Tu chon NV6 ca nambam sat

- Là loại văn nhằm giúp người đọc, người nghe hình dung những đặc điểm, tính chất nổi bật của sự vật sự việc,con người,phong cảnh…làm cho những cái đó như hiện ra trước mắt [r]

Tuần 1,2,3,4 : Tiết 1,2,3,4

Ngày soạn: 17/ 8/ 2010

A/ Mục tiêu:

Sau khi học xong 4 tiết học này hs có khả năng:

Biết :- Nắm đợc qui trình tiếp xúc vb

- Biết đọc đúng yêu cầu 1VB,tóm tắt đợc VB tự sự

Hiểu: Phơng thức biểu đạt của VB

GV nêu yêu cầu nội dung tiết học

Phân chia thời gian 4 tiết

Nhận xét cách đọc và giáo viên sửa chữa

? Trong tiếng việt gồm các thanh điệu

+ Dấu …kéo dài2/ Tìm hiểu tác giả

1

? Hãy nêu thể loại của truyện?

? Thế nào là truyền thuyết?

Lệnh:Hãy đọc lại văn bản

2 hs đọc-GV nhận xét,sửa chữa

? Hãy cho biết ngôi kể của truyện

Truyện có những nhân vật nào?

Phơng thức biểu đạt của truyện?

? Hãy chia bố cục VB

? Tóm tắt lại truyện

(3 HS tóm tắt-GV bổ sung)

? Hãy tìm những tiếng có phụ âm đầu

viết :Tr/ ch , ở trong bài em vừa đọc

? Kể lại ngắn gọn nội dung câu chuyện?

? Nêu nội dung ý nghĩa truyện ?

? Theo em các chi tiết sau có ý nghĩa nh

7/Nhân vật chính ,phụ 8/ Bố cục VB

Ngôi kể:Thứ 3Nhân vật:Lạc Long Quân và Âu Cơ

PTBĐ:Tự sự -Bố cục: 3 đoạn-Tóm tắt

Bài : Con Rồng cháu Tiên

-Nhân vật:Thánh Gióng,bà mẹ ,sứ giả,dânlàng………

-Bố cục: 3 đoạn-Tóm tắtVB:

- Các chi tiết có ý nghiã:

a, Tiếng nói đầu tiên của chú bé là tiếngnói đánh giặc

=> Đây là chi tiết thần kì mang nhiều ýnghĩa:

- Ca ngợi ý thức đánh giặc cứu nớc trong 2

? Nêu nội dung ý nghĩa của chi tiết này

? Theo em chi tiết này có ý nh thế nào

trong giai đoạn hiện nay?

? Hãy kể tên một số truyện kể dg có liên

quan đến thời vua Hùng?

Tiết 4:

Ngày dạy: /9/2010.

Yêu cầu hs giở sgk trang 39

Gọi 1 hs đọc đoạn từ đầu đến(để họ giết

giặc)

-hs đọc tiếp đến hết –gv+hs nhận xét

hình tợng Gióng ý thức đối với đất nớc đợc

đặt lên hàng đầu với ngời anh hùng

- ý thức đánh giặc cứu nớc tạo cho ngời anhhùng những khả năng ,hành động khác th-ờng ,thần kì

- Gióng là hình ảnh của nhân dân…

b Bà con góp gạo nuôi Gióng

- Gióng lớn lên bằng thức ăn đồ uống củanhân dân ND rất yêu nớc ai cũng mongGióng lớn nhanh để đánh giặc cứu nớc …Gióng tiêu biểu cho sức mạnh toàn dân

c Gióng lớn nhanh nh thổi vơn vai thànhtráng sĩ

- Gióng vơn vai là tợng đài bất hủ về sự ởng thành vợt bậc , về tinh thần của DT trớcnạn ngoại xâm Khi đất nớc trong tình thếcấp bách thì đòi hỏi dân tộc vơn lên một tầmvóc…

