SKKN cúc giáo dục lễ giáo nộp 2020

Làm thế nào để cho thế hệ trẻ của chúng ta " Hoà nhập mà không hoà tan" trong mỗi chúng ta vẫn giữ được những gì gọi là "Vốn văn hoá của dân tộc Việt” trong thời đại mới thì việc giáo dụ

Trang 1

1 Mở đầu

1.1 Lý do chọn đề tài.

Như các bạn đã biết trong điều kiện kinh tế phát triển đang trên con đường hội nhập, đất nước chúng ta phải giao lưu với nhiều nền văn hoá khác nhau Làm thế nào để cho thế hệ trẻ của chúng ta " Hoà nhập mà không hoà tan" trong mỗi chúng ta vẫn giữ được những gì gọi là "Vốn văn hoá của dân tộc Việt” trong thời đại mới thì việc giáo dục cho trẻ phát triển về trí tuệ thôi không đủ mà phải giáo dục trẻ biết giữ được truyền thống văn hoá vốn có của cha ông ta từ ngàn xưa là nhiệm vụ cần tập trung trong các mục tiêu phát triển con người toàn diện hiện nay

Ngày nay, khi đất nước đang trên đà phát triển hội nhập kinh tế, văn hóa, tham gia các diễn đàn quốc tế mở ra cho nước nhà nói chung và giáo dục nói riêng những

cơ hội cũng như nhiều thách thức mới Sự giao lưu hội nhập các nền văn hóa thế giới Việc giữ gìn và phát huy nền văn hóa dân tộc càng được đề cao, việc chúng ta hội nhập chứ không thể hòa tan, biết học hỏi, tiếp thu những tinh hoa văn hóa của nhân loại để làm giàu thêm nét bản sắc văn hóa riêng của dân tộc mình Trước những

cơ hội và thách thức đó đất nước đang cần có những con người mới, xã hội chủ nghĩa với những cá tính thông minh, năng động, sáng tạo

Trẻ em là hạnh phúc của mỗi gia đình và là tương lai của đất nước Trong mỗi đứa trẻ luôn có những tài năng tiềm ẩn và sự chuẩn bị kỹ càng ngay từ lúc đầu đời là chìa khóa thành công cho tương lai sau này Trẻ sinh ra có quyền được chăm sóc, bảo vệ và được giáo dục một cách toàn diện

Vì vậy việc giáo dục trẻ ngay từ những năm tháng đầu đời là một việc làm hết sức cần thiết Trong đó giáo dục lễ giáo là một phần quan trọng không thể thiếu được bởi giáo dục lễ giáo có ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của trẻ Giáo dục lễ giáo ảnh hưởng mạnh đến sự hình thành tính chủ định và quá trình tâm lí của trẻ Bắt đầu hình thành cho trẻ những biểu tượng, sự chú ý, ghi nhớ và cách giao tiếp có chủ định khi tiếp xúc với bài thơ, câu chuyện, hay giao tiếp hàng ngày trẻ sẽ in sâu kiến thức và hiểu biết của mình với mọi người, mọi vật xung quanh, trẻ luôn hành động đúng và tập trung ghi nhớ một cách có chủ định

Vì vậy muốn hình thành và phát triển nhân cách cho trẻ lứa tuổi mầm non, việc giáo dục lễ giáo cho trẻ đóng vai trò hết sức quan trọng, cần thiết và có ý nghĩa Nhưng nhận thức của một số phụ huynh còn hạn chế, có phụ huynh thì chiều con quá mức, thích gì có nấy, cũng có phụ huynh do công việc bộn bề kiếm sống, có điều kiện về kinh tế nên giao hẳn việc chăm sóc giáo dục con cái cho người giúp việc Vì vậy việc đưa trẻ đến trường mầm non chưa được chú trọng còn để trẻ ở nhà chơi tự do, tiếp xúc với môi trường chưa lành mạnh mà trẻ mầm non trẻ đang ở độ tuổi tập ăn, tập nói

Trẻ mầm non ban đầu trẻ chưa biết kính trọng, thưa gửi lễ phép còn trả lời trống không với người lớn tuổi với bạn bè với cô giáo Trước thực trạng đó là một giáo viên mầm non, người trực tiếp chăm sóc, giáo dục trẻ, tôi không thể không suy nghĩ và nhận thấy rằng việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo hiện nay đang là vấn đề bức xúc, là việc làm cần thiết có vai trò to lớn trong việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo Đây là vấn đề của toàn xã hội, việc giáo dục lễ

Trang 2

giáo nhằm tăng cường hiểu biết, mối quan hệ giao tiếp với cộng đồng nhằm đưa trẻ vào môi trường sư phạm thật lành mạnh và trong sáng

Vì vậy việc giáo dục lễ giáo cho trẻ là một trong các nhiệm vụ quan trọng trong các trường mầm non mà người đóng vai trò trung tâm để chuyển tải những nội dung trên đến với trẻ là các cô giáo mầm non Hiểu được điều đó, nên bản

thân tôi đã đề cập tới đề tài “ Một số giải pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 4 – 5 tuổi” tại trường mầm non Quảng Hưng Thành Phố Thanh Hóa.

