3 CHƯƠNG I: LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG HỘ NGHÈO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY CỦA NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI 1.1 CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI HỘ NGHÈO ……….…... THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢN
Trang 1MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BẢNG SỐ LIỆU
MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BẢNG SỐ LIỆU
PHẦN MỞ ĐẦU ……… ……… ……… 1
1 Tính cấp thiết của đề tài ……………… ……… 1
2 Mục đích nghiên cứu ……………… ……… 2
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ……………… …… ………… 2
4 Phương pháp nghiên cứu ……………… …….….… 2
5 Kết cấu của luận văn ……… ……… ……….… 3
CHƯƠNG I: LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG HỘ NGHÈO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY CỦA NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI 1.1 CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI HỘ NGHÈO ……….… 5
1.1.1 Khái niệm về chất lượng tín dụng đối với hộ nghèo ……… … 5
1.1.2 Đặc thù của cho vay hộ nghèo và những quan điểm về chất lượng tín dụng 6
1.1.3 Các chỉ tiêu đánh giá chất lượng tín dụng đối với hộ nghèo ……………… ……….….… 7
1.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng của Ngân hàng ………………… ……… ……………… 12
1.3 Kinh nghiệm ở một số nước trên thế giới và một số tỉnh thành trong nước về cho vay đối với hộ nghèo ……… 15
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG HỘ NGHÈO TẠI CHI NHÁNH NHCSXH TỈNH QUẢNG NINH 2.1 TỔNG QUAN VỀ CHI NHÁNH NHCSXH TỈNH QUẢNG NINH ………… 18
2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh ……… ……… ……… 18
2.1.2 Mô hình tổ chức của Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh ………18
Trang 22.1.3 Khái quát tình hình hoạt động của Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh
………… ……… ……… ……… 19
2.2 THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG HỘ NGHÈO TẠI CHI NHÁNH NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI TỈNH QUẢNG NINH ……………… ……… ……… 29
2.2.1 Vòng quay vốn tín dụng ……….… ……… …… 30
2.2.2 Nợ quá hạn ……….… ……… ……….… 31
2.2.3 Số hộ nghèo thoát nghèo nhờ vay vốn của Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh ………… ……… ……… ……… 32
2.2.4 Tỷ lệ sử dụng vốn sai mục đích ……….……… 33
2.2.5 Tỷ lệ hộ nghèo tiếp cận được vốn của Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh ………… ……… ……… ……… 34
2.2.6 Các nhân tố tác động đến chất lượng tín dụng hộ nghèo tại Quảng Ninh … 35 2.3 ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG TẠI CHI NHÁNH NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI TỈNH QUẢNG NINH 2.3.1 Những kết quả đạt được ……….……….……… 36
2.3.2 Hạn chế và nguyên nhân ……….……….……… 36
2.3.2.1 Hạn chế ……….……….……… 36
2.3.2.2 Nguyên nhân ……….……….……… 38
CHƯƠNG III : MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG HỘ NGHÈO TẠI CHI NHÁNH NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI TỈNH QUẢNG NINH 3.1 ĐỊNH HƯỚNG HOẠT ĐỘNG CỦA CHI NHÁNH NHCSXH TỈNH QUẢNG NINH GIAI ĐOẠN 2015 – 2020 ……… ……… 41
3.1.1 Định hướng hoạt động của NHCSXH ……….……… 41
3.1.2 Định hướng hoạt động của Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2015 – 2020 ……….……… 44
3.2 GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG HỘ NGHÈO TẠI CHI NHÁNH NHCSXH TỈNH QUẢNG NINH ……….…… 45
3.2.1 Gắn công tác cho vay vốn với định hướng sử dụng vốn đối với hộ nghèo ……
……… ……… ……… ……… 46
Trang 33.2.2 Tăng cường công tác kiểm tra, tình hình sử dụng vốn vay ưu đãi của hộ nghèo
….……… ……… ……… ……… 47
3.2.3 Hoàn thiện cơ chế cho vay hộ nghèo ……… 48
3.2.4 Tăng cường công tác quản lý nợ xấu……… 49
3.2.5 Hoàn thiện mạng lưới hoạt động ……… 50
3.2.5.1 Điểm giao dịch tại xã, phường ……….………… 51
3.2.5.2 Tổ tiết kiệm và vay vốn ……….……….……… 51
3.2.6 Đẩy mạnh công tác đào tạo ……….……….……… 52
3.2.7 Nâng cấp cơ sở hạ tầng của các phòng giao dịch, đáp ứng thực hiện nhiệm vụ chính trị đặt ra cho phòng giao dịch ……… ……….………… 53
3.3 MỘT SỐ KIẾN NGHỊ ……….……….………… 54
KẾT LUẬN ……….……….……… 57
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHẦN MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
"Nghèo đói là một vấn đề cấp thiết trong xã hội và thường xuyên được quan tâm, bàn thảo tại các diễn đàn kinh tế- xã hội của mỗi quốc gia, đặc biệt là những quốc gia đang phát triển để đề ra các mục tiêu, chính sách, giải pháp tháo gỡ, hỗ trợ cho người nghèo Nghèo đói không chỉ làm cho hàng triệu người không có cơ hội được hưởng thụ thành quả văn minh tiến bộ của loài người mà còn gây ra những hậu quả nghiêm trọng về vấn đề kinh tế - xã hội đối với sự phát triển, sự tàn phá môi trường sinh thái Vấn đề nghèo đói không được giải quyết thì không một mục tiêu nào mà cộng đồng quốc tế cũng như quốc gia định ra như tăng trưởng kinh tế, cải thiện đời sống, hoà bình ổn định, đảm bảo các quyền con người khó mà thực hiện được."