tr-.3/VB: Sơn Tinh-Thuỷ Tinh

Thể loại:Truyền thuyết

- PTBĐ: Tự sự

- Ngôi kể: Thứ 3-Nhân vật: ST,TT,Mị Nơng,vua Hùng

- Sự tích da hấu,Bánh chng bánh dày

4/VB:Sự tích Hồ Gơm

3

B.Kể về hoạt động của Lê Lợi và nghĩa

quân trong quá trình kn

C.Câu chuyện lịch sử về Lê Lợi và cuộc

kn chống quân Minh đợc kể lại bằng trí

tởng tợng ,bằng sự sáng tạo lại hiện thực

ls

D.Câu chuyện đợc sáng tạo nhờ trí tởng

tợng của tác giả

? Hãy kể ra các nhân vật trong truyện

? Hồ Gơm còn có tên gọi nào khác,hãy

khoanh tròn vào chữ cái đầu câu

-Bố cục:2 đoạn-Đoạn 1:từ đầu đến’’tên giặcnào trên đất nớc ta’’

-Đoạn 2:còn lại(Sự tích LêLợi trả gơm)

Học xong 4 tiết của bài HS có khả năng:

- Biết nắm vững các kiến thức về từ vừa học:Cấu tạo từ TV,từ mợn,nghĩa

của từ,từ nhiều nghĩa và hiện tợng chuyển nghĩa của từ,lỗi dùng từ…

- Hiểu sâu hơn ,kỹ hơn về lý thuyết để vận dụng bài tập

- Kỹ năng làm đợc các bài tập trắc nghiệm,bài tập tự luận

B.Các tài liệu bổ trợ:

- SGK,SGV Ngữ văn 6

- Bài tập trắc nghiệm 6

C/ Nội dung:

GVnêu yêu cầu nội dung tiết học

Từ đơn Từ phức

- Từ là đơn vị ngữ âm nhỏ nhất ding để đặt câu

* Phân biệt từ đơn và từ phức

- Từ chỉ có một tiếng là từ đơn

- Gồm hai hoặc nhiều tiếng là từ ghép

Ví dụ : Ma , gió , nắng … Chăn nuôi , trồng trọt , ăn ở…

* Phân biệt từ ghép với từ láy

- Nếu từ phức đợc tạo ra bằng cách ghép các tiếng

có quan hệ với nhau về nghĩa là từ ghép

GV chia bài tập trắc nghiệm cho

các nhóm làm (bài 1-mỗi nhóm 1

ý)

* Bài 1 : Khoanh tròn trớc ý trả lời đúng:

a, Đơn vị cấu tạo từ Tiếng việt là gì ?

A Tiếng

B Từ

C Ngữ

D Câu b/ Từ phức gồm có bao nhiêu tiếng?

A Một

B Hai

C Nhiều hơn

D Hai hoặc nhiều hơn hai

GV đa bài tập trên bảng phụ

Gọi hs lên bảng gạch

Nhận xét

*Bài tập 2

*Gạch chân những từ ghép trong đoạn thơ sau:

‘’Đất nớc là nơi dân mình đoàn tụ Đất là nơi chim về

Nớc là nơi Rồng ở Lạc Long Quân và Âu Cơ

Đẻ ra đồng bào ta trong bọc trứng’’

Gọi hs lên bảng điền

*Bài tập 3 Xếp các từ sau vào 2cột cho đúng:

Xôm xốp, trang trại, lung linh, cây cỏ, sằng sặc

Từ ghép Từ láy

……… ………

……… ………

……… ………

HS viết đoạn văn GV gọi học sinh đọc Nhận xét – Sửa chữa Bài 4: Viết đoạn văn miêu tả cảnh sân trờng trong giờ ra chơi Đoạn văn có sử dụng ít nhất 5 từ láy Tiết 6: Ngày dạy: / /2010 II/ Từ m1/ Khái niệm: ợn ? Thế nào là từ mợn - Là những từ mợn của tiếng nớc ngoài để biểu thị những sự vật,hiện tợng ,đặc điểm…mà TVcha có từ thích hợp để biểu thị GV bổ sung :Là những từ của một ngôn ngữ đợc nhập vào ngôn ngữ khác và đợc bản ngữ hoá điều này Có nghĩa là những từ vay mợn khi dùng phải đợc cải tạo lại để sao cho có hình thức ngữ âm ,đặc điểm ngữ pháp phù hợp , với hệ thống ngữ âm ngữ pháp của ngôn ngữ vay mợn ,do sự tiếp xúc, do mối liên hệ trên nhiều lĩnh vực khác nhau của đời sống chính trị , văn hoá, kinh tế ? Nêu cách thức vay mợn từ ? Trong Ngữ văn 6 từ mợn đợc hiểu NTN ? Bộ phận từ mợn quan trọng nhất trong TV là gì? ?Vốn từ mợn chủ yếu từ nớc nào? * Cách thức vay mợn - Mợn hoàn toàn : Mợn cả ý nghĩa lẫn âm thanh của từ nớc ngoài Ví dụ : Mít tinh , xà phòng - Dịch ý : Là dùng các hình vị thuần việt hay Hán Việt để dịch nghĩa của các hình vị trong các từ ấn -Âu - Trong SGK Ngữ văn 6 thì từ mợn trong tiếng việt đợc hiểu hẹp hơn : Đó là những từ mà TV vay mợn cả âm thanh lẫn ngữ nghĩa của từ trong một ngôn ngữ khác Ví dụ : Anh , Pháp , Nga - Nhng bộ phận mợn từ quan trọng nhất là mợn của tiếng Hán , từ thời nhà Đờng gọi là Hán Việt ? Lý do của việc vay mợn từ trong *Lí do mợn từ : 6

TV là gì?

A TV cha có từ biểu thị hoặc biểu

thị không chính xác

B Do có một thời gian dài bị nớc

ngoài đô hộ

C TV cần có sự vay mợn để đổi

mới và phát triển

D Nhằm làm phong phú TV D Nhằm làm phong phú TV

HS chia 2 nhóm làm bài tập

GVnêu nội dung bài tập

Gạch chân các từ mợn và xếp

chúng vào những vị trí phù hợp với

nguồn gốc của nó:

Ăn uống,ăn,ẩm thực,văn hoá,học

sinh,ngời dạy,khí hậu,không

gian,quốc gia,hoà bình,ti vi,pa –

ra –bôn,ô tô,xe

lửa,tuốc-nơ-vít,ten-nit,nớc,sông,pê đan,lo

lắng,vui vẻ

2/ Bài tập

*Bài tập 1

Từ mợn tiếng Hán Từ mợn tiếng

Pháp ,Anh ……… ………

……… ………

……… ………

……… ………

………

……… ………

Tiết 7: Ngày dạy: / 10 /2010 III/ Nghĩa của từ ? Từ là gì ? Mặt hình thức là gì ? Thế nào là mặt nội dung ? Vai trò của từ trong hoạt động giao tiếp nh thế nào ? ? Thế nào là quan hệ lựa chọn ? Thế nào là quan hệ cú đoạn 1/ Khái niệm về từ  Từ là đơn vị hai mặt trong ngôn ngữ - Mặt hình thức : mang tính vật chất là một tập hợp gồm 3 thành phần + Hình thức ngữ âm + Hình thức cấu tạo + Hình thức ngữ pháp - Mặt nội dung : ( còn gọi mặt nghĩa ) mang tính tinh thần và là một tập hợp gồm các thành phần + Nghĩa biểu vật + Nghĩa biểu niệm + Nghĩa biểu thái Vì nội dung của từ là một tập hợp nhiều nét nghĩa và mang tính tinh thần nên việc nắm bắt nghĩa của từ không dễ dàng - Trong hoạt động giao tiếp từ không tồn tại một cách biệt lập mà thờng nằm trong nhiều mối quan hệ khác nhau + Quan hệ lựa chọn (quan hệ dọc Từ có quan hệ với từ khác trong cùng một trờng quan hệ với các từ đồng nghĩa , gần nghĩa , trái nghĩa + mối quan hệ cú đoạn ( quan hệ ngang ) : -Từ gắn chặt với các từ khác trong sự kết hợp theo qui tắc ngữ pháp tạo thành cụm từ , tạo thành câu - Nghĩa của từ là khái niệm về sự vật khách quan đ-ợc phản ánh vào tron ngôn ngữ , là tập hợp những nét nghĩa khu biệt 2/Cách hiểu về nghĩa của từ 1 Cho sẵn một số từ và nét nghĩa phù hợp với từng 7