1.2 Mục đích nghiên cứu:

Trong công tác giáo dục trẻ em ở trường mầm non có rất nhiều nội dung và biện pháp thực hiện, nhưng với năm học này tôi đi sâu vào nghiên cứu nội dung

“ Giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi” Tìm hiểu, nghiên cứu thực trạng việc tổ chức các hình thức giáo dục lễ giáo cho trẻ, từ đó xây dựng một số biện pháp, hình thức giáo dục lễ giáo phù hợp, giúp trẻ có thói quen, hành vi đạo đức phù hợp với chuẩn mực xã hội

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

Đối tượng là trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi lớp lá 1 Trường mầm non Quảng hưng Thành phố Thanh hóa

1.4 Phương pháp nghiên cứu:

Trong quá trình thực hiện đề tài thì tôi đã sử dụng các phương pháp sau:

- Phương pháp nghiên cứu lí luận

- Phương pháp quan sát

- Phương pháp trực quan

- Phương pháp sưu tầm

- Phương pháp trực quan sư phạm

- Phương pháp dùng lời

- Phương pháp thực hành

- Phương pháp tuyên truyền

2 Nội dung của sáng kiến kinh nghiệm:

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm:

Giáo dục lễ giáo cho trẻ ở tuổi mầm non là bước đầu hình thành ở trẻ những cơ sở đầu tiên về nhân cách của con người mới xã hội chủ nghĩa Vì vậy giáo dục lễ giáo cho trẻ có ý nghĩa rất quan trọng trong quá trình giáo dục con người mới Từ ngàn xưa kinh nghiệm của ông cha ta đã đúc kết nhiệm vụ học đầu tiên của mỗi con người phải là “ Tiên học lễ, hậu học văn” Lễ phép là nét đẹp văn hóa được đặt lên hàng đầu khi nhìn nhận và đánh giá phẩm chất của một con người Việt Nam Trong thời đại hiện nay tiếp thu nhiều nền văn hóa khác nhau nên đâu đó trong xã hội vẫn còn nhiều những câu chuyện thương tâm về đạo đức lễ giáo của con người, việc mà tôi và các bạn đã nghe và thấy trên thông tin đại chúng, trong cuộc sống hàng ngày

Vì lễ giáo không tự có, lễ giáo chỉ được hình thành qua con đường giáo dục

và tự giáo dục mà nên Câu nói ấy của người đã khẳng định ý nghĩa to lớn của việc giáo dục lễ giáo cho con người, ngay từ thuở còn thơ, đặc biệt là trẻ mầm non và phải coi đây là một vấn đề trọng tâm, vì giai đoạn lứa tuổi mầm non là giai đoạn đặt nền móng cho sự hình thành và phát triển nhân cách toàn diện của trẻ sau này Chính vì vậy, việc đào tạo thế hệ trẻ thành những con người có đức,

Trang 3

có trí là việc làm vô cùng quan trọng và cần thiết Thấy rõ được sự quan trọng của thế hệ trẻ sau này Đảng ta đã chỉ rõ “ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa phải đi liền với việc bảo tồn, phát huy bản sắc dân tộc” Giá trị về đạo đức, lễ giáo truyền thống về một phương diện nhất định chính là vấn đề đang được đặt ra cho những người làm công tác văn hóa giáo dục, làm sao đổi mới phải gắn liền về giáo dục đạo đức truyền thống cho thế hệ trẻ

Vậy, muốn thực hiện được những nhiệm vụ to lớn đó thì mỗi gia đình, mỗi làm cha, làm mẹ sẽ là những người yêu thường, nuôi dưỡng, chăm sóc và kích thích trẻ đầu tiên Còn chúng ta mỗi cô giáo, là người mẹ thứ hai của trẻ chịu trách nhiệm giáo dục trẻ thành những đứa trẻ có những đức tính tốt để sau này trở thành người có ích cho xã hội Việc phát triển toàn diện của trẻ được chứa đựng trong tất cả các hoạt động như: học tập, lao động, vui chơi đều mang ý nghĩa và vai trò giáo dục lễ giáo cho trẻ Giáo dục lễ giáo có tác động rất lớn đến

sự phát triển đời sống tình cảm của trẻ đối với mọi người, đặc biệt là giao tiếp với cô giáo và bạn bè trong lớp

Giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo là sự hình thành, phát triển nhân cách cho trẻ, sự nhận thức qua cách giao tiếp và thông qua các bài thơ, câu chuyện, nhằm giáo dục đạo đức lối sống cho trẻ Vì vậy, giao tiếp chiếm một vị trí quan trong trong đời sống sinh hoạt hàng ngày của trẻ là nền văn hóa lâu đời và đặc biệt đối với trẻ

