

- Chi tiết chứng tỏ cái Tý đã hiểu hết hàm ý câu nói : giẫy nảy, liệng củ khoai, òa lên khóc

* Bài tập: GV đa ra tình huống: mẩu chuyện

Trang 8

Gv: Vậy qua ví dụ em vừa tìm hiểu

em hã nêu những điều kiện để sử

dụng hàm ý?

Hs: nêu điều kiện để sử dụng hàm

ý

Gv:nhấn mạnh, bổ sung

Hs: đọc ghi nhớ sgk

HS đọc và xác định yêu cầu của đề

bài

Dùng bảng phụ ghi bài tập

Gv: hướng dẫn họ sinh làm các bài

tập

Đọc yêu cầu bài tập 4 và trả lời

Xác địn hàm ý câu: Tưởng gì thừa một con bò thì có

Đồ ngu như bò

2 Ghi nhớ

Bài tập 1

a, Người nói là anh thanh niên Người nghe là ông

họa sĩ và cô gái

Chè đã ngấm rồi đấy: Mời Bác và cô vào trong nhà uống nước

b, Người nói là anh Tấn, người nhe là chị hàng

đậu phụ ngày trước

Chúng tôi cần phải bán các thứ này đi để Chúng tôi không thể cho được

c, Người nói là Thúy Kiều, người nghe là Hoạn

Th-ư

- Tiểu thư cũng có bây giờ đến đây à Quyền quý cao sang như tiểu thư mà cũng có lúc phải cúi đầu làm tội nhân như thế này ?

- Càng cay nghiệt lắm, càng oan trái nhiều Tiểu thư không nên ngạc nhiên về sự chừng phạt này Bài tập 2

- Cơm sôi rồi, nhão bây giờ ! Chắt nước giùm khỏi cơm nhão

- Người nói hàm ý vì trước đó đã có lời: Chắt nước giùm cái

- Phải dùng hàm ý vì cha thể thay đổi cách xưng hô

- Việc sử dụng hàm ý không thành công vì anh Sáu không cộng tác trong hội thoại

Bài tập 3

a, Rất tiếc mình đã nhận lời Hoa rồi

b, Mình phải giải quyết hết bài tập để còn nộp đúng thời hạn

Bài tập 4

Thông qua sự so sánh giữa sự hi vọng và con đường Hàm ý: Tuy hi vọng cha thể nói là thực hay

Trang 9

hư nhưng nếu cố gắng và quyết tâm thực hiện thì vẫn có thể thành công

4 Củng cố: - HS nhắc lại nội dung bài học.

5 Hướng dẫn học bài: - HS học thuộc ghi nhớ SGK.

- HS làm đề cương ôn tập về thơ, kiểm tra

================================================================ Ngày soạn: 24/ 2/ 13

Ngày dạy : 29/ 2/ 13

TIẾT 129: NGHỊ LUẬN VỀ MỘT ĐOẠN THƠ BÀI THƠ

1 Kiến thức

Đặc điểm, yêu cầu đối với bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

2 Kĩ năng

Nhận diện được bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

Tạo lập được văn bản nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

3 Giáo dục

Khả năng làm bài văn nghị luận về kiểu văn bản này

II Một số kĩ năng sống cơ bản đợc giáo dục trong bài

Giao tiếp: trình bày trao đổi về nội dung của bài học, cách thức sử dụng hàm ý trong câu Suy nghĩ sáng tạo: bày tỏ nhận thức và hành động của mỗi cá nhân thông qua nội dung của bài học

III Tiến trình bài dạy

1 Ổn định:

2 Kiểm tra: Thế nào là nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích ?

3 Bài mới : Gv dựa vào nội dung yêu cầu của bài.

Gv : Hướng dẫn HS đọc, tìm hiểu văn

bản mẫu trong SGK

I Bài học

1 Tìm hiểu bài nghị luận về một đoạn thơ bài thơ

* Tìm hiểu ví dụ

- Vấn đề nghị luận của văn bản là hình ảnh

Trang 10

? HS văn bản trên nghị luận về vấn đề

gì?

? HS khi phân tích hình ảnh mùa xuân

tác giả đã nêu ra mấy luận điểm?

? Những luận cứ nào có tác dụng làm

sáng tỏ luận điểm?

? Em có nhận xét gì về bố cục của văn

bản?

- HS suy nghĩ trao đổi thảo luận trả lời

- GV kết luận

? Cách dẫn dắt, diễn đạt của văn bản em

có nhận xét gì?

Hs:

+ Cách dẫn dắt vấn đề hợp lí: Bắt đầu

là mùa xuân của thiên nhiên, từ cảm

xúc đó hớng tới mùa xuân nho nhỏ của

mỗi người

+ Cách phân tích hợp lí: Bắt đầu mùa

xuân nho nhỏ mang nhiều tầng ý nghĩa

đến việc phân tích các hình ảnh” dòng

sông xanh, lộc dắt đầy quanh lưng ”

? Qua văn bản em hãy nêu những suy

nghĩ của mình về bài nghị luận này?

Hs: nêu suy nghĩ

- HS đọc ghi nhớ

Gv: hướng dẫn học sinh làm bài

Hs: làm bài tập theo nhóm, tổ

GV kết luận

mùa xuân và cảm xúc của Thanh Hải trong bài thơ mùa xuân nho nhỏ

- Các luận điểm

+ Hình ảnh mùa xuân trong bài thơ mùa xuân nho nhỏ mang nhiều tầng ý nghĩa

+ Hình ảnh mùa xuân xuất hiện trong cảm xúc thiết tha, trìu mến của nhà thơ

-Hình ảnh mùa xuân nho nhỏ thể hiện khát vọng được hoà nhập, được dâng hiến của nhà thơ

- Nhận xét:

+ Bố cục đầy đủ 3 phần:

MB: trân trọng -> Giới thiệu bài thơ mùa xuân nho nhở của Thanh Hải

TB: của mùa xuân.-> Trình bầy sự cảm nhận, đánh giá nội dung, nghệ thuật cảu bài thơ

KB: Tổng kết đánh giá về giá trị tác dụng của bài thơ

+ Bố cục chặt chẽ hợp lí, cân đối

- Nhận xét về cách diễn đạt:

+ Cách dẫn dắt vấn đề hợp lí: Bắt đầu là mùa xuân của thiên nhiên, từ cảm xúc đó hướng tới mùa xuân nho nhỏ của mỗi người

+ Cách phân tích hợp lí: Bắt đầu mùa xuân nho nhỏ mang nhiều tầng ý nghĩa đến việc phân tích các hình ảnh” dòng sông xanh, lộc dắt đầy quanh lưng ”

+ Cách tổng kết đánh giá thuyết phục

- Tóm lại từ sự đồng cảm sâu sắc , tác giả đã chỉ ra cái hay cái đẹp của bài thơ Mùa xuân nho nhỏ

* Ghi nhớ

Bài tập 1

- Luận điểm về nhạc điệu bài thơ: Bất kì bài

Định dạng
Số trang	11
Dung lượng	14,69 KB