Giáo án bộ môn Ngữ văn 8 - Tuần 7

Kiến thức : -Thông qua thực hành hs biết vận dụng sự kết hợp các yếu tố miêu tả và bcảm khi viết đoạn văn tự sự - Củng cố lại kiến thức về đoạn văn : cấu trúc, liên kết, chuyển đoạn … 2.[r]

Tuần : 7 NS : 28/09/2008

Tiết : 25 ND :07/10/2008

Văn bản :

( Trích Đôn ki hô tê )

_ Xec van tet_

I MỤC TIÊU :

1 Kiến thức :

- HS hiểu được sơ bộ Đôn ki hô tê nhà quý tộc tài ba xứ Man tra là tiểu thuyết nổi tiếng thế giới

của nhà văn Xec van tet

2 Kĩ năng :

- Rèn kĩ năng nhận biết & phân tích những ưu điểm , nhược điểm của nhân vật

3 Tư tưởng :

- Giáo dục hs tinh thần trân trọng những lí tưởng tốt đẹp , nhưng đồng thới phê phán những

hành động thiếu thực tế

II CHUẨN BỊ :

GV : sgk , giáo án , tltk , bảng phụ

HS : sgk , tập ghi , vở bt , xem trước bài

III PHƯƠNG PHÁP :

Đọc diễn cảm, nêu vđề, gợi mở, thảo luận, giảng bình

IV TIẾN TRÌNH :

1 Ổn định lớp :

2 KTBC :

- Những ảo ảnh & thực tại hiện lên qua những lần quyệt diêm

của cô bé là gì ? (8đ)

- Em có suy nghĩ gì về cái chết của cô bé bán diêm ? (8đ)

- Aỏ ảnh : lò sưởi, bàn ăn, cây thông, bà mỉm cười & hai bà cháu bay về trời (4đ)

- Thực tại : đói, rét, lạnh lẽo, cô đơn (4đ)

* Đảm bảo 2 ý : + Cái chết thương tâm (4đ) + Một xã hội thiếu tình người (4đ)

3 Bài mới :

Giới thiệu bài : “ Đôn ki hô tê “ là bộ tiểu thuyết gần ngàn trang với nhân vật Đôn ki hô tê nổi

tiếng thế giới Xéc van tet đã dựng lại không khí đấy nước Tây Ban Nha cách đây mấy thế kỉ với hình

ảnh chiếc cối xay gió, các nhân vật hiệp hĩ cưỡi lừa, cưỡi ngựa, mặc áo giáp, vác thương rong ruổi trên

đường Hôm nay , chúng ta học phần trích của tác phẩm : văn bản “ Đánh nhau với cối xay gió “

Hoạt động của GV&HS Nội dung bài học

Hoạt động 1 :

? Qua phần đọc chú thích, em hãy nêu những nét chính về

tác giả ?

I Đọc - hiểu chú thích :

1 Tác giả : Xec van tet ( 1547-1616 ) nhà văn nổi tiếng của Tây Ban Nha

? Xuất xứ đoạn trích ?

0 Bộ t.thuyết gồm 2 phần : Phần 1 : gồm 52 chương – xuất

bản 1605 ; phần 2 gồm : 74 chương – xuất bản 1615 ; đoạn

trích nằm phần 1 của tác phẩm

* Giải nghĩa các từ khó trong bài : giám mã, hiệp sĩi, thâm

thù …

Hoạt động 2 :

* Giọng đọc : chú ý các câu đối thoại (không in xuống dòng)

, cần đọc với giọng thích hợp : vừa ngây thơ vừa tự tin xen lẫn

hài hước

_ GV đọc mẫu 1 đoạn  gọi 3 hs đọc ; gọi hs khác nhận xét ;

gv nhận xét lại

? Qua phần đọc, hãy kể tóm tắt đoạn trích “ Đánh nhau với

cối xay gió “ ?

0 ( ngắn gọn đảm bảo ndung chính )

? Xác định 3 phần của đtrích theo trẫt tự diễn biến trước,

trong & sau khi Đôn ki hô tê đánh nhau với cối xay gió?