Giáo dục lễ giáo ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển ngôn ngữ của trẻ Nếu được giáo dục tốt, khi giao tiếp trẻ sẽ nói năng nhẹ nhàng, mạch lạc, có văn hóa trong các câu nói, cử chỉ, hành động của trẻ đối với mọi người

Các tác phẩm văn học, các hình ảnh có nội dung giáo dục lễ giáo và quá trình giao tiếp của trẻ với bạn bè với cô giáo là những phương tiện giáo dục lễ giáo tốt nhất cho trẻ Điều đó nhằm hình thành ở trẻ những tình cảm yêu thương, gần gũi với mọi người xung quanh, kính trọng lễ phép người lớn tuổi

Vì vậy giáo dục lễ giáo cho trẻ là một phần quan trọng trong nội dung giáo dục trẻ, đó là khâu đầu tiên hình thành nhân cách cho trẻ đặc biệt là lứa tuổi

mầm non Trong mục tiêu giáo dục đào tạo ghi rõ hình thành cho trẻ những cơ

sở ban đầu của nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa: Trẻ khỏe mạnh, nhanh nhẹn, phát triển hài hòa, cân đối, giàu lòng yêu thương biết quan tâm, nhường nhịn giúp đỡ mọi người, biết yêu thích và giữ gìn cái đẹp, thông minh, ham hiểu biết, biết xin lỗi và nhận lỗi khi mình có lỗi thích, khám phá và tìm tòi một số kỹ năng cơ bản như: Nhẹ nhàng, khéo léo, biết nhận lỗi và xin lỗi Hiểu được thực trạng đó tôi đã mạnh dạn đưa ra mội số giải pháp bằng chính kinh nghiệm thực tế giảng dạy của mình, tôi đã suy nghĩ và nghiên cứu những kinh nghiệm giáo dục lễ giáo cho trẻ mầm non đạt kết quả cao

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:

a Thuận lợi:

Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của phòng giáo dục cũng như ban giám hiệu nhà trường trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ trong nhà trường

Ban giám hiệu luôn quan tâm đến công tác giảng dạy của giáo viên, nên đã tham mưu, đầu tư mua sắm trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho các động của trẻ

Trang 4

Hầu hết giáo viên đều có trình độ trên chuẩn về chuyên môn nghiệp vụ giáo dục mầm non

Trẻ đi học thường xuyên có nề nếp thói quen tốt ,ngoan ngoãn nghe lời cô giáo tham gia tích cực vào các hoạt động

Bản thân cũng như các đồng chí giáo viên trong trường được nhà trường tạo điều kiện về đồ dùng, dụng cụ để phục vụ cho công tác giảng dạy ở lớp

b Khó khăn:

Bên cạnh những thuận lợi vừa nêu tôi cũng có gặp những mặt khó khăn như sau: Trong năm học này tôi được BGH nhà trường phân công lớp mẫu giáo nhỡ (4-5 tuổi), với tổng số trẻ 28 cháu Số cháu vào học không đồng đều, có cháu mới bắt đầu đi học năm đầu tiên nên chưa quen với nề nếp học tập Tuy có cùng

độ tuổi nhưng nhận thức của trẻ không đồng đều, cá tính của mỗi trẻ cũng khác nhau, số trẻ nam đông hơn số trẻ nữ do vậy việc dạy bảo trẻ cũng rất khó khăn cho giáo viên Hơn nữa phần lớn các bậc phụ huynh chủ yếu là nông dân, buôn bán nhỏ lẻ, một số người làm nghề lao động tự do nên có rất nhiều gia đình chưa

có thời gian chăm sóc giáo dục trẻ, phần đông phụ huynh chưa thực sự coi trọng việc đưa trẻ đến trường, cho con đi học không chuyên cần, không đúng giờ Vì thế khi trẻ đến trường thường có thói quen tự do, hay nói leo, chưa có thói quen

lễ phép chào hỏi cô giáo và các bạn, khi trả lời thường trống không, ra vào lớp

tự nhiên không xin phép cô giáo

Về phía phụ huynh: Một số phụ huynh chưa hiểu tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo cho con em ở lứa tuổi mầm non

Nhận thức rõ được vai trò quan trọng của việc giáo dục lễ giáo cho trẻ trong trường mầm non tôi rất lo lắng phải dạy trẻ như thế nào và bằng những biện pháp gì để tất cả trẻ lớp tôi có những thói quen và hành vi đạo đức phù hợp với chuẩn mực xã hội

Chính vì những lý do đã nêu như ở phần trên, tôi đã lựa chọn đề tài: “Một số kinh nghiệm giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 4 – 5 tuổi" làm đề tài nghiên cứu

cho mình.