? Nghĩa của từ gồm có những cách

hiểu nào từ nhng sắp xếp không theo trình tự Ví dụ : Điền từ :Đề bạt , đề cử ,đề xuất ,đề bào vào

chỗ trống +……….Trình bầy ý kiến hay nguyện vọng lên cấptrên

+……… Cử ai đó giữ chức vụ cao hơn

+ ……….Giới thiệu ra để chọn hoặc bầu cử + Đa vấn đề ra để xem xét giải quyết

2 Chọn từ điền ,kiểm tra việc hiểu nghĩa

Ví dụ : Chúng ta thà …………hi sinh tất cả chứkhông chịu mất nớc , không chịu làm nô lệ

? Thế nào là nghĩa của từ

(giải nghĩa theo cách đa ra từ trái nghĩa với nó)

? Gv nêu nội dung bài tập

*BT 2:khi giải thích’’ câù hôn’’là:xin đợc làm vợ là

đã giải thích từ theo cách nào?

A.Dùng từ trái nghĩa với từ cần đợc giải thích

B.Trình bày khái niệm mà từ biểu thị.

C.Dùng từ trái nghĩa với từ cần đợc giải thích

D.Miêu tả hành động hết hợp với trình bày kháiniệm mà từ biểu thị

? Giải thích nghĩa của từ chín

trong các câu sau

? Đặt câu với các từ chín theo các

nét nghĩa trên

Bài 3:

-Vờn cam chín đỏ => Quả ở vào giai đoạn phát

triển đầy đủ nhất thờng có màu đỏ hoặc vàng , có

h-ơng thơm vị ngọt

- Trớc khi quyết định phải suy nghĩ cho chín chắn

=> Sự suy nghĩ ở mức đầy đủ để đợc hiệu quả

- Ngợng chín cả mặt => Màu da đỏ ửng lên

 Đặt câu

- Trên cây, hồng xiêm đã bắt đầu chín

- Gò má cao chín nh quả bồ quân

- Tài năng của anh ấy đang chín rộ

Tiết 8:

Ngày dạy: 9/10/2009

IV/ Từ nhiều nghĩa và hiện t ợng chuyển nghĩa của từ.

? Thế nào là từ nhiều nghĩa

? Chuyển nghĩa là hiện tợng ntn?

Thế nào là nghĩa gốc ?nghĩa

1/ Khái niệm:

- Từ có thể có 1 hay nhiều nghĩa

- Chuyển nghĩa là hiện tợng thay đổi nghĩa củatừ,tạo ra những từ nhiều nghĩa

-Trong từ nhiều nghĩa có:nghĩa chuyển và nghĩagốc

8

GV đa bài tập trên bảng phụ.

Hs đọc kỹ yêu cầu bài tập

Gọi 2 học sinh lên bảng làm,

mỗi em 2 câu

GV nhận xét, bổ sung

? Điền từ vào chỗ trống cho thích

hợp : Xung phong , xung khắc ,

+ Nếu không nghiêm khắc với hành vi quay

cóp,gian lận trong kiểm tra,thi cử của 1 số hs,vô hình dung thầy cô đã tự mình không thực hiện đầy

đủ chức năng,nhiệm vụ trồng ngời đã đợc giao.

Từ cần dùng là:………

+ Mùa xuân về, tất cả cảnh vật nh chợt bừng tỉnh sau kì ngủ đông dài dằng dẵng.

Từ cần dùng là:………

+ Trong tiết trời giá buốt,trên cánh đồng làng,đâu

đó đã điểm xiết những nụ biếc đầy xuân sắc.

Từ cần dùng là:………

+ Việc giảng dạy một số từ ngữ,điển tích trong giờ

học tác phẩm văn học trung đại là vô cùng cần thiết

đối với việc học môn ngữ văn của học sinh.

Từ cần dùng là:………

Bài 2:

- Anh ấy viết đơn ………vào mặt trận

- Ngời chiến sĩ ấy đang ở độ tuổi………

- Tính tình hai bố con ông ấy ……….vớinhau

GV đọc thêm cho hs nghe bài:Một số ý kiến về việc dùng từ’’của Phạm Văn

Đồng,Tô Hoài

GV khái quát lại nội dung bài

Lu ý cách dùng từ trong giao tiếp

Sau khi học xong 4 tiết này học sinh có khả năng:

Biết: - Nắm đợc khái niệm và đặc điểm của văn tự sự

- Biết đợc sự việc và nhân vật trong văn tự sự

I/ Khái niệm và đặc điểm văn tự sự.

