Trước xu hướng đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục của ngành trước sự phát triển không ngừng của khoa học công nghệ, giáo dục mầm non đang từng bước đổi mới nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và tìm ra những phương pháp biện pháp giáo dục trẻ phù hợp và đạt kết quả cao, đây là bước đi của toàn ngành là mong muốn của người làm giáo dục. Vì vậy, tôi đã chọn 2 cơ sở sau để làm đề tài
Trang 11 ĐẶT VẤN ĐỀ:
"Trẻ em như búp trên cành Biết ăn ngủ học hành là ngoan"
Câu thơ trên của Bác Hồ luôn gắn bó với tuổi thơ của các Em Bác đã nói lên tâm lý của tuổi mầm non biết ăn, ngủ, học hành đó cũng là bước đầu tiên hình thành nên nhân cách của trẻ thơ Trẻ thơ như một tờ giấy trắng, đang còn tinh khiết
mà người lớn chúng ta vẽ lên đó những gì tốt đẹp nhất
Như chúng ta đã biết, nền giáo dục của chúng ta xuất phát từ " Tiên học lễ, hậu học văn" muốn nhân cách của trẻ được phát triển toàn diện phải thực hiện năm mặt giáo dục: Đức, trí, thể, mỹ, lao động Trong đó đạo đức là một trong năm mặt giáo dục góp phần quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển nhân cách con người Bác Hồ đã từng nói: " Hiền dữ phải đâu là tính sẵn, phần nhiều do giáo dục mà nên: như vậy nhân cách của con người phải được đặt nền móng ngay từ buổi đầu tiên chập chững bước vào đời Ở lứa tuổi mẫu giáo lễ giáo phải được coi
là trọng tâm của công tác giáo dục Nhận thức được vấn đề đó hầu hết trong các trường mầm non cô giáo đã luôn coi trọng và tiếp nhận chuyên đề lễ giáo cũng như lồng ghép lễ giáo vào tất cả các hoạt động trong trường mầm non
Như vậy, trong giai đoạn trẻ hình thành những cơ sở ban đầu về tình cảm, tư tưởng, tính nết, làm nền móng cho các giá trị cao đẹp về đạo đức của một con người cần phải có tác động đúng hướng của giáo dục lễ giáo Ở thời kỳ này tâm lý của trẻ phát triển mạnh, khả năng giao tiếp và hoạt động với môi trường xung quanh được mở rộng, trẻ biết xác định và điều chỉnh hành vi của mình theo yêu cầu của người lớn
Như các bạn đã biết trong điều kiện kinh tế phát triển, nước ta đã và đang trên con đường hội nhập, chúng ta phải giao lưu với nhiều nền văn hóa khác nhau, làm thế nào để thế hệ trẻ của chúng ta: " hòa nhập mà không hòa tan" trong mỗi chúng ta vẫn giữ được những gì gọi là "vốn văn hóa việt" Vì vậy, ngay từ bây giờ người lớn nói chung và những người làm giáo dục nói riêng hãy dạy trẻ những bài học hay, quý hiếm về kính trọng Ông bà, cha mẹ, giúp đỡ bạn bè, người tàn tật, đức tính thật thà, khiêm tốn Những bài học về yêu quý, bảo vệ con vật, thiên nhiên, môi trường xung quanh trẻ Tất cả những bài học đó sẽ ăn sâu vào tâm trí của trẻ
từ đó hình thành một thế hệ mới một công dân của nước Xã hội chủ nghĩa có tinh thần yêu nước, thương người có tính kỷ luật, dũng cảm, trung thực, tiếp bước cha anh tiến vào con đường công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, tiếp tục sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc
Là một giáo viên chủ nhiệm lớp, được sống dưới mái trường mầm non Nga Thạch thân yêu, tôi luôn tự hào và hết mình với sự nghiệp trồng người, nhìn những mầm non đang nhú lên tôi lại rưng rưng trào lên niềm cảm động hãy chăm sóc cho những mầm non tương lai của đất nước " Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích
Trang 2trăm năm trồng người" Từ đó, tôi đã tìm tòi, học hỏi, suy nghĩ và mạnh dạn chọn
đề tài " Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi thông qua hoạt động
Khám phá khoa học"
2 GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
2.1 Cơ sở lý luận
Trước xu hướng đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục của ngành trước sự phát triển không ngừng của khoa học công nghệ, giáo dục mầm non đang từng bước đổi mới nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và tìm ra những phương pháp biện pháp giáo dục trẻ phù hợp và đạt kết quả cao, đây là bước đi của toàn ngành là mong muốn của người làm giáo dục Vì vậy, tôi đã chọn 2 cơ sở sau để làm đề tài