Nội dung khảo sát Tổng

số

ST Tỷ lệ % ST Tỷ lệ %

1.Trẻ có thói quen chào hỏi lễ phép,

xưng hô lễ phép, biết cảm ơn, xin lỗi,

biết giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh

môi trường sạch sẽ

28 18 64,2 20 35,8%

2 Tích cực tham gia các hoạt động

gần gũi, biết gìn giữ, cất, xắp xếp đồ

dùng đồ chơi ngăn nắp, gọn gàng,

đúng nơi quy định

28 14 50% 14 50%

3 Biết chia sẻ và hợp tác, nhường

Trang 5

4 Trẻ mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp 28 14 50% 14 50%

c Kết quả của thực trạng trên

Trong những năm gần đây việc giáo dục lễ giáo cho trẻ cũng còn nhiều hạn chế một phần là do nhận thức hiểu biết của cán bộ giáo viên về vai trò, vị trí của quá trình rèn lễ giáo cho trẻ chưa được sâu sắc, phần đa một số phụ huynh chưa nhận thức tầm quan trọng của việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mầm non, đang còn hời hợt và thường khoán trắng cho giáo viên

Trước khi nghiên cứu vấn đề này, đầu năm học tôi tiến hành khảo sát,

và đã thu được kết quả như sau:

Nhìn vào bảng trên chúng ta thấy rằng việc giáo dục lễ giáo cho trẻ chưa được quan tâm sâu sắc Vấn đề này bản thân tôi thấy cần phải có các biện pháp thiết thực, cụ thể hơn trong năm học này

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề:

* Giải pháp 1: Xây dựng góc lễ giáo, góc tuyên truyền cho trẻ :

Xây dựng kế hoạch và biện pháp thực hiện chuyên đề giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo

Để có một kết quả tốt về giáo dục lễ giáo cho trẻ, đầu năm học tôi đã lên kế hoạch giáo dục lễ giáo cho trẻ theo từng tháng với nội dung sau:

Tháng 9

- Trẻ đi học mặc quần áo gọn gàng

- Biết giữ gìn vệ sinh cá nhân

- Biết xin phép cô khi ra vào lớp 85% Tháng 10

- Biết xưng hô bạn với ban bè

- Biết chào hỏi khi có khách vào lớp 80%

Tháng 11

- Biết giúp đỡ cô và bạn trong các hoạt động

- Khi trả lời, hoặc thưa cô thì xưng hô lễ

Từng tháng tôi lên kế hoạch có yêu cầu nội dung cao hơn, góc lễ giáo thường để ngoài lớp học để phụ huynh dễ nhìn, qua đó phụ huynh biết được kế hoạch chăm sóc của nhà trường, của lớp để cùng phối kết hợp với cô giáo trong công tác giáo dục lễ giáo cho trẻ

Họp phụ huynh đầu năm để từ đó tuyên truyền nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các bậc phụ huynh trong việc giáo dục con cái lứa tuổi mầm non Thông qua cuộc họp phụ huynh tôi đưa ra nội quy, quy chế của trường, lớp, để phụ huynh thảo luận, thống nhất với công tác chăm sóc giáo dục trẻ Thông qua

đó mà phụ huynh hiểu được tầm quan trọng của việc giáo dục lễ giáo

Hàng ngày, hàng tuần tôi thường xuyên tuyên truyền về cách chăm sóc và giáo dục con theo khoa học, cho các bậc phụ huynh về kiến thức cơ bản trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ vào giờ đón trả trẻ

Góc lễ giáo của lớp không thể thiếu đây là biện pháp rất hữu hiệu đối với chuyên đề lễ giáo bởi lẽ trẻ có đặc điểm dễ nhớ nhưng lại mau quên Song trẻ

Trang 6

được trực quan bằng hình ảnh bằng những hành vi đúng và sai , những gương mặt người tốt, người xấu, qua bài thơ, câu truyện để trẻ dễ tiếp thu, dễ phân biệt việc làm nào tốt, việc làm nào xấu

Ở góc này tôi trang trí hấp dẫn sưu tầm những tranh ảnh có nội dung giáo dục lễ giáo dán vào cho trẻ xem, kèm theo một bài thơ hay nội dung phù hợp với hình ảnh, thời gian rỗi tôi cho trẻ đến xem và trò chuyện giáo dục hành vi lễ giáo của trẻ đối với mọi người, mọi vật xung quanh, đàm thoại với trẻ những hành vi văn minh trong giao tiếp

Ví dụ:Tôi dán lên tường một bức tranh một em bé đang mời ông uống nước

hoặc một em bé tặng quà cho bà bằng hai tay, trẻ nhìn tranh và biết được hành động của em bé này ngoan hay hư nên làm theo hay không làm theo nội dung của bức tranh

Hàng tháng tôi lên kế hoạch chủ điểm lễ giáo và thay tranh ảnh bài thơ có nội dung phù hợp với chủ điểm từng tháng Ngoài ra, tôi còn sưu tầm tranh truyện, sách báo nhi đồng có hình ảnh và nội dung về lễ giáo làm một album có nội dung và hình ảnh phù hợp với trẻ, đến giờ hoạt động góc – góc học tập, tôi cho trẻ xem và thảo luận