0 P1 : từ đầu  không cân sức

P2 : tiếp theo  ngã văng ra xa

P3 : còn lại

? Hãy liệt kê 5 sự việc chủ yếu thể hiện sự khác nhau giữa 2

nhân vật ?

0 Quan niệm về : nhìn nhận về cối xay gió ; hành động (

quyết đánh- can ngăn) ; vết thương ; ăn ; ngủ

? Em có nhận xét gì về nội dung & tựa đề của bài ?

( buồn cười )

? Nhân vật chính trong truyện này là ai ?

* GV giới thiệu ngắn gọn về nguồn gốc, xuất xứ nhân vật

( Dựa vào phần tóm tắt ở sgk – 78 )

? Dựa vào phần chú thích , em hãy tả lại hình bên ngoài của

Đôn ki ho tê ?

0 Trạc 50 , người gấy gò, cao lênh khênh, cưỡi con ngựa gầy

còm, mặc bộ áo giáp, đấu đội mũ sắt ,tay cầm khiên, vai vác

giáo dài, toàn những thứ han rỉ

Thảo luận :

? Tìm ưu – khuyết điểm của Đôn ki ( dẫn chứng ) rồi

đánh giá chung về lão hiệp sĩ này ? =>

? Đôn ki muốn trở thành hiệp sĩ , mđích để làm gì ? ( trừ cái

ác)

- Tìm những câu nói & câu trả lời của anh ta khi khi nhaìn

thấy trên ba chục chiếc cối xay gió giữa đồng ?

? Qua những câu nói đó : em thấy anh ta suy nghĩ và chuẩn bị

có giống người bình thường không ? Vì sao ?

2 Tác phẩm : Trích tiểu thuyết “ Đôn ki hô tê “

II Đọc- tìm hiểu văn bản :

1 Hiệp sĩ Đôn ki hô tê :

_ trên 30 tên khổng lồ ghê gớm _ đây là cuộc chiến dấu chính đáng _ ta sẽ đương đầu với chúng…

_ có bị thương thế nào cũng không được rên rỉ

_ thức suốt đêm không ngủ _ không muốn ăn sáng

0 Đầu óc hoang tưởng ( mê muội nên nhìn thấy người &

việc ở ngoài đời cứ như là trong tiểu thuyết )

? Chi tiết Đôn ki 1 mình một ngựa xông vào cxg , cho thấy

anh ta là người ntn ? ( Chiến đấu dũng cảm )

? Anh ta nhanh chóng thất bại , đến lúc này đôn ki đã tỉnh

ngộ chưa ?

0 Vẫn giải thích 1 cách mê muội không hề tỉnh ngộ , & tin

vào tài năng của mínhsẽ chiến thắng lão pháp sư

? Khi bị thương anh ta ntn ?

0 Chịu đựng không rên la  Nghị lực kiên cường

? Tiếp tục cuộc hành trình , tối đến ta còn thấy Đôn ki có gì

đáng khen , đáng cười ?

0 Không ăn , không ngủ chỉ nghĩ tới tình nương

? Qua phần phân tích ở trên em thấy Đôn ki là người ntn ?

=> Qúa mê truyện kiếm hiệp nên đâm ra mê muội, chẳng

còn tỉnh táo Nhìn cxg lão tưởng bọn khổng lồgian ác rồi sau

cho là pháp thuật của lão pháp sư Khát vọng diệt trừ giống

xấu xa là tốt đẹp nhưng đầu óc hoang tưởng đã làm sai lệch

đi Lão rất dũng cảm nhưng nực cười ở chỗ là kẻ thù của hắn

lại là những chiếc cối xay gió Lão bị htương mà không hề

rên rỉ đó là làm theo các hiệp sĩ trong sách Lão lão không

quan tâm đến ăn uống, ngủ trong khi bao người chỉ lo ngủ, lo

ăn , đó là phẩm chất tốt nhưng tất cả cũng chỉ vì nàng Đuy xi

nê a mà hắn cố tưởng tượng ra Do vậy, nhân vật này vừa nực

cười, vừa đáng trách, đáng thương

? Thành công của Xec van tet khi xây dựng nhân vật Đôn ki ?