2.1.1 Giáo dục lễ giáo trong trường mầm non.
Như chúng ta đã biết, không phải dân tộc nào cũng đề cao đạo đức như quan điểm của con người Việt Nam đạo đức như là một sự tốt xấu trên đời Ông cha ta
đã đúc kết nhiệm vụ học đầu tiên của mỗi con người là " Tiên học lễ, hậu học văn" Trăn trở vơi mục tiêu chung của giáo dục là người giáo dục lễ giáo góp phần hình thành nhân cách ban đầu cho trẻ Nhưng giáo dục lễ giáo là dạy cho trẻ biết gì? Tức
là dạy trẻ một số nề nếp thói quen hành vi đẹp với mọi người và vạn vật xung quanh Song song với các chuyên đề khác, chuyên đề lễ giáo đã đặt ra yêu cầu hình thành cho trẻ một số nề nếp thói quen, hành vi đẹp từ đó cho trẻ làm quen với mọi người xung quanh, môi trường tự nhiên, vật nuôi, cây trồng vv
Mục tiêu của ngành giáo dục Mầm non là giáo dục và phát triển toàn diện nhân cách của trẻ thơ Như vậy, phải phát triển cho trẻ đi từ dễ đến khó, ít đến nhiều, đơn giản đến phức tạp để trẻ lĩnh hội dần, từ đó chuẩn bị cho trẻ những thói quen, kỹ năng, kỹ xảo trang bị cho trẻ những hiểu biết về phẩm chất, năng lực của con người XHCN Hình thành cho trẻ một số phẩm chất tâm lý nhằm giúp trẻ có điều kiện cần thiết để chuẩn bị một cách có hệ thống bước vào phổ thông
2.1.2 Tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo trong trường mầm non
Như chúng ta đã biết, lứa tuổi mẫu giáo là thời kỳ khả năng giao tiếp và hoạt động của trẻ với môi trường xung quanh của trẻ được mở rộng nhanh chóng Trẻ bắt đầu được hình thành những quan niệm của mình về thực hiện thực xung quanh, trẻ biết tìm hiểu và căn cứ vào sự đánh giá của người lớn mà phân biệt tốt xấu, từ
đó bộc lộ tình cảm và thái độ của mình đối với người khác, biết điều chỉnh hành động của bản thân để làm theo yêu cầu của người lớn Với trẻ mầm non tư duy của trẻ là trực quan hành động, trẻ phải được trực tiếp nghe và thấy Như vậy, người lớn phải là những tấm gương sáng cho trẻ noi theo Song song với việc thực hiện các mặt Giáo dục vào các hoạt động rất quan trọng, nó giúp cho các mặt giáo dục khác được tổ chức tốt hơn đạt kết quả cao hơn, từ đó khỏe mạnh hơn, vui vẻ hơn
Trang 3thích được đến trường cùng các bạn và cũng từ đó giúp cho việc hình thành những thói quen rất thuận lợi cho việc phát triển nhân cách sau này của trẻ
2.2 Thực trạng của vấn đề
2.2.1 Thuận lợi:
* Đối với trẻ:
- Được phụ trách lớp Hoa Cúc ở lứa tuổi 4-5 tuổi (mẫu giáo nhỡ) với tổng số cháu là 28, trong đó có 17 trẻ gái và 11 trẻ trai Phần đông các cháu đều khỏe mạnh, chiếm 97% kênh A
- Trẻ đi học tương đối đều, được làm quen và củng cố thường xuyên nên thành hệ thống
- Ngôn ngữ của trẻ tương đối rõ ràng, chuẩn tiếng phổ thông
* Về cơ sở vật chất:
- Nhà trường và lớp học tương đối đầy đủ các loại đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho các hoạt động của trẻ