Đối với góc tuyên truyền không những dành cho trẻ mà tôi cũng dành một góc để tuyên truyền giáo dục lễ giáo cho phụ huynh nắm bắt thông tin giáo dục

lễ giáo của cô giáo, từ đó phụ huynh sẽ chú trọng đến việc giáo dục lễ giáo cho trẻ lúc ở nhà Để phụ huynh có thể tham khảo sau mỗi giờ đón, trả trẻ phụ huynh hiểu biết thêm về các hành vi giáo dục lễ giáo cho trẻ Cô giáo thường xuyên trao đổi, thông báo nội dung giáo dục, để từ đó thống nhất nội dung giáo dục cho trẻ giữa nhà trường và gia đình

*Giải pháp 2: Lồng ghép giáo dục lễ giáo vào các môn học và các hoạt động:

Như chúng ta đã biết, ở trường mầm non không có giờ đạo đức riêng, mà thông qua sử dụng hình thức tích hợp, lồng ghép với nội dung bài dạy của các lĩnh vực để dạy và hướng trẻ tới cảm xúc, tình cảm, hành vi lễ giáo Qua các tiết học hằng ngày trẻ được tham gia vào nhiều hoạt động như: Hát- múa, đọc thơ,

kể chuyện, làm quen môi trường xung quanh, toán,… Chính vì vậy, lồng ghép nội dung giáo dục lễ giáo vào các hoạt động có nhiều ưu thế nhằm hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi lễ phép, có văn hoá

Ví dụ : qua giờ khám phám khoa học (về cây xanh )

Cô giáo có thể đàm thoại: cây xanh để làm gì? cây xanh có lợi như thế nào ?

Muốn có nhiều cây xanh chúng ta phải làm gì ?

Qua lợi ích của cây xanh, cô giáo dục cháu không ngắt ngọn bẻ cành, mà phải biết bảo vệ chăm sóc cây xanh để cây cho ta nhiều lợi ích và phê phán những tệ nạn chặt cây phá rừng gây ô nhiễm môi trường, gây ra những thảm hoạ thiên tai như: cháy rừng, lũ quét

Đối với giờ học tạo hình : tô màu người thân trong gia đình

Cô có thể đàm thoại

Gia đình cháu gồm có những ai ?

Gia đình cháu thuộc gia đình nhỏ hay gia đình lớn ?

Trang 7

Mọi người sống trong gia đình phải như thế nào với nhau ?

Giáo dục trẻ biết yêu thương, kính trọng hiếu thảo với ông bà, cha mẹ ngoan ngoãn, vâng lời chăm chỉ học hành, lễ phép

+ Giờ làm quen văn học :qua câu chuyện bác gấu đen và hai chú thỏ

Cô đàm thoại với trẻ :

Thỏ xám có tính cách như thế nào ?

Thỏ trắng có tính cách như thế nào ?

Con thích nhân vật nào nhất ?vì sao ?

Cô giáo dục cháu lòng thật thà, chăm lo lao động, dạy, hình thành cho trẻ lòng nhân ái đối với mọi người xung quanh, giúp đỡ các bạn cùng lớp, bảo vệ những bạn mới đến lớp bằng cách chơi với các bạn, nhường đồ chơi và biết hướng dẫn bạn cách chơi

+ Giờ học âm nhạc :Bài hát “Bông hoa mừng cô”

Đàm thoại :

Đối với cô giáo các con phải như thế nào ?

Khi tặng hoa cho cô, các con tặng bằng mấy tay ?

Thông qua đó giáo dục trẻ khi nhận hoặc trao vật gì với người lớn nên trao hoặc nhận bằng hai tay, khi nhận các con nói lời cám ơn Vì thế mà cô giáo luôn

là người mẹ thứ hai để giáo dục chăm sóc và nuôi dạy trẻ những kỹ năng sống ở trong trường mầm non cũng như ở ngoài xã hội trẻ luôn có thái độ lễ phép ngoan như gặp người lớn tuổi ở nhà hay ngoài đường trẻ sẽ khoanh tay chào con chào ông, bác, cô, chị ạ

Cô luôn hướng trẻ đến những điều tốt đẹp, đến cái thiện trong cuộc sống, tránh xa những cái xấu, cái ác Dạy trẻ phải biết học tập và làm theo tấm gương của Bác Hồ Cô giúp cháu biết được Bác là vị lãnh tụ vĩ đại của nước Việt Nam, Bác giản dị và hiền từ, nhưng giàu tình thương yêu, nhân ái Lúc sinh thời Bác luôn lo cho dân cho nước, quan tâm chăm sóc các cháu thiếu nhi Bác là một người cha mà tất cả mọi ngưòi đều kính mến, yêu quý

Ví dụ:

- Qua câu chuyện “Niềm vui bất ngờ”, cô giúp các cháu biết đuợc Bác rất giản dị, hiền từ, luôn thuơng yêu các cháu thiếu nhi Và các cháu thiếu nhi cũng vậy, ai cũng xúc động khi được gặp Bác vì ai cũng yêu quý Bác Qua đó, cô giáo dục các cháu phải biết chăm ngoan học giỏi, vâng lời cô để xứng đáng là cháu ngoan Bác Hồ

Qua các tiết học cô dạy các cháu biết yêu quý thầy cô giáo của mình, những người đã yêu thương, lo lắng cho các cháu, trang bị cho các cháu hành trang kiến thức để bước vào đời Giúp các cháu biết ơn và yêu kính các cô chú

bộ đội đang bảo vệ biên giới, các chú công an đang giữ gìn trật tự xã hội để cho các cháu có được cuộc sống yên bình Giúp các cháu biết ơn các anh hùng liệt sĩ

đã hy sinh để bảo vệ đất nước, cho các cháu được cắp sách đến trường

Ví dụ:

- Qua sự kiện ngày 20/11 với đề tài “Cô giáo của em” Cô dạy trẻ biết được công việc của người giáo viên là dạy cho các cháu học Lúc nào cô cũng thương yêu các cháu, mong các cháu học cho thật giỏi để sau này trở thành người có ích

Trang 8

cho xã hội Qua đó, trẻ biết yêu kính thầy cô của mình, ý thức được sẽ vâng lời

cô và luôn chăm ngoan học giỏi

- Qua sự kiện ngày 22/12- ngày thành lập quân đội nhân dân Việt Nam Trẻ biết đuợc công việc của các cô chú bộ đội là rất vất vả Các cô chú phải ngày đêm canh giữ đất trời ở tận nơi rừng núi cao hay nơi hải đảo xa xôi để cho các cháu có được cuộc sống yên bình mà an tâm học tập Qua đó, trẻ biết ơn các cô chú bộ đội và sẽ chăm học hơn nữa để không phụ lòng các cô chú ấy

Trong hoạt động tổ chức các tiết học, các nhóm trẻ phải biết giúp đỡ lẫn nhau,

mở rộng tìm năng và thành tựu đạt được bằng những năng lực tình cảm mới, chia

sẻ tình cảm yêu thương chăm sóc những người gần gũi Qua đó giáo dục lễ giáo cho các cháu, giúp cháu có ý thức trong cuộc sống hàng ngày và giúp trẻ có cách ứng xử tốt để trưởng thành và thể hiện sự yêu thương những người thân trong gia đình, những người xung quanh trẻ

* Giáo dục lễ giáo vào hoạt động vui chơi:

Đối với trẻ lứa tuổi này trẻ học mà chơi, chơi mà học, trong giờ vui chơi trẻ được thực hành trải nghiệm nhiều vai chơi khác nhau phản ánh sinh hoạt cuộc sống của người lớn, tôi tiến hành lồng ghép lễ giáo vào vui chơi, qua đó trẻ được đối thoại những câu chào hỏi lễ phép, câu cảm ơn, xin lỗi, trao nhận bằng hai tay, tôi theo dõi quan sát lắng nghe để kịp thời uốn nắn trẻ khi có biểu hiện chưa chuẩn mực Qua đó giúp trẻ hình thành thói quen hành vi văn minh trong giao tiếp

Hoạt động chủ đạo của trẻ ở lứa tuổi Mầm non là vui chơi Chơi là hoạt động của trẻ mẫu giáo tạo ra những nét tâm lý mới tiêu biểu là sự hình thành nhân cách trong mối quan hệ giữa trẻ em cùng chơi với nhau Đối với trẻ mẫu giáo chơi là cuộc sống của trẻ, không chơi trẻ không thể phát triển đuợc, trong trò chơi trẻ học cách sử dụng đồ vật, học những quy tắc ứng xử giữa con người với con người Vì vậy, trong công tác giáo dục lễ giáo cho các cháu trò chơi là phương tiện giáo dục mạnh mẽ nhất