1 Khái niệm: Tự sự là phơng thức trình bày

1 chuỗi các sự việc ,sự việc này dẫn đến sựviệc kia,cuối cùng dẫn đến 1 kết thúc thểhiện 1 ý nghĩa

Văn tự sự là gì ?

- Là loại văn trong đó tác giả giới thiệuthuyết minh miêu tả nhân vật ,hành động vàtâm t tình cảm của nhân kể lại diễn biến câuchuyện trong một thời gian nhất định , cốtlầm cho ngời nghe , ngời đọc hình dung đợc 10

? Hãy kể câu chuyện khoảng 10 dòng

giải thích vì sao ngời Việt Nam ta tự xng

là con rồng cháu tiên

- Trong văn tự sự , tác giả thông qua nhânvật chủ đề và giọng điệu kể để bày tỏ thái độyêu thích , khen chê Tác giả trực tiếp bày tỏthái độ , t tởng , tình cảm của mình

- Chuyện , nhân vật ,chủ đề là linh hồn của văn tự sự

+ Con Rồng Cháu Tiên+ Bánh Chng Bánh Giày

+ Thánh Gióng + Sơn Tinh Thuỷ Tinh

+ Cây Bút Thần+ Em Bé Thông Minh…

* Sự việc trong truyện Thánh Gióng

Tổ tiên ngời Việt xa là Hùng Vơng lập

n-ớc Văn Lang đóng đô ở Phong Châu VuaHùng là con trai của Long Quân và Âu CơLạc Long Quân ngời Lạc Việt mình rồng ,thờng sang chơi ở thuỷ phủ Ân Cơ là congái thần nông giống tiên ở trên núi phơngbắc Họ lấy nhau Ân Cơ đẻ ra một cái bọctrăm trứng nở ra 100 con Ngời con trởng đ-

ợc gọi là vua Hùng ,đời đời nối tiếp làmvua .Để tởng nhớ tổ tiên mình ngời ViệtNam tự xng là con rồng cháu tiên

Bài 2 : A.Tự sự nhằm để thông báo các sv đãxảy ra

B Tự sự để biểu hiện một số phận , phẩmchất của con ngời

* C Tự sự nhằm bày tỏ thái độ khen chê

đối với ngời và việc

D Tự sự nhằm nêu lên một vấn đề có ýkiến

? Em hãy trình bày các sự việc trong

GVtreo bảng phụ ghi bài tập

Yêu cầu học sinh lên bảng làm

? Trong văn tự sự ,nhân vật có liên quan

+ TS giết đại bàng + TS kết duyên cùng công chúa và lên ngôivua

+ Vua Hùng kén rể

+ ST,TT đến cầu hôn + Vua Hùng ra điều kiện chọn rể

+ STđến trớc đợc vợ + TT đến sau ,tức giận,dâng nớc đánh ST+ Hai bên giao chiến ,TT thua rút về +Hàng năm đánh nhau…

=> Kết hợp với nhau theo mối quan hệ nhânquả,sự việc trớc giải thích lí do cho sự việcsau

Sự việc phải đợc lựa chọn sắp xếp theotrật tự có ý nghĩa

2, Nhân vật trong văn tự sự

- Là ngời thực hiện các sự việc và là ngời

đợc thể hiện trong văn bản Một tác phẩm

tự sự có nhân vật chính và nhân vật phụ Nhân vật chính đóng vai trò chủ yếu trongviệc thể hiện t tởng của tác phẩm Nhân vậtphụ chỉ giúp nhân vật chính hoạt động .nhân vật đợc thể hiện qua các mặt : Tên gọi ,ngoại hình ,lai lịch , tính nết ,hành động ,tâm trạng …

- Vua Hùng,Mị Nơng, ST, TT

- Bà Mẹ, TGióng ,Giặc Ân , Dân làng,+ Truyện STTT: - Lai lịch

- Tính tình

- Việc làm+ Truyện TGióng:

12

? Đánh dấu vào một tên gọi sự việc trong

? Muốn làm 1 bài văn tự sự phải trải qua

mấy bớc? đó là những bớc nào, nội dung

từng bớc?

? Em hãy tìm ý trong truyện TGióng?

? Nêu yêu cầu của bớc lập dàn ý?

? Lập dàn bài truyện TGióng?

? Phần mở bài em sẽ viết gì?

? Phần thân bài của bài văn tự sự có chức

năng gì? A Giới thiệu chung về nhân vật

và sự việc

B Kể diễn biến của sự việc

C Kể kết cục của sự việc

D Nêu ý nghĩa bài học

2 Lập ý: Xác định nội dung sẽ viết theoyêu cầu của đề: nhân vật,sự việc ,diễnbiến ,kết quả và ý nghĩa của câu truyện

* Truyện TGióng:

- Nhân vật: TGióng

- Sự việc: TGióng đánh giặc -> Bay về trời

- Chủ đề: ca ngợi ngời anh hùng dân tộc cócông giết giặc

- Roi gãy nhổ tre

- Thắng giặc bay về trời

c, Kết bài:Vua nhớ công ơn phong là Phù

Đổng Thiên Vơng và lập đền thờ….4.Viết thành văn: Theo bố cục 3 phần: Mởbài ,thân bài , kết bài

* Luyện tập

Bài 1:

Kể lại một lần về thăm quê+/Dàn bài

 Mở bài:

Lí do về quê, về với ai, vào dịp nào ?

 Thân bài

- Chuẩn bị lên đờng về quê

- Quang cảnh chung của quê

- Những ngời đợc gặp đầu tiên ở trong làng

- Gặp họ hàng, ruột thịt, phần mộ tổ tiên

- Gặp những ngời bạn xa cùng tuổi,

ng-ời quen

- Dạo chơi quanh làng cùng bạn

13

Viết bài văn hoàn chỉnh

? Truyện Cây Bút Thần ,Ông Lão Đánh

Cá và con Cá Vàng đợc kể theo ngôi thứ

mấy ? vì sao em xác định đợc?

? Vậy ngôi kể có vai trò gì?

? Lời kể trong văn tự sựcó mấy loại Nêu

vai trò của mỗi loại

? Khi kể truyện có thể kể theo các thứ tự

nào?

?Khi kể theo các thứ tự này có tác dụng

gì?

? Truyện Ông Lão Đánh Cá và Con Cá

Vàng, Thầy bói xem voi … ợc kể theo.đ

- Ngôi thứ 1: Ngời kể xng tôi

2 Vai trò: Lựa chọn ngôi kể là rất cần thiếtvì vậy để kể truyện cho linh hoạt ,thú vị ngời

kể phải lựa chọn ngôi kể thích hợp

2/Lời kể

- Một tác phẩm tự sự thờng có nhiều loại ngôn ngữ xen nhau: Ngôn ngữ kể, ngôn ngữ tả, ngôn ngữ nhân vật

+ Ngôn ngữ kể : Thể hiện diễn biến cốt truyện

+ Ngôn ngữ tả : Tả nhân vật, tả khung cảnh làm nền, làm phônh cho câu chuyện

+ Ngôn ngữ nhân vật: Lời đối thoại và

độc thoại

=>Ngôn ngữ nhân vật là quan trọng nhất

V/ Thứ tự kể trong văn tự sự.

- Kể theo thứ tự tự nhiên : việc gì xẩy ra trớc

kể trớc ,việc gì xảy ra sau thì kể sau,cho đếnhết

=> Làm cho ngời đọc dễ nắm bắt cốt truyện

- Kể theo thứ tự : Hiện tại- quá khứ- hiện tại

=> Nhấn mạnh làm nổi bật ý nghĩa của bàihọc

- Kể theo thứ tự tự nhiênTrong văn tự sự vừa có tính không gian và tính thời gian, nơi xảy ra câu chuyện là ở

đâu ? Thời gian xảy ra câu chuyện là lúc nào

Ví dụ : Truyện cổ dân gian, truyện văn xuôI trung đại

+ Truyện đơng đại sử dụng hồi tởng và phép

đồng hiện trong thứ tự kể chuyện Có lúc chuyện sau kể trớc, chuyện trớc kể sau, các

sự việc đan chéo nhau, mục đích ngời kể là gây bất ngờ, hứng thú, tô đậm tính cách 14