* Đối với bản thân:
- Bản thân tôi là một cô giáo dạy các cháu nhiều năm nên khả năng về giao tiếp tốt, hơn nữa có một chút năng khiếu về giọng nói và cách truyền đạt đến trẻ, phát âm chuẩn và đặc biệt là luôn yêu nghề, mến trẻ
- Tôi luôn tích cực học hỏi và trao đổi cùng đồng nghiệp về đề tài nghiên cứu, sưu tầm các loại sách báo nên tích lũy được nhiều kinh nghiệm để cung cấp và đáp ứng nhu cầu lễ giáo cho trẻ
- Bản thân nắm vững nội dung, phương pháp hướng dẫn trẻ 4-5 tuổi Đây là điều kiện cơ bản để tôi hướng dẫn trẻ qua các đề tài, các chủ đề đạt hiệu quả cao
* Đối với phụ huynh:
Các bậc phụ huynh bước đầu đã nhận thức được yêu cầu của nền giáo dục hiện đại nên rất quan tâm đến việc học tập và vui chơi của con ở trường và ủng hộ nhiệt tình
2.2.2 Khó khăn:
* Đối với trẻ:
- Một số còn nhút nhát, chưa mạnh dạn tham gia các hoạt động trong giờ học Trong lớp học có 17 trẻ nữ và 11 trẻ nam nhận thức của các trẻ chưa đồng đều
- Số trẻ đến lớp chưa đồng đều, có trẻ đến lớp ngay từ lứa tuổi nhà trẻ, có trẻ năm nay mới bắt đầu đi học nên việc rèn luyện để đưa vào nề nếp đang còn khó khăn
* Về cơ sở vật chất:
Trang 4- Đồ dùng, đồ chơi tuy có nhưng còn thiếu nhiều đồ dùng hiện đại như: Máy
vi tính và đồ chơi ngoài trời chưa đủ chủng loại theo yêu cầu
- Khuôn viên nhà trường rộng nhưng ít cây xanh ảnh hưởng đến việc trải nghiệm của trẻ
* Đối với bản thân:
Bản thân chưa có những hình thức gây hứng thú mới lạ phong phú, hấp dẫn nên chưa gây được hứng thú ở trẻ
* Đối với phụ huynh
- Một số phụ huynh chưa hiểu được tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo cho con em mình nên thường " khoán trắng" cho giáo viên và nhà trường
- Trường Mầm non Nga Thạch là một trường học nằm trên địa bàn nông thôn nên sự quan tâm của các bậc phụ huynh đối với việc học của trẻ còn nhiều hạn chế điều này gây khó khăn cho việc phối hợp giữa nhà trường và gia đình
Chính những điều đó đã ảnh hưởng không nhỏ đến việc giáo dục lễ giáo cho trẻ
2.3 Giải pháp và tổ chức thực hiện.
2.3.1 Các giải pháp thực hiện:
Thứ nhất: Phân loại đối tượng cháu
Thứ hai: Xây dựng góc tuyên truyền gây sự chú ý cho phụ huynh và phối kết
hợp với phụ huynh để chăm sóc giáo dục trẻ
Thứ ba: Tạo môi trường thuận lợi để giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua hoạt
động Khám phá khoa học
Thứ tư: Nghiên cứu đề tài trước khi dạy.
Thứ năm: Đưa trò chơi thực hành vào hoạt động Khám phá khoa học để giáo
dục lễ giáo cho trẻ
Thứ sáu: Thay đổi hình thức tiết học dưới nhiều dạng khác nhau.
Thứ bảy: Giáo dục lễ giáo thông qua hoạt động Khám phá khoa học ở mọi
lúc mọi nơi và mọi hoạt động
- Giờ đón- trả trẻ;
- Giờ Hoạt động vui chơi;
- Giờ ăn, giờ ngủ của trẻ;
- Hoạt động ngày hội, ngày lễ.