Trong các loại trò chơi, thì trò chơi đóng vai theo chủ đề có vai trò đặc biệt quan trọng Đây là loại trò chơi mô phỏng lại một mảng nào đó của cuộc sống người lớn trong xã hội bằng việc nhập vai hay đóng vai, tức là ướm mình vào người nào đó để hành động theo chức năng của họ trong các mối quan hệ xã hội Khi tham gia trò chơi trẻ được thoả mãn nguyện vọng là được sống và hành động như người lớn Trẻ có thể hiểu được mỗi người trong xã hội đều có nghĩa vụ và quyền lợi Thông qua hoạt động vui chơi người lớn tạo ra sự chuyển biến trong đời sống tâm lý trẻ Xuyên suốt trò chơi có hai mối quan hệ diễn ra, đó là mối quan hệ giữa trẻ với trẻ và mối quan hệ giữa các vai chơi với nhau Vai chơi là tấm gương phản chiếu lại mối quan hệ giữa những con người trong xã hội (giữa ba mẹ và con cái, giữa cô giáo và trẻ, giữa người bán hàng và người mua hàng…) Vai chơi có tác dụng giáo dục lễ giáo trực tiếp đối với trẻ, ngay cả đối với những trẻ đóng vai Chính vì thế cho nên việc khai thác tác dụng giáo dục lễ giáo của trò chơi đóng vai theo chủ đề đòi hỏi người giáo viên phải tìm hiểu, chọn lọc sau đó hướng dẫn cho trẻ tỉ mỉ từng vai chơi Quá trình chơi được lặp lại nhiều lần để giúp trẻ khắc sâu Tùy theo chủ đề chơi mà cô giáo có thể tác động nhiều khía cạnh đạo đức khác nhau cho trẻ

Ví dụ:

Trang 9

- Chủ điểm “Gia đình”, trẻ chơi trò chơi đóng vai “Gia đình của bé” Trẻ biết

tự phân vai chơi cho nhau: một trẻ đóng vai mẹ, một trẻ đóng vai bố và một trẻ đóng vai con Trẻ biết được:

+ Bố thường đi làm việc, bố luôn thương yêu mẹ và các con, chăm sóc cho các con, dạy con học, đưa con đến trường

+ Mẹ là người nấu cơm cho con ăn, tắm rửa cho con, đưa con đi học, dạy con học bài…

+ Con lúc nào cũng phải yêu thương, kính trọng bố mẹ, vâng lời bố mẹ, khi nói chuyện phải biết dạ thưa, khi có khách đến nhà phải biết chào hỏi Biết giúp đỡ

bố mẹ những công việc vừa sức: rửa chén, quét nhà, phụ mẹ nấu cơm, trông em… Thông qua trò chơi trẻ được tiếp xúc với đồ dùng đồ chơi Cô nên tạo ra những đồ dùng đồ chơi mang tính thẩm mỹ, hấp dẫn trẻ bằng vẻ trong sáng giản dị giúp trẻ hình thành thị hiếu thẩm mỹ Qua đó giáo dục các cháu biết giữ gìn đồ dùng đồ chơi cẩn thận, biết lau chùi sạch sẽ, lấy và cất dọn gọn gàng đúng nơi quy định, nhằm hình thành ở trẻ nền nếp thói quen trong sinh hoạt vui chơi Đồng thời qua đó giúp các cháu yêu thích đồ dùng đồ chơi, cảm thụ được cái đẹp, yêu thích các sản phẩm của mình và bạn tạo ra trong quá trình chơi

Ví dụ:

- Ở chủ điểm “Vật nuôi trong gia đình” quan sát trẻ chơi ở góc xây dựng, tôi thấy: Cháu lấy đồ chơi xây dựng (hàng rào, cây xanh, chuồng trại…) một cách nhẹ nhàng, cẩn thận Cháu xây được mô hình “Nông trại vui vẻ” với các chuồng trại: chuồng heo, chuồng bò, chuồng gà…Cháu biết cảm nhận được cái đẹp từ mô hình cháu xây dựng nên, từ đó giúp cháu yêu thích các đồ dùng đồ chơi và vai chơi của mình Sau giờ chơi, tôi thấy cháu biết phân công nhau cất đồ chơi vào đúng nơi ban đầu lấy xuống

- Cũng ở chủ điểm “Vật nuôi trong gia đình”, cháu vào góc nghệ thuật và nặn một số vật nuôi đơn giản Cháu tạo ra được chú gà con màu vàng xinh xắn, chú heo con màu hồng mũm mĩm Quan sát tôi thấy cháu rất thích thú và trân trọng sản phẩm mình tạo ra, biết cất dọn học cụ vào kệ gọn gàng ngay ngắn

Trò chơi cũng giúp cho các em nâng cao tính kỷ luật, tự giác thông qua việc

ý thức được các vai trò trong cuộc chơi, chấp hành các quy định của trò chơi một cách tự nguyện Dần dần điều đó sẽ hình thành ở trẻ một thói quen tốt là tự đặt ra cho mình những nguyên tắc về kỷ luật, làm nền tảng cho các hoạt động sau này

Để vai chơi luôn đạt kết quả cao trong giáo dục đạo đức cho các cháu tôi chú trọng cách sắp xếp, bố trí các góc chơi gọn gàng, hấp dẫn trẻ; sân chơi luôn sạch sẽ, thoáng mát, đầy đủ ánh sáng và không khí trong lành Tôi luôn tìm tòi sáng tạo trong việc làm ra đồ dùng đồ chơi cho trẻ Với tôi đồ chơi phải phong phú nhiều dáng vẻ để có thể sử dụng vào nhiều loại trò chơi Đồng thời đồ chơi còn phải mang tính thẩm mỹ hấp dẫn trẻ bằng vẻ trong sáng giản dị, giúp trẻ hình thành thị hiếu thẩm mỹ Tôi chú trọng sử dụng nhiều đồ chơi dân gian Cần tránh những đồ chơi sắc nhọn dễ gây thương tích hoặc những thứ độc hại, những đồ chơi bạo lực Việc tiếp xúc với đồ dùng đồ chơi trong quá trình chơi giúp các cháu biết yêu quý, trân trọng giữ gìn bảo vệ các đồ dùng đồ chơi, sau khi chơi xong biết sắp xếp đồ dùng đồ chơi vào đúng nơi quy định