0 ông đã góp phần cho văn học TBN & thế giới một hình

tượng phản hiệp sĩ , nhại hiệp sĩ bất tử

Có ít nhiều khía cạnh tốt nhưng vừa nực cười, vừa đáng trách, đáng thương

4 Củng cố & luyện tập :

Hđộng 3 :

Gv hướng dẫn hs củng cố k.thức

- Nhân vật Đôn ki hô tê có những mặt hay , mặt dở nào ?

- Mặt hay : trừ cái ác , chiến đấu dũng cảm

- Mặt dở : hoang tưởng , không ăn , không ngủ, luôn nghĩ về người yêu

5 Hướng dẫn hs tự học ở nhà :

- Học bài

- Chuẩn bị phần còn lại :

+ Nhân vật giám mã Xan chô pan xa là người ntn ? ( mđích chuyến đi, suy nghĩ

và hành động thói quen của Xan-chô ? )

+ Tìm sự tương phản giữa Đôn ki& Xan chô ?

+ Đặc sắc nghệ thhuật của truyện ?

Tuần 7: NS :28/09/2008

Tiết 26 ND:08/10/2008

( Trích )

_ Đôn ki hô tê_

I MỤC TIÊU :

1 Kiến thức :

- Xanchô Panxa là người tỉnh táo, thực tế nhưng quá thực dụng Đó là sự đối lập với Đôn ki hô tê và bổ sung cho tính cách này

2 Kĩ năng:

- Rèn kĩ năng nhận biết và phân tích ưu điểm , nhược điểm của nhân vật

3 Thái độ :

- Giáo dục học sinh biết sống thực tế nhưng đừng quá thực dụng

II CHUẨN BỊ :

HS : sgk , tập ghi , xem trước bài

GV: sgk , giáo án,tài liệu tham khảo, bảng phụ

III PHƯƠNG PHÁP :

Đọc diễn cảm, nêu vấn đề, gợi mở , thảo luận , giảng bình

IV TIẾN TRÌNH :

1/ Ổn định lớp :

2/ KTBC :

- Cho biết đôi nét về tác giả và đọan trích “ Đánh nhau

với cối xay gió “ ? (8điểm)

- Những mặt hay mặt dở của nhà văn Đôn ki hô tê?

(8đ)

-Xecvantet: là nhà văn Tây Ban Nha (3đ)

- Đoạn trích này thuộc bộ tiểu thuyết nổi tiếng

“Đônkihôtê” (3đ) viết về người hiệp sĩ (2đ)

+ Mặt hay: trừ cái ác , chiến đấu dũng cảm, nghị lực kiên cừờng (4đ)

+ Mặt dở : đầu óc hoang tưởng (2đ) + Dẫn chứng (2đ)

3 Bài mới:

Hoạt động của GV&HS Nội dung bài học

Hoạt động 1:

Nói tới Đôn ki không thể không nhắc tới anh chàng

giám mã Xanchô-panxa luôn đồng hành cùng ông chủ kì

quặc của mình trên các nẻo đường cùng chia vui , chia

khổ

? Dựa vào chú thích , hãy miêu tả sơ bộ ngoại hình của

2 Nhân vật giám mã Xanchô-panxa :

nhân vật Xanchô- panxa ?

0 Béo, lùn cưỡi con lừa thấp lè tè ,lúc nào bên mình

cũng có bầu rượu , cái túi 2 ngăn đựng thức ăn

Thảo luận :

? Em hãy chứng minh dưới ngòi bút của Xec-van-tet ,

nhân vật này bộc lộ cả 2 mặt tốt & xấu ?

=> Mđích chuyến đi thực dụng ( hy vọng sau này ông

chủ công thành danh toại , bác sẽ được làm thống đốc

một hòn đảo ) Đầu óc hoàn toàn tỉnh táo ( … chẳng phải

các tên khổng lồ đâu mà chỉ là những cối xay gió) , can

ngăn không cho chủ đánh nhau với cxg ( … hét bảo …)

Nhưng khi chủ lao vào đánh , hắn chỉ biết đứng đó hét

chứ không giám xông theo như vậy là hèn nhát Càng

hèn nhát hơn khi chỉ bị đau 1 chút là rên rỉ Ngoài ra ,

Bác quá quan tâm đến quyền lợi và những hưởng thụ về

vật chất thích ăn ngon , ngủ kĩ , thích sống nhàn hạ mà

trở nên tầm thường

* GV hướng dẫn đánh giá chung về nhân vật này : có

mặt tốt nhưng cũng có mặt đáng chê trách

? Vậy Xan chô pan xa là người ntn ?