Thứ tám: Cô phải là tấm gương chuẩn mực.
Thứ chín: Khích lệ, nêu gương.
2.3.2 Các biện pháp để tổ chức thực hiện.
Thứ nhất: Phân loại đối tượng trẻ.
Do nhận thức của các cháu không đồng đều nên tôi đã tiến hành khảo sát ban đầu trên trẻ và thu được kết quả như sau:
Trang 5Bảng 1: Khảo sát đầu năm
S
T
T
Nội dung đánh
giá
Tổng
số trẻ
Kết quả trên trẻ
Số trẻ
Tỉ lệ
%
Số trẻ
Tỉ lệ
%
Số trẻ
Tỉ lệ
%
Số trẻ
Tỉ lệ
%
1 Trẻ có hành vi vănhóa 28 3 10.7 5 17.9 11 39.3 9 32.1 2
Trẻ có hành vi
giao tiếp ứng xử lễ
phép vơi mọi
người xung quanh
3 Biết nhường nhịn giúp đỡ bạn bè 28 3 10.7 4 14.3 10 35.7 11 39.3
4 Biết giữ gìn, cất, Sắp xếp đồ chơi
5 Biết giữ gìn vệ sinh thân thể,
6 Trẻ có tình cảm với sự vật hiện
7 Trẻ mạnh dạn trong giao tiếp 28 4 14.3 5 17.9 9 32.1 10 35.7
Kết quả trên cho thấy tỉ lệ trẻ tốt, khá rất thấp; Trong đó trung bình, yếu chiếm tỉ lệ cao
Thứ hai: Xây dựng góc tuyên truyền gây hứng thú cho phụ huynh và phối kết hợp với phụ huynh để chăm sóc giáo dục trẻ.
- Xây dựng góc tuyên truyền lễ giáo:
Góc lễ giáo của lớp không thể thiếu, đây là biện pháp rất hữu hiệu Vì đặc điểm của Trẻ là dễ nhớ nhưng lại mau quên, song trẻ được trực quan bằng hình ảnh những gương tốt qua thơ, câu chuyện thì trẻ dễ tiếp thu, dễ phân biệt được việc làm nào tốt, việc làm nào xấu
Ví dụ: Ở góc này, tôi sưu tầm những tranh ảnh có nội dung giáo dục lễ giáo
dán vào cho trẻ xem, kèm theo một bài thơ hay, nội dung phù hợp với hình ảnh Tranh Em bé đang đưa tăm cho Bà bằng 2 tay và bên trên treo bài thơ " Lấy tăm cho Bà" vv Thời gian rãnh tôi cho trẻ đến xem và trò chuyện đàm thọai cho trẻ
về hành vi văn minh
Trang 6Hàng tháng tôi lên kế họach chủ điểm lễ giáo và thay tranh ảnh, bài thơ có nội dung và hình ảnh phù hợp với chủ đề từng tháng ở góc tuyên truyền
Đối với góc tuyên truyền tôi cũng dành một góc để tuyên truyền lễ giáo cho phụ huynh nắm, từ đó phụ huynh sẽ chú trọng đến việc giáo dục lễ giáo cho trẻ lúc
ở nhà Như: Trẻ đi học gọn gàng, biết giữ gìn vệ sinh cá nhân, biết xin phép cô khi
ra ngoài lớp, biết xưng hô với bạn bè, biết chào hỏi khi khách đến thăm, biết giúp
đỡ Cô và bạn trong hoạt động, khi trả lời hoặc khi thưa cô thì xưng hô lễ phép vv
Phần nội dung giáo dục hành vi, tôi ghi những hành vi của trẻ đối với mọi người, mọi vật xung quanh dán vào góc tuyên truyền để phụ huynh có thể tham khảo sau môi giờ đón trả trẻ để biết thêm về yêu cầu của việc giáo dục lễ giáo
- Phối kết hợp cùng phụ huynh:
Cùng với mục tiêu xã hội hóa giáo dục thì vai trò của phụ huynh là không nhỏ trong việc giáo dục trẻ Vì vậy, trong buổi họp đầu năm tôi đã mạnh dạn trao đổi với phụ huynh về tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo đối với trẻ, nhất là trong thời kỳ hội nhập của nước ta tiếp nhận nhiều nền văn hóa và trò chơi giải trí đã ảnh