Trang 4"Phát triển kinh tế đi đôi với xóa đói giảm nghèo là chủ trương nhất quán của Đảng
ta trong quá trình đổi mới và phát triển nền kinh tế xã hội Chủ trương trên đã từng bước được thể chế hóa bằng các cơ chế chính sách của Nhà nước và được triển khai thực hiện thông qua các kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, các chương trình mục tiêu quốc gia hàng năm." Trong Văn kiện Đại hội XII của Đảng đã chỉ rõ: “Trong xây dựng và thực hiện các chính sách phát triển kinh tế-xã hội, quan tâm thích đáng đến các tầng lớp, bộ phận yếu thế trong xã hội, đồng bào các dân tộc thiểu số ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa, khắc phục
xu hướng gia tăng phân hóa giàu-nghèo, bảo đảm sự ổn định và phát triển xã hội bền vững”
"Những năm gần đây, nền kinh tế nước ta phát triển tương đối ổn định và có chiều hướng tăng, đại bộ phận người dân về đời sống đã được cải thiện và nâng lên rõ nét, theo
đó tỷ lệ hộ nghèo trên toàn quốc, của từng địa phương cũng giảm dần qua các năm Tuy nhiên, mặt trái của phát triển kinh tế thì một bộ phận dân cư vẫn còn nghèo đói, theo kết quả điều tra hộ nghèo giai đoạn 2016-2020, toàn quốc vẫn còn hơn 2,31 triệu hộ nghèo chiếm tỷ lệ 9,79% tổng số hộ dân, hơn 1,24 triệu hộ cận nghèo chiếm tỷ lệ 5,27%; một bộ phận không nhỏ dân cư, đặc biệt dân cư ở vùng cao, vùng sâu vùng xa (ở các tỉnh miền núi phía bắc, tỷ lệ số hộ nghèo chiếm 34,5% số hộ nghèo của cả nước)…đang chịu cảnh nghèo đói, chưa đảm bảo được những điều kiện sống tối thiểu."
"Xác định tín dụng chính sách xã hội là nguồn lực quan trọng trong thực hiện mục tiêu quốc gia “xóa đói giảm nghèo” bền vững, xây dựng nông thôn mới và bảo đảm an sinh xã hội Nhằm hiện thực hóa các chủ trương, ngày 4 tháng 10 năm 2002, Thủ tướng Chính Phủ đã ban hành Quyết định số 131/TTg thành lập Ngân hàng Chính sách xã hội, trên cơ sở tổ chức lại Ngân hàng Phục vụ người nghèo trước đây để thực hiện cho vay hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác, nhằm tách bạch hoạt động tín dụng thương mại
và tín dụng chính sách."
"Hộ nghèo và các đối tượng chính sách là những đối tượng yếm thế trong xã hội, nhận thức và trình độ sản xuất kinh doanh còn hạn chế, trong quá trình triển khai cho vay
hộ nghèo thời gian qua thấy nổi lên vấn đề là hiệu quả sử dụng vốn tín dụng còn tương đối thấp đã ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng phục vụ người nghèo Vì vậy, làm thế nào
để người nghèo được tiếp cận với vốn tín dụng chính sách và sử dụng có hiệu quả vốn vay giúp người nghèo thoát nghèo bền vững là một vấn đề được cả hệ thống chính trị - xã hội quan tâm; có nâng cao được chất lượng tín dụng thì mới bảo toàn vốn cho nhà nước, tăng quy mô và tính bền vững nguồn vốn tín dụng chính sách góp phần thực hiện thành công mục tiêu quốc gia xóa đói giảm nghèo."
