Ghi nhớ “ Cốm là thức quà riêng biệt của đất nước, là thức dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong hương vị tất cả cái mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quê nội cỏ”[r]
Trang 1Giáo Viên :Vũ Thị Thái Hòa Trường : THCS Trịnh Xá
c¸c thÇy gi¸o, c« gi¸o
vÒ dù héi thi gi¸o viªn giái
HUYỆN BÌNH LỤC
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Xuân Quỳnh, em thích nhất khổ thơ nào?
thuật của khổ thơ đó?
Trang 4I Giới thiệu tỏc giả, văn bản
- Là nhà văn nổi tiếng , thành viên của nhóm
Tự lực văn đoàn
- Ông có sở tr ờng về truyện ngắn , một cây bút tinh tế nhạy cảm , đặc biệt trong việc khai thác thế giới cảm xúc , cảm giác của con ng ời
- Thạch Lam ( 1910 - 1942) sinh tại Hà Nội, tên thật là Nguyễn T ờng Lân
Dựa vào chỳ thớch * SGK em hóy
nờu vài nột về tỏc giả ?
1 Tác giả :
Trang 5I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
Nêu hiểu biết của
em về văn bản ?
Trang 6I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
hãy giải nghĩa các từ : thanh nhã, ngọc thạch.
2 Bố cục
V¨n b¶n nãi vÒ c¶m nghÜ cña nhµ v¨n vÒ céi nguån cña cèm,
vÒ gi¸ trÞ cña cèm, vÒ sù th ëng thøc cèm øng víi mçi néi dung trªn lµ nh÷ng phÇn nµo cña v¨n b¶n ?
Trang 7I Giới thiệu tỏc giả, văn bản
1 Tác giả :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thớch từ khú
2 Bố cục
+ Từ đầu đến “thuyền rồng”: Cảm nghĩ về cội nguồn của cốm.
+ Tiếp đến “nhũn nhặn”: Cảm nghĩ về giá trị của cốm.
+ Phần còn lại: Cảm nghĩ về sự th ởng thức cốm.
Trang 8I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
Dựa vào chú thích em hiểu thế nào là tùy
bút?
Lµ thÓ v¨n xu«i gÇn víi thÓ ký (Bót ký) th êng miªu t¶ ghi chÐp nh÷ng h×nh ¶nh sù viÖc mµ nhµ v¨n quan s¸t, chøng kiÕn nh ng thiªn vÒ biÓu c¶m vµ ®Ëm chÊt tr÷ t×nh (gÇn gièng víi th¬)
Trang 9I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phân tích văn bản
1 Cội nguồn của cốm
Theo dõi đoạn văn “Từ đầu…
trong sạch của Trời”và cho biết tác giả đã mở đầu bài viết
về cốm bằng những hình ảnh,
chi tiết nào ?
- “Cơn gió mùa hạ lướt qua vừng sen trên hồ, nhuần thấm cái hương thơm của lá ,như báo trước mùa về”
- “Trong cái vỏ xanh kia có một giọt sữa trắng thơm, phảng phất hương vị ngàn hoa cỏ ”
-“Dưới ánh nắng, giọt sữa dần dần đông lại,
bông lúa càng ngày càng cong xuống ,nặng vì cái chất quý trong sạch của Trời”
-“Khi đi qua cánh đồng xanh ngửi thấy cái
mùi thơm mát của bông lúa non”
Trang 10I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phân tích văn bản
1 Cội nguồn của cốm
Những cảm giác và ấn tượng nào của tác giả đã tạo nên tính biểu cảm của đoạn văn?
-Cảm giác: Từ cơn gió mùa hạ -Ấn tượng : hình ảnh, mùi thơm mát
của bông lúa non.
Trang 11I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phân tích văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giá trị của cốm
Từ câu văn “ Cốm là thức quà riêng biệt của đất nước, là thức dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong hương vị tất cả cái mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quê nội cỏ An Nam “
Em thấy tác giả ca ngợi Cốm qua những
chi tiết nào ?
Trang 12I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phân tích văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giá trị của cốm
Em hãy quan sát bức tranh và nêu suy nghĩ của mình về bức tranh
Trang 13I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phân tích văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giá trị của cốm
Tác giả đã nhận xét như thế nào về tục lệ dùng Hồng cốm làm đồ sêu tết
của nhân dân ta?