hưởng 1 phần không nhỏ về hành vi văn minh của trẻ Ví dụ: Trẻ có thể đối xử thô
bạo với bạn sau một đoạn phim hành động vì trẻ thường có tính bắt chước để từ
đó phụ huynh nhận thức ý nghĩa của vấn đề để cùng nhà trường giáo dục trẻ
Trong các buổi họp thường kỳ, tôi tuyên truyền đến các phụ huynh về cách nuôi dạy con theo khoa học vì phụ huynh lớp tôi phần đông là làm nghề nông và cách giáo dục lễ giáo đối với trẻ lúc ở nhà Phụ huynh giành thời gian chăm sóc con cái như vệ sinh thân thể, chải răng đúng cách, phụ huynh phải luôn mẫu mực trong giao tiếp ở nhà để trẻ noi theo Đồng thời chú ý sửa sai kịp thời những thiếu sót trong giao tiếp đối với bạn bè, đối với người lớn
Với trẻ Mầm non cô giáo là người mẹ hiền thứ hai của trẻ, khi về nhà người
mẹ hiền là cô giáo còn khi đến lớp cô giáo lại thay thế vào vị trí của người mẹ chăm sóc và dạy dỗ trẻ nên người Nếu sự kết hợp của hai người mẹ thật khéo léo, vừa ý thì chắc chắn trẻ sẽ có những tình cảm đạo đức tốt như ngoan ngoãn lễ phép, biết giúp đỡ mọi người và vạn vật xung quanh
Ngoài góc lễ giáo thì việc trao đổi, giao tiếp giữa cô giáo và phụ huynh không thể không có được Tôi thường xuyên gặp gỡ và trao đổi với phụ huynh giờ đón và trả trẻ nhằm tìm hiểu hoàn cảnh gia đình cháu , những tính cá biệt của trẻ, những biểu hiện bất thường của trẻ từ đó tìm ra nguyên nhân để cô và gia đình có hướng giải quyết những vướng mắc về nhận thức trong quá trình dạy dỗ và giáo dục trẻ
Ví dụ: Trong giờ đón trả trẻ, tôi tham mưu với phụ huynh của Cháu Chi, qua tìm hiểu tôi được biết Chi được Bố Mẹ, ông bà chiều chuộng từ nhỏ nên cháu rất bướng bỉnh không nghe lời người lớn, tự ý làm những gì mà mình thích, nếu bố
mẹ và ông bà không mua quà cho cháu thì cháu nói là cháu không đến lớp, không
Trang 7ăn cơm Qua giờ đón trả trẻ tôi tham mưu với phụ huynh rằng vì trẻ đã được nuông chiều từ nhỏ nên việc giáo dục bé phải có thời gian cần phải có sự phối hợp giữa giáo viên và phụ huynh Phải kiên trì thời gian cho bé để động viên nhắc nhở
bé dần dần hiểu ra những gì mình làm là sai
Trong những giờ đón trả trẻ hoặc những lúc trẻ vui đùa tôi thường gợi ý cho trẻ tự nói lên những khuyết điểm, những việc trẻ làm sai cho cô và mẹ cùng nghe
để tạo cho trẻ tính tự giác nhận lỗi và tính thật thà của trẻ trong công việc hàng ngày
Thứ ba: Tạo môi trường thuận lợi để giáo dục lễ giáo thông qua hoạt động
khám phá khoa học:
- Môi trường trong lớp:
Thực hiện cuộc vận động " Trường học thân thiện, học sinh tích cực" thì việc
tạo cảnh quan sư phạm trong phòng học, môi trường xung quanh cũng là một chuyên đề mà tôi chú trọng trong năm học mới này Tôi luôn chú ý tạo cảnh quan
sư phạm trong phòng học, đồ dùng đồ chơi được sắp xếp gọn gàng, ngăn nắp, từng góc riêng biệt mỗi kệ tôi đều làm mới, để hấp dẫn trẻ, tạo cảm giác thích thú luôn mong muốn được sắp xếp ngăn nắp Đặc biệt là góc thiên nhiên được trang trí và trồng nhiều cây cảnh để tạo cho trẻ một không gian xanh, để mỗi ngày trẻ có thể tự mình chăm sóc cây xanh, giáo dục trẻ biết yêu cái đẹp Qua họat động này, kích thích trẻ yêu lao động, tạo tình cảm cho trẻ với thế giới tự nhiên, gần gũi và thân mật đã trở thành thói quen của trẻ
Ví dụ: Góc thiên nhiên của lớp tôi đựơc trồng những loại cây quen thuộc, gần gũi với trẻ, trẻ đựơc chăm sóc hàng ngày Tôi trồng nhiều loại cây khác nhau và thiết kế phù hợp theo từng chủ đề ,tạo điều kiện cho trẻ được hoạt động trải nghiệm khám phá Tôi ươm trồng và theo dõi quá trình phát triển của một số loại cây ngắn ngày đăc trưng ở địa phương như rau cải, cà chua, hành, cây đay Trẻ được tự xới đất gieo hạt, tưới nước, chăm sóc cho hạt nảy mầm thành cây
Cho trẻ đựơc tạo ra sản phẩm tại lớp cùng cô như: Thiết kế thiệp chúc mừng
cô nhân ngày 20/11, ngày 8/3, chúc mừng bà, mẹ nhân ngày 20/10 Thông qua đấy giáo dục cho trẻ biết thể hiện lòng biết ơn, sự kính trọng bằng những món quà nhỏ
do chính bàn tay của mình làm ra tặng cho những người mình yêu thương nhất nhân dịp những ngày lễ ngày tết
- Tổ chức cho trẻ đóng kịch sáng tạo, tự bạch bằng ngôn ngữ của mình dưới hình thức các hội thi, các chương trình chào mừng Để phát triển ngôn ngữ cho trẻ
Trang 8Ví dụ: Cho trẻ đóng vai các loại gia súc, gia cầm tự kể về mình và thi tài với
nhau Qua đó trẻ thu lượm được những kiến thức về các con vật qua đặc điểm cấu tạo, lợi ích tác dụng, từ đó biết cách chăm sóc bảo vệ các con vật
Giáo dục trẻ giữ gìn vệ sinh chung sạch sẽ:Tôi đã đặt sọt rác để vào góc lớp, sau mỗi giờ nêu tiêu chuẩn bé ngoan xong tôi thường nhắc nhở động viên trẻ sau khi ăn quà vặt nên vứt rác vào trong giỏ để giữ vệ sinh chung, nhất là sau hoạt động tạo hình, xé dán trong lớp không để mảnh giấy vụn nào rơi xuống sàn và trẻ
đã thực hiện rất tốt
Còn đối với kệ góc đồ chơi đầu tuần tôi thường tổ chức cho trẻ thi đua lau dọn, sắp xếp đồ chơi gọn gàng Nhờ vậy, qua mỗi lần tổ chức hoạt động vui chơi trẻ chơi xong thu dọn đồ chơi gọn gàng và ngăn nắp
- Môi trường ngoài lớp:
Để tạo cảnh quan sân trường, trước giờ học tôi thường cho trẻ nhặt rác, lá cây để tạo môi trường sạch đẹp
Tôi thường tận dụng môi trường ngoài lớp học để giáo dục lễ giáo thông qua
hoạt động Khám phá khoa học
Ví dụ: Với đề tài “Làm quen với một số loại hoa” tôi cho trẻ được khám
phá trực tiếp các loại hoa ở khuôn viên trường và 1 số vườn hoa ở gần trường Tôi giáo dục trẻ hoa trồng là để làm đẹp cho mọi người Vì vậy các con phải biết bảo vệ
và chăm sóc, không gắt lá bẻ cành, hái hoa
Tôi tham mưu với ban giám hiệu nhà trường để tổ chức các buổi thăm quan dạo chơi để giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua hoạt động khám phá khoa học
Ví dụ:
Với đề tài “ Làm quen với một số con vật nuôi trong gia đình ” tôi kết hợp
với nhà trường cho trẻ đi thăm quan mô hình trang trại tại địa phương Tham quan các mô hình trang trại chăn nuôi lợn, gà Từ đó trẻ biết được nguồn thực phẩm thịt, trứng bé ăn hàng ngày từ đâu mà có, tất cả những thứ bé ăn hàng ngày đều do những người lớn lao động vất vả để làm ra, nên trẻ phải biết trân trọng, biết ơn những người làm ra nhưng sản phẩm đấy Vì vậy khi ăn phải ăn hết xuất, không được làm rơi vãi
Với đề tài “ Tìm hiểu một số danh lam thắng cảnh địa phương” tôi tổ
chức cho trẻ đi tham quan các di tích lịch sử tại địa phương mình như: Chùa thông, Nghĩa trang lịch sử, thăm quan trạm y tế nơi chăm sóc sức khỏe cho trẻ và mọi người, thăm quan trường tiểu học để chuẩn bị tâm thế hồ hởi, phấn khởi cho trẻ vào lớp 1
Trang 9Ví dụ: Tổ chức cho trẻ thăm nghĩa trang liệt sỹ, để giáo dục cho trẻ lòng biết
ơn, sự kính trọng đối với những người có công với đất nước Đặt những câu hỏi cho trẻ để thể hiện lòng biết ơn thì các con phải làm gì? và hướng cho trẻ biết là phải ngoan ngoãn nghe lời ông bà, cha mẹ, cô giáo
Thứ tư: Nghiên cứu đề tài trước khi dạy.
Bất cứ sự chuẩn bị kỹ lưỡng nào cũng đem lại kết quả tốt cho công việc
đó Vì vậy để chất lượng giờ hoạt động giáo dục lễ giáo thông qua hoat động cho trẻ khám phá khoa học ngày càng được nâng cao, tôi luôn chú trọng đầu tư nghiên cứu các đề tài trước khi dạy Khoảng một tuần trước khi dạy đề tài đó tôi tiến hành nghiên cứu xem mục đích, yêu cầu của đề tài đó là gì?, cần cung cấp cho trẻ những kiến thức, kỹ năng gì? sử dụng phương pháp, biện pháp như thế nào? để truyền đạt đến trẻ một cách hiệu quả nhất, phù hợp nhất Đặc biệt tôi đã nghiên cứu tìm tòi những thủ thuật phù hợp với đề tài, với nội dung chủ đề để thu hút, hấp dẫn, lôi cuốn trẻ hoạt động một cách tích cực nhất Từ đó tôi tiến hành lên kế hoạch thực hiện một cách chi tiết, cụ thể cho bài dạy
Ví dụ: Ở đề tài" Cho trẻ làm quen với một số loại rau" tôi cho trẻ tham quan
vườn rau của nhà trường, sau đó chuẩn bị các loại rau thật ở lớp, chia trẻ thành các nhóm nhỏ để trẻ cùng khám phá, quan sát trải nghiệm thực tế Trong quá trình khám phá tôi sử dụng hệ thống câu hỏi mở giáo dục lễ giáo cho trẻ, khi chế biến các món ăn, vỏ và cuống rau phải bỏ vào sọt đựng rác đúng nơi quy định, không vứt bừa bãi để bảo vệ môi trường không khí trong lành tránh được các bệnh tật Nhờ có sự chuẩn bị kỹ càng đó nên việc giáo dục làm cho trẻ dễ tiếp thu và ghi nhớ nhanh, giờ dạy luôn đạt kết qua tốt
Thứ năm: Giáo dục lễ giáo thông qua hoạt động khám phá khoa học ở mọi lúc, mọi nơi và mọi hoạt động
Không chỉ trong hoạt động khám phá môi trường xung quanh, tôi còn tiến hành lồng ghép giáo dục lễ giáo thông qua hoạt động khám phá khoa học cho trẻ ở mọi lúc mọi nơi, mọi hoạt động như; Giờ đón trả trẻ, Hoạt động góc, hoạt động ngoài trời, hoạt động tự chọn và hoạt động tích hợp lồng ghép vào các môn học khác
- Giờ đón trả trẻ:
Trong hoạt động đón trả trẻ tôi tạo cảm giác vui vẻ thực sự khi đến trường, tôi tươi cười ân cần với trẻ, chuẩn mực trong xưng hô Khi trẻ khoanh tay chào tôi, tôi chào lại trẻ và phụ huynh, sau đó chào tạm biệt bố mẹ để trẻ vào lớp Trẻ rất nhạy cảm với thái độ của người lớn nên cô phải là tấm gương soi
Trang 10vào để trẻ bắt chước Chính vì vậy, cách ăn mặc, đi đứng, đầu tóc gọn gàng, nói năng nhã nhặn là những điều tôi luôn quan tâm và coi trọng đặt lên hàng đầu Trong thời gian này trẻ chưa thực sự bước vào giờ học nên tâm lý rất thoải mái, cởi mở, không căng thẳng Do đó tôi đã tiến hành trò chuyện với trẻ những nội dung về chủ đề trẻ đang hoạt động
Ví dụ: Ở chủ đề phương tiện và luật giao thông
Trong giờ đón trẻ tôi có trò chuyện với trẻ về các loại phương tiện giao thông, từ
đó giáo dục văn hóa cho trẻ khi tham gia giao thông
- Hôm nay các con đi học bằng phương tiện gì?
- Con biết gì về phương tiện đó?
- Trên đường đi học con còn thấy những phương tiện gì?
- Những phương tiện đó như thế nào?
- Khi đi các phương tiện đó các con phải làm gì để đảm bảo an toàn?
- Các con phải đi như thế nào để đảm bảo luật giao thông?
- Vì sao các con phải chấp hành luật giao thông?
- Khi đi xe máy chúng mình phải làm gì để tiết kiệm xăng?
-
- Giờ hoạt động ngoài trời:
Giờ hoạt động ngoài trời cho trẻ được tiếp xúc với cây cối, con vật từ đó dạy trẻ biết yêu quý, chăm sóc bảo vệ con vật nuôi cây trồng
Ví dụ: Thăm vườn cây ăn quả Đàm thoại với trẻ: muốn có nhiều quả ngon ta phải làm gì? khi ăn quả các con phải nhớ đến ai? từ đó giáo dục trẻ kính trọng, yêu những người lao động, khi ăn phải từ tốn, chậm rãi, không vứt hạt và võ bừa bãi Giáo dục trẻ giữ gìn vệ sinh môi trường, vệ sinh lớp học, biết đoàn kết giúp
đỡ bạn bè xung quanh
Hay tổ chức cho trẻ quan sát mô hình giao thông đèn xanh đèn đỏ, giáo dục cho trẻ biết khi tham gia giao thông gặp đèn xanh thì các phương tiện giao thông được
đi, đèn vàng phai chờ, đèn đỏ thì phải dừng lại
Việc giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua hoạt động Khám phá khoa học ở mọi lúc mọi nơi giúp trẻ có thêm hiểu biết về thế giới xung quanh trẻ một cách sâu rộng hơn Nhờ đó mà trẻ có những hành vi, ứng xử đúng đắn hơn với mọi người và sự vật hiện tượng xung quanh,hơn nữa khi bước vào giờ học trẻ tham gia trả lời câu hỏi một cách sôi nổi và hứng thú hơn Trẻ được hoạt động một cách tích cực và tự tin hơn, mạnh dạn nói lên suy nghĩ và hiểu biết của mình tạo không khí thoải mái cho giờ học Và như vậy giờ học trở thành cuộc trò chuyện giữa cô và trẻ chứ