Hoạt động 2 :

? Để khắc họa 2 nhân vật này tác giả dùng bp nghệ thuật

nào?

Thảo luận :

? Tìm những chi tiết tương phản gữa 2 nhân vật ?

0 ( Về hình dáng, nguồn gốc xuất thân, lí tưởng, hành

động …)

Đôn ki

- Cao gầy

- Qúy tộc nghèo

- Hành động điên rồ, xa

rời thực tế

-Làm theo sách vở

kiếmhiệp

- Lí tưởng cao đẹp

- Dũng cảm lao vào hiểm

nguy

Xan chô

- Mập lùn

- Nông dân

- Hành đông khôn ngoan

xa rời thực tế

- Làm theo sở thích tự nhiên

- Thích quyền lợi vật chất đời thường

- Nhút nhát , sợ hãi tránh

xa hiểm nguy

? Việc sử dụng bp đối lập có tác dụng gì ?

0 Đứng bên cạnh Đônki thấy Xanchô như béo lùn hơn ,

tính chất thết thực của bác giám mã góp phần tô đậm óc

hão huyền của lão hiệp sĩ => 1 cặp nhân vật tương phản

nhưng lại bổ sung cho nhau , nhvật nào cũng có chỗ

mạnh chỗ yếu riêng

_chẳng phải các tên khổng lồ _ hét bảo…

_ đau là rên rỉ _ ung dung đánh chén _ ngủ một mạch

Tỉnh táo,sống thực tế nhưng quá trọng quyền lợi,hưởng thụ

3 Cặp nhân vật tương phản :

- Làm nổi bật tính cách mỗi nhân vật ; cùng bổ sung cho nhau

? Nghệ thuật trong đoạn trích có gì nổi bật ?

0 - Xdựng tính cách 2 nhvật tương phản , bổ sung cho

nhau

- Nghệ thuật hài hước trong kể chuyện & mtả ( mọi

điều đều làm theo sách vở, đánh nhau với cxg  buồn

cười

? Qua phần phân tích, hãy nêu những nét chính về ndung

& nghệ thuật ?

* Ghi nhớ : (sgk-80) 4 Củng cố & luyện tập : Hđộng 3 : Gv hướng dẫn hs củng cố k.thức

- HS thảo luận 2 vấn đề sau : ? Theo em đặc điểm tcách nào của mỗi nhvật là đáng khen, đáng chê nhất ? ? Em rút ra được những bài học bổ ích gì từ đoạn trích này qua chân dung Đônki & Xanchô ? - HS phát biểu suy nghĩ của mình - HS phát biểu suy nghĩ 5 Hướng dẫn hs tự học ở nhà - Học bài kèm theo dẫn chứng - Chuẩn bị bài mới : “ tình thái từ “ Thế nào là tình thái từ ? Sử dụng tình thái từ ntn cho hợp lí ? Xác định và giải nghĩa tình thái từ ?, làm bt còn lại : BT3 : đặt câu với ttt đã cho trong sgk sao cho hợp lí BT4 : đặt câu với ttt nghi vấn sao cho phù hợp với qhệ xh : hs với thầy cô, con cái với bố mẹ(vai dưới đv vai trên), bạn bè với nhau ( bằng vai ) V RÚT KINH NGHIỆM : Nội dung :

Phương pháp:

Tổ chức :

Tuần : 7 NS :28/10/2008

Tiết : 27 ND :10/10/2008

Tiếng việt : TÌNH THÁI TỪ

I MỤC TIÊU :

1 Kiến thức :

- Hiểu được thế nào là tình thái từ

2 Kĩ năng :

- Rèn hs biết sử dụng tình thái từ phù hợp với tình huống giao tiếp

3 Thái độ :

- Giáo dục hs tính độc lập sáng tạo khi làm bài

II CHUẨN BỊ :

GV : sgk, giáo án, tltk, bảng phụ

HS : sgk, tập ghi, vở bt , xem trước bài

III PHƯƠNG PHÁP :

Nêu vấn đề, gợi mở, quy nạp, định nghĩa ,lựa chọn

IV TIẾN TRÌNH :

1 Ổn định lớp :

2 KTBC :

- Thế nào là trợ từ ? Cho vdụ? (8đ)

- Thán từ là gì ? Cho ví dụ ? (8đ)

* Phân tích ý nghĩa những trợ từ trong các câu sau ?