Hồng- Cốm : Hòa hợp, tương xứng
Sự hoà hợp tương xứng của hai thứ ấy được
phân tích trên những phương diện nào?
Trang 14I Giới thiệu tác giả, văn bản
1 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phân tích văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giá trị của cốm
Sự hoà hợp tương xứng của hai thứ ấy được
phân tích trên những phương diện nào?
-Màu sắc: sắc của hồng-màu ngọc lựu già; cốm- màu ngọc thạch
-Hương vị : thanh đạm, ngọt sắc
Trang 15I Giới thiệu tỏc giả, văn bản
1 Tác giả :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thớch từ khú
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phõn tớch văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giỏ trị của cốm
3 Cảm nghĩ về sự thưởng thức Cốm
Tác giả đã th ởng thức cốm bằng những giác quan nào và tác giả đã ngẫm nghĩ đ ợc gì khi th ởng thức cốm ?
Cảm nhận bằng các giác quan -Khứu giác :
-Xúc giác : Cái t ơi mát của lá non
-Thị giác : Trời sinh lá sen đê bao bọc cốm,cũng nh trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen … lá cốm sạch sẽ tinh khiết , không
có mảy may chút bụi nào
-Vị giác : Chất ngọt của cốm
Mùi thơm phức của lúa mới,của hoa cỏ dại ven bờ … mùi hơi ngát của lá sen già…
Trang 16I Giới thiệu tỏc giả, văn bản
1 Tác giả :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thớch từ khú
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phõn tớch văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giỏ trị của cốm
3 Cảm nghĩ về sự thưởng thức Cốm
Cõu hỏi thảo luận :
Bài văn thể hiện nét đặc sắc của ngòi bút Thạch Lam là thiên về cảm giác tinh tế nhẹ nhàng mà sâu sắc Em hãy tìm và phân tích ví dụ trong văn bản để chứng minh nhận xét trên?
Trang 171 Tác giả :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thớch từ khú
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phõn tớch văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giỏ trị của cốm
3 Cảm nghĩ về sự thưởng thức Cốm
IV Tổng kết
V Luyện tập
Bài 1: S u tầm và chép lại một số
câu thơ, ca dao có nói đến cốm
1.Nghệ thuật:
- Ngụn ngữ : Trong sỏng, giàu chất thơ
- Giọng văn :Nhẹ nhàng, ờm ỏi
2 Nội dung:
-Cốm là đặc sản dõn tộc
-Tỡnh cảm yờu quý, trõn trọng của nhà văn
Ghi nhớ
“ Cốm là thức quà riờng biệt của đất nước, là thức dõng của những cỏnh đồng lỳa bỏt ngỏt xanh, mang trong
hương vị tất cả cỏi mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quờ nội cỏ”.Bằng ngũi bỳt tinh tế, nhạy cảm và tấm lũng trõn trọng, tỏc giả đó phỏt hiện được nột đẹp văn húa dõn tộc trong thứ sản vật giản dị mà đặc sắc ấy.
Trang 181 T¸c gi¶ :
2 Văn bản
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc và giải thích từ khó
2 Bố cục
3 Thể loại
III Phân tích văn bản
1 Cội nguồn của cốm
2 Giá trị của cốm
3 Cảm nghĩ về sự thưởng thức Cốm
IV Tổng kết
V Luyện tập
Bµi 1: S u tÇm vµ chÐp l¹i mét sè
1.Nghệ thuật:
- Ngôn ngữ : Trong sáng, giàu chất thơ
- Giọng văn :Nhẹ nhàng, êm ái
2 Nội dung:
-Cốm là đặc sản dân tộc
-Tình cảm yêu quý, trân trọng của nhà văn
Nếu em đổi dạ thay lòng Cốm này bị mốc, hồng này long tai
(ca dao)
Sáng mát trong như sáng năm xưa Gió thổi mùa thu hương cốm mới
( Nguyễn Đình Thi)
Bên kia sông Đuống Quê hương ta lúa nếp thơm nồng
( Hoàng Cầm)
Trang 19H µ N é i
2
1 3
5 4
7
6
8