Ví dụ:

Trang 10

- Chủ điểm “Nghề truyền thống”: Từ các vật liệu đơn giản ở xung quanh cô tạo ra một số đồ dùng dụng cụ của nghề nông: cuốc, xẻng, lưỡi liềm…Cô giải thích cho các cháu hiểu được từ các dụng cụ đó đã làm nên hạt gạo, bát cơm, nuôi lớn các cháu Các dụng cụ đó gắn liền với bao giọt mồ hôi của bố mẹ để nuôi con khôn lớn Qua đó trẻ sẽ biết trân trọng, giữ gìn các đồ dùng dụng cụ đó Bên cạnh đó cô cần bố trí các góc chơi phù hợp với chủ đề Việc cho trẻ nhắc lại tiêu chuẩn khi chơi giúp cho trẻ có được những hành vi đạo đức tốt trong quá trình chơi: biết rủ bạn cùng chơi, khi chơi không giành đồ chơi với bạn, không cãi nhau đánh nhau với bạn, không xưng hô mày tao với bạn, không la hét to khi chơi và chơi xong biết cất dọn đồ chơi vào đúng nơi quy định Trong khi chơi trẻ biết liên kết các góc chơi với nhau để đem lại hiệu quả tốt

Trò chơi ĐVTCĐ có tác động rất mạnh đến sự phát triển đời sống tình cảm trẻ mẫu giáo Trẻ lao vào chơi với tất cả tinh thần say mê của nó Trong khi vui chơi trẻ tỏ ra vui sướng và nhiệt tình Khi phản ánh vào trò chơi những mối quan hệ giữa người và người và nhập vào những mối quan hệ đó thì những rung động mang tính người của trẻ được gợi lên Trong trò chơi trẻ đã thể hiện được tình người, như thái

độ chu đáo, ân cần, sự đồng cảm, tinh thần tương trợ và một số phẩm chất đạo đức khác

Ví dụ:

- Ở góc bán hàng, trẻ đóng vai người mua hàng và người bán hàng

+ Người bán hàng: Biết chào hỏi, mời khách mua hàng, bán đúng giá, không bán giá đắt Thái độ ân cần vui vẻ với khách hàng, biết cảm ơn khi bán được hàng

và nhận tiền…

+ Người mua hàng: Bên cạnh việc biết gọi tên các mặt hàng cần mua, người mua phải vui vẻ, biết đưa tiền và nhận hàng bằng hai tay, biết cảm ơn khi nhận hàng và trả tiền cho người bán…

Hoạt động vui chơi, mà trung tâm là trò chơi ĐVTCĐ ở tuổi mẫu giáo thực sự đóng vai trò chủ đạo Ý nghĩa chủ đạo thể hiện trước hết là ở chỗ nó giúp tẻ giải quyết mâu thuẫn trong bước phát triển từ tuổi ấu nhi lên tuổi mẫu giáo Trò chơi là phương tiện góp phần phát triển toàn diện nhân cách trẻ Trò chơi tạo ra những nét tâm lý đặc trưng cho tuổi mẫu giáo, mà nổi bật là tính hình tượng và tính dễ xúc cảm, khiến cho nhân cách của trẻ mẫu giáo mang tính độc đáo khó tìm thấy ở các lứa tuổi khác Do đó tổ chức trò chơi chính là tổ chức cuộc sống của trẻ Trò chơi là phương tiện để trẻ học làm người

* Giải pháp 3: Giáo dục lễ giáo ở mọi lúc mọi nơi đối với trẻ, đón và trả trẻ.

Trong giờ chơi tự do, hay giờ lao động, sinh hoạt ngoài trời nếu cháu làm việc gì sai đối với bạn, cô giáo nhắc nhở trẻ phải biết xin lỗi cô, xin lỗi bạn, ai cho gì thì nhận bằng hai tay và nói cháu cảm ơn cô, chú

Trong giờ chơi cô giáo dục cháu đoàn kết với bạn bè, không tranh giành đồ chơi Giờ dạo chơi sinh hoạt ngoài trời

Ví dụ: Tham quan“Vườn cây ăn quả ”

Cô đàm thoại với trẻ:

+ Khi đi tham quan các con phải đi như thế nào?

+Muốn có nhiều quả ngon ta phải làm gì?

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	170,5 KB