Từ những lý do trên, tôi chọn đề tài: ‘‘Nâng cao chất lượng tín dụng hộ nghèo tại
Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Ninh’’ làm đề tài bảo vệ
Trang 52 Mục đích nghiên cứu
- Mục đích nghiên cứu của luận văn là nghiên cứu những lý luận về nội dung cơ bản
về chất lượng tín dụng của Ngân hàng Chính sách xã hội
- Phân tích thực trạng về tín dụng và chất lượng tín dụng hiện nay của chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Ninh
- Đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng của chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của ngân hàng
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng: Đề tài này tập chung nghiên cứu về chất lượng tín dụng hộ nghèo của chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh
- Phạm vi nghiên cứu: Trong chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh
- Về mặt thời gian: Từ năm 2012 - 2016
4 Phương pháp nghiên cứu
Đề tài được sử dụng các phương pháp nghiên cứu trong đó sử dụng các phương pháp lý luận kết hợp với thực tiễn, phân tích tổng hợp, logic
* Phương pháp điều tra, khảo sát thống kê thực tế tại một số đơn vị huyện, thị
xã, thành phố trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh
Thông qua các phiếu khảo sát điều tra mẫu ngẫu nhiên một số hộ nghèo đồng thời
sử dụng kết quả điều tra hộ nghèo của Sở lao động TB&XH tỉnh phân tích gắn với điều kiện thời gian nhất định
* Phương pháp phỏng vấn
Trong quá trình điều tra, kết hợp phỏng vấn sâu là phương pháp thu thập thông tin bằng cách tác động tâm lý, xã hội một cách trực tiếp giữa người phỏng vấn và người trả lời Phỏng vấn là phương tiện được sử dụng phổ biến trong các điều tra, nghiên cứu khoa học nhằm thu thập, khai thác thông tin từ đối tượng được phỏng vấn, trong đó phỏng vấn sâu 150 hộ nghèo tại các huyện Ba Chẽ, Bình Liêu, Đầm Hà, Hải Hà và huyện Hoành Bồ
là những huyện có tỷ lệ hộ nghèo tương đối cao
* Phương pháp phân tích tài liệu
Dựa trên số liệu đã điều tra khảo sát, thống kê thu thập được và sử dụng thông tin
từ các công trình nghiên cứu và các tài liệu có sẵn của các tác giả trong và ngoài nước Phương pháp này nhằm mục đích áp dụng phân tích các tài liệu như: Báo cáo về tình hình
Trang 6văn hóa, kinh tế -xã hội của tỉnh Quảng Ninh, báo cáo chuyên ngành của Sở Lao động TBXH tỉnh Quảng Ninh, các quy định về các tiêu chí hộ nghèo của Trung ương để phân tích tình hình về hộ nghèo trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh
5 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn được chia làm 3 chương như sau:
Chương 1: Lý luận cơ bản chất lượng tín dụng trong hoạt động cho vay của Ngân
hàng Chính sách xã hội
Chương 2: Thực trạng chất lượng tín dụng đối với hộ nghèo tại Chi nhánh Ngân
hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Ninh
Chương 3: Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng tín dụng đối với hộ nghèo
tại Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Ninh
Mặc dù có nhiều cố gắng, song vì điều kiện thời gian và khả năng còn nhiều hạn chế nên những vấn đề tôi đưa ra đây không thể tránh khỏi sai sót với tính thuyết phục và khái quát chưa cao, thậm chí có cả những sự nhìn nhận chưa chính xác song tôi vẫn hy vọng những tồn tại và giải pháp sau sớm được nghiên cứu xem xét, vì vậy tôi mong nhận được sự góp ý chân thành của các thầy giáo, cô giáo của Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, ban lãnh đạo và các đồng nghiệp Chi nhánh NHCSXH tỉnh Quảng Ninh
Tôi xin chân thành cám ơn giáo viên hướng dẫn: Phó Giáo sư - Tiến sỹ Ngô Kim Thanh đã nhiệt tình hướng dẫn tôi trong suốt quá trình viết luận văn; Xin chân thành cảm
ơn Ban lãnh đạo cơ quan, toàn thể cán bộ nhân viên và đồng nghiệp Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Ninh nơi tôi công tác đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình thu thập dữ liệu để viết luận văn