- Nam được những hai điểm 10

- Truyện ấy ngắn thôi nhưng giàu ý nghĩa

* Thán từ trong câu sau bộc lộ cảm xúc gì ?

- Chao ! Trăng tròn quá !

- Trợ từ : là các từ đi kèm với từ ngữ trong câu để nhấn mạnh hay biểu thị thái độ đánh giá sự vật, sự việc được nói đến (4đ)

- Ví dụ ( 4đ) + Thán từ là những từ bộc lộ cảm xúc của người nói hay dùng để gọi đáp (4đ)

+ Ví dụ : (4đ)

3 Bài mới :

Giới thiệu bài : Ngoài trợ từ , thán từ , còn có một từ loại khác biểu thị sắc thái tình cảm,

thái độ của người nói Đó là tình thái từ Tình thái từ có khác gì so với trợ từ , thán từ ? Chúng ta

hãy cùng tìm hiểu bài học hôm nay

Hoạt động của GV&HS Nội dung bài học

Hoạt động 1 :

* GV treo bảng phụ , cho hs quan sát đọc các vd và trả

lời câu hỏi :

? Xđịnh các từ in đậm trong các vdụ trên ?

? Cho biết ý ng hĩa của các từ in đậm ấy ?

I Chức năng của tình thái từ :

Ví dụ : (sgk)

a/ À : từ để hỏi ( tạo câu nghi vấn )

? Nếu các vdụ a , b , c bỏ đi các từ in đậm thì ý nghĩa

của câu có gì thay đổi ?

0 Bỏ các từ in đậm quan hệ giao tiếp bị thay đổi, không

còn là câu ban đầu

Bỏ “à , đi “ không còn là câu nghi vấn, câu cầu khiến ;

Không có từ “ thay “ câu cảm thán không được tạo lập

? Vdụ (d), từ “ ạ “ biểu thị sắc thái gì của người nói ?

0 “ Em chào cô “ & “ Em chào cô ạ “

Đều là câu chào nhưng từ “ạ “ sẽ thể hiện tính lễ

phép cao ( sắc thái tình cảm )

? Ta gọi những từ in đậm là tình thái từ Vậy tình thtái từ

là gì ? Tính thái từ có mấy loại ?

= > Hs trả lời , gv chốt ghi nhớ

BT nhanh :

? Xđịnh kiểu câu & cho biết từ nào đóng vai trò tạo kiểu

câu đó ?

- Anh đi đi ( c.khiến)

- Bạn không làm việc này chứ ? (hỏi)

? Cho vdụ có sdụng tình thái từ ?

Hoạt động 2 :

? Những tình thái từ trong các câu trên được dùng trong

những tình huống giao tiếp khác nhau ntn ?

=> - Vdụ 1, 3 : người nói, người nghe có qhệ ngang hàng

dùng các ttt “ à “ , “ nhé “

- Vdụ 2 ,4 : người nói nhỏ hơn người nghe nên dùng ttt

“ ạ “

? Qua các vdụ trên , khi sdụng ttt cần lưu ý điều gì ?

=> HS trả lời, gv chốt ghi nhớ

* Lưu ý : phải căn cứ vào tuổi tác, thứ bậc xã hội, t.cảm …

Nếu sdụng tùy tiện thì không đạt hiệu quả gi.tiếp

BT nhanh : Cho 1 câu có thông tin “Nam học bài “

? Dùng ttt để thay đổi sắc thái ý nghĩa của câu

trên ?

-Nam học bài đi ! (cầu khiến, ngang hàng, người trên ycầu

- Nam học bài nhé ! ( cầu khiến , thân mật gần gũi )

- Nam học bài à ? (hỏi thân mật )

b/ đi : từ cầu khiến ( // cầu khiến ) c/ thay : từ cảm thán ( // cảm thán )

d/ ạ : thể hiện thái độ lễ phép

* Ghi nhớ (sgk-81)

II Sử dụng tình thái từ : Vdụ : (sgk)

1/ à : hỏi , thân mật 2/ ạ : hỏi , kính trọng 3/ nhé : cầu khiến , thân mật 4/ ạ : cầu khiến , kính trọng

* Ghi nhớ ( sgk-81)

4 Củng cố & luyện tập :

Hđộng 3 :

Gv hướng dẫn hs làm Bt và củng cố kiến thức

? Thế nào là tình thái từ ?

( Từ thêm vào câu để tạo câu nghi vấn, câu cầu khiến,

câu cảm thán, biểu thị sắc thái tcảm của người nói )

BT1 : Các từ in đậm trong những câu dưới đây, từ nào là

ttt ?

- GV hướng dẫn hs làm & củng cố kiến thức

BT2 : Giải thích nghĩa các ttt sau ?

GV hướng dẫn hs làm & củng cố lại k.thức

III Luyện tập : 1/81 : Câu dùng tình thái từ :

b , c , e , i

2/82 : Giải thích nghĩa các ttt sau:

a/ chứ : điều muốn hỏi ít nhiều khẳng định b/ chứ : nhấn mạnh điều vừa khẳng định c/ ư : (hỏi với thái độ) phân vân d/ nhỉ : thân mật

e/ nhé : dặn dò, thân mật g/ vậy : miễn cưỡng h/ cơ mà : thuyết phục

5 Hướng dẫn hs tự học ở nhà :

- Học bài “ Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp với miêu tả & biểu cảm “

+ Quy trình xây dựng đoạn văn tự sự gồm mấy bước ? + Em hãy viết đoạn văn lão Hạc kể chuyện bán chó

+ Đoạn văn của Nam Cao đã kết hợp miêu tả & biểu cảm ở chỗ nào ?

+ Đoạn văn của em có kết hợp tả và biểu cảm chưa ? - Chuẩn bị bài : “ Nói quá “ + Thế nào là nói quá ? + Nói quá có tác dụng gì ? V RÚT KINH NGHIỆM : Nội dung :

Phương pháp:

Tổ chức :

Tuần : 7 NS:28/09/2008 Tiết :28 ND:14/10/2008

TLV: LT VIẾT ĐOẠN VĂN TỰ SỰ KẾT HỢP VỚI MIÊU TẢ

& BIỂU CẢM

I MỤC TIÊU :

1 Kiến thức :

-Thông qua thực hành hs biết vận dụng sự kết hợp các yếu tố miêu tả và bcảm khi viết đoạn văn tự sự

- Củng cố lại kiến thức về đoạn văn : cấu trúc, liên kết, chuyển đoạn …

2 Kĩ năng :

- Rèn kĩ năng viết đoạn văn theo những yêu cầu cho trước

3 Giáo dục :

- Giáo dục hs tính độc lập sáng tạo khi viết đoạn văn tự sự

II CHUẨN BỊ :

GV : sgk, giáo án, tltk, bảng phụ

HS : sgk, tập ghi, vở bt, xem trước bài

III PHƯƠNG PHÁP :

Nêu vấn đề, gợi mở, phân tích

IV TIẾN TRÌNH :

1 Ổn định lớp :

2 KTBC :

- Trong vb tự sự, có phải nhà văn chỉ sdụng duy nhất một yếu

tố kể hay không vì sao ? (8đ)

- Kiểm tra vở bt

- Không dùng 1 ytố (2đ)

- Vì : khi kể thường đan xen vào ytố tả & bcảm (3đ) + Tác dụng : làm cho việc kể chuyện sinh động& s.sắc hơn(3đ)

3 Bài mới :

Giới thiệu bài : Các em đã hiểu rõ vai trò của ytố kể, tả, bcảm trong văn tự sự Bài học hôm nay

sẽ giúp các em củng cố kiến thức đã học qua việc viết một đoạn văn , bài văn tsư ïtheo tinh thần tích hợp

các phương thức biểu đạt ấy trong một vbản

Hoạt động của GV&HS Nội